Ngày 1/7, hai tỉnh Gia Lai và Bình Định đã chính thức "về chung nhà", với tên gọi mới là Gia Lai, trung tâm hành chính đặt tại thành phố Quy Nhơn. Đây không chỉ là kết quả của quá trình chuẩn bị công phu, bài bản, khoa học và nghiêm túc theo tinh thần Nghị quyết của Trung ương, mà còn là sự kết tinh của ý chí chính trị, của khát vọng phát triển mạnh mẽ từ cấp ủy, chính quyền và nhân dân hai địa phương. Đây cũng là bước đi cụ thể trong quá trình tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, phù hợp điều kiện thực tiễn, nhằm phát huy tối đa tiềm năng, thế mạnh tổng hợp và là bước mở đầu cho một hành trình phát triển mới, rộng lớn, bền vững và toàn diện hơn.
| Một góc khu kinh tế Nhơn Hội. (Ảnh: Dũng Nhân) |
Những dự án nổi bật
Tỉnh Gia Lai mới có tiềm năng phát triển toàn diện, kết hợp cả lợi thế của cao nguyên và biển cả, mở ra những cơ hội lớn trong các lĩnh vực công nghiệp, dịch vụ, cảng biển, phát triển đô thị, đào tạo, phát huy tốt công tác đối ngoại đã gặt hái được trong những năm qua.
Thời gian qua, công tác đối ngoại, hợp tác với Mỹ đã được Gia Lai đẩy mạnh triển khai và gặt hái được các kết quả nổi bật. Cụ thể, hai Trạm y tế, dưới sự hỗ trợ của Mỹ đã được khánh thành tại mảnh đất Tây Nguyên này.
Ngày 6/4/2021, Văn Phòng hợp tác quốc phòng (Đại sứ quán Mỹ tại Việt Nam) phối hợp với Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai đã chính thức khánh thành và đưa vào hoạt động Trạm y tế xã Chư Krey, huyện Kông Chro. Đây là dự án hỗ trợ nhân đạo được tài trợ bởi Quỹ Cứu trợ thiên tai và Hỗ trợ Dân sự ở nước ngoài do Bộ Tư lệnh Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương Hoa Kỳ thông qua Văn phòng Hợp tác quốc phòng thực hiện theo hình thức chìa khóa trao tay. Công trình được xây mới với 13 phòng khám và phòng làm việc, các hạng mục phụ trợ với đầy đủ trang thiết bị cơ bản với tổng kinh phí hơn 405.000 USD.
| Các đại biểu cắt băng khánh thành công trình Trạm Y tế xã Sró (huyện Kông Chro, tỉnh Gia Lai). (Ảnh: Thúy Ngọ) |
Tiếp đó, ngày 23/8/2024, Văn Phòng hợp tác quốc phòng đã khánh thành và bàn giao công trình Trạm Y tế xã Sró, huyện Kông Chro, cũng từ kinh phí được tài trợ bởi Quỹ Cứu trợ thiên tai và Hỗ trợ Dân sự ở nước ngoài. Công trình được xây mới với tổng kinh phí đầu tư gần 382.000 USD. Công trình có diện tích xây dựng 337 m2, được thiết kế 1 tầng gồm 13 phòng chức năng và vệ sinh cùng các hạng mục phụ trợ với đầy đủ trang thiết bị cơ bản, phục vụ khám-chữa bệnh ban đầu.
Hoạt động xúc tiến thương mại với Mỹ cũng được Gia Lai tăng cường đẩy mạnh. Ngày 22-24/4/2024, đoàn công tác của địa phương đã tham gia Chương trình Quảng bá địa phương Việt Nam năm 2024 tại Mỹ do Bộ Ngoại giao tổ chức. Qua chương trình, nhiều nội dung hợp tác đã đạt được kết quả bước đầu trong phiên kết nối như: Giới thiệu các sản phẩm cà phê xuất khẩu của Công ty TNHH Vĩnh Hiệp (Gia Lai), xây dựng thương hiệu cà phê Hoa Trang (Gia Lai); Tập đoàn AN Global chia sẻ những vấn đề quy định pháp lý và tiêu chuẩn kinh doanh xuất nhập khẩu của Mỹ, mong muốn được phối hợp với đối tác Việt Nam xây dựng và phát triển mô hình Mua bán, Sáp nhập (M&A) công ty, phát triển Thương hiệu, nhượng quyền thương mại…
Trong khi đó, tỉnh Bình Định cũ đã tăng cường với Mỹ, đặc biệt trong các lĩnh vực như giáo dục, kinh tế và du lịch, nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh và thu hút đầu tư. Tại Bình Định cũ, năm 2024, kim ngạch xuất khẩu sang Mỹ năm đạt 604 triệu USD, tăng 9,6% so với năm 2023, chiếm 34,5% tổng kim ngạch xuất khẩu toàn tỉnh (1,752 tỉ USD). Trong khi đó, kim ngạch nhập khẩu từ Mỹ chỉ khoảng 11,6 triệu USD, xuất siêu hơn 592 triệu USD. Các ngành hàng chủ lực xuất khẩu sang Mỹ của địa phương gồm: Gỗ và sản phẩm gỗ, dệt may, giày dép, sản phẩm nhựa và thủy sản, với 33 doanh nghiệp đang hoạt động, trong đó có 20 doanh nghiệp sản xuất đồ gỗ nội - ngoại thất, 12 doanh nghiệp dệt may - giày dép và 1 doanh nghiệp thủy sản.
| Sản phẩm cà phê L'amant (Công ty TNHH Vĩnh Hiệp) và cà phê Hoa Trang (Công ty TNHH xuất nhập khẩu Hoa Trang) được trưng bày tại các buổi tọa đàm, hội thảo thuộc Chương trình Quảng bá địa phương Việt Nam năm 2024 tại Mỹ. (Nguồn: Báo Gia Lai) |
Dư địa hợp tác còn rất lớn
Dù đã có những hoạt động hợp tác, trao đổi, hỗ trợ với Mỹ nhưng hiện tại, Gia Lai mới còn rất nhiều tiềm năng để các đối tác đến khai phá. Với vị thế là cửa ngõ của khu vực Tây Nguyên, Gia Lai là đầu mối trung chuyển hàng hóa, dịch vụ thương mại và đầu mối giao thông quan trọng kết nối khu vực Tây Nguyên với các tỉnh Duyên hải miền Trung, Đông Nam Bộ, các tỉnh Đông Bắc Campuchia và Nam Lào. vùng tam giác phát triển Campuchia-Lào-Việt Nam.
Xác định nông nghiệp gắn với công nghiệp chế biến, năng lượng tái tạo và du lịch là 3 trụ cột chính trong định hướng phát triển giai đoạn 2020-2025, Gia Lai đã sớm hình thành và phát triển nhiều trang trại sản xuất nông nghiệp công nghệ cao, vùng chuyên canh tập trung. Toàn tỉnh có hơn 100.000 ha cà phê, sản lượng hơn 267.000 tấn/năm; 13.000 ha hồ tiêu, sản lượng hơn 47.000 tấn/năm; 88.000 ha cao su, sản lượng mủ khô hơn 123.000 tấn/năm; 81.000 ha sắn, sản lượng trên 1,6 triệu tấn/năm; 32.000 ha cây ăn trái…
| Toàn cảnh thành phố Pleiku (trước khi sáp nhập). (Nguồn: Lao động) |
Đến nay, trên địa bàn tỉnh đã hình thành nhiều khu sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao gắn với công nghiệp chế biến, nhiều sản phẩm nông nghiệp của tỉnh đã gia tăng được giá trị qua việc hình thành các chuỗi sản xuất, tiêu thụ nông sản. Đặc biệt, những năm qua các doanh nghiệp đã đầu tư đổi mới công nghệ sản xuất để đa dạng hóa sản phẩm từ các loại cây trồng chủ lực. Hiện toàn tỉnh có 30 doanh nghiệp xuất khẩu hàng hóa sang thị trường 40 quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới.
Bên cạnh đó, hồ tiêu, cao su, chè, hạt điều là những sản phẩm được chú trọng canh tác theo các tiêu chuẩn, đã giúp các sản phẩm này giữ được thị trường hiện có. Những năm gần đây, sản phẩm trái cây xuất khẩu của tỉnh cũng được đa dạng từ chanh dây quả, dịch chanh cấp đông, chuối, xoài, dứa, bắp ngọt, thanh long… Ngoài ra, các sản phẩm cao su, gỗ, tiêu, chè cũng đem về kim ngạch xuất khẩu lớn cho tỉnh và có cơ hội mở rộng thị trường trong tương lai.
Nhờ vị thế là cửa ngõ của khu vực, Gia Lai không chỉ trở thành đầu mối giao thương, trung chuyển hàng hóa, dịch vụ thương mại mà còn là đầu mối giao thông quan trọng kết nối Tây Nguyên với các tỉnh khu vực miền Trung, Đông Nam Bộ và khu vực phát triển của 3 nước Việt Nam-Lào-Campuchia. Tỉnh Gia Lai mới sở hữu hệ thống hạ tầng của tỉnh hợp nhất cũng được đánh giá là đặc biệt chiến lược, với hai sân bay Phù Cát và Pleiku, cảng biển Quy Nhơn, cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh, cùng mạng lưới giao thông liên vùng đồng bộ, nổi bật là trục quốc lộ 19, tuyến huyết mạch nối Tây nguyên với Biển Đông và các tỉnh Đông Bắc Campuchia, Nam Lào.
| Toàn tỉnh Gia Lai có hơn 100.000 ha cà phê, sản lượng hơn 267.000 tấn/năm. (Nguồn: Báo Dân tộc và Phát triển) |
Để khai thác hiệu quả tiềm năng sẵn có, việc đẩy mạnh xúc tiến thương mại ra thị trường quốc tế, đặc biệt là thị trường Mỹ là định hướng chiến lược của tỉnh Gia Lai trong thời gian tới. Mỹ là một trong những thị trường tương đối khó tính, có yêu cầu cao về chất lượng, an toàn thực phẩm và tiêu chuẩn kỹ thuật. Nhưng đây sẽ là thị trường trọng điểm, ổn định và lâu dài phù hợp với các sản phẩm thế mạnh của Gia Lai như cà phê rang xay, cà phê đặc sản, hồ tiêu sạch, chuối, chanh dây, sầu riêng và một số mặt hàng nông sản chế biến khác.
Khi đất nước bước vào kỷ nguyên mới, Gia Lai cũng sẽ bước vào giai đoạn phát triển mới, với những cơ hội đầy triển vọng. Tin tưởng rằng, những thành quả hợp tác có sẵn sẽ là bệ đỡ vững chắc để tỉnh nối dài hợp tác với đối tác Mỹ trong tương lai.