Tham vọng đoạn tuyệt năng lượng Nga, lục địa già châu Âu lại vấp 'đá tảng'

Chu Văn
Tính dễ bị tổn thương của châu Âu có thể chưa được bộc lộ đầy đủ trong các chiến lược trên giấy tờ, nhằm hướng tới mục tiêu năng lượng xanh đầy tham vọng.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Từ bỏ năng lượng Nga, châu Âu. (Nguồn: Dreamstime)
Tham vọng đoạn tuyệt năng lượng Nga, lục địa già châu Âu lại vấp 'đá tảng'. (Nguồn: Dreamstime)

Châu Âu đã tự đặt ra cho mình những mục tiêu khí hậu đầy tham vọng. Tuy nhiên, để chuyển sang năng lượng xanh, giảm 55% lượng khí thải CO2 vào năm 2030 và đạt mục tiêu trung hòa carbon vào năm 2050, châu lục này sẽ cần rất nhiều nguyên liệu thô.

Bỏ năng lượng Nga, châu Âu lại cần nhập nhiều thứ khác

Châu Âu sẽ chỉ có thể đạt được mục tiêu chuyển đổi năng lượng nếu họ sở hữu một số kim loại quan trọng, không thể thiếu.

Một nghiên cứu gần đây đã đưa ra những định lượng về nhu cầu và nhấn mạnh sự cấp thiết phải hành động để giảm sự phụ thuộc của châu lục này vào nguồn cung nước ngoài. Theo đó, Liên minh châu Âu (EU) có thể sẽ thiếu hụt nghiêm trọng lithium, đất hiếm và các kim loại khác rất cần thiết để cắt giảm lượng khí thải carbon, nhưng việc tái chế có thể giúp thu hẹp khoảng cách từ năm 2040.

Nghiên cứu do Liên đoàn các nhà sản xuất và tái chế kim loại màu (Eurometaux) thực hiện cho biết, vấn đề càng trở nên nghiêm trọng hơn do những nỗ lực gần đây của EU nhằm giảm bớt phụ thuộc vào Nga về năng lượng. Trong bối cảnh, quá trình chuyển đổi năng lượng toàn cầu đang tiến triển nhanh hơn so với các dự án khai thác mỏ, các nguyên liệu không thể thiếu như đồng, coban, lithium, niken và đất hiếm đều có nguy cơ bị gián đoạn nguồn cung từ nay đến năm 2035.

Một nghiên cứu được chuyên gia Liesbet Gregoir thuộc trường Đại học công giáo Louvain (UC Louvain) thực hiện, với sự cộng tác của Eurometaux, đã lần đầu tiên đưa ra chi tiết về những loại kim loại thô thực sự cần thiết đối với châu Âu.

Tin liên quan
Giá vàng hôm nay 16/5: Chuỗi giảm giá vàng chưa thể kết thúc, giới đầu tư tiếp tục tháo chạy? Giá vàng hôm nay 16/5: Chuỗi giảm giá vàng chưa thể kết thúc, giới đầu tư tiếp tục tháo chạy?

Theo đó, để thực hiện quá trình chuyển đổi năng lượng, châu lục này cần một lượng khổng lồ các kim loại như nickel, cobalt và lithium để sản xuất pin cho xe điện; kim loại thuộc họ “đất hiếm” như neodymium, praseodymium và dysprosium để làm nam châm tuabin gió; nhôm, kẽm và silicon cho các tấm pin "Mặt Trời; nickel và đồng để sản xuất hydro xanh...

Theo dự đoán, “Lục địa già” sẽ cần gấp 35 lần lượng lithium vào năm 2050 so với hiện nay.

Trong khi đó, mức tiêu thụ cũng sẽ tăng 33% đối với nhôm, 35% đối với đồng, 45% đối với silicon, 100% đối với nickel và 330% đối với cobalt, đó là chưa kể đất hiếm.

Đối với một số loại đất hiếm, nhu cầu sẽ cao gấp 7 lần, thậm chí 26 lần so với các kim loại khác.

Bao giờ đến... năm 2050

Vấn đề là châu Âu không thể tự cung tự cấp các loại nguyên liệu thô đó và do đó, châu lục này phải phụ thuộc vào nguồn cung từ nước ngoài để thực hiện quá trình chuyển đổi năng lượng của mình.

Vậy, bài toán mới đặt ra sau khi châu Âu cương quyết từ bỏ nguồn năng lượng Nga là “làm thế nào để đảm bảo an ninh nguồn cung mà không phụ thuộc nhập khẩu?”

Có một cách đó là tái chế kim loại và dự tính, thông qua việc tái sử dụng, đến năm 2050, châu Âu có thể đáp ứng được khoảng 40-75% nhu cầu cho quá trình chuyển đổi năng lượng xanh, chuyên gia Liesbet Gregoir cho biết.

Thực tế, hoạt động tái chế hiện có thể đáp ứng từ 40-55% nhu cầu về kim loại cơ bản như nhôm, đồng và kẽm. Tỷ lệ này vẫn có thể tăng lên thông qua việc cải thiện thugom và phân loại...

Đối với các kim loại khác, châu Âu sẽ phải đầu tư vào việc tạo ra các kênh tái chế mới, chẳng hạn liên quan đến pin và các tấm pin Mặt Trời. Do đó, nghiên cứu của chuyên gia Liesbet Gregoir ước tính, vào năm 2050, 77% lượng lithium tiêu thụ ở châu Âu có thể đến từ việc tái chế. Đối với đất hiếm, việc tái chế thậm chí có thể cho phép châu lục này hoàn toàn tự chủ.

Tuy nhiên, từ nay tới năm 2050 là một chặng đường dài và trước khi có một lượng lớn vật liệu tái chế phục vụ cho chuyển đổi năng lượng xanh, châu Âu sẽ vẫn phải dựa vào các nguồn tài nguyên từ bên ngoài. Về khía cạnh này, nghiên cứu của Liesbet Gregoir nhấn mạnh tính dễ bị tổn thương trong trung hạn của “Lục địa già”.

Ít nhất từ năm 2030, châu lục này có thể phải đối mặt với tình trạng thiếu nguồn cung 5 kim loại là lithium, cobalt, nickel, đất hiếm và đồng, đồng thời chứng kiến quá trình chuyển đổi năng lượng bị suy giảm. Lý do dẫn đến hiện tượng này là khoảng cách giữa việc mở các mỏ mới và tốc độ chuyển đổi sinh thái.

Vì vậy, câu hỏi đặt ra là châu Âu có nên khẩn trương mở các mỏ và nhà máy lọc dầu không? Châu Âu hiện chỉ sản xuất từ 4-30% số kim loại cơ bản mà họ tiêu thụ. Ở châu Âu, không có mỏ lithium chất lượng cần thiết cho pin hoặc đất hiếm. Sản xuất tại địa phương có thể là một phần của giải pháp, nhưng tiềm năng của các mỏ ở châu Âu là có hạn.

Nếu nghiên cứu ước tính "về mặt lý thuyết", các mỏ mới có thể đáp ứng 5-55% nhu cầu của châu Âu (tùy thuộc vào kim loại) vào năm 2030, thì nghiên cứu cũng nhấn mạnh tương lai rất không chắc chắn của các dự án đang được thực hiện, do sự phản đối của người dân địa phương, sự chậm trễ trong việc cấp phép, công nghệ chưa được kiểm chứng...

Vì lý do này mà nhà nghiên cứu Liesbet Gregoir không lạc quan. Nhà nghiên cứu này nhấn mạnh: “Châu Âu cần phải có một sự thay đổi về mô hình nếu muốn phát triển các nguồn cung địa phương mới, với các biện pháp bảo vệ môi trường và xã hội mạnh mẽ.

Ngày nay, chúng ta không thấy đủ mức độ gia nhập đầy đủ của cộng đồng hoặc các điều kiện kinh doanh để châu lục này xây dựng chuỗi cung ứng mạnh mẽ của riêng mình. Các dự án thực sự phải tiến hành trong hai năm tới nếu chúng ta muốn sẵn sàng vào năm 2030”.

Vì vậy, nhập khẩu vẫn là phương án khả thi hơn cả. Tuy nhiên, châu Âu phải cẩn thận hơn trong việc lựa chọn các nhà cung cấp, để đảm bảo quá trình chuyển đổi năng lượng không góp phần gây ô nhiễm ở những nơi khác hoặc khai thác và gây nguy hiểm cho các quần thể.

Nghiên cứu nhấn mạnh, Trung Quốc là nhà tinh chế chính của lithium, cobalt và đất hiếm trên thế giới. Tuy nhiên, hầu hết các nhà máy của quốc gia này đều chạy bằng than và do đó thải ra rất nhiều khí CO2.

Tại Indonesia, nhà sản xuất nickel lớn nhất trên thế giới, tình hình cũng vậy. Do đó, châu Âu sẽ phải tìm cách đảm bảo các thỏa thuận với các nhà cung cấp đáng tin cậy.

Vẫn còn một đòn bẩy cuối cùng mà châu Âu có thể sử dụng, nhưng tác động rất khó định lượng, đó là sự đổi mới và thay đổi hành vi. Nghiên cứu đặc biệt chú ý đến nền kinh tế chia sẻ, đặc biệt là ở cấp độ phương tiện giao thông, có thể làm giảm nhu cầu đối với kim loại.

Giá cà phê hôm nay 16/5: Giá chao đảo mạnh, thành trì cuối cùng của robusta, nông dân Brazil bán sớm arabica

Giá cà phê hôm nay 16/5: Giá chao đảo mạnh, thành trì cuối cùng của robusta, nông dân Brazil bán sớm arabica

Hai sàn cà phê phiên cuối tuần trước đảo hướng làm cho các yếu tố kỹ thuật càng tiêu cực. Vùng 2.010 là thành trì ...

ASEAN có thể đón đầu làn sóng đầu tư chất lượng từ các công ty đa quốc gia Hoa Kỳ

ASEAN có thể đón đầu làn sóng đầu tư chất lượng từ các công ty đa quốc gia Hoa Kỳ

Diễn ra vào thời điểm kỷ niệm 45 năm quan hệ đối tác đối thoại ASEAN-Hoa Kỳ, Hội nghị Cấp cao đặc biệt lần đầu ...

(theo Reuters, TTXVN)

Bài viết cùng chủ đề

Căng thẳng Nga-Ukraine

Đọc thêm

Đối ngoại của Quốc hội trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc

Đối ngoại của Quốc hội trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc

Trân trọng giới thiệu bài viết ​​​​​​​'Đối ngoại của Quốc hội trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc' của UV Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh ...
Châu Âu mở đường cho việc xây dựng các 'siêu nhà máy' AI

Châu Âu mở đường cho việc xây dựng các 'siêu nhà máy' AI

Châu Âu chính thức thông qua bản sửa đổi Quy định về quản lý hoạt động của Doanh nghiệp chung Tính toán Hiệu năng cao châu Âu (EuroHPC JU).
Fed đối mặt với 'bộ ba bất khả thi' trong bảng cân đối kế toán

Fed đối mặt với 'bộ ba bất khả thi' trong bảng cân đối kế toán

Fed đứng trước bài toán khó về việc xác định quy mô tối ưu cho bảng cân đối kế toán sau khi dừng lộ trình thu hẹp danh mục đầu ...
Tổng thống Ukraine cảnh báo hết đạn phòng không, khẳng định với phương Tây 'cần các bảo đảm an ninh lâu dài'

Tổng thống Ukraine cảnh báo hết đạn phòng không, khẳng định với phương Tây 'cần các bảo đảm an ninh lâu dài'

Tổng thống Ukraine Zelensky cảnh báo hết đạn phòng không, khẳng định cần các bảo đảm an ninh lâu dài
Đại hội Đảng lần thứ XIV: Mở ra vận hội cho sự phát triển mạnh mẽ của đất nước

Đại hội Đảng lần thứ XIV: Mở ra vận hội cho sự phát triển mạnh mẽ của đất nước

Trước thềm Đại hội Đảng lần thứ XIV, Đại sứ Nguyễn Quốc Dũng chia sẻ nỗ lực của các Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài nhằm đẩy ...
Hiệp hội Xúc tiến Phát triển Điện ảnh Việt Nam công bố Liên hoan phim châu Á Đà Nẵng lần thứ tư

Hiệp hội Xúc tiến Phát triển Điện ảnh Việt Nam công bố Liên hoan phim châu Á Đà Nẵng lần thứ tư

Hiệp hội Xúc tiến Phát triển Điện ảnh Việt Nam (VFDA) tổ chức lễ tổng kết hoạt động năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026.
Đồng Tháp thực hiện tốt công tác phòng, chống khai thác IUU; Quảng Ninh tái cơ cấu nghề cá phát triển bền vững

Đồng Tháp thực hiện tốt công tác phòng, chống khai thác IUU; Quảng Ninh tái cơ cấu nghề cá phát triển bền vững

Công tác chống khai thác IUU tiếp tục được nhiều địa phương ven biển đẩy mạnh trong thời gian qua.
Giá heo hơi hôm nay 15/1: Miền Bắc đi ngang, miền Trung - Tây Nguyên, miền Nam tiếp đà tăng

Giá heo hơi hôm nay 15/1: Miền Bắc đi ngang, miền Trung - Tây Nguyên, miền Nam tiếp đà tăng

Giá heo hơi hôm nay 15/1, miền Bắc đi ngang, miền Trung - Tây Nguyên, miền Nam tiếp đà tăng.
Giá heo hơi hôm nay 16/1: Nhiều địa phương miền Trung, miền Nam theo đà tăng; cả nước giao dịch trong vùng giá 66.000 - 76.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 16/1: Nhiều địa phương miền Trung, miền Nam theo đà tăng; cả nước giao dịch trong vùng giá 66.000 - 76.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 16/1, đi ngang tại khu vực miền Bắc và tiếp đà tăng tại một số tỉnh, thành phố thuộc khu vực miền Trung, miền Nam trong sáng nay.
Giá nông sản hôm nay  16/1/2026: Giá cà phê hết giai đoạn 'tăng nóng', Trung tâm giám định hàng hóa xuất nhập khẩu tại Quảng Ninh được công nhận

Giá nông sản hôm nay 16/1/2026: Giá cà phê hết giai đoạn 'tăng nóng', Trung tâm giám định hàng hóa xuất nhập khẩu tại Quảng Ninh được công nhận

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 16/1/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá ca cao, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong ...
Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam giới thiệu nhân sự ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI

Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam giới thiệu nhân sự ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI

Sáng 15/1, VCCI đã tổ chức Hội nghị lấy ý kiến của cử tri nơi công tác đối với người dự kiến ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI.
Thủ tướng yêu cầu huy động tối đa thời gian, nguồn lực để chống khai thác IUU

Thủ tướng yêu cầu huy động tối đa thời gian, nguồn lực để chống khai thác IUU

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký Công điện số 03/CĐ-TTg ngày 13/1/2026 về việc tiếp tục tập trung thực hiện nhiệm vụ chống khai thác IUU.
Việt Nam tỏa sáng tại Giải thưởng Bất động sản châu Á PropertyGuru 2025

Việt Nam tỏa sáng tại Giải thưởng Bất động sản châu Á PropertyGuru 2025

Tại đêm Chung kết Giải thưởng Bất động sản châu Á PropertyGuru lần thứ 20, các chủ đầu tư đến từ Việt Nam đã xuất sắc giành 14 danh hiệu 'Best in Asia'.
Giá nhà cao tạo áp lực, người trẻ chuyển hướng chiến lược

Giá nhà cao tạo áp lực, người trẻ chuyển hướng chiến lược

Giá bất động sản duy trì ở mức cao đang tạo ra sức ép lớn lên khả năng sở hữu nhà của người trẻ.
Thị trường bất động sản năm 2025 mang gam màu sáng

Thị trường bất động sản năm 2025 mang gam màu sáng

Tại VRES 2025 ngày 9/12, chuyên gia nhận định nếu năm 2022 thị trường chao đảo vì lãi suất tăng thì 2025 lại cho thấy gam màu tươi sáng hơn.
Vietnam Land chính thức trở thành đối tác phân phối chiến lược của Charmora City

Vietnam Land chính thức trở thành đối tác phân phối chiến lược của Charmora City

Ngày 10/11, Công ty CP DV Môi Giới Vietnam Land và Naman Realty đã chính thức ký kết trở thành đối tác phân phối dự án Charmora City.
Động lực tăng trưởng của vùng đô thị vệ tinh phía Đông TP. Hồ Chí Minh

Động lực tăng trưởng của vùng đô thị vệ tinh phía Đông TP. Hồ Chí Minh

Thị trường bất động sản giáp ranh phía Đông TP. Hồ Chí Minh đang bước vào giai đoạn chuyển động rõ nét.
Tại sao Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ là đòn bẩy đưa Vinhomes Green Paradise trở thành 'đảo tỷ phú'?

Tại sao Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ là đòn bẩy đưa Vinhomes Green Paradise trở thành 'đảo tỷ phú'?

Thị trường bất động sản biển tại TP.HCM đã có sự chuyển dịch mạnh mẽ. Mọi bàn luận đều xoay quanh Cần Giờ - địa phương đang được định hướng trở thành đô thị biển ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/1: USD đạt đỉnh trong vòng 6 tuần nhờ dữ liệu việc làm của Mỹ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/1: USD đạt đỉnh trong vòng 6 tuần nhờ dữ liệu việc làm của Mỹ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/1: Đồng USD tăng lên mức cao nhất trong vòng 6 tuần qua nhờ dữ liệu việc làm của Mỹ ghi nhận số liệu tích cực.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 15/1: Đồng USD giữ đà ổn định sau khi Mỹ công bố tỷ lệ thất nghiệp

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 15/1: Đồng USD giữ đà ổn định sau khi Mỹ công bố tỷ lệ thất nghiệp

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 15/1 cho thấy đồng USD giữ đà ổn định sau khi Mỹ công bố tỷ lệ thất nghiệp của tháng 12/2025.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 14/1: Đồng USD bật tăng sau dữ liệu tích cực về CPI Mỹ, giới giao dịch nghi ngại về tính độc lập của Fed

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 14/1: Đồng USD bật tăng sau dữ liệu tích cực về CPI Mỹ, giới giao dịch nghi ngại về tính độc lập của Fed

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 14/1 cho thấy đồng USD đã tăng giá trở lại sau dữ liệu tích cực về CPI của Mỹ.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/1: Đồng USD sụt giảm do Bộ Tư pháp Mỹ doạ truy tố Chủ tịch Fed

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/1: Đồng USD sụt giảm do Bộ Tư pháp Mỹ doạ truy tố Chủ tịch Fed

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/1 cho thấy đồng USD có xu hướng giảm giá sau khi Bộ Tư pháp Mỹ đe doạ truy tố Chủ tịch Fed.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 8/1: Đồng USD ổn định, diễn biến giá mang tính chiến thuật hơn là xu hướng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 8/1: Đồng USD ổn định, diễn biến giá mang tính chiến thuật hơn là xu hướng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 8/1 cho thấy đồng USD tiếp tục dao động trong phạm vi hẹp.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 7/1: Đồng USD tăng, giới đầu tư chờ tin tốt từ kinh tế Mỹ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 7/1: Đồng USD tăng, giới đầu tư chờ tin tốt từ kinh tế Mỹ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 7/1 cho thấy đồng USD tăng nhẹ so với ngày hôm qua.
Phiên bản di động