Việt Nam-Nga: Hình mẫu hợp tác trong bối cảnh mới

Vũ Đăng Minh
Tuyên bố chung về Tầm nhìn quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam-Nga đến năm 2030 thể hiện tập trung, nổi bật những vấn đề cơ bản, cốt lõi trong quan hệ giữa hai quốc gia và những vấn đề quốc tế, khu vực cùng quan tâm.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc hội đàm với Tổng thống Liên bang Nga Vladimir Putin. (Nguồn: yandex.ru)
Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc hội đàm với Tổng thống Liên bang Nga Vladimir Putin. (Nguồn: TTXVN)

Trải dài hơn 70 năm, quan hệ Việt Nam và Liên Xô, nay là Liên bang Nga về tổng thể là điểm sáng, chứa đựng nhiều nét đặc biệt.

Cơ duyên và những điều đặc biệt

Đầu tiên là cơ duyên. Những năm 1920, Nguyễn Ái Quốc đến Liên Xô, tìm ra con đường giải phóng dân tộc qua “Luận cương của Lênin về vấn đề dân tộc và thuộc địa”. Sự kiện cách đây một trăm năm là những viên gạch đầu tiên đặt nền móng cho một mối quan hệ đặc biệt.

Trong những năm tháng cam go của cuộc đấu tranh giành độc lập, bảo vệ chủ quyền của Việt Nam và những biến thiên, thăng trầm của thế giới, khu vực, của mỗi nước, hai dân tộc, nhân dân hai nước đã sát cánh bên nhau. Tình hữu nghị được vun đắp bằng mồ hôi, máu của nhân dân hai nước. Một số chuyên gia Liên Xô đã hy sinh trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước và trên các công trình xây dựng, hợp tác kinh tế thời bình.

Thắng lợi của cuộc kháng chiến có sự giúp đỡ to lớn, chí tình, chí nghĩa của Liên Xô. Thủy điện Hòa Bình, Liên doanh Vietsovpetro, Trung tâm Nhiệt đới Việt - Nga, mô hình có một không hai, là những công trình mang tính biểu tượng trong giai đoạn xây dựng, phát triển

đất nước... Trong lúc Nga bị nhiều nước tẩy chay, trừng phạt, Việt Nam vẫn duy trì, củng cố quan hệ, hợp tác. Việt Nam mở rộng quan hệ với một số nước là đối thủ của Nga, nhưng không làm phương hại đến quan hệ, lợi ích chung giữa hai nước.

Việt Nam và Nga có cách tiếp cận, gần gũi, tương đồng trên nhiều vấn đề quốc tế, khu vực; phối hợp chặt chẽ, ủng hộ lẫn nhau trên các diễn đàn, tổ chức quốc tế, khu vực. Thủy chung, gắn bó trong thế giới đầy biến động là nét đặc biệt giữa hai nước.

Dấu ấn đặc biệt là tình cảm sâu đậm của nhân dân hai nước. Đối với nhiều người Liên Xô (Nga), Việt Nam là dân tộc thủy chung, thân thiện, trọng tình, cần cù, anh dũng. Trong sâu thẳm tâm hồn của các sĩ quan, chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam, hàng chục ngàn sinh viên, cán bộ, thanh niên học tập, công tác, lao động ở nước bạn và cả những người biết xứ sở Bạch Dương qua phim ảnh, tiểu thuyết, âm nhạc.., đất nước, văn hóa Liên Xô (Nga) luôn là thứ say đắm, người dân đôn hậu, trọng tình bạn, vị tha, hào phóng…

Trải qua thử thách của biến cố, thời gian, quan hệ giữa hai nước không ngừng phát triển, đạt đến tầm cao nhất - Đối tác chiến lược toàn diện. Đến nay, Việt Nam mới chỉ thiết lập quan hệ ở mức cao nhất với ba nước.

Điều làm nên sự gắn bó là truyền thống hữu nghị, thủy chung, đồng điệu về tâm hồn, tình cảm; tương đồng về cốt cách dân tộc mạnh mẽ, bản lĩnh kiên cường, bất khuất, đặc biệt là sự song trùng lợi ích quốc gia, dân tộc. Trong đó, sự tin cậy chính trị ở tầm cao là nhân tố mở đường, nền móng cho quan hệ, hợp tác trên các lĩnh vực, trong quá khứ, hiện tại và tương lai.

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc và Chủ tịch Hội đồng Liên bang Nga Valentina Matvienko tham quan triển lãm ảnh “Hai thập niên quan hệ đối tác chiến lược giữa Nga và Việt Nam qua những bức ảnh của phóng viên TTXVN và TASS”. (Nguồn: TTXVN)
Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc và Chủ tịch Hội đồng Liên bang Nga Valentina Matvienko tham quan triển lãm ảnh “Hai thập niên quan hệ đối tác chiến lược giữa Nga và Việt Nam qua những bức ảnh của phóng viên TTXVN và TASS”. (Nguồn: TTXVN)

Thực sự là Đối tác chiến lược toàn diện

Tuyên bố chung về Tầm nhìn quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Nga đến năm 2030 và các hoạt động trong chuyến thăm của Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam do Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc dẫn đầu (từ ngày 29/11-2/12), thể hiện tập trung, nổi bật những vấn đề cơ bản, cốt lõi trong quan hệ giữa hai quốc gia và những vấn đề quốc tế, khu vực cùng quan tâm.

Đó là tính toàn diện trên các lĩnh vực, tầm chiến lược của quan hệ, những định hướng chính để phát huy truyền thống, đưa quan hệ song phương phát triển thiết thực, hiệu quả lên tầm cao mới. Trong đó, tin cậy chính trị, truyền thống hữu nghị là nền tảng, động lực; hợp tác quốc phòng, an ninh, quân sự có vị trí đặc biệt quan trọng; hợp tác kinh tế là trụ cột; hợp tác giáo dục - đào tạo, khoa học - công nghệ là một trong những hướng hợp tác chủ chốt…

Hai nước tiếp tục mở rộng, nâng cao hiệu quả hợp tác trên các lĩnh vực truyền thống và mới. Hợp tác kinh tế tận dụng thế mạnh của hai nước trong xuất, nhập khẩu, đầu tư, tài chính - tín dụng, công nghiệp, khai khoáng, công nghệ cao, giao thông vận tải, nông, lâm nghiệp… Hợp tác năng lượng, dầu khí mở ra những dự án mới, xứng đáng là trụ cột quan trọng hàng đầu, có ý nghĩa cả về kinh tế và chủ quyền quốc gia. Tăng cường hợp tác toàn diện trong lĩnh vực an ninh thông tin quốc tế, xây dựng Chính phủ điện tử, bảo đảm an toàn, an ninh mạng… chỉ dấu sự tin cậy giữa hai quốc gia. Nâng cao hiệu quả hợp tác toàn diện, cùng có lợi, với hợp tác kinh tế là trụ cột, làm cho quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện nói chung, quan hệ chính trị nói riêng thêm sinh động, thực chất, giàu sức sống và bền vững.

Các vấn đề quốc tế, khu vực được quan tâm đề cập với dung lượng thích đáng. Nguyên tắc cơ bản trong quan hệ Việt Nam - Nga là bình đẳng chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, quyền tự quyết dân tộc, không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau; giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình; không sử dụng vũ lực và đe dọa sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế; ủng hộ xây dựng hệ thống quan hệ quốc tế dân chủ, công bằng hơn, trên cơ sở thượng tôn pháp luật quốc tế, các nguyên tắc của Hiến chương Liên hợp quốc.

Hai nước khẳng định hợp tác Việt Nam - Nga không nhằm chống lại bất kỳ bên thứ ba nào, không làm phương hại đến an ninh của quốc gia khác. Hợp tác quốc phòng, an ninh, quân sự và dầu khí giữa hai nước trước đây và thời gian tới là những biểu hiện sinh động cho nguyên tắc đó. Đây là lĩnh vực phức tạp, nhạy cảm mà các nước rất quan tâm.

Những nguyên tắc, định hướng nêu trên đáp ứng lợi ích, nâng cao vai trò của mỗi nước, trong quan hệ hợp tác song phương, đa phương, đồng thời góp phần duy trì hòa bình, ổn định và phát triển tại khu vực và trên thế giới. Điều đó thể hiện trách nhiệm, đóng góp của Việt Nam và Liên bang Nga cho khu vực, thế giới.

Các nghệ sĩ biểu diễn trong một buổi hòa nhạc nhân dịp lễ khai mạc Năm Chéo hữu nghị  Việt Nam - Liên bang Nga, tại thủ đô Moscow năm 2019. (Ảnh: Aleksanđr Astafiev/TASS)
Các nghệ sĩ biểu diễn trong một buổi hòa nhạc nhân dịp lễ khai mạc Năm Chéo hữu nghị Việt Nam - Liên bang Nga, tại thủ đô Moscow năm 2019. (Ảnh: Aleksanđr Astafiev/TASS).

Mở hướng đi mới

Quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam và Liên bang Nga nói chung, chuyến thăm của Chủ tịch nước Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc nói riêng giành được sự quan tâm và đánh giá cao của nhiều nhà chính trị, ngoại giao, học giả quốc tế. Nhiều cụm từ xuất hiện với tần suất lớn như tạo động lực, đột phá, mở hướng đi mới, làm sâu săc hơn, nâng quan hệ đối tác chiến lược toàn diện lên tầm cao mới..., đặc biệt là sự ghi nhận về “hình mẫu cho hợp tác lẫn nhau”.

Giáo sư, Tiến sĩ Khoa học Vladimir Kolotov (Đại học Tổng hợp Saint Petersburg) đánh giá: “Bất chấp mọi khó khăn có tính khách quan, chủ quan, ngay cả khi so sánh với những tiêu chuẩn khắt khe nhất của thực tiễn ngoại giao, thì sự tin cậy lẫn nhau giữa Việt Nam và Nga vẫn ở mức cao nhất, điều này đặc biệt có giá trị trong thời kỳ đầy biến động của thời đại chúng ta”. Theo Chủ tịch Hội đồng chuyên gia Quỹ nghiên cứu Á – Âu, Grigory Trofimchuk, quan hệ Việt Nam - Nga góp phần giải quyết các vấn đề chính trị quan trọng, bất ổn ở khu vực.

Quan hệ Việt Nam và Liên bang Nga có sự song trùng lợi ích quốc gia lâu dài, đồng thời dựa trên nền tảng truyền thống bạn bè hữu nghị, sự tin cậy chính trị cao.

Nét đặc biệt trong quan hệ Việt Nam và Liên bang Nga, sự hội tụ các yếu tố tạo cơ sở cho một quan hệ bền lâu, đi cùng năm tháng, vượt qua các mốc hữu hạn của thời gian.

Tương lai chung hòa bình, thịnh vượng cho cả hai đất nước Việt Nam-Nga

Tương lai chung hòa bình, thịnh vượng cho cả hai đất nước Việt Nam-Nga

Theo Đại sứ Ngô Đức Mạnh, người vừa kết thúc nhiệm kỳ công tác tại Liên bang Nga vào tháng 4, chuyến thăm chính thức ...

Tiếp tục thúc đẩy hợp tác song phương giữa hai Đảng Cộng sản Việt Nam và Liên bang Nga

Tiếp tục thúc đẩy hợp tác song phương giữa hai Đảng Cộng sản Việt Nam và Liên bang Nga

Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Liên bang Nga, sáng 2/12, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc đã tiếp Chủ tịch Đảng Cộng sản ...

Đọc thêm

Cuộc so tài giữa hai 'người gác đền' ở bán kết U23 châu Á 2026

Cuộc so tài giữa hai 'người gác đền' ở bán kết U23 châu Á 2026

Trận bán kết U23 châu Á 2026 giữa U23 Việt Nam và U23 Trung Quốc thu hút sự chú ý bởi màn đối đầu giữa hai thủ môn xuất sắc ...
Việt Nam nhận lời mời tham gia Hội đồng Hòa bình Dải Gaza

Việt Nam nhận lời mời tham gia Hội đồng Hòa bình Dải Gaza

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump mời Tổng Bí thư Tô Lâm và Việt Nam tham gia Hội đồng Hòa bình Dải Gaza với tư cách Quốc gia Thành viên ...
Kiều bào Pháp kỳ vọng Đại hội XIV của Đảng tạo đột phá để văn hóa trở thành động lực phát triển

Kiều bào Pháp kỳ vọng Đại hội XIV của Đảng tạo đột phá để văn hóa trở thành động lực phát triển

Bà Diane Nguyễn Đức cho rằng Đại hội XIV của Đảng mang ý nghĩa đặc biệt khi được kỳ vọng trở thành nguồn lực nội sinh và động lực đột ...
Ít nhất 5.000 người thiệt mạng trong làn sóng biểu tình tại Iran

Ít nhất 5.000 người thiệt mạng trong làn sóng biểu tình tại Iran

Một quan chức Iran cho biết chính quyền nước này đã xác minh ít nhất 5.000 trường hợp thiệt mạng liên quan đến làn sóng biểu tình kéo dài trên ...
Bảo đảm thông tin, hạ tầng viễn thông phục vụ Đại hội Đảng XIV

Bảo đảm thông tin, hạ tầng viễn thông phục vụ Đại hội Đảng XIV

Triển khai các giải pháp kỹ thuật và công nghệ bảo đảm thông tin liên lạc thông suốt, an toàn và ổn định trong thời gian diễn ra Đại hội ...
Chống khai thác IUU: Quảng Trị thành lập 2 tổ kiểm soát liên ngành bám ngư trường; Vĩnh Long kiểm soát nghiêm hoạt động tàu cá ra, vào cảng

Chống khai thác IUU: Quảng Trị thành lập 2 tổ kiểm soát liên ngành bám ngư trường; Vĩnh Long kiểm soát nghiêm hoạt động tàu cá ra, vào cảng

Những kết quả bước đầu của nhiều địa phương trong phòng, chống khai thác IUU đang góp phần cùng cả nước sớm gỡ bỏ 'thẻ vàng' EC.
Bước tiến mới trong quan hệ Hàn Quốc-Nhật Bản

Bước tiến mới trong quan hệ Hàn Quốc-Nhật Bản

Chuyến thăm Nhật Bản của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và gặp gỡ với Thủ tướng nước chủ nhà Sanae Takaichi đã mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Seoul và ...
Bước ngoặt trong quan hệ EU-Jordan

Bước ngoặt trong quan hệ EU-Jordan

Là cuộc gặp đầu tiên ở cấp cao nhất, Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) - Jordan tại Amman vào 8/1 được mô tả là bước ngoặt trong quan hệ giữa hai ...
Iran trước ngã rẽ bất ổn

Iran trước ngã rẽ bất ổn

Làn sóng biểu tình lan rộng đang đẩy Iran vào một thời điểm đặc biệt nhạy cảm để giải bài toán cân bằng sức ép trong -ngoài...
Những thông điệp chiến lược từ Điện Kremlin

Những thông điệp chiến lược từ Điện Kremlin

Thông điệp Tổng thống Vladimir Putin chuyển tải trong cuộc gặp gỡ cuối năm cho thấy cách Moscow đánh giá cục diện toàn cầu và hàm ý chính sách của Moscow.
Tiêu điểm nỗ lực tạo dựng niềm tin

Tiêu điểm nỗ lực tạo dựng niềm tin

Diễn đàn quốc tế về hòa bình và niềm tin, diễn ra tại thủ đô ở Ashgabat của Turkmenistan vào ngày 12/12 kỳ vọng góp phần thúc đẩy hòa bình và phát triển.
Phép thử với G20

Phép thử với G20

Lần này tại Johannesburg, bất bình đẳng trong phát triển sẽ là phép thử với nỗ lực của G20.
Tiền Mỹ bán dầu Venezuela đang chảy về đâu?

Tiền Mỹ bán dầu Venezuela đang chảy về đâu?

Việc hàng trăm triệu USD Mỹ thu được từ việc bán dầu của Venezuela đang được giữ lại ở Qatar, làm dấy lên những câu hỏi về tính minh bạch xung quanh.
Bốn kịch bản châu Âu có thể 'cứu' Greenland khỏi tham vọng của Tổng thống Mỹ Donald Trump

Bốn kịch bản châu Âu có thể 'cứu' Greenland khỏi tham vọng của Tổng thống Mỹ Donald Trump

Nếu châu Âu từng hoài nghi mức độ nghiêm túc trong lời đe dọa của Tổng thống Mỹ nhằm chiếm quyền kiểm soát Greenland thì giờ, mọi việc đã khác.
Báo chí Trung Quốc: Tăng trưởng của Việt Nam năm 2025 nổi bật trong bức tranh kinh tế Đông Nam Á và toàn cầu

Báo chí Trung Quốc: Tăng trưởng của Việt Nam năm 2025 nổi bật trong bức tranh kinh tế Đông Nam Á và toàn cầu

Tờ Global Times đăng tải bài tổng hợp, phân tích sâu, nêu bật kết quả tăng trưởng kinh tế của Việt Nam trong bức tranh kinh tế Đông Nam Á và toàn cầu năm 2025.
Truyền thông quốc tế ấn tượng với tăng trưởng kinh tế bứt phá của Việt Nam trước thềm Đại hội XIV của Đảng

Truyền thông quốc tế ấn tượng với tăng trưởng kinh tế bứt phá của Việt Nam trước thềm Đại hội XIV của Đảng

Trước thềm Đại hội XIV của Đảng, việc tăng trưởng GDP của Việt Nam đạt 8,02% khiến truyền thông quốc tế lớn đồng loạt đưa tin và đánh giá cao kết quả này.
Châu Âu có thể làm gì trước tham vọng của Mỹ với Greenland sau Venezuela?

Châu Âu có thể làm gì trước tham vọng của Mỹ với Greenland sau Venezuela?

Châu Âu cần xem xét nghiêm túc những lời đe dọa của Mỹ về việc giành quyền kiểm soát Greenland và sẵn sàng sử dụng những đòn bẩy quan trọng.
Thấy gì từ thỏa thuận dầu mỏ trị giá 2 tỷ USD giữa Mỹ và Venezuela?

Thấy gì từ thỏa thuận dầu mỏ trị giá 2 tỷ USD giữa Mỹ và Venezuela?

Thỏa thuận dầu mỏ giữa Mỹ và Venezuela cho thấy cách chính sách năng lượng đang được sử dụng như một công cụ địa chính trị.
Phiên bản di động