Cạnh tranh Mỹ-Trung vẫn là tâm điểm của 2021

MINH ANH
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Cuộc chiến không tiếng súng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới chắc chắn vẫn là một trong những tâm điểm đáng chú ý nhất trong năm 2021.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và ông Joe Biden tại Mỹ, năm 2016. (Nguồn: Getty)
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và ông Joe Biden tại Mỹ, năm 2016. (Nguồn: Getty)

Ý tưởng lập liên minh nhằm tạo áp lực, gây sức ép kinh tế với Trung Quốc của Tổng thống Mỹ đắc cử Joe Biden là một cách tiếp cận mới, sau bốn năm Mỹ chọn con đường đơn phương “nói chuyện” với Bắc Kinh.

Chương mới trong cạnh tranh Mỹ-Trung

Câu chuyện Mỹ-Nhật-Australia từng hợp tác gây sức ép với Trung Quốc nhằm dỡ bỏ sự kìm hãm đối với họ về các khoáng sản đất hiếm cần thiết trong sản xuất các sản phẩm công nghệ cao, được nêu ra là một bằng chứng cho tính hiệu quả của ý tưởng liên minh gây sức ép cho Bắc Kinh.

Theo Cố vấn an ninh quốc gia được chỉ định của Tổng thống đắc cử Joe Biden, ông Jake Sullivan, Trung Quốc luôn thấy được lối thoát thông qua các mối quan hệ kinh tế của họ với những nước khác. Chỉ bằng cách đóng các lối thoát đó thì mới có thể khiến Trung Quốc kiềm chế các hành vi lạm dụng thương mại. Vì vậy, áp lực đa phương được cho là sẽ hiệu quả để khiến Bắc Kinh khó có thể dùng nước này chống lại nước khác bằng cách đưa ra “phần thưởng” là ưu đãi tiếp cận thị trường rộng lớn của họ.

Việc lập liên minh để đối phó với Bắc Kinh là cách tiếp cận khác hẳn với Tổng thống Trump - từng căng thẳng với cả các đồng minh khi đối đầu với Trung Quốc. Dù vậy, nếu cách tiếp cận của ông Trump đã thay đổi được quan điểm trong mối quan hệ Mỹ-Trung, hình thành quan điểm rằng, Trung Quốc không chỉ là đối thủ cạnh tranh mà còn là mối đe dọa với vai trò lãnh đạo toàn cầu của Mỹ; thì cách tiếp cận mới bằng một chiến lược đa phương của ông Biden cũng đã chia sẻ một quan điểm rằng, Trung Quốc đặt ra thách thức lớn với vai trò lãnh đạo kinh tế và chính trị của Mỹ trong thế kỷ XXI. Ông Biden cũng lên tiếng chỉ trích Trung Quốc cướp công nghệ của các công ty Mỹ, trợ cấp không công bằng cho các công ty Nhà nước.

Truyền thông quốc tế đưa tin, Chính quyền mới của ông Biden có kế hoạch mời gọi các nước đồng minh hàng đầu cho các liên minh về công nghệ, bao gồm cả việc phát triển các công nghệ viễn thông mới để giảm bớt sự phụ thuộc vào thiết bị 5G từ Huawei. Một số đề xuất khác liên quan đến việc ngăn chặn việc bán công nghệ sản xuất chất bán dẫn tiên tiến cho Trung Quốc, hiện do các công ty ở Mỹ, Nhật Bản và châu Âu thống trị, để cố gắng kìm chân các nhà sản xuất chất bán dẫn Trung Quốc.

Về phía Trung Quốc, nước này đang để mắt đến Chính quyền Mỹ mới một cách thận trọng, trong khi vẫn muốn cải thiện quan hệ. Tuy nhiên, từ chiến lược phát triển “tuần hoàn kép” đến tám nhiệm vụ đã được xác định tại Hội nghị công tác kinh tế Trung ương, có thể thấy Bắc Kinh đang rất cảnh giác với các sức ép từ bên ngoài.

Có nhiều ý kiến cho rằng, ông Biden chắc sẽ không bỏ qua nhu cầu cải thiện quan hệ từ phía Bắc Kinh. Tuy nhiên, trong ngắn hạn, Chính quyền mới khó có thể bước qua hoặc lấp đầy những “hố sâu” trong mối quan hệ hiện tại. Các biện pháp trừng phạt Bắc Kinh của Tổng thống Trump với 3/4 kim ngạch nước này xuất qua Mỹ (tương đương 370 tỷ USD hàng hóa) khó có thể đảo ngược một cách nhanh chóng, kể cả khi được Tổng thống Mỹ đắc cử Biden ủng hộ.

Tuy nhiên, ông Biden hiện công khai cam kết tiếp tục thành quả cuộc chiến thuế quan của Mỹ đối với Trung Quốc, đồng thời tiếp tục thực hiện thỏa thuận thương mại Mỹ-Trung giai đoạn một. Đội ngũ của ông Biden cũng chưa đưa ra cam kết gì đối với các cuộc đàm phán mới trong thời gian tới.

Bắc Kinh đã có sự chuẩn bị

Cũng là điều dễ hiểu nếu Chính quyền của ông Biden muốn phối hợp với các đồng minh để đối phó với Trung Quốc. Nhưng Chính sách “nước Mỹ trước tiên” của ông Trump từng xung đột toàn diện với đồng minh. Mặc dù, Chính quyền Mỹ mới có thể muốn thay đổi chính sách này của ông Trump, nhưng việc kêu gọi phối hợp để hình thành sức mạnh tổng hợp cứng rắn để đối đầu là vấn đề không dễ dàng.

Các đồng minh tiềm năng có thể sẽ miễn cưỡng tham gia một liên minh mới, sau bốn năm Washington chọn con đường đơn phương tiếp cận Trung Quốc và chỉ đề cao lợi ích Mỹ. Thậm chí, trước nhiền toan tính riêng từ các đồng minh, Mỹ còn có nguy cơ bị mắc kẹt trong những cuộc đàm phán, thay vì dẫn dắt được các thành viên.

Ngoài ra, xét về lợi ích, các đồng minh của Mỹ ít nhất còn lo ngại khả năng mất đi một thị trường khổng lồ. EU đã hoàn tất thỏa thuận đầu tư song phương với Trung Quốc sau bảy năm đàm phán, đã đưa ông Tập vào một vị trí mạnh mẽ hơn với chính quyền mới của Mỹ, như một lời nhắc nhở rằng không thể coi thường sự ủng hộ của châu Âu.

Trong lúc cách tiếp cận mới mẻ của Tổng thống đắc cử Mỹ vẫn còn để ngỏ nhiều vấn đề thì giới phân tích không ít người cho rằng, Bắc Kinh đã sớm nhận diện nguy cơ để chuẩn bị đón thách thức mới, thậm chí Trung Quốc còn được cho là đã đi trước một bước. Thời gian gần đây, Trung Quốc tích cực theo đuổi kế hoạch tiếp cận đa phương để thu hút càng nhiều càng tốt các đồng minh của Mỹ vào quỹ đạo kinh tế của mình. Bắc Kinh cũng xúc tiến các hợp tác thương mại song phương với từng nước với các tính toán riêng.

Trung Quốc cũng được cho là nỗ lực thông qua các tổ chức quốc tế, để kiểm soát tốt hơn “cuộc chơi quốc tế”. Chẳng hạn, mối quan tâm của Trung Quốc trong việc hoàn thành Hiệp định RCEP (tháng 11/2020) với 14 quốc gia khác, bao gồm ASEAN, Nhật Bản, Hàn Quốc và Australia, trong bối cảnh sức ép thương mại tăng dần từ Chính quyền Mỹ. Hay Hiệp định đầu tư toàn diện Trung-Âu (CAI) mới được ký kết nhằm tăng cường quan hệ kinh tế-thương mại với đồng minh châu Âu của Mỹ. Gần đây, Trung Quốc cũng tuyên bố sẽ xem xét việc tham gia CPTPP – Hiệp định mà Mỹ đã rút khỏi phiên bản ban đầu (TPP).

Trong giới học giả, nhiều người cho rằng, Trung Quốc đã tranh thủ tốt các cơ hội hợp tác quốc tế đa phương và song phương, tận dụng tối đa các mối quan hệ với các đồng minh của Mỹ và đẩy Washington ra càng xa càng tốt. Điều này đồng nghĩa với sức ép và các biện pháp trừng phạt của Mỹ từ các lĩnh vực thương mại, công nghệ, vốn… về cơ bản sẽ không làm giảm sức mạnh kinh tế của Trung Quốc, ngược lại, Washington có thể sẽ phải tự gánh chịu thiệt hại. Hơn nữa, “khoảng trống” Trung-Mỹ cũng sẽ có các đồng minh Nhật Bản, châu Âu… điền vào.

Trong thời đại của ông Biden, Mỹ đứng trước sự lựa chọn mới đối với Trung Quốc. Đây là một cuộc cạnh tranh đầy phức tạp, đồng thời cũng là thời kỳ mới mà nguy cơ và cơ hội cùng tồn tại.

Tổng thống Trump ký sắc lệnh sửa đổi lệnh cấm nhà đầu tư Mỹ rót tiền vào Trung Quốc

Tổng thống Trump ký sắc lệnh sửa đổi lệnh cấm nhà đầu tư Mỹ rót tiền vào Trung Quốc

TGVN. Nhà Trắng ngày 13/1 cho biết, Tổng thống Donald Trump đã ký một sắc lệnh sửa đổi lệnh cấm các nhà đầu tư Mỹ ...

Mỹ công bố chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tập trung đối phó với hoạt động của Trung Quốc

Mỹ công bố chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tập trung đối phó với hoạt động của Trung Quốc

TGVN. Ngày 12/1, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đã công bố chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, bao gồm thúc đẩy các ...

Ngoại trưởng Trung Quốc thăm Đông Nam Á: Nắm bắt thời cơ

Ngoại trưởng Trung Quốc thăm Đông Nam Á: Nắm bắt thời cơ

TGVN. Trung Quốc hướng tới mở rộng ảnh hưởng, xây dựng hình ảnh cường quốc có trách nhiệm trong bối cảnh đại dịch Covid-19 và ...

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

Tin thế giới 28/9: Ukraine nóng lòng kéo cả châu Âu về vụ thỏa thuận Nga-Hungary; Moscow 'nhắc nhẹ' Kiev; Trung Quốc bóng gió với NATO

Tin thế giới 28/9: Ukraine nóng lòng kéo cả châu Âu về vụ thỏa thuận Nga-Hungary; Moscow 'nhắc nhẹ' Kiev; Trung Quốc bóng gió với NATO

Baoquocte.vn. Thỏa thuận Nga-Hungary, căng thẳng Hungary-Ukraine, Triều Tiên thử tên lửa, quan hệ Nga-Mỹ, Trung Quốc-NATO... là một số tin thế giới nổi bật.
Chuyển đổi số là cơ hội để kỹ sư, bác sĩ của ta cạnh tranh sòng phẳng trong môi trường quốc tế

Chuyển đổi số là cơ hội để kỹ sư, bác sĩ của ta cạnh tranh sòng phẳng trong môi trường quốc tế

Baoquocte.vn. Chuyển đổi số là cơ hội để sinh viên làm chủ các kỹ năng làm việc trong môi trường số, để cạnh tranh sòng phẳng với nhân lực các quốc ...
Tăng cường hợp tác giữa bang North Rhine-Westphalia, Đức và các địa phương Việt Nam

Tăng cường hợp tác giữa bang North Rhine-Westphalia, Đức và các địa phương Việt Nam

Baoquocte.vn. Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Frankfurt am Main Lê Quang Long chào xã giao Bộ trưởng bang North Rhine-Westphalia, Đức.
Quảng Trị: 59 học sinh và 6 giáo viên phải đi cách ly

Quảng Trị: 59 học sinh và 6 giáo viên phải đi cách ly

Baoquocte.vn. 59 học sinh mầm non và học sinh lớp 1 cùng 6 giáo viên xã Cam Thủy (huyện Cam Lộ, Quảng Trị) phải đi cách ly vì thuộc diện F1.
Phát động Chương trình khôi phục du lịch nội địa toàn quốc

Phát động Chương trình khôi phục du lịch nội địa toàn quốc

Baoquocte.vn. Hiệp hội Du lịch Việt Nam tổ chức lễ phát động Chương trình khôi phục du lịch nội địa toàn quốc với định hướng khắc phục hậu quả đại dịch ...
Ai sẽ là nạn nhân chủ yếu của thảm họa nóng lên toàn cầu?

Ai sẽ là nạn nhân chủ yếu của thảm họa nóng lên toàn cầu?

Baoquocte.vn. Các nhà nghiên cứu sinh thái học Bỉ đã nêu các nhóm tuổi sẽ là nạn nhân chính của sự nóng lên toàn cầu.
Ukraine, Hungary triệu Đại sứ của nhau, 'phát sốt' vì thỏa thuận khí đốt liên quan tới Nga

Ukraine, Hungary triệu Đại sứ của nhau, 'phát sốt' vì thỏa thuận khí đốt liên quan tới Nga

Baoquocte.vn. Ngày 28/9, Bộ Ngoại giao Ukraine và Bộ Ngoại giao Hungary đã triệu Đại sứ của nhau liên quan đến thỏa thuận khí đốt mới của Budapest với Nga.
Phòng chống dịch Covid-19 tốt, Singapore đăng cai vòng bảng AFF Cup 2020

Phòng chống dịch Covid-19 tốt, Singapore đăng cai vòng bảng AFF Cup 2020

Baoquocte.vn. Vượt qua đối thủ mạnh trong cuộc đua đăng cai AFF Cup 2020 là Thái Lan, Singapore được AFF tin sẽ tổ chức giải bóng đá khu vực thành công.
Covid-19 ở Việt Nam chiều 28/9: Số ca mắc mới chỉ bằng một nửa ngày trước; 44% người trên 18 tuổi đã tiêm vaccine; Hà Nội ca mắc mới đã đi mua đồ ăn

Covid-19 ở Việt Nam chiều 28/9: Số ca mắc mới chỉ bằng một nửa ngày trước; 44% người trên 18 tuổi đã tiêm vaccine; Hà Nội ca mắc mới đã đi mua đồ ăn

Baoquocte.vn. Phường Nguyễn Trãi, quận Hà Đông, Hà Nội đã phát đi thông báo khẩn tìm người liên quan ca nhiễm Covid-19 mới.
Link xem trực tiếp PSG vs Man City cúp C1 2h ngày 29/9: Messi đại chiến thầy cũ

Link xem trực tiếp PSG vs Man City cúp C1 2h ngày 29/9: Messi đại chiến thầy cũ

Baoquocte.vn. Cập nhật mới nhất các link xem trực tiếp PSG vs Man City vòng bảng cúp C1 châu Âu 2h ngày 29/9 trên tivi, điện thoại, máy tính, internet, website...
Đa dạng chuỗi cung ứng, bật chế độ bình thường mới để 'giữ chân' FDI

Đa dạng chuỗi cung ứng, bật chế độ bình thường mới để 'giữ chân' FDI

Baoquocte.vn. Dù làn sóng Covid-19 lần thứ 4 đang diễn biến phức tạp nhưng thu hút FDI vẫn là một trong những điểm sáng của nền kinh tế.
Giá cà phê hôm nay 28/9, Đồng loạt đảo chiều giảm sâu, xuất khẩu cà phê Việt Nam giảm tháng thứ 5 liên tiếp

Giá cà phê hôm nay 28/9, Đồng loạt đảo chiều giảm sâu, xuất khẩu cà phê Việt Nam giảm tháng thứ 5 liên tiếp

Baoquocte.vn. Giá cà phê đảo chiều, điều chỉnh giảm trên cả hai sàn kỳ hạn và chờ đợi biến động khi xu hướng đầu cơ đã vào vùng quá mua.
Giá tiêu hôm nay 28/9, ổn định, thấp nhất 77.500đ/kg, không kỳ vọng giá tăng như trước

Giá tiêu hôm nay 28/9, ổn định, thấp nhất 77.500đ/kg, không kỳ vọng giá tăng như trước

Baoquocte.vn. Giá tiêu hôm nay tại thị trường trong nước ổn định ở một số địa phương, giao dịch ở mức từ 77.500 - 81.500 đ/kg.
Giá cao su hôm nay 28/9, Sàn Nhật Bản bất động, Trung Quốc dự kiến nhập khẩu 1,7 triệu tấn hàng tự nhiên

Giá cao su hôm nay 28/9, Sàn Nhật Bản bất động, Trung Quốc dự kiến nhập khẩu 1,7 triệu tấn hàng tự nhiên

Baoquocte.vn. Giá cao su hôm nay không có nhiều biến động nhưng vẫn đang giao dịch ở mức thấp trước những tâm lý rủi ro từ 'bom nợ' Evergrande.
Thu hút FDI: 'Cú đột phá' nhờ dự án tỷ USD

Thu hút FDI: 'Cú đột phá' nhờ dự án tỷ USD

Baoquocte.vn. Vốn FDI vào Việt Nam đã tăng trở lại. Kết quả này như lời khẳng định rằng, các nhà đầu tư nước ngoài vẫn đang đến và tiếp tục ở lại Việt Nam.
Kinh tế số - đường đến tương lai của nền kinh tế Việt Nam

Kinh tế số - đường đến tương lai của nền kinh tế Việt Nam

Baoquocte.vn. Việt Nam cần thúc đẩy nhanh việc phát triển ứng dụng những công nghệ mới để phát triển kinh tế số.
Bất động sản mới nhất: Lại siết tín dụng địa ốc, Vingroup đề xuất làm công viên rừng 650ha ở Hạ Long, người mua nhà lần đầu cần biết gì?

Bất động sản mới nhất: Lại siết tín dụng địa ốc, Vingroup đề xuất làm công viên rừng 650ha ở Hạ Long, người mua nhà lần đầu cần biết gì?

Baoquocte.vn. NHNN yêu cầu kiểm soát tín dụng, những điều người mua nhà lần đầu cần biết, Quảng Ninh sẽ khởi công nhiều dự án lớn… là tin bất động sản mới nhất
Bất động sản mới nhất: ‘Đẩy sóng’ giá đất ăn theo cầu Trần Hưng Đạo-Hà Nội, làm đường 2 bên sông Hồng, cần làm gì trước khi đặt cọc mua nhà?

Bất động sản mới nhất: ‘Đẩy sóng’ giá đất ăn theo cầu Trần Hưng Đạo-Hà Nội, làm đường 2 bên sông Hồng, cần làm gì trước khi đặt cọc mua nhà?

Baoquocte.vn. Cầu Trần Hưng Đạo chưa duyệt, giá đất đã tăng, quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng, làm gì trước khi đặt cọc?… là tin bất động sản mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Dứt khoát không giảm giá dù ế hàng, thị trường Hà Nội lao dốc, Bình Định không còn căn hộ condotel

Bất động sản mới nhất: Dứt khoát không giảm giá dù ế hàng, thị trường Hà Nội lao dốc, Bình Định không còn căn hộ condotel

Baoquocte.vn. Hàng tồn ‘chất đống’ giá vẫn tăng, thị trường địa ốc Hà Nội và TP.HCM lao dốc, Bình Định không còn condotel… là những tin bất động sản mới nhất.
Bất động sản mới nhất: 2 kịch bản thị trường chung cư 2021, địa ốc nghỉ dưỡng vẫn đóng băng, cảnh báo mua bán căn hộ chưa đủ điều kiện

Bất động sản mới nhất: 2 kịch bản thị trường chung cư 2021, địa ốc nghỉ dưỡng vẫn đóng băng, cảnh báo mua bán căn hộ chưa đủ điều kiện

Baoquocte.vn. 2 kịch bản thị trường chung cư 2021, địa ốc nghỉ dưỡng ngủ đông dài, Quảng Nam có thể chấm dứt 4 dự án đô thị... là tin bất động sản mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Nhận định chu kỳ sốt đất - đóng băng trong 30 năm; lội ngược dòng tìm hàng giá rẻ; nhà đầu tư giảm hứng thú?

Bất động sản mới nhất: Nhận định chu kỳ sốt đất - đóng băng trong 30 năm; lội ngược dòng tìm hàng giá rẻ; nhà đầu tư giảm hứng thú?

Baoquocte.vn. Nhận định chu kỳ sốt đất - đóng băng trong 30 năm; săn tìm hàng cắt lỗ sau dịch, nhà đầu tư hết hứng thú.. là những tin bất động sản mới nhất.
Bất động sản mới nhất: ‘Cắt sốt’, giá đất Văn Giang lao dốc; nhà trung tâm TP. Hồ Chí Minh cao ngất; thêm 2 dự án bị thu hồi

Bất động sản mới nhất: ‘Cắt sốt’, giá đất Văn Giang lao dốc; nhà trung tâm TP. Hồ Chí Minh cao ngất; thêm 2 dự án bị thu hồi

Baoquocte.vn. Giá đất Văn Giang giảm sâu sau thời gian sốt; giá nhà đô thị vẫn không giảm; Cần Thơ thu hồi 2 dự án... là những tin bất động sản mới nhất.
Thị trường chứng khoán ngày 28/9 - Dầu khí tăng mạnh, thị trường hồi phục

Thị trường chứng khoán ngày 28/9 - Dầu khí tăng mạnh, thị trường hồi phục

Baoquocte.vn. Báo TG&VN liên tục cập nhật tin tức và nhận định của các chuyên gia về thị trường chứng khoán nóng nhất, mới nhất đầu và cuối phiên giao dịch hàng ngày.
Nhận định thị trường chứng khoán ngày 28/9 - Bán hay không?

Nhận định thị trường chứng khoán ngày 28/9 - Bán hay không?

Baoquocte.vn. Báo TG&VN liên tục cập nhật tin tức và nhận định của các chuyên gia về thị trường chứng khoán nóng nhất, mới nhất đầu và cuối phiên giao dịch hàng ngày.
Thị trường chứng khoán ngày 27/9 - HPG gồng gánh, thị trường điều chỉnh mạnh

Thị trường chứng khoán ngày 27/9 - HPG gồng gánh, thị trường điều chỉnh mạnh

Baoquocte.vn. Báo TG&VN liên tục cập nhật tin tức và nhận định của các chuyên gia về thị trường chứng khoán nóng nhất, mới nhất đầu và cuối phiên giao dịch hàng ngày.
Cổ phiếu 'trà đá' dậy sóng, doanh nghiệp có thực sự hồi sinh?

Cổ phiếu 'trà đá' dậy sóng, doanh nghiệp có thực sự hồi sinh?

Baoquocte.vn. Từ đầu năm đến nay, hàng loạt cổ phiếu 'trà đá' bỗng dưng dậy sóng sau các thương vụ thâu tóm.
Nhận định thị trường chứng khoán tuần 27/9 - 1/10 - Không lơ là tài khoản

Nhận định thị trường chứng khoán tuần 27/9 - 1/10 - Không lơ là tài khoản

Baoquocte.vn. Báo TG&VN liên tục cập nhật tin tức và nhận định của các chuyên gia về thị trường chứng khoán nóng nhất, mới nhất đầu và cuối phiên giao dịch hàng ngày.
Thị trường chứng khoán ngày 24/9 - Ngân hàng rục rịch quay trở lại

Thị trường chứng khoán ngày 24/9 - Ngân hàng rục rịch quay trở lại

Baoquocte.vn. Báo TG&VN liên tục cập nhật tin tức và nhận định của các chuyên gia về thị trường chứng khoán nóng nhất, mới nhất đầu và cuối phiên giao dịch hàng ngày.
Phiên bản di động