Phát hiện bất ngờ từ lớp băng Nam Cực

Băng Nam Cực có thể đã vượt qua một ngưỡng khí hậu khoảng một triệu năm trước, khiến hệ thống này trở nên nhạy cảm hơn với biến động khí hậu. (Nguồn: Shutterstock)

Nam Cực hiện là nơi lưu giữ trữ lượng băng lớn nhất hành tinh, có vai trò quan trọng đối với mực nước biển toàn cầu. Tuy nhiên, theo nghiên cứu mới được công bố trên Tạp chí khoa học Nature Geoscience, lớp băng này không phải lúc nào cũng thích nghi theo điều kiện khí hậu. Khoảng một triệu năm trước, trong giai đoạn chuyển tiếp Trung kỳ Pleistocene, hệ thống băng Nam Cực đã trải qua một thay đổi lớn, khiến lớp băng trở nên nhạy cảm hơn trước các biến động của khí hậu Trái đất.

Nghiên cứu do các nhà khoa học tại Trung tâm Vật lý khí hậu IBS, thuộc Đại học Quốc gia Pusan (Hàn Quốc) chủ trì. Để tái hiện lịch sử khí hậu xa xưa, nhóm nghiên cứu sử dụng một mô phỏng khí hậu cổ đại có khả năng dựng lại điều kiện khí hậu toàn cầu trong ba triệu năm qua. Từ dữ liệu nhiệt độ và lượng mưa này, các nhà khoa học tiếp tục vận hành mô hình băng trôi, thềm băng của Đại học Penn State nhằm theo dõi sự thay đổi về độ dày, dòng chảy và nhiệt độ của các khối băng lớn.

Kết quả cho thấy sau giai đoạn chuyển tiếp khoảng một triệu năm trước, lớp băng Nam Cực bắt đầu vận hành theo một cơ chế khác. Nhóm nghiên cứu xác định, thời điểm đó xuất hiện một ngưỡng carbon dioxide (CO2) quan trọng trong khí quyển, khoảng 240 phần triệu. Khi nồng độ CO2 giảm xuống dưới mức này, thể tích băng ở Nam Cực trở nên nhạy cảm hơn nhiều với thay đổi nhiệt độ đại dương và khí quyển. Điều đó khiến quy mô của lớp băng biến động mạnh hơn so với trước đây.

Theo các mô phỏng, sự phát triển nhanh hơn của băng Nam Cực trong giai đoạn sau đó đến từ nhiều yếu tố kết hợp. Nhiệt độ đại dương lạnh hơn trong các thời kỳ băng hà làm giảm quá trình tan chảy bên dưới những phần băng nằm dưới mực nước biển. Cùng lúc, mực nước biển toàn cầu thấp hơn hiện nay khoảng 50 đến 100 mét, làm giảm áp lực lên nền đá bên dưới các thềm băng. Quá trình nền đá từ từ dâng lên tiếp tục hỗ trợ băng ven biển dày thêm.

Phát hiện này có ý nghĩa đáng chú ý đối với các dự báo về biến đổi khí hậu trong tương lai. Các nhà khoa học cho rằng, những tảng băng lớn không phải lúc nào cũng phản ứng chậm và đều đặn trước thay đổi môi trường. Khi vượt qua một ngưỡng nhất định, chúng có thể chuyển sang trạng thái nhạy cảm hơn, kéo theo những biến động khó lường.

Điều này đặt ra yêu cầu phải hiểu rõ hơn các ngưỡng khí hậu trong hệ thống băng Nam Cực. Trong bối cảnh Trái đất đang ấm lên, việc xác định khi nào và vì sao những chuyển đổi như vậy xảy ra có thể giúp cải thiện dự báo về băng tan và mực nước biển dâng trong tương lai.

AUKUS phát triển drone dưới nước thế hệ mới, tăng cường bảo vệ hạ tầng chiến lược Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth cùng Phó Thủ tướng Australia Richard Marles ngày 30/5 đã công ...

Mỹ kêu gọi tăng ngân sách quốc phòng, châu Âu 'ngập ngừng' vì một nguyên nhân Bộ trưởng Quốc phòng Italy Guido Crosetto nhận định, khoảng cách giữa cam kết của các chính phủ châu Âu với yêu cầu tăng ngân ...

Qatar thúc đẩy hòa giải Mỹ-Iran toàn diện Ngày 1/6, Thủ tướng kiêm Ngoại trưởng Qatar Sheikh Mohammed bin Abdulrahman Al Thani đã điện đàm với Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi, tái khẳng ...

Tạp chí danh tiếng của Mỹ vinh danh Buôn Ma Thuột điểm đến tuyệt vời nhất thế giới Tiếp nối loạt ghi nhận từ CNN, Bloomberg, Warner Bros. Discovery,… về thủ phủ cà phê Việt Nam đang từng bước khẳng định vị thế ...

Đàm phán Mỹ-Iran: Tiến triển đã có, đồng thuận vẫn ở phía trước Dù các cuộc đàm phán Mỹ-Iran đã đạt nhiều tiến triển, khả năng đi tới thỏa thuận cuối cùng vẫn phụ thuộc vào lập trường ...