Nhỏ Bình thường Lớn

Thỏa thuận Mỹ-Iran: Rò rỉ thông tin Mỹ nhượng bộ đáng kể, Israel lo đứng ngoài cuộc

Các thông tin được cho là trích từ dự thảo biên bản ghi nhớ (MoU) giữa Mỹ và Iran đang thu hút sự chú ý tại Trung Đông khi hé lộ những nhượng bộ đáng kể mà Washington có thể dành cho Tehran.
Thỏa thuận Mỹ-Iran: Rò rỉ thông tin Mỹ nhượng bộ đáng kể, Israel lo đứng ngoài cuộc
Mỹ-Iran dự kiến chính thức ký kết MoU chấm dứt xung đột tại Thụy Sỹ, ngày 19/6. (Nguồn: Metro vaartha)

Theo tài liệu được kênh Al Arabiya công bố và đang lan truyền, Mỹ sẽ miễn trừ các biện pháp trừng phạt đối với xuất khẩu dầu mỏ của Iran ngay sau khi ký kết MoU, đồng thời mở đường cho việc giải phóng các tài sản bị phong tỏa của Tehran. Tuy nhiên, tính xác thực của văn bản này hiện chưa được xác nhận độc lập.

More from WVR
Có gì trong bản ghi nhớ Mỹ-Iran? Có gì trong bản ghi nhớ Mỹ-Iran?

Dự thảo cũng quy định Mỹ, Iran và các lực lượng đồng minh liên quan sẽ chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn các hoạt động quân sự trên mọi mặt trận, bao gồm cả Lebanon. Các bên cam kết tôn trọng chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của nhau, đồng thời không can thiệp vào công việc nội bộ.

Theo văn kiện, hai bên sẽ tiến hành đàm phán hướng tới một thỏa thuận cuối cùng trong vòng 60 ngày, có khả năng gia hạn nếu đạt được đồng thuận. Trong thời gian này, Iran duy trì nguyên trạng chương trình hạt nhân hiện nay, còn Mỹ không áp đặt thêm các biện pháp trừng phạt mới hoặc tăng cường hiện diện quân sự trong khu vực.

Một trong những nội dung đáng chú ý nhất là kế hoạch hỗ trợ tái thiết và phát triển kinh tế cho Iran. Theo dự thảo, Mỹ và các đối tác khu vực sẽ xây dựng chương trình hỗ trợ có tổng giá trị tối thiểu 300 tỷ USD, trong khi Washington cũng được cho là sẽ dỡ bỏ phong tỏa hải quân đối với Iran và khôi phục hoàn toàn hoạt động vận tải biển trong vòng 30 ngày.

Đổi lại, Tehran cam kết bảo đảm an toàn hàng hải tại Vịnh Ba Tư và Vịnh Oman, bao gồm xử lý các bãi mìn và khôi phục lưu thông hàng hải về mức trước xung đột.

Tuy nhiên, các vấn đề nhạy cảm nhất liên quan chương trình hạt nhân của Iran vẫn chưa được giải quyết. Dự thảo chỉ ghi nhận cam kết của Tehran rằng nước này sẽ không phát triển vũ khí hạt nhân, trong khi các nội dung như số phận kho uranium làm giàu hiện có, hoạt động làm giàu urani trong tương lai và cơ chế giám sát quốc tế sẽ được đưa vào các cuộc đàm phán tiếp theo.

Những thông tin trên đã làm dấy lên lo ngại tại Israel. Đại sứ Israel tại Mỹ Yechiel Leiter cho biết, nước này đã đề nghị được tiếp cận văn bản cuối cùng nhưng chưa được Washington chấp thuận. Theo ông, đến nay Israel vẫn chưa nắm được đầy đủ các điều khoản của biên bản ghi nhớ.

Truyền thông Israel dẫn lời nhiều quan chức cấp cao cho rằng, Tehran có thể tận dụng khoảng thời gian đàm phán kéo dài 60 ngày để tiếp tục thúc đẩy chương trình hạt nhân, đồng thời kéo dài tiến trình thương lượng nhằm giành thêm lợi ích kinh tế và chiến lược.

Kênh truyền hình Channel 12 của Israel dẫn các nguồn tin an ninh nhận định, Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei có thể chưa thực sự hướng tới một thỏa thuận hạt nhân toàn diện, mà ưu tiên trước mắt là giảm áp lực kinh tế và khôi phục hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz.

Trong khi đó, ngày 16/6, Thủ tướng Benjamin Netanyahu khẳng định, thỏa thuận giữa Mỹ và Iran sẽ không làm thay đổi chính sách an ninh của Israel. Ông cho biết chiến dịch chống các lực lượng mà Israel coi là đồng minh của Iran tại Liban, Dải Gaza, Syria, Yemen và Bờ Tây vẫn chưa kết thúc.

Nhà lãnh đạo Israel cũng tái khẳng định quân đội nước này sẽ tiếp tục duy trì hiện diện tại các khu vực đệm ở miền Nam Lebanon, Syria và Gaza chừng nào còn cần thiết, đồng thời bảo lưu quyền tiến hành các hành động quân sự nhằm đối phó với Hezbollah và ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.

Trong khi đó, chính quyền Tổng thống Donald Trump cho biết, văn kiện đã được hai bên ký điện tử và dự kiến sẽ được công bố sau lễ ký chính thức tại Thụy Sỹ vào ngày 19/6. Washington khẳng định sẽ tiếp tục duy trì hiện diện quân sự tại Trung Đông trong thời gian đàm phán nhằm bảo đảm Iran tuân thủ các cam kết đã đưa ra và sẵn sàng tái áp dụng các biện pháp cứng rắn nếu tiến trình thương lượng đổ vỡ.

Tổng thống Trump, xung đột địa chính trị và thuế quan: Phép thử ngoại giao của Tổng thống Macron tại Thượng đỉnh G7

Từ ngày 15-17/6, Hội nghị thượng đỉnh G7 sẽ diễn ra tại khu nghỉ dưỡng Evian-les-Bains của Pháp, với chương trình nghị sự dày đặc ...

Việt Nam hoan nghênh việc Hoa Kỳ và Iran tuyên bố đạt thỏa thuận hòa bình

Đây là phát biểu của Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam Phạm Thu Hằng khi được hỏi về phản ứng của Việt Nam ...

Mỹ-Iran đã ký điện tử thỏa thuận hòa bình, Washington tuyên bố 'nắm giữ mọi quân bài', Tehran khẳng định văn kiện là niềm tự hào dân tộc

Ngày 15/6, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance cho biết, nước này và Iran đã hoàn tất ký điện tử một bản ghi nhớ (MoU) ...

Hậu xung đột Mỹ-Iran: Bản đồ chiến lược mới ở Đông Địa Trung Hải

Ba tháng sau khi Mỹ phát động cuộc tấn công nhằm vào Iran, khu vực Đông Địa Trung Hải đang chứng kiến những điều chỉnh ...

Có gì trong bản ghi nhớ Mỹ-Iran?

Truyền thông Iran ngày 15/6 công bố những nội dung chính trong dự thảo bản ghi nhớ (MoU) gồm 14 điểm giữa nước này và ...