Indonesia: Nan giải vấn đề người nhập cư và tay súng từ nước ngoài

17:44 | 02/02/2017

Thực tế Indonesia có những công dân gia nhập IS và là nơi hấp dẫn để những tay súng nước ngoài tìm đến tham gia các tổ chức địa phương đang buộc chính quyền nước này phải tăng cường an ninh biên giới của mình.

TIN LIÊN QUAN
indonesia nan giai van de nguoi nhap cu va tay sung tu nuoc ngoai Indonesia bắt giữ một nhóm nghi có liên quan đến IS
indonesia nan giai van de nguoi nhap cu va tay sung tu nuoc ngoai IS tồn tại nhờ nguồn tiền từ sản xuất và buôn bán ma túy

Bộ máy nhập cư nhiều lỗ hổng

Trước lo ngại ngày càng tăng về việc những tay súng từ nước ngoài vào khu vực Đông Nam Á, Indonesia đã tăng cường hợp tác xuất nhập cảnh với các nước thành viên trong ASEAN. Tuy nhiên, sự hợp tác này trước tiên cần phải có sự cải thiện đáng kể khả năng của các cơ quan quản lý xuất nhập cảnh của các nước thành viên ASEAN.

Kể từ khi lực lượng liên minh do Mỹ lãnh đạo đánh đuổi thành công tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng đến thành phố Mosul (Iraq) và phát động “Chiến dịch Chinh phục”, lãnh đạo các nước đã bày tỏ quan ngại về hậu quả tiềm tàng khi những tay súng nước ngoài rời khỏi hàng ngũ IS. Thực tế Indonesia có những công dân gia nhập IS và là nơi hấp dẫn để những tay súng nước ngoài tìm đến tham gia các tổ chức địa phương đang buộc chính quyền nước này phải tăng cường an ninh biên giới của mình.

indonesia nan giai van de nguoi nhap cu va tay sung tu nuoc ngoai
Cảnh sát Indonesia bao vây một ngôi nhà của những kẻ tình nghi tham gia IS. (Nguồn: Reuters)

Indonesia đã có kinh nghiệm trong vấn đề này khi an ninh biên giới và vấn đề nhập cư vào nước này từng bị các tay súng Jamaah Islamiah (JI) khai thác trước đây. Bộ máy nhập cư của Indonesia hiện còn nhiều lỗ hỏng. Với những thách thức như vậy, một câu hỏi đặt ra liệu rằng Indonesia có thể bảo vệ lãnh thổ của mình, ngăn chặn sự xâm nhập của các tay súng nước ngoài hay không.

Năm 2016, ông Sufmi Dasco Ahmad, một thành viên Hạ viện Indonesia đã đề xuất rút lại lệnh cấm tuyển dụng nhân viên quản lý xuất nhập cảnh. Lệnh cấm này trước đó được thực hiện để giảm chi phí nhân sự của nhà nước, mặc dù Indonesia thiếu hụt cán bộ xuất nhập cảnh. Ông Ahmed nói rằng Indonesia chỉ có 7.000 nhân viên di trú để bảo vệ quần đảo lớn này - ít hơn so với của Singapore và Malaysia. Việc Indonesia thiếu nhân viên tại những khu vực biên giới quan trọng như Đông Nusa Tenggara, Papua và Tây - Đông Kalimantan sẽ để lại hậu quả nghiêm trọng.

Ngoài số lượng, chất lượng hệ thống quản lý xuất nhập cảnh của Indonesia cũng rất yếu. Bên cạnh những điểm đột nhập bất hợp pháp, các trạm kiểm soát cũng cho thấy sự quá lỏng lẻo đối với những tay súng nước ngoài muốn ra vào Indonesia. Các trạm kiểm soát này không thể phát hiện giấy tờ giả mạo và ngăn chặn sự di chuyển của các tay súng nước ngoài.

Ví dụ, năm 2015 ba tay súng người Duy Ngô Nhĩ có ý định gia nhập tổ chức “Những chiến binh Mujahidin Đông Indonesia” của Santoso đã qua mặt thành công nhân viên xuất nhập cảnh của Malaysia và Indonesia bằng cách sử dụng hộ chiếu Thổ Nhĩ Kỳ giả mạo. Chúng đã bay từ Thổ Nhĩ Kỳ đến Malaysia, băng qua eo biển Malacca để đến Riau và di chuyển đến các thành phố khác nhau trước khi bị cảnh sát Indonesia bắt giữ khi đang trên đường từ Makassar tới Poso, miền Trung Sulawesi.

Tình trạng hối lộ nhức nhối

Xét về mặt chất lượng quản lý xuất nhập cảnh của Indonesia, tình trạng hối lộ ở nước này rất nhức nhối. Tháng 3/2016, cảnh sát địa phương đã bắt giữ một viên chức nhập cư ở Batam nhận 5.000 đô la Singapore (khoảng 3.500 USD) từ nhóm người bị tạm giam để thả họ trốn thoát. Tại nhiều nơi ở Indonesia, các nhà chức trách đã phát hiện những người tị nạn bất hợp pháp sở hữu các giấy tờ của địa phương như chứng minh thư hay giấy phép lái xe. Để xảy ra tình trạng này là do các quan chức chính quyền địa phương dễ bị mua chuộc, thiếu sự giám sát của cơ quan xuất nhập cảnh cũng như người dân địa phương và tìm cách kiếm tiền. Những hoạt động trái phép này đã tạo ra một cơ hội vàng cho những kẻ trở về, người bị trục xuất hay tay súng nước ngoài âm thầm xâm nhập xã hội địa phương.

indonesia nan giai van de nguoi nhap cu va tay sung tu nuoc ngoai
Thời gian qua đã có nhiều người dân Indonesia gia nhập IS. (Nguồn: Wall Street Journal)

Tháng 9/2016, ASEAN và Australia đã tổ chức Hội nghị những người đứng đầu cơ quan quản lý xuất nhập cảnh và lãnh sự các nước ASEAN lần thứ 20 (DGICM 20). Diễn đàn Thông tin Di trú ASEAN lần thứ 12 (AIIF) cũng đã được đưa vào chương trình nghị sự của DGICM 20. Là nước chủ nhà, Indonesia đã đề xuất việc ngăn chặn sự di chuyển của bọn khủng bố nước ngoài giữa các quốc gia thành viên ASEAN như là một vấn đề chính của diễn đàn AIIF.

Đề xuất của Indonesia đã được đưa ra thảo luận và được đưa vào tuyên bố chung ASEAN. Tuyên bố nhấn mạnh sự hợp tác giữa các nước thành viên, đặc biệt là liên quan đến việc chia sẻ thông tin tình báo và tăng cường thông tin liên lạc để tìm kiếm những giải pháp thiết thực trong việc ngăn chặn sự di chuyển của bọn khủng bố nước ngoài.

Indonesia lập luận rằng vấn đề này nên được giải quyết bởi tất cả các nước ASEAN, song điều này cũng không thể thay thế những nỗ lực hoàn thiện thể chế nội bộ. Vì vậy, sự liêm khiết của nhân viên xuất nhập cảnh là rất quan trọng và phải được thực hiện như là nền tảng của bất kỳ hoạt động hiệu quả nào trong việc giải quyết những vi phạm về xuất nhập cảnh ở Indonesia. Ngoài ra, các kỹ năng, kỹ thuật của những người làm việc trong lĩnh vực xuất nhập cảnh phải được nâng cao hơn nữa.

Là tuyến đầu đảm bảo an ninh biên giới, cơ quan quản lý xuất nhập cảnh Indonesia phải tăng cường hợp tác với các cơ quan khác. Hiện nay, một số tiến bộ đã đạt được, một số đội giám sát xuất nhập cảnh đã được thành lập ở nhiều địa phương. Những đơn vị này bao gồm quân đội, cảnh sát, tình báo, luật sư, hải quan và chính quyền địa phương. Tuy nhiên, sự hiệu quả của những đơn vị này vẫn chưa được chứng minh.

indonesia nan giai van de nguoi nhap cu va tay sung tu nuoc ngoai Các lực lượng Iraq giải phóng Đại học Mosul

Đây là thành công mới nhất trong các nỗ lực nhằm giải phóng thành phố Mosul, sào huyệt lớn cuối cùng của IS ở raq. 

indonesia nan giai van de nguoi nhap cu va tay sung tu nuoc ngoai IS tiếp tục nhận trách nhiệm về vụ đánh bom ở Baghdad

Ngay sau khi thừa nhận có liên quan đến vụ xả súng tại hộp đêm ở Thổ Nhĩ Kỳ, tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng ...

indonesia nan giai van de nguoi nhap cu va tay sung tu nuoc ngoai Vụ tấn công hộp đêm ở Thổ Nhĩ Kỳ: IS nhận là thủ phạm

Ngày 2/1, tổ chức "Nhà nước Hồi giáo" (IS) tự xưng đã thừa nhận gây ra vụ tấn công hộp đêm ở thành phố Istanbul ...