Bức tranh toàn cảnh về sức khỏe của thế giới

Tuần trước, tạp chí The Lancet đã công bố một báo cáo toàn diện về tình trạng sức khỏe của thế giới. Đây là nỗ lực của 1.870 chuyên gia đến từ 127 nước nhằm đánh giá gánh nặng bệnh tật, chấn thương, và yếu tố nguy cơ toàn cầu năm 2015.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
buc tranh toan canh ve suc khoe cua the gioi Cần biết: "Hạn sử dụng" của các đồ vật trong nhà
buc tranh toan canh ve suc khoe cua the gioi Cùng nỗ lực bảo vệ sức khỏe người cao tuổi

Được thiết kế nhằm mục đích thông tin cho các nhà lãnh đạo và các tổ chức phi chính phủ (NGO) toàn thế giới về tình trạng sức khỏe toàn cầu, báo cáo bao hàm rất nhiều chủ đề với dữ liệu từ 1990-2015.

Báo cáo đã thu thập thông tin về 249 nguyên nhân tử vong, 315 loại chấn thương và bệnh tật và 79 yếu tố nguy cơ ở 195 quốc gia.

Một vài thông số sức khỏe đã cho thấy có sự cải thiện, chẳng hạn như tuổi thọ, trong khi một số khác không được tiến bộ như vậy, bao gồm chế độ ăn và béo phì.

buc tranh toan canh ve suc khoe cua the gioi
Sức khỏe toàn cầu đang được giám sát chặt chẽ.

Từ năm 1980, tuổi thọ của người dân trên thế giới đã tăng thêm hơn 10 năm. Dự kiến nam giới có thể đạt tuổi thọ trung bình 69 tuổi và phụ nữ là 74,8 tuổi.

Yếu tố lớn nhất trong sự tiến bộ này là giảm tử vong do các bệnh truyền nhiễm - cụ thể là HIV/AIDS (giảm 33,5% kể từ năm 2005), sốt rét (giảm 37% kể từ năm 2005), và tiêu chảy. Ung thư và các bệnh liên quan đến tim mạch cũng giảm với mức độ ít hơn.

Đau đầu, sâu răng, giảm thính lực và thị lực - những bệnh chính

Kể từ năm 1990, nguyên nhân chính gây giảm sút sức khỏe – được đánh giá bằng số năm sống tàn phế (YLD) - vẫn tương đối ổn định.

Đau lưng và đau vai gáy, giảm thính lực và thị lực, rối loạn trầm cảm và thiếu máu là những nguyên nhân chính gây giảm sút sức khỏe năm 2015.

Các nhà nghiên cứu đã phát hiện thấy có 8 bệnh mạn tính ảnh hưởng đến hơn 1/10 số người trên trái đất:

• Sâu răng: 2,3 tỷ người

• Đau đầu căng thẳng: 1,5 tỷ người

• Thiếu máu thiếu sắt: 1,47 tỷ

• Giảm thính lực: 1,2 tỷ

• Đau nửa đầu: 959 triệu

• Herpes sinh dục: 846.000.000

• Các vấn đề về khúc xạ ở mắt: 819 triệu

• Giun đũa: 762 triệu.

Một nhận xét tích cực là 14 bệnh mạn tính đã giảm tỷ lệ nhiễm đến mức mà bất chấp dân số tăng, số người mắc bệnh thực sự đã giảm. Những bệnh này bao gồm hen, ung thư cổ tử cung, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), và bệnh tim thiếu máu cục bộ.

Người bệnh đang sống lâu hơn

Như đã nói ở trên, từ 1990-2015, tuổi thọ trung bình đã tăng hơn một thập kỷ (10,1 năm). Tuy nhiên, tuổi thọ khỏe mạnh chỉ tăng 6,1 năm.

Hiện đã có một sự thay đổi trong gánh nặng bệnh tật, được đánh giá bằng số năm sống đã hiệu chỉnh tàn phế (DALYs) - hay nói cách khác là số năm bị mất do chết sớm và tàn phế.

Thay vì các bệnh lây, sơ sinh, người mẹ, và suy dinh dưỡng (như bệnh sởi và HIV/AIDS), trọng tâm đã chuyển sang các bệnh không lây gây tàn phế, như sử dụng ma túy và thoái hóa khớp.

Nước không an toàn, vệ sinh môi trường, chế độ ăn và sử dụng ma túy

Trong năm 2015, những yếu tố nguy cơ hàng đầu thế giới gây chết sớm là hút thuốc lá, huyết áp cao, đường huyết cao, chỉ số khối cơ thể (BMI) cao, và suy dinh dưỡng ở trẻ em.

Kể từ năm 1990, đã có sự gia tăng đặc biệt nhanh chóng về tử vong liên quan đến chỉ số BMI cao, chất gây ung thư nghề nghiệp, sử dụng ma túy, ô nhiễm ôzôn, và đường huyết cao.

buc tranh toan canh ve suc khoe cua the gioi
Tử vong liên quan đến BMI cao đang gia tăng

Những nguy cơ về ăn uống chiếm hơn 10% bệnh tật trên toàn thế giới; những nguy cơ này bao gồm chế độ ăn nhiều muối và ít rau, ngũ cốc nguyên hạt, trái cây, các loại hạt, và hải sản.

Ảnh hưởng của cholesterol cao, ô nhiễm không khí, và rượu hầu như không thay đổi trong khung thời gian này.

Ngoài những cải thiện có liên quan, những nguy cơ có thể phòng ngừa như tiếp xúc với khói thuốc là (giảm hơn một phần tư), vệ sinh và nước không an toàn, ô nhiễm không khí hộ gia đình đều đã được cải thiện, mặc dù chúng vẫn là nguyên nhân quan trọng gây sức khỏe kém.

Mặc dù tỷ lệ tử vong đã giảm, hút thuốc lá vẫn là yếu tố hàng đầu gây ra sức khỏe kém ở Anh và Mỹ.

Mang thai và sinh đẻ

Từ năm 1990, tỷ lệ tử vong mẹ trên toàn thế giới đã giảm gần một phần ba, từ 282 trường hợp tử vong trên 100.000 xuống còn 196 trên 100.000. Tuy nhiên, năm 2015, đã có hơn 275.000 phụ nữ chết trong khi sinh, chủ yếu là do các nguyên nhân có thể phòng ngừa.

Nhìn chung, tỷ lệ tử vong mẹ ở 24 nước đã xấu đi kể từ năm 2000. Một số những nước này bị ảnh hưởng bởi xung đột – ví dụ Afghanistan và Palestine. Một số nước khác tỷ lệ tử vong mẹ tăng có lẽ gây nhiều ngạc nhiên hơn, bao gồm Hy Lạp, Luxembourg, và Mỹ.

Ở các nước nghèo, tử vong mẹ hay gặp nhất là do xuất huyết; ở các nước giàu, tử vong thường do huyết khối, bệnh tim, và các biến chứng do bệnh không lây gây ra.

Tử vong ở trẻ dưới 5 tuổi

Năm 1990, có 12,1 triệu trẻ em dưới 5 tuổi đã chết. Trong năm 2015, con số này đã giảm hơn một nửa xuống còn 5,8 triệu. Ngoài ra, khoảng cách giữa các nước có mức độ nguy cơ thấp nhất và cao nhất đối với trẻ dưới 5 tuổi đã được thu hẹp. Những kết quả tích cực này chủ yếu là do thành công trong việc điều trị và đối phó với bệnh sốt rét, tiêu chảy, và sởi.

Tử vong sơ sinh (tử vong trong tháng đầu tiên sau khi sinh) xứng đáng được quan tâm đặc biệt. Số ca tử vong ở lứa tuổi này đang giảm, nhưng không nhanh chóng như tử vong dưới 5 tuổi. Tử vong sơ sinh chiếm gần một nửa số ca tử vong ở trẻ dưới 5 tuổi – tổng cộng có 2,6 triệu trường hợp.

Những nước xếp hạng thấp nhất trong mục tử vong sơ sinh là:

• Mali: 40,6/1000

• Cộng hòa Trung Phi: 40,2/1000

• Pakistan: 37,9/1.000.

buc tranh toan canh ve suc khoe cua the gioi Virus Zika và vấn đề an ninh sức khỏe ở Đông Nam Á

Sự bùng nổ của virus Zika ở Đông Nam Á một lần nữa khẳng định sự cần thiết phải tiếp tục giám sát và kiểm ...

buc tranh toan canh ve suc khoe cua the gioi Nghiện internet có thể khiến sinh viên tâm thần

Theo một nghiên cứu mới đây, lạm dụng internet có thể làm tăng đáng kể nguy cơ mắc các rối loạn sức khỏe tâm thần ...

buc tranh toan canh ve suc khoe cua the gioi Chuyên gia nói gì sau khuyến cáo “không nên ăn hải sản tầng đáy”?

“Tôi thấy khuyến cáo, cảnh báo như thế là rất tốt. Những thông tin khoa học có ảnh hưởng đến đời sống, sức khỏe, tính ...

PV. (theo Dân trí)

Đọc thêm

Rực rỡ Tết Cộng đồng – Xuân Quê hương 2026 tại Bắc Australia

Rực rỡ Tết Cộng đồng – Xuân Quê hương 2026 tại Bắc Australia

Tại thành phố Darwin, chương trình Tết Cộng đồng - Xuân Quê hương 2026 đã diễn ra trọng thể và ấm áp, trở thành điểm nhấn văn hóa đặc sắc ...
Đại sứ Việt Nam tại Hy Lạp dự lễ khai mạc Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ 22 Đảng Cộng sản Hy Lạp

Đại sứ Việt Nam tại Hy Lạp dự lễ khai mạc Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ 22 Đảng Cộng sản Hy Lạp

Ngày 28/1, tại thủ đô Athens, Đại sứ Việt Nam tại Hy Lạp dự lễ khai mạc Đại hội đảng toàn quốc lần thứ 22 Đảng Cộng sản Hy Lạp ...
Cuộc gặp giữa Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Việt Nam và Ban Thường vụ Đảng Nhân dân Campuchia

Cuộc gặp giữa Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Việt Nam và Ban Thường vụ Đảng Nhân dân Campuchia

Ngày 6/2, Tổng Bí thư Tô Lâm cùng Đoàn đại biểu cấp cao Đảng Cộng sản Việt Nam đồng chủ trì Cuộc gặp với Ban Thường vụ CPP tại Campuchia.
Tướng quân đội Nga bị mưu sát, Moscow tuyên bố điều tra hình sự

Tướng quân đội Nga bị mưu sát, Moscow tuyên bố điều tra hình sự

Một vụ mưu sát nhằm vào Trung tướng Vladimir Alekseyev, Phó Tổng tham mưu trưởng thứ nhất của quân đội Nga đã xảy ra tại khu vực Tây Bắc Moscow.
TP. Hồ Chí Minh đặt tên đường Phạm Khắc, tri ân Nghệ sĩ nhân dân, Anh hùng Lao động

TP. Hồ Chí Minh đặt tên đường Phạm Khắc, tri ân Nghệ sĩ nhân dân, Anh hùng Lao động

Sáng 6/2, TP. Hồ Chí Minh tổ chức lễ công bố đặt tên đường Phạm Khắc cho tuyến giao thông nối đường Nguyễn Thị Minh Khai và Nguyễn Đình Chiểu
Không giới hạn tập 5: Phản ứng bất ngờ của Lam Anh khi chạm mặt Kiên

Không giới hạn tập 5: Phản ứng bất ngờ của Lam Anh khi chạm mặt Kiên

Không giới hạn tập 5, Lam Anh có vẻ né không muốn gặp Kiên (Steven Nguyễn), sau khi bị anh nhắn tin từ chối hôm trước.
Báo The Korea Times chung tay cùng Hội Sinh viên Việt Nam tại Hàn Quốc 'tiếp sức' cho du học sinh

Báo The Korea Times chung tay cùng Hội Sinh viên Việt Nam tại Hàn Quốc 'tiếp sức' cho du học sinh

Vừa qua, tại Hàn Quốc, Báo The Korea Times đã ký kết Thỏa thuận hợp tác với Hội Sinh viên Việt Nam tại Hàn Quốc (VSAK).
'Học ra giá trị' với vườn ươm iHub tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên

'Học ra giá trị' với vườn ươm iHub tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên

Havina Group kết hợp cùng Trường Đại học Khoa học Tự nhiên tổ chức buổi Seminar 'Lab to Life and Value' (L2LV) với những góc nhìn mới mẻ và đầy thực tế.
Bộ GD&ĐT sẽ khảo sát năng lực tiếng Anh của giáo viên

Bộ GD&ĐT sẽ khảo sát năng lực tiếng Anh của giáo viên

Bộ GD&ĐT sẽ tổ chức khảo sát năng lực, từ đó xác định nhu cầu bồi dưỡng với đội ngũ nhà giáo dạy tiếng Anh.
Bộ GD&ĐT công bố quy tắc ứng xử mới cho nhà giáo

Bộ GD&ĐT công bố quy tắc ứng xử mới cho nhà giáo

Bộ GD&ĐT ban hành Thông tư số 03/2026/TT-BGD&ĐT quy định về quy tắc ứng xử của nhà giáo.
14 đội tuyển Việt Nam sẽ tham dự Giải vô địch thế giới VEX Robotics World Championship 2026 tại Mỹ

14 đội tuyển Việt Nam sẽ tham dự Giải vô địch thế giới VEX Robotics World Championship 2026 tại Mỹ

Trong hai ngày 31/1 và 1/2, Vòng chung kết Giải vô địch quốc gia Việt Nam VEX Robotics 2026 đã diễn ra thành công tốt đẹp.
Giáo dục 'chuyển mình' để thích ứng trong kỷ nguyên số

Giáo dục 'chuyển mình' để thích ứng trong kỷ nguyên số

Giáo dục đang chuyển mình mạnh mẽ, không chỉ nhờ công nghệ mà còn từ nhu cầu thích nghi xã hội.
Bổ sung 5 loại thực phẩm giàu dưỡng chất thiết yếu cho tóc

Bổ sung 5 loại thực phẩm giàu dưỡng chất thiết yếu cho tóc

Đậu đen ngâm giấm, cải bó xôi xào, cháo kỷ tử long nhãn hay viên óc chó mè rang hỗ trợ giảm rụng, giúp tóc trở nên chắc khỏe hơn.
Ăn chuối hàng ngày giữ các chỉ số huyết áp ở mức an toàn và những điều cần lưu ý

Ăn chuối hàng ngày giữ các chỉ số huyết áp ở mức an toàn và những điều cần lưu ý

Ăn chuối hàng ngày giúp đào thải bớt natri, làm giãn mạch máu, hỗ trợ sức khỏe đường ruột, nhưng người bị tiểu đường hay bệnh thận cần cân nhắc.
Nên thường xuyên bổ sung nước lọc khi bị ốm

Nên thường xuyên bổ sung nước lọc khi bị ốm

Các chuyên gia y tế khuyến nghị, thay vì chỉ uống nước cam hay điện giải, bổ sung nước lọc thường xuyên giúp cơ thể phục hồi tốt hơn.
Bảy loại rau, củ, quả giàu chất xơ, hạn chế đường huyết sau ăn, giảm nguy cơ biến chứng

Bảy loại rau, củ, quả giàu chất xơ, hạn chế đường huyết sau ăn, giảm nguy cơ biến chứng

Đậu bắp, cà tím, bông cải xanh hay ớt chuông là những loại rau ít carbohydrate, giàu chất xơ, hạn chế gây tăng đường huyết sau ăn.
Điểm danh 3 loại rau bị tưởng chừng bị bỏ quên nhưng giúp giảm căng thẳng, lo âu

Điểm danh 3 loại rau bị tưởng chừng bị bỏ quên nhưng giúp giảm căng thẳng, lo âu

Có ít nhất 3 loại rau mọc dại được chứng minh có tác dụng tích cực trong việc cải thiện trí nhớ, giảm căng thẳng thần kinh.
Đại học Tokyo Nhật Bản thử nghiệm lâm sàng vaccine ngừa virus Nipah

Đại học Tokyo Nhật Bản thử nghiệm lâm sàng vaccine ngừa virus Nipah

Trung tâm Nghiên cứu Khoa học và Công nghệ tiên tiến của Đại học Tokyo đã phát triển một loại vaccine được kỳ vọng ngăn ngừa bệnh do virus Nipah gây ra.
Phiên bản di động