 |
| Đàn chim cánh cụt dưới chân núi Curry. (Ảnh: Nicole Richters) |
Trên đây là kết quả nghiên cứu mới được công bố ngày 7/10 trên tạp chí Current Biology.
Theo Cơ quan Khảo sát Nam Cực thuộc Anh (BAS), hình ảnh từ thiết bị bay không người lái và vệ tinh cho thấy trong khoảng thời gian từ năm 2011-2025, đảo núi lửa Zavodovski đã mất hơn 680.000 con - tương đương 2/3 tổng số chim cánh cụt quai mũ.
| More from WVR |
 Nam Cực tăng nhiệt độ, chim cánh cụt thay đổi mùa sinh sản với tốc độ sớm kỷ lục |
Tác giả chính của nghiên cứu, ông Norman Ratcliffe nhận định đây là mức sụt giảm rất nhanh. Nghiên cứu này dấy lên lo ngại rằng số lượng chim cánh cụt quai mũ trên khắp quần đảo South Sandwich (bao gồm cả đảo Zavodovski) - vốn là nhà của 38% loài này - giảm mạnh.
Kết quả khảo sát vào năm 2011 cho thấy quần thể chim cánh cụt quai mũ trên khắp quần đảo South Sandwich vẫn ổn định.
Tuy nhiên, số lượng của chúng trên đảo Zavodovski đã giảm từ khoảng 1,09 triệu cá thể sinh sản vào tháng 1/2011 xuống chỉ còn 402.000 con vào năm 2025, tương đương giảm 63%.
Hòn đảo này cũng là nơi sinh sống của một loài khác là chim cánh cụt Macaroni. Số lượng loài này lại tăng từ khoảng 338.000 con năm 2011 lên 433.000 con vào năm 2025 và hiện vượt số lượng chim cánh cụt quai mũ.
Như vậy, đảo Zavodovski có tổng cộng hơn 835.000 con chim cánh cụt quai mũ và Macaroni sinh sống. Với số liệu này, loài chim cánh cụt Adélie tại Mũi Adare, ở phía bên kia của Nam Cực, hiện là quần thể chim cánh cụt lớn nhất thế giới, với hơn 1 triệu con tính đến năm 2018.
Về nguyên nhân dẫn đến thực trạng trên, các nhà nghiên cứu cho rằng, núi lửa Mount Curry phun trào trên đảo Zavodovski không phải là tác nhân chính dẫn đến số lượng chim cánh cụt quai mũ giảm đột ngột, mà khả năng là do loài giáp xác - nguồn thức ăn chính của chúng - giảm mạnh.
Nước biển ấm lên đã đẩy các loài giáp xác này về phía Nam tới các vùng nước lạnh giá hơn, nơi chim cánh cụt quai mũ khó thích nghi.
Theo ông Ratcliffe, quần thể chim cánh cụt quai mũ trên đảo đang giảm với tốc độ 7% mỗi năm và biến đổi khí hậu tác động đến mạng lưới thức ăn có thể là nguyên nhân chính dẫn đến sự sụt giảm này. Trong khi đó, chim cánh cụt Macaroni lại gia tăng số lượng trong cùng kỳ nhờ chế độ ăn đa dạng hơn.
Các nhà nghiên cứu kết luận, đây là sự biến động mạnh nhất từ trước đến nay đối với thành phần trong cộng đồng chim cánh cụt tại một địa điểm duy nhất ở Nam Cực. Mô hình biến động quần thể này là sự chuyển dịch chế độ do khí hậu gây ra, gây bất lợi cho chim cánh cụt quai mũ vùng biển Nam Cực nhưng lại tạo điều kiện thuận lợi cho chim cánh cụt Macaroni vùng cận Nam Cực.
Trước thực trạng đáng báo động này, các nhà nghiên cứu cho rằng, Liên minh Bảo tồn thiên nhiên quốc tế (IUCN) cần xếp loài chim cánh cụt quai mũ vào danh sách các loài động vật nguy cấp, nghiêm trọng hơn so với phân loại “ít quan ngại” như hiện nay - tức là chưa phải đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng.
| Chú chim cánh cụt mập trong thủy cung mỗi ngày ăn 24kg cá Pesto, chú chim cánh cụt vua nặng 22kg, nổi tiếng trên mạng xã hội và là tâm điểm chú ý tại thủy cung Sea Life ... |
| Chim cánh cụt châu Phi suy giảm nhanh số lượng, đứng trước nguy cơ tuyệt chủng Chim cánh cụt châu Phi, loài chim cánh cụt duy nhất sinh trưởng trên lục địa này, đang đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng ... |
| Khủng hoảng sinh tồn của chim cánh cụt châu Phi Nghiên cứu mới cho thấy hơn 60.000 chim cánh cụt châu Phi chết đói ngoài khơi Nam Phi do nguồn cá mòi suy giảm nghiêm ... |
