Ẩm thực đường phố Việt Nam có gì đặc biệt?

Hiểu sâu sắc ẩm thực đường phố Việt Nam, ngòi bút tinh tế của Jonathan DeHart đã hoàn toàn chinh phục độc giả khi bài viết của anh xuất bản trên trang The Diplomat.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
am thuc duong pho viet nam co gi dac biet Du khách quốc tế sẽ thưởng thức gì khi đến Việt Nam?
am thuc duong pho viet nam co gi dac biet Thủ tướng Na Uy tham dự sự kiện Ẩm thực đường phố

Điều gì khiến ẩm thực đường phố trở nên một thứ vô cùng đặc biệt? Liệu ngồi ăn tối trên một chiếc ghế đẩu, bên chiếc bàn nhựa và trên bàn là các món canh bốc khói nghi ngút có đáng nhớ bằng một bữa tối tại một nhà hàng cao cấp được trao tặng ngôi sao Michelin?

Theo các du khách đã từng trải nghiệm ẩm thực đường phố trên khắp thế giới thì Đông Nam Á là một địa điểm không thể bỏ qua. Từ Jakarta đến Bangkok, khách du lịch chỉ cần bỏ ra vài USD là đủ để có một bữa ăn ngon miệng và đầy hấp dẫn.

Tại Đông Nam Á, còn có khá nhiều nơi lý tưởng cho việc thưởng thức ẩm thực đường phố, trong đó, Việt Nam là nơi rất đáng để trải nghiệm. Những thức ăn đường phố Việt Nam nhẹ nhàng, tươi ngon, đầy rau thơm sẽ đánh thức vị giác của những người lười ăn nhất.

Dưới đây sẽ là phần giới thiệu chung về nền ẩm thực Việt Nam, từ khẩu vị truyền thống của miền Bắc đến những điều mới lạ trong ẩm thực miền Nam.

Hương vị từ rau thơm

Cho dù là ở miền Bắc hay miền Nam, một điểm đặc trưng có thể giúp phân biệt giữa ẩm thực Việt Nam với ẩm thực các nước láng giềng chính là “việc sử dụng các loại rau thơm trong các món ăn”, theo lời của chuyên gia ẩm thực Graham Holliday, tác giả cuốn sách ẩm thực nổi tiếng “Eating Việt Nam”.

am thuc duong pho viet nam co gi dac biet
Món bánh tráng phơi sương cần từ 8-10 loại rau thơm. (Nguồn: Hotdeals)

“Có rất nhiều loại rau thơm được sử dụng trong ẩm thực Việt Nam. Một số loại đặc biệt đến nỗi chỉ có thể được tìm thấy tại một số địa phương nhất định mà không thể tìm thấy tại nơi nào khác. Rau thơm là thành phần quan trọng trong mỗi bữa ăn của người Việt” – ông nói.

Holliday giải thích rằng, ở miền Nam, các món ăn có nhiều rau thơm phổ biến hơn là ở miền Bắc. Ví dụ, món “bánh tráng phơi sương” tại tỉnh Tây Ninh được ăn kèm cùng với khoảng 8 đến 10 loại rau thơm khác nhau.

Ông Mark Lowerson chia sẻ trên trang Hanoi Street Food Tours rằng: “Việc sử dụng nhiều rau thơm mang lại cho các món ăn Việt Nam những hương vị mạnh mẽ nhưng cân bằng. Những loại rau thơm này xuất hiện theo mùa tại một số địa phương nhất định. Các món ăn Việt Nam sử dụng ít dầu và có nhiều hương vị độc đáo so với văn hóa ẩm thực các nước khác trong khu vực”.

Theo Lowerson, các vị mặn, ngọt, chua và cay là những hương vị chính trong ẩm thực của khu vực Đông Nam Á. “Nhưng tại Việt Nam, thực khách có thể tự mình nêm gia vị cho món ăn cho mình. Chẳng hạn, nếu muốn ăn cay thì khách tự cho ớt hoặc tương ớt vào món ăn của mình”.

Tính vùng miền

Những người chưa đến Việt Nam có thể nghĩ rằng đất nước này không lớn lắm. Nhưng suy nghĩ này là một sai lầm. Dải đất hình chữ S có xu hướng thu hẹp từ Đông sang Tây (chỉ rộng có 50km tại điểm hẹp nhất), nhưng lại kéo dài đến 1650km từ Bắc tới Nam.

Do đặc điểm địa lí trên, ẩm thực Việt Nam cực kì đa dạng và mang tính vùng miền cao. Theo cách nói chung, khẩu vị tại miền Bắc – mà trung tâm là Hà Nội – có xu hướng nghiêng về truyền thống, trong khi ở miền Nam, ẩm thực mang tính mới lạ và thử nghiệm hơn.

Holliday còn nhận xét người miền Nam “có một chút mạo hiểm hơn và có khẩu vị phức tạp hơn. Có lẽ, dường như ẩm thực tại thành phố Hồ Chí Minh phong phú hơn so với tại thủ đô Hà Nội. Trong khi đó, miền Trung lại có nét đặc trưng riêng biệt, đặc biệt là tại thành phố Huế. Có thể nói trong các phong cách ẩm thực Việt Nam, những món ăn Huế là khó nấu nhất”.

am thuc duong pho viet nam co gi dac biet
Hà Nội là quê hương của ẩm thực Việt Nam, đặc biệt là với món phở. (Nguồn: Noinaupho)

Càng hướng ra phía Bắc, khẩu vị của người dân Việt Nam càng khép kín hơn. Tại miền Bắc, các gia vị như đường, muối và rau thơm ít được sử dụng hơn. Holliday nói: “Người Hà Nội thường nói rằng, ẩm thực của họ là ẩm thực Việt ‘thật sự’ và Hà Nội là quê hương của ẩm thực Việt Nam, đặc biệt là với món phở”.

Theo đúng phong cách, “món phở ở miền Nam được ăn kèm cùng với rất nhiều rau thơm và đồ gia vị kèm theo, trong khi tại Hà Nội, phong cách ăn uống này được xem như không được ‘nhã’ cho lắm”.

Nói chung, những tác nhân định hình khẩu vị của các vùng miền ở Việt Nam có thể là khí hậu và thổ nhưỡng của từng địa phương. Những nguyên liệu sẵn có đóng một vai trò quan trọng trong việc định hình phong cách của người địa phương về hương vị của mỗi món ăn.

Một ví dụ chứng minh cho điều này là việc người dân Hà Nội sử dụng cá nước ngọt để nấu món bún cá Hà Nội (Hà Nội là một vùng đất đồng bằng nằm sâu trong đất liền và không giáp biển). Trong khi đó, cá biển là sự lựa chọn tự nhiên của người dân tại thành phố Nha Trang - tọa lạc trên bờ biển miền Trung Việt Nam. Và tất nhiên, những rau củ quả và rau thơm sẽ được sử dụng tùy theo từng vùng và mỗi vùng sẽ có sự khác nhau trong cách sử dụng các nguyên liệu để chế biến món ăn.

Mối liên hệ với ẩm thực Pháp?

Cho dù không gần gũi về mặt địa lí, ẩm thực Pháp vẫn có những ảnh hưởng nhất định lên nền ẩm thực Việt. Nhiều người vẫn còn tranh cãi về việc phong cách ẩm thực Pháp đã ảnh hưởng đến ẩm thực Việt nhiều như thế nào, nhưng có lẽ nhiều người sẽ đồng ý với nguyên nhân của mối liên hệ này: Thời kì đô hộ của thực dân Pháp tại Việt Nam. Ta có thể kể tên những món ăn màu sắc ẩm thực Pháp tại Việt Nam như: bánh mì baguettes, cà phê và các loại bánh ngọt kiểu Pháp. Ngoài ra, một số loại rau củ được sử dụng tại nhà như cà rốt, bông cải, đậu cove... chỉ xuất hiện sau khi người Pháp tới Việt Nam”.

am thuc duong pho viet nam co gi dac biet
Món bánh mì pate được cho là sự kết hợp của văn hóa ẩm thực Việt - Pháp. (Nguồn: Mediacdn)

Một trong những ví dụ quan trọng về ảnh hưởng của ẩm thực Pháp là món bánh mì với nhân bao gồm các nguyên liệu như thịt nướng, dưa chua, rau ngò thơm, pate, “một hỗn hợp của phong cách Việt Nam với nhiều rau thơm và phong cách Pháp với thịt và pate”.

“Người ta vẫn đang tranh luận về ảnh hưởng của ẩm thực Pháp đến món phở của Việt Nam, trong đó có việc sử dụng thịt bò trong nước súp – nhưng tôi không nghĩ là sẽ có những chứng cứ kết luận cuối cùng cho tranh luận này”, Lowerson nói. “Mọi người cần phải nhớ rằng, trên hết phở là một loại súp kết hợp với sợi phở Việt Nam”.

Một tô phở điển hình là một hỗn hợp của nước hầm xương ngọt thanh, thịt bò và sợi phở. Phở thường được dùng làm bữa sáng và nó quan trọng với văn hóa ẩm thực Việt đến nỗi món ăn này trở thành một biểu tượng của lòng tự hào dân tộc. Nhà thơ Tú Mỡ đã từng ca ngợi món ăn này trong tác phẩm “Phở Đức tụng” của mình. Nói tóm lại, món phở không phải là đứa con tinh thần của người Pháp.

“Tôi nghĩ rằng nhiều người đang cường điệu về ảnh hưởng của nền ẩm thực Pháp lên ẩm thực Việt. Ẩm thực Việt Nam đã phát triển rất phong phú và đầy sáng tạo trước khi thực dân Pháp tới đây xâm lược và sự sáng tạo này vẫn tiếp diễn cho đến ngày nay” - Holliday nói.

Món ăn đường phố

Trong khi nhiều người đã quen với những món ăn như phở và bánh mì, thật sự là ẩm thực đường phố của Việt Nam vô cùng đa dạng, phong phú và phức tạp.

am thuc duong pho viet nam co gi dac biet
Chuyên gia ẩm thực Anthony Bourdain thưởng thức món cơm hến bên hè phố Huế. (Nguồn: CNN)

Một số ví dụ như: món chả cá và bánh cuốn. Chả cá là một món ăn làm từ cá kết hợp với một ít nghệ và chỉ phổ biến tại Hà Nội. Món bánh cuốn là một món ăn làm từ bột gạo được nhồi với thịt lợn xay. Còn món “cơm tấm” nổi tiếng của Sài Gòn thì được ăn kèm với sườn nướng và lạp xưởng…

Bạn nên học theo người địa phương để tìm được món ăn ngon. “Nếu có nhiều người cùng ăn tại một quán ăn, rất có thể thức ăn ở đó rất ngon”, Holliday nói. “Hãy từ bỏ sự nghi ngại và e dè bởi vì bạn sẽ bỏ lỡ những món ăn ngon nhất tại đất nước này nếu như bạn không ăn những món đường phố. Những món như bún mắm, bánh xèo và hủ tíu đều rất ngon tại miền Nam. Còn bún chả thì lại ngon nhất tại miền Bắc”.

am thuc duong pho viet nam co gi dac biet Quảng bá ẩm thực Việt Nam tại Ấn Độ

Tối 2/7, tại khách sạn 5 sao Trident Gurgaon ở bang Haryana của Ấn Độ, Đại sứ quán Việt Nam và khách sạn đã phối ...

am thuc duong pho viet nam co gi dac biet Quảng bá tiềm năng du lịch và ẩm thực Việt tại Berlin

Sự kiện nhằm giới thiệu tới bạn bè Đức về một Việt Nam tươi đẹp, thân thiện, an toàn và là điểm đến ngày càng ...

am thuc duong pho viet nam co gi dac biet Dạy nấu món ăn Việt Nam tại Nhật Bản

Ngày 18/5/2016 tại Osaka, Nhật Bản, Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Osaka đã tổ chức Buổi dạy nấu các món ăn Việt Nam.

Châu Khánh Tâm (theo The Diplomat)

Đọc thêm

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 18/10/2026, Lịch vạn niên ngày 18 tháng 10 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 18/10/2026, Lịch vạn niên ngày 18 tháng 10 năm 2026

Lịch âm 18/10. Lịch âm 18/10/2026? Âm lịch hôm nay 18/10. Lịch vạn niên 18/10/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 18/10/2026: Tuổi Mùi làm việc cẩn trọng

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 18/10/2026: Tuổi Mùi làm việc cẩn trọng

Xem tử vi 18/10 - tử vi 12 con giáp hôm nay 18/10/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Giá vàng hôm nay 18/10/2026 mất đà, nhà đầu tư bi quan, chiến lược phân bổ tài sản 'chắc thắng'?

Giá vàng hôm nay 18/10/2026 mất đà, nhà đầu tư bi quan, chiến lược phân bổ tài sản 'chắc thắng'?

Giá vàng hôm nay 18/10/2026 mất đà, nhà đầu tư nghiêng về bi quan vào tuần tới, chiến lược phân bổ tài sản 'chắc thắng'?
Phu nhân lãnh đạo Việt Nam và Thụy Sỹ cùng làm gối chườm từ các loại thảo dược truyền thống

Phu nhân lãnh đạo Việt Nam và Thụy Sỹ cùng làm gối chườm từ các loại thảo dược truyền thống

Hai phu nhân lãnh đạo Việt Nam và Thuỵ Sỹ cùng trải nghiệm làm gối chườm từ các loại thảo dược truyền thống.
Việt Nam – Thụy Sĩ mở rộng hợp tác thương mại, đầu tư và khoa học – công nghệ

Việt Nam – Thụy Sĩ mở rộng hợp tác thương mại, đầu tư và khoa học – công nghệ

Chiều 17/10, tại Hà Nội, sau Lễ đón chính thức trọng thể, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã hội đàm với Tổng thống Thụy Sĩ Guy Parmelin.
Khởi động giải bóng đá quốc tế ISA 7s World Cup 2026: 20 đội tuyển quy tụ tranh tài ngay tại Hà Nội

Khởi động giải bóng đá quốc tế ISA 7s World Cup 2026: 20 đội tuyển quy tụ tranh tài ngay tại Hà Nội

Giải bóng đá 7 người quốc tế ISA 7s World Cup - Hanoi 2026 sẽ diễn ra tại Hà Nội từ ngày 31/10 đến 1/11, với sự góp mặt của ...
Chuyến tàu Việt Nam ghi điểm trên bảng xếp hạng quốc tế

Chuyến tàu Việt Nam ghi điểm trên bảng xếp hạng quốc tế

Hai tuyến tàu Vietnam Central Heritage Connection và The Vietage by Anantara vừa được bình chọn vào danh sách 20 chuyến tàu đẹp nhất thế giới năm 2026.
Định hình tương lai ngành du lịch MICE với các giải pháp thực tiễn cho thị trường toàn cầu

Định hình tương lai ngành du lịch MICE với các giải pháp thực tiễn cho thị trường toàn cầu

Hội nghị Thượng đỉnh MICE Toàn cầu lần thứ tư dự kiến thu hút hơn 3.000 đại biểu và khách tham quan chuyên ngành đến từ hơn 40 quốc gia.
Sức hút mới đến từ những món quà lưu niệm bản địa

Sức hút mới đến từ những món quà lưu niệm bản địa

Những món đồ bình dị mang dấu ấn bản địa như túi vải của siêu thị hay chiếc mũ in tên khách sạn ngày càng được du khách săn tìm để làm kỷ niệm.
Khách quốc tế đến Khánh Hoà đạt hơn 7,1 triệu lượt

Khách quốc tế đến Khánh Hoà đạt hơn 7,1 triệu lượt

Theo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Khánh Hòa, 9 tháng năm 2026, ngành văn hóa, thể thao và du lịch Khánh Hòa tăng trưởng tích cực.
Hai năm liên tiếp đạt ‘Best Integrated Resort’ tại TTG Travel Awards, The Grand Ho Tram tiếp tục được cộng đồng du lịch khu vực ghi nhận

Hai năm liên tiếp đạt ‘Best Integrated Resort’ tại TTG Travel Awards, The Grand Ho Tram tiếp tục được cộng đồng du lịch khu vực ghi nhận

The Grand Ho Tram khẳng định vị thế vững chắc trên bản đồ du lịch quốc tế khi năm thứ hai liên tiếp được vinh danh tại hạng mục ‘Best Integrated Resort’.
Đảo ngọc Việt Nam được độc giả quốc tế yêu thích nhất châu Á

Đảo ngọc Việt Nam được độc giả quốc tế yêu thích nhất châu Á

Đứng đầu bảng xếp hạng những hòn đảo được yêu thích nhất châu Á, Phú Quốc tiếp tục khẳng định sức hút của du lịch biển đảo Việt Nam trên thị trường quốc tế.
Festival không phải là cuộc hẹn mùa vụ

Festival không phải là cuộc hẹn mùa vụ

Một festival cần vượt ra ngoài khuôn khổ của sự kiện, giúp công chúng hiểu hơn về một vùng đất, tạo nên sức sống lâu dài cho các giá trị văn hóa bản địa.
Mở rộng không gian tri thức số, đưa văn hoá đọc đến từng mái ấm

Mở rộng không gian tri thức số, đưa văn hoá đọc đến từng mái ấm

Không gian tri thức số đặt mục tiêu mở rộng mạng lưới đến 40 xã, phường và hệ thống trường học tại Huế, tạo nền tảng để đưa nguồn tri thức đến cộng đồng.
Đưa âm nhạc Việt đến gần bạn bè quốc tế

Đưa âm nhạc Việt đến gần bạn bè quốc tế

Tại Cuộc thi và Festival Guitar quốc tế Berlin lần thứ 20, âm nhạc Việt Nam hiện diện qua những sáng tác của Giáo sư, Nghệ sĩ Đặng Ngọc Long.
Chắp cánh những thước phim từ giảng đường

Chắp cánh những thước phim từ giảng đường

Từ giảng đường đến màn ảnh rộng, những thước phim sinh viên cần được chắp cánh bằng môi trường sáng tạo, sự đồng hành của người làm nghề.
'Danh thiếp văn hóa': Cầu nối mới cho hợp tác văn hóa và giáo dục Việt Nam - Nga

'Danh thiếp văn hóa': Cầu nối mới cho hợp tác văn hóa và giáo dục Việt Nam - Nga

Hội thảo quốc tế "‘Thẻ danh thiếp văn hóa’ - Công cụ trong chính sách văn hóa và giáo dục quốc tế" được tổ chức tại Trung tâm Khoa học và Văn hóa Nga.
Điện ảnh Việt Nam mở rộng hiện diện tại Liên hoan phim quốc tế Busan

Điện ảnh Việt Nam mở rộng hiện diện tại Liên hoan phim quốc tế Busan

Điện ảnh Việt Nam góp mặt với 5 tác phẩm, được lựa chọn ở 4 hạng mục tại Liên hoan phim quốc tế Busan (BIFF) lần thứ 31 diễn ra từ ngày 6-15/10 tại Hàn ...
Mở hướng bảo tồn tổng thể Di tích quốc gia đặc biệt Đồng Khởi Bến Tre

Mở hướng bảo tồn tổng thể Di tích quốc gia đặc biệt Đồng Khởi Bến Tre

Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Di tích quốc gia đặc biệt Đồng Khởi Bến Tre có phạm vi nghiên cứu 9.000ha, định hướng bảo tồn các địa điểm lịch sử.
Hội thảo Khảo cổ học toàn quốc lần thứ 61 công bố nhiều kết quả nghiên cứu mới

Hội thảo Khảo cổ học toàn quốc lần thứ 61 công bố nhiều kết quả nghiên cứu mới

Viện Khảo cổ học thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tổ chức Hội thảo “Những phát hiện mới về Khảo cổ học toàn quốc lần thứ 61, năm 2026”.
UNESCO ghi nhận nỗ lực gìn giữ di sản tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ

UNESCO ghi nhận nỗ lực gìn giữ di sản tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ

Văn phòng UNESCO tại Việt Nam trao Bằng khen cho 41 nghệ nhân, người thực hành có đóng góp trong bảo vệ, thực hành và trao truyền di sản thờ Mẫu.
15 năm CLB Văn nghệ Tháng Mười: Không ngừng lan tỏa văn hóa Việt Nam tại Đức

15 năm CLB Văn nghệ Tháng Mười: Không ngừng lan tỏa văn hóa Việt Nam tại Đức

CLB Văn nghệ Tháng Mười tổ chức lễ kỷ niệm 15 năm thành lập, đánh dấu chặng đường bền bỉ gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc, quảng bá hình ảnh Việt Nam tại ...
Những người kể chuyện văn hoá Việt nơi xa xứ

Những người kể chuyện văn hoá Việt nơi xa xứ

Hưởng ứng tinh thần của Nghị quyết 80-NQ/TW, người Việt Nam ở nước ngoài có nhiều sáng kiến kể câu chuyện quê hương sinh động, gần gũi với bạn bè sở tại.
Khai hội văn hóa dân tộc Mông lần thứ IV tại tỉnh Điện Biên

Khai hội văn hóa dân tộc Mông lần thứ IV tại tỉnh Điện Biên

Ngày hội Văn hóa dân tộc Mông lần thứ IV năm 2026 khai mạc các hoạt động văn hóa, triển lãm, thể thao và du lịch tại Điện Biên, quy tụ đại diện 11 tỉnh.
Phiên bản di động