Cách tiếp cận 'tái trấn an và nghiêm túc' của Mỹ trong vấn đề Biển Đông

Hồng Phúc
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Trong bài viết trên trang mạng moderndiplomacy.eu ngày 2/3, GS. Pankaj Jha - giảng viên trường Quan hệ quốc tế Jindal, Đại học O P Jindal Global, Ấn Độ đặt ra câu hỏi về viêvj liệu chính quyền Joe Biden có thay đổi chính sách Biển Đông so với chính quyền Donald Trump hay không?

Câu hỏi này trở nên bất hợp lý khi chính quyền Mỹ mới củng cố tuyên bố của Mike Pompeo đưa ra hồi tháng 7/2020.

Chính sách của chính quyền Biden đối với Việt Nam và vấn đề Biển Đông. (Nguồn: National Defense)
Những động thái mới của chính quyền Biden ở Biển Đông cho thấy không có sự chuyển hướng nào từ chính sách của ông Trump đối với Trung Quốc. (Nguồn: National Defense)

Cam kết và hành động

Tháng 7/2020, Ngoại trưởng Mỹ khi đó là ông Mike Pompeo đã nêu rõ quan điểm của Mỹ về các yêu sách hàng hải của Trung Quốc đối với Biển Đông: Mỹ nỗ lực duy trì hòa bình và ổn định cũng như củng cố “tự do trên biển” theo luật pháp quốc tế và hỗ trợ dòng chảy thương mại không bị gián đoạn cũng như bảo vệ lợi ích của các bên tranh chấp trong ASEAN.

Mỹ cũng tuyên bố rằng “lập trường săn mồi của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa không có chỗ trong thế kỷ XXI”.

Với việc ông Joe Biden trở thành tổng thống mới của Mỹ, trong buổi họp báo ngày 19/2, Bộ Ngoại giao Mỹ tuyên bố rõ rằng Mỹ rất quan ngại về Luật Hải cảnh của Trung Quốc khi cho phép hải cảnh nước này sử dụng vũ lực chống lại các nước khác.

Ngôn từ trong luật này được coi là mang tính đe dọa và củng cố các yêu sách của Trung Quốc trong các tranh chấp lãnh thổ và hàng hải ở biển Hoa Đông và Biển Đông bằng vũ lực.

Trong buổi họp báo trên, Mỹ nêu rõ rằng ngôn từ của luật Hải cảnh mới cho phép hải cảnh Trung Quốc phá hủy các kết cấu kinh tế của các nước khác.

Việc này được hiểu là sẽ hợp pháp hóa việc sử dụng vũ lực theo quan điểm của Trung Quốc để thực thi các yêu sách của nước này ở các khu vực tranh chấp.

Mỹ cũng nhấn mạnh cam kết bảo vệ tuyên bố được Ngoại trưởng Mike Pompeo đưa ra vào ngày 13/7/2020 về các yêu sách hàng hải của Trung Quốc ở Biển Đông. Tuyên bố cho biết Mỹ sẽ tuân thủ các cam kết liên minh với Philippines và Nhật Bản.

Chính sách của Mỹ về vấn đề Biển Đông, đặc biệt trong bối cảnh các lợi ích kinh tế và chiến lược của Mỹ trong khu vực, được thể hiện qua việc Mỹ triển khai một trong những tàu ngầm tiên tiến USS Ohio (tàu ngầm hạt nhân mang tên lửa dẫn đường) ở vùng biển tranh chấp.

Rõ ràng, điều này có nghĩa là không có sự chuyển hướng nào từ chính sách của ông Trump đối với Trung Quốc và ông Biden muốn gây sức ép để Trung Quốc ngừng đe dọa các nước láng giềng về các yêu sách chủ quyền trong khu vực.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Edward Price tuyên bố: “Mỹ nhắc nhở Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa và tất cả các lực lượng hoạt động ở Biển Đông thực hiện các hành động hàng hải có trách nhiệm, chuyên nghiệp và kiềm chế trong việc thực thi quyền hạn”.

Tiến triển của Bộ tứ

Trên thực tế, các diễn biến trên Biển Đông cũng được thảo luận trong cuộc họp của nhóm Bộ tứ diễn ra ngày 18/2 giữa ngoại trưởng các nước Mỹ, Nhật Bản, Australia và Ấn Độ và cũng được phản ánh trong cuộc họp giữa tân Ngoại trưởng Antony Blinken và người đồng cấp Nhật Bản Toshimitsu Motegi.

Ngoại trưởng Antony Blinken nhấn mạnh rằng các đảo Senkaku thuộc phần lãnh thổ có chủ quyền của Nhật Bản nằm trong các nghĩa vụ hiệp ước an ninh của Mỹ.

Sau cuộc họp qua điện thoại của nhóm Bộ tứ, các nước như Australia, Nhật Bản và Mỹ sẽ tiếp tục tuần tra ở Biển Đông. Tháng 1/2020, nhóm tác chiến tàu sân bay Mỹ đi qua Biển Đông để thúc đẩy tự do trên biển.

Australia cũng có lập trường mạnh mẽ sau tranh cãi với Trung Quốc và trong cuộc gặp với người đồng cấp Mỹ Lloyd J. Austin hồi cuối tháng 1/2020, Bộ trưởng Quốc phòng Australia tuyên bố rằng Mỹ và Australia sẽ tiếp tục hợp tác với các đối tác liên minh để duy trì an ninh và thực thi trật tự bao trùm và dựa trên luật lệ ở Biển Đông.

Trước đó, Lầu Năm Góc cũng ra tuyên bố duy trì “khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và rộng mở dựa trên luật pháp và chuẩn mực quốc tế hiện hành sẽ không tồn tại hành vi xấu”. Ngay cả Canberra cũng tuyên bố rằng các hoạt động “gây rối” của Trung Quốc ở Biển Đông đã làm phức tạp môi trường an ninh của Australia.

Cách tiếp cận 'tái trấn an và nghiêm túc' của Mỹ trong vấn đề Biển Đông
Chính sách của Mỹ về vấn đề Biển Đông được thể hiện qua việc Mỹ triển khai một trong những tàu ngầm tiên tiến USS Ohio ở Biển Đông. (Nguồn: Hải quân Mỹ)

Sẵn sàng quyết đoán hơn

Có thể thấy, Tổng thống Joe Biden cũng đang đi theo đường lối người tiền nhiệm Donald Trump và đang triển khai các tàu nổi và tàu ngầm đến khu vực tranh chấp. Việc triển khai tàu USS Ohio ở Biển Đông cho thấy Mỹ sẵn sàng có lập trường quyết đoán hơn để bảo vệ đồng minh cũng như duy trì an ninh của Đài Loan.

Trong bối cảnh đó, Washington đã điều tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường USS McCain đến eo biển Đài Loan và chính tàu khu trục này đã đi qua quần đảo Hoàng Sa để thách thức các yêu sách hàng hải trái phép của Trung Quốc.

Việc triển khai tàu ngầm thường xuyên hơn chứng tỏ rằng Mỹ muốn kìm hãm khả năng răn đe mà Trung Quốc thường phô diễn bằng cách triển khai tàu ngầm ở Biển Đông. Trong khi Trung Quốc tuyên bố sở hữu khả năng chống hạm và tên lửa diệt tàu sân bay, nhưng không nâng cao khả năng tác chiến chống tàu ngầm.

Tàu Ohio của Mỹ có thể mang gần 154 tên lửa hành trình tomahawk và những tên lửa hành trình này có thể hoạt động hiệu quả do mỗi tên lửa có thể mang gần 453 kg đầu đạn nổ mạnh.

Khả năng tàng hình của một tàu ngầm hạt nhân cỡ lớn với sức công phá như vậy là một ẩn số đối với một nước như Trung Quốc. Xét về ưu thế công nghệ, đặc biệt là trong các hoạt động dưới nước và khả năng sát thương, Mỹ vượt xa khả năng của Trung Quốc.

Khả năng chống tàu ngầm của Trung Quốc được phát triển để hoạt động gần bờ biển hơn là hoạt động ở ngoài khơi. Trong bối cảnh này, tàu Ohio có lợi thế về khả năng tàng hình; do đó, Trung Quốc sẽ khó phát hiện ngay cả khi ở gần bờ biển.

Mỹ được cho là sẽ triển khai nhiều tàu sân bay và tàu ngầm hơn để răn đe và giám sát các hoạt động quyết đoán của Trung Quốc. Có thể thấy rằng Trung Quốc đang đe dọa Đài Loan nghiêm trọng và cũng đang kiểm soát chặt chẽ tuyến đường tiếp cận Đài Loan qua Biển Đông.

Những tuần đầu của chính quyền Biden, rõ ràng nhiều chính sách Trung Quốc của chính quyền Trump sẽ được kế tục. Hải quân Mỹ sẽ tiến hành “hoạt động tự do hàng hải” thường xuyên và vào đầu tháng 2/2021, Hải quân Mỹ cho biết hai tàu sân bay đã hoạt động cùng nhau trên vùng Biển Đông tranh chấp.

Trong tuần đầu tiên của tháng 2, tàu khu trục John S McCain đã đi qua eo biển Đài Loan và tiến hành hoạt động tự do hàng hải ở quần đảo Hoàng Sa.

Ngoại trưởng Mỹ mới đã điện đàm với người đồng cấp ở Việt Nam và Philippines, đồng thời đảm bảo rằng Mỹ sẽ không thoái lui lập trường về Biển Đông và bác bỏ hoàn toàn các yêu sách thái quá của Trung Quốc về quyền hàng hải.

Người đứng đầu Bộ trưởng Mỹ cũng trấn an rằng Washingon sẽ cam kết thực thi trật tự dựa trên quy tắc trong các vùng biển tranh chấp.

Tuyên bố được đưa ra sau đó cho biết Ngoại trưởng Antony Blinken cam kết rằng Mỹ sẽ sát cánh với các bên tranh chấp Đông Nam Á khi đối mặt với áp lực của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.

Cách tiếp cận của Mỹ là tái trấn an và nghiêm túc trong thời gian thử thách này ở Biển Đông.

TIN LIÊN QUAN
Biển Đông: Đại sứ Nhật Bản kêu gọi đồng minh của Mỹ hiệp lực đối phó Trung Quốc
Lần đầu tiên từ năm 2002, tàu chiến Đức sẽ tiến vào Biển Đông
Mỹ lộ diện chiến lược quân sự mới trên Biển Đông nhằm kiềm chế Trung Quốc
Trung Quốc thông báo tập trận suốt tháng Ba ở Biển Đông
Tự tin chiến lược và tham vọng ngoại giao của Nhật Bản qua 'ứng xử' với Bộ tứ

Có thể bạn quan tâm

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

Nhật Bản-Đức lần đầu tiên đối thoại 2+2, chĩa mũi nhọn vào Trung Quốc

Nhật Bản-Đức lần đầu tiên đối thoại 2+2, chĩa mũi nhọn vào Trung Quốc

Baoquocte.vn. Đối thoại chiến lược 2+2 Nhật Bản-Đức cho thấy Đức sẵn sàng tham gia cuộc đua cạnh tranh quyền chủ đạo tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.
Đại sứ Nga: Hợp đồng S-400 với Ấn Độ đang được thực hiện thành công

Đại sứ Nga: Hợp đồng S-400 với Ấn Độ đang được thực hiện thành công

Baoquocte.vn. Đại sứ Kudashev khẳng định, Nga và Ấn Độ cam kết tuân thủ thời hạn và các nghĩa vụ khác trong thỏa thuận hệ thống tên lửa phòng không S-400.
Mỹ-Afghanistan: Cuộc chiến dài nhất trong lịch sử nước Mỹ và một số bức ảnh chưa từng hé lộ

Mỹ-Afghanistan: Cuộc chiến dài nhất trong lịch sử nước Mỹ và một số bức ảnh chưa từng hé lộ

Baoquocte.vn. Sau gần 20 năm, Mỹ đã quyết định sẽ rút toàn bộ quân khỏi Afghanistan. Cùng nhìn lại những hình ảnh của cuộc chiến dài nhất lịch sử nước Mỹ.
Lịch âm 15/4 - Xem âm lịch hôm nay thứ 5 ngày 15/4/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 15/4/2021

Lịch âm 15/4 - Xem âm lịch hôm nay thứ 5 ngày 15/4/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 15/4/2021

Baoquocte.vn. Lịch âm 15/4. Âm lịch hôm nay 15/4. Xem âm lịch hôm nay ngày 15/4/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 15 tháng 4 năm 2021 hôm nay.
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ 5 ngày 15/4/2021: Sư Tử mệt mỏi trong tình yêu, Thiên Bình công việc khó khăn

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ 5 ngày 15/4/2021: Sư Tử mệt mỏi trong tình yêu, Thiên Bình công việc khó khăn

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 15/4 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Vài mẩu chuyện về Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch trong quan hệ với Liên Xô

Vài mẩu chuyện về Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch trong quan hệ với Liên Xô

Baoquocte.vn. Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng, Bộ trưởng Ngoại giao Nguyễn Cơ Thạch đã hết sức quan tâm phát triển quan hệ với Liên ...
Báo Anh: Việt Nam đang vươn lên với tư cách một cường quốc tầm trung

Báo Anh: Việt Nam đang vươn lên với tư cách một cường quốc tầm trung

Baoquocte.vn. Việt Nam đang trên hành trình trở thành một cường quốc tầm trung, thể hiện qua vai trò trong chuỗi cung ứng toàn cầu và phát triển công nghệ 5G...
Tin thế giới 14/4: Nga-Ukraine ‘đấu khẩu’ căng thẳng; Điện đàm Biden-Putin có gì?; Trung Quốc lại bị Mỹ ‘gắn mác’ xấu; Iran ‘trả đũa’ Israel

Tin thế giới 14/4: Nga-Ukraine ‘đấu khẩu’ căng thẳng; Điện đàm Biden-Putin có gì?; Trung Quốc lại bị Mỹ ‘gắn mác’ xấu; Iran ‘trả đũa’ Israel

Baoquocte.vn. Căng thẳng Nga-Ukraine, quan hệ Mỹ-Nga, Mỹ Trung Quốc, căng thẳng Iran-Israel, tình hình Biển Đông... là những sự kiện quốc tế nổi bật 24h qua.
Grab sẽ vẫn tiếp tục tập trung vào các thị trường Đông Nam Á

Grab sẽ vẫn tiếp tục tập trung vào các thị trường Đông Nam Á

Baoquocte.vn. Giám đốc điều hành Grab, Anthony Tan cho biết, công ty này sẽ tiếp tục tập trung vào các thị trường Đông Nam Á ngay cả khi được niêm yết ...
Miss World Vietnam 2021: Hoa hậu Lương Thuỳ Linh và Á hậu Kiều Loan truyền cảm hứng cho nhiều cô gái trẻ

Miss World Vietnam 2021: Hoa hậu Lương Thuỳ Linh và Á hậu Kiều Loan truyền cảm hứng cho nhiều cô gái trẻ

Baoquocte.vn. Hoa hậu Lương Thuỳ Linh, Á hậu Kiều Loan... xuất hiện xinh đẹp tại hoạt động giao lưu trong khuôn khổ cuộc thi Miss World Vietnam 2021.
Căng thẳng Nga-Ukraine: Kịch bản cũ, ác mộng xưa

Căng thẳng Nga-Ukraine: Kịch bản cũ, ác mộng xưa

Baoquocte.vn. Căng thẳng gia tăng trong quan hệ Nga-Ukraine đặt ra câu hỏi liệu kịch bản cũ của Crimea có trở lại? Chủ ý và ý đồ của các bên là gì? TG&VN phân tích.
Cuộc đấu mới ‘Ai thắng ai’: Liên thủ đấu liên minh

Cuộc đấu mới ‘Ai thắng ai’: Liên thủ đấu liên minh

Baoquocte.vn. Một bên là liên minh Mỹ-đồng minh, bên kia là Trung Quốc-Nga. Cuộc đấu quốc tế mới lại đặt ra câu hỏi muôn thủa ‘Ai thắng ai?’. Phân tích của báo TG&VN.
Triều Tiên phóng tên lửa và phản ứng của Mỹ: Bên cách cũ, phía tính mới

Triều Tiên phóng tên lửa và phản ứng của Mỹ: Bên cách cũ, phía tính mới

Baoquocte.vn. Phản ứng của Mỹ trước động thái mới của phía Triều Tiên bộc lộ những chủ ý chính sách mới của chính quyền Biden đối với điểm nóng này. TG&VN phân tích
Giải mã 8 trọng tâm đối ngoại của Mỹ. Nửa định hướng, nửa ưu tiên

Giải mã 8 trọng tâm đối ngoại của Mỹ. Nửa định hướng, nửa ưu tiên

Baoquocte.vn. Tuyên cáo định hướng của cặp Biden/Blinken hé lộ điều gì về ưu tiên đối ngoại của Mỹ hiện nay? Sách lược ‘ngoài yên’ để ‘trong ấm’ của chính quyền ông Biden.
Dân chủ Mỹ qua sự kiện ngày 6.1: Xảy chuyện nên lộ diện

Dân chủ Mỹ qua sự kiện ngày 6.1: Xảy chuyện nên lộ diện 1

Baoquocte.vn. Khủng hoảng 6/1 lộ diện những khiếm khuyết, rệu rã của nền dân chủ Mỹ. Rồi đây, nhân tố nào quyết định chiều hướng tình hình Mỹ trong năm 2021? Phân tích.
Trung Quốc-EU đạt thỏa thuận đầu tư: Phe cần gặp phía vội

Trung Quốc-EU đạt thỏa thuận đầu tư: Phe cần gặp phía vội

Baoquocte.vn. Trung Quốc-EU ký kết thoả thuận về đầu tư sau 7 năm đàm phán. Điều gì khiến cả hai đều vừa cần vừa vội với việc ký kết nói trên. Báo TG&VN phân tích.
Những vấn đề 'nóng' nào sẽ được bàn thảo tại Thượng đỉnh Mỹ-Nhật?

Những vấn đề 'nóng' nào sẽ được bàn thảo tại Thượng đỉnh Mỹ-Nhật?

Baoquocte.vn. Việc khôi phục lòng tin đối với liên minh Mỹ-Nhật sẽ được đưa lên hàng đầu trong chương trình nghị sự.
Quan hệ Ukraine-Thổ Nhĩ Kỳ: Ai đang cần ai?

Quan hệ Ukraine-Thổ Nhĩ Kỳ: Ai đang cần ai?

Baoquocte.vn. Liệu máy bay chiến đấu không người lái (UCAV) của Thổ Nhĩ Kỳ sẽ trở thành 'cứu cánh' cho Ukraine nếu căng thẳng Nga-Ukraine leo thang.
Căng thẳng Iran-Israel: Bóng đen thủy chiến Vịnh Persia vẫn bao trùm Trung Đông

Căng thẳng Iran-Israel: Bóng đen thủy chiến Vịnh Persia vẫn bao trùm Trung Đông

Baoquocte.vn. Vụ tấn công hôm 6/4 nhằm vào tàu bán quân sự Iran ở ngoài khơi Vịnh Persia, đã làm gia tăng nguy cơ bùng phát một cuộc thủy chiến.
Báo Mỹ đánh giá sự thành công trong việc kiện toàn bộ máy lãnh đạo của Việt Nam

Báo Mỹ đánh giá sự thành công trong việc kiện toàn bộ máy lãnh đạo của Việt Nam

Baoquocte.vn. Mới đây, báo Mỹ The Washington Times đăng tải bài viết liên quan tới việc kiện toàn bộ máy lãnh đạo của Việt Nam.
Lãnh sự danh dự Sandra Scagliotti tin tưởng ban lãnh đạo mới của Việt Nam tiếp tục khẳng định vai trò trên trường quốc tế

Lãnh sự danh dự Sandra Scagliotti tin tưởng ban lãnh đạo mới của Việt Nam tiếp tục khẳng định vai trò trên trường quốc tế

Baoquocte.vn. Lãnh sự danh dự Sandra Scagliotti tin tưởng ban lãnh đạo mới của Việt Nam sẽ tiếp nối những thành công của nhiệm kỳ trước.
Giới học giả và truyền thông Nga đặt niềm tin vào ban lãnh đạo mới của Việt Nam

Giới học giả và truyền thông Nga đặt niềm tin vào ban lãnh đạo mới của Việt Nam

Baoquocte.vn. Giới chuyên gia, học giả và truyền thông Nga đã dành sự quan tâm lớn đến quá trình kiện toàn nhân sự ban lãnh đạo cấp cao của Việt Nam.
Phiên bản di động