Nhỏ Bình thường Lớn

Ngoại trưởng Fidan: Quan hệ Thổ Nhĩ Kỳ-Mỹ đang có loạt 'chuyển động' chiến lược

Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan cho biết, Tổng thống Recep Tayyip Erdoğan và Tổng thống Donald Trump đang thể hiện quyết tâm mạnh mẽ trong việc gỡ bỏ các lệnh trừng phạt CAATSA đối với Ankara, qua đó mở ra kỳ vọng mới cho hợp tác quốc phòng song phương, đặc biệt là chương trình tiêm kích F-35 Lightning II.
Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan phát biểu trên đài CNN Turk ngày 2/7. (Nguồn: Anadolu)
Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan phát biểu trên đài CNN Turk ngày 2/7. (Nguồn: Anadolu)

Phát biểu trên CNN Turk, Ngoại trưởng Fidan cho biết, hai nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ và Mỹ đã thể hiện rõ quyết tâm này trong cuộc gặp tại Nhà Trắng vào tháng 9/2026, đồng thời giao nhiệm vụ cho các thành viên nội các phối hợp xử lý vấn đề.

Theo nhà ngoại giao này, cả Bộ trưởng Quốc phòng lẫn Bộ Ngoại giao của Thổ Nhĩ Kỳ hiện đang làm việc tích cực để tháo gỡ rào cản này. Ông Fidan nhấn mạnh, CAATSA hiện là trở ngại mang tính thể chế lớn nhất còn tồn tại trong quan hệ Washington-Ankara.

Ngoại trưởng Fidan cho rằng, trong 3 đến 4 năm qua, phần lớn các biện pháp hạn chế mà nhiều quốc gia áp đặt với Ankara đã dần được gỡ bỏ thông qua các nỗ lực ngoại giao bền bỉ. Chẳng hạn, mới đây, Canada đã dỡ bỏ các hạn chế liên quan đến hợp tác quốc phòng với Ankara.

Dẫu vậy, Ngoại trưởng Hakan Fidan thừa nhận tiến trình gỡ bỏ các lệnh trừng phạt theo Đạo luật CAATSA vẫn phụ thuộc nhiều vào Quốc hội Mỹ, khi trở ngại hiện nay không nằm ở ý chí chính trị của chính quyền hai nước, mà chủ yếu phụ thuộc vào diễn biến của quy trình phê chuẩn tại Washington.

More from WVR
Tổng thống Erdogan: Mỹ-Thổ Nhĩ Kỳ điều hướng kỷ nguyên mới với tinh thần đoàn kết Tổng thống Erdogan: Mỹ-Thổ Nhĩ Kỳ điều hướng kỷ nguyên mới với tinh thần đoàn kết

Liên quan đến Hội nghị thượng đỉnh NATO diễn ra tuần tới tại Ankara, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ đánh giá, việc Tổng thống Trump xác nhận tham dự là tín hiệu tích cực đối với liên minh. Ông cho biết, Nhà Trắng nhấn mạnh việc nhà lãnh đạo Mỹ đồng ý tham dự phần lớn đến từ lời mời trực tiếp của Tổng thống Erdogan, qua đó phản ánh vai trò ngày càng quan trọng của Ankara trong các tính toán chiến lược hiện nay.

Cũng theo Ngoại trưởng Fidan, trong bối cảnh thế giới đối mặt với nhiều xung đột, liên minh toàn cầu thay đổi nhanh chóng và cạnh tranh địa chính trị ngày càng gay gắt, vị thế quốc tế của Tổng thống Erdogan đang trở nên nổi bật hơn.

Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ đồng thời cho rằng, một trong những bất đồng lớn nhất giữa Ankara và Washington trong nhiều năm qua bắt nguồn từ chính sách của Mỹ tại Syria dưới thời cựu Tổng thống Barack Obama. Tuy nhiên, theo Ngoại trưởng Fidan, khi Tổng thống Trump bước vào nhiệm kỳ hai, chính sách này đã chính thức bị hủy bỏ, qua đó loại bỏ một trong những điểm căng thẳng lớn nhất giữa hai nước.

Trên bình diện hợp tác quốc phòng, ông Fidan cho biết, Ankara đang nỗ lực tháo gỡ toàn diện các rào cản đối với lĩnh vực này, bao gồm cả chương trình tiêm kích F-35 Lightning II. Nhà ngoại giao cấp cao Thổ Nhĩ Kỳ nhấn mạnh, động thái dỡ bỏ lệnh cấm bán F-35 sẽ dễ thực hiện hơn do đây chủ yếu là quyết định hành chính và có thể diễn ra sau khi CAATSA được gỡ bỏ.

Tuy nhiên, việc Thổ Nhĩ Kỳ quay trở lại với tư cách đối tác sản xuất trong chương trình F-35 sẽ phức tạp hơn, bởi điều đó đòi hỏi một quyết định mới từ liên danh đa quốc gia phát triển dòng tiêm kích này.

Trước đó, vào năm 2019, Thổ Nhĩ Kỳ bị loại khỏi chương trình F-35 sau khi mua hệ thống phòng không S-400 của Nga. Washington cho rằng, thương vụ này có thể làm lộ dữ liệu nhạy cảm của F-35 cho Moscow, trong khi Ankara nhiều lần bác bỏ lập luận đó.

Ngoài quan hệ với Mỹ, Ngoại trưởng Fidan còn tiết lộ, Thổ Nhĩ Kỳ đang phối hợp với Saudi Arabia, Ai Cập và Pakistan trong một cơ chế hợp tác bốn bên mới nhằm tăng cường ổn định khu vực và phối hợp ứng phó trước các thách thức chung.

Theo nhà ngoại giao, nhóm này đã họp bốn lần và có thể phát triển thành một nền tảng chiến lược quan trọng trong thời gian tới.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ kêu gọi thế giới Turkic siết đoàn kết giữa loạt khủng hoảng toàn cầu

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan kêu gọi các quốc gia Turkic tăng cường đoàn kết, mở rộng hợp tác quốc phòng, công ...

Thổ Nhĩ Kỳ: Kết quả bầu lãnh đạo đảng đối lập lớn nhất bị hủy, chính trường dậy sóng

Tòa án tại Thổ Nhĩ Kỳ đã hủy kết quả bầu lãnh đạo đảng Cộng hòa Nhân dân (CHP) năm 2023, qua đó tạm thời ...

Ngoại trưởng ba nước Nam Kavkaz nhóm họp tại Istanbul, hé lộ tham vọng nâng tầm tuyến vận tải xuyên lục địa

Trong bối cảnh các tuyến thương mại xuyên lục địa ngày càng được chú ý, Thổ Nhĩ Kỳ, Azerbaijan và Gruzia sẽ họp cấp ngoại ...

Venezuela trở lại: Dầu mỏ, Thổ Nhĩ Kỳ và canh bạc với Mỹ

Trong khi Thổ Nhĩ Kỳ tìm cách bảo vệ các lợi ích kinh tế và chiến lược của mình trước một giai đoạn mới tại ...

Thổ Nhĩ Kỳ tiết lộ NATO đang bước vào giai đoạn 'tái cấu trúc an ninh', Mỹ không có ý định rút khỏi liên minh

Trước thềm Hội nghị thượng đỉnh NATO dự kiến diễn ra tại Ankara vào ngày 7-8/7, Thổ Nhĩ Kỳ khẳng định, liên minh đang thích ...

(theo Anadolu)