Lần đầu sau xung đột, Ukraine mở cơ chế cho đối tác nước ngoài mua vũ khí trực tiếp

Xe quân sự không người lái Viper F do hãng UkrArmoTech (Ukraine) phát triển được trưng bày tại Triển lãm Quốc phòng và An ninh Eurosatory ở Villepinte, gần Paris (Pháp), ngày 15/6/2026. (Nguồn: Getty Images)

Động thái nhằm thu hút thêm nguồn tài chính cho ngành công nghiệp quốc phòng trong bối cảnh xung đột với Nga bước sang năm thứ năm, đồng thời khẳng định việc đáp ứng nhu cầu của quân đội Ukraine vẫn là ưu tiên hàng đầu.

Bộ trưởng Chuyển đổi số kiêm Phó Thủ tướng Ukraine Mykhailo Fedorov cho biết cơ chế mới sẽ cho phép các quốc gia đối tác mua vũ khí và công nghệ của Ukraine, đồng thời làm việc trực tiếp với các nhà sản xuất trong nước.

Ông nhấn mạnh việc xuất khẩu chỉ được thực hiện khi quân đội Ukraine được bảo đảm đầy đủ nguồn cung. Trong trường hợp nhà nước vẫn cần một số loại vũ khí nhất định, giấy phép xuất khẩu có thể không được cấp.

Theo ông Fedorov, mục tiêu của cơ chế này là thu hút đầu tư quốc tế cho ngành công nghiệp quốc phòng mà không làm ảnh hưởng đến năng lực trang bị của lực lượng vũ trang Ukraine.

Kể từ khi xung đột với Nga bùng phát, Ukraine chủ yếu dựa vào nguồn viện trợ quân sự từ các đồng minh phương Tây. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, nước này đã phát triển mạnh ngành công nghiệp quốc phòng nội địa, đặc biệt trong lĩnh vực máy bay không người lái (UAV), hệ thống chống UAV và tác chiến điện tử.

Đầu năm nay, Kiev cũng bắt đầu chia sẻ kinh nghiệm tác chiến với một số quốc gia ở châu Âu và Trung Đông, những nước bày tỏ quan tâm đến công nghệ UAV và chống UAV của Ukraine.

Tháng 6 vừa qua, Tổng thống Volodymyr Zelenskyy cho biết Ukraine đang đàm phán các thỏa thuận hợp tác quốc phòng với khoảng 20 quốc gia.

Trước đó, vào tháng 4, Tổng thống Zelenskyy lần đầu công khai xác nhận các chuyên gia quân sự Ukraine đã hỗ trợ một số quốc gia Trung Đông đánh chặn các máy bay không người lái kiểu Shahed do Iran sản xuất trong các cuộc tấn công nhằm vào khu vực này.

Theo đó, Kiev đã cử các chuyên gia về UAV đánh chặn và tác chiến điện tử tới Trung Đông để huấn luyện và trình diễn năng lực vận hành hệ thống đánh chặn. Ukraine đã ký các thỏa thuận hợp tác quốc phòng có thời hạn 10 năm với Saudi Arabia, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) và Qatar, theo đó các doanh nghiệp quốc phòng Ukraine sẽ phối hợp với lực lượng vũ trang các nước này bảo vệ một số cơ sở trọng yếu.

Nhà lãnh đạo cũng xác nhận Ukraine đang tiếp tục đàm phán các thỏa thuận tương tự với Oman, Kuwait và Bahrain.

Cuối tháng 6, Tổng thống Ukraine tuyên bố Kiev sẽ chính thức mở cửa hoạt động xuất khẩu vũ khí ra thị trường quốc tế. Đây là bước đi được các đối tác nước ngoài cũng như các doanh nghiệp quốc phòng trong nước chờ đợi từ lâu.

Hiện Ukraine có khoảng 800 doanh nghiệp sản xuất quốc phòng đang hoạt động, nhiều đơn vị đã mở rộng công suất vượt xa nhu cầu trong nước.

Theo các số liệu mới nhất, Ukraine hiện sản xuất hơn 4 triệu UAV mỗi năm và có thể nâng gấp đôi sản lượng nếu nhận được nguồn tài chính phù hợp.

Trong hơn một năm qua, các doanh nghiệp quốc phòng Ukraine liên tục đề nghị chính phủ nới lỏng lệnh hạn chế xuất khẩu các sản phẩm quân sự do trong nước chế tạo, đặc biệt là UAV, nhằm mở rộng doanh thu, thu hút đầu tư và tăng năng lực sản xuất.