Nhỏ Bình thường Lớn

Căng thẳng tại Trung Đông khiến dự trữ dầu toàn cầu sụt giảm kỷ lục, một số nước châu Á sẽ đối mặt với ‘cú sốc’ kinh tế vĩ mô

Xung đột tại Iran đang khiến thế giới tiêu thụ lượng dầu dự trữ với tốc độ nhanh kỷ lục, làm cạn kiệt “vùng đệm” vốn có nhiệm vụ bảo vệ nền kinh tế toàn cầu trước các cú sốc nguồn cung.
Tổng lượng dự trữ dầu của thế giới đã chạm mức thấp nhất kể từ năm 2018. (Nguồn: Getty Images)
Tổng lượng dự trữ dầu của thế giới đã chạm mức thấp nhất kể từ năm 2018. (Nguồn: Getty Images)

Việc các kho dự trữ thu hẹp nhanh chóng làm gia tăng rủi ro giá cả tăng vọt và nguồn cung khan hiếm. Chính phủ và các ngành công nghiệp hiện còn rất ít lựa chọn để giảm bớt tác động từ việc mất đi hơn một tỷ thùng dầu cung ứng sau hai tháng eo biển Hormuz gần như bị đóng cửa.

Tình trạng này được dự báo sẽ khiến thị trường dễ bị tổn thương trong thời gian dài, ngay cả khi xung đột kết thúc.

Ngân hàng đầu tư Morgan Stanley ước tính, kho dự trữ dầu toàn cầu đã giảm khoảng 4,8 triệu thùng mỗi ngày trong giai đoạn từ ngày 1/3 đến 25/4. Con số này vượt xa mức sụt giảm hàng quý cao nhất từng ghi nhận trong dữ liệu của Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA), trong đó dầu thô chiếm gần 60% đà sụt giảm, phần còn lại là nhiên liệu tinh chế.

Chuyên gia Natasha Kaneva, Trưởng bộ phận nghiên cứu hàng hóa toàn cầu của Tập đoàn tài chính JPMorgan Chase & Co., phân tích, kho dự trữ đóng vai trò như bộ giảm chấn cho hệ thống dầu mỏ toàn cầu. Tuy nhiên, hệ thống này luôn yêu cầu một mức dầu tối thiểu để duy trì hoạt động.

Tập đoàn tài chính Goldman Sachs Group Inc. cho biết, dù đà sụt giảm có dấu hiệu chậm lại đôi chút trong những ngày gần đây do nhu cầu từ Trung Quốc yếu đi, nhưng tổng lượng dự trữ dầu của thế giới đã chạm mức thấp nhất kể từ năm 2018.

Áp lực lớn nhất hiện đang đè nặng lên một số quốc gia phụ thuộc vào nhập khẩu nhiên liệu tại châu Á. Tại châu Âu, lượng dự trữ nhiên liệu bay cũng đang cạn kiệt nhanh chóng ngay trước thềm mùa du lịch Hè. Một số chuyên gia dự báo khu vực này có thể rơi vào tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng ngay trong tháng 6.

Mỹ, quốc gia hiện đóng vai trò là nhà cung cấp cuối cùng cho thế giới, cũng đã phải rút dự trữ dầu thô và nhiên liệu nội địa xuống dưới mức trung bình lịch sử do xuất khẩu tăng vọt. Dữ liệu từ cơ quan chính phủ cho thấy dự trữ dầu thô của Mỹ, bao gồm cả Kho dự trữ chiến lược (SPR), đã giảm trong 4 tuần liên tiếp. Dự trữ dầu chưng cất của nước này hiện ở mức thấp nhất kể từ năm 2005.

Dù các công ty dầu khí tại Mỹ đã bắt đầu tăng sản lượng, nhưng chuyên gia Eimear Bonner, Giám đốc tài chính của tập đoàn năng lượng Chevron Corp., nhận định lượng dự trữ có thể sẽ tiếp tục giảm trong ngắn hạn. Chuyên gia này dự báo một số quốc gia phụ thuộc vào nhập khẩu sẽ bắt đầu đối mặt với tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng trong giai đoạn tháng 6 và tháng 7.

Ông Antoine Halff, nhà đồng sáng lập công ty phân tích dữ liệu vệ tinh Kayrros, cho biết dự trữ dầu tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương (ngoại trừ Trung Quốc) đã giảm khoảng 70 triệu thùng kể từ khi xung đột bắt đầu, trong đó, dự trữ tại Nhật Bản và Ấn Độ đang ở mức thấp nhất trong ít nhất 10 năm qua.

Theo một số chuyên gia, nếu eo biển Hormuz không mở cửa trở lại vào đầu tháng 6, một số quốc gia châu Á sẽ phải hứng chịu cú sốc kinh tế vĩ mô do thiếu hụt dầu diesel. Châu Âu có thể cầm cự thêm một tháng trước khi tình hình trở nên khó kiểm soát.

Ngay cả khi eo biển mở cửa trở lại, áp lực lên thị trường vẫn sẽ duy trì khi các chính phủ và công ty chạy đua bổ sung lượng hàng đã mất. Ông Willie Chiang, Giám đốc điều hành của Tập đoàn vận tải dầu khí Plains All American Pipeline LP, nhận định sau chiến sự, nhiều quốc gia có thể sẽ tái thiết lập kho dự trữ chiến lược ở mức cao hơn cả thời kỳ trước xung đột, tạo thêm một tầng nhu cầu mới cho thị trường trong tương lai.

Căng thẳng Trung Đông đẩy đồng USD tăng giá kỷ lục, cao nhất trong gần một năm

Thị trường tiền tệ quốc tế ghi nhận nhiều biến động đáng chú ý khi căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục leo thang, khiến ...

Bloomberg: Căng thẳng tại Trung Đông 'vẽ lại' bản đồ hàng không toàn cầu

Theo nhận định của Bloomberg, xung đột giữa Mỹ và Israel với Iran đã và đang tái định hình bản đồ hàng không toàn cầu.

Căng thẳng Trung Đông: Xuất khẩu dầu vùng Vịnh giảm gần 50%; lạm phát Mỹ có thể tăng kỷ lục; chứng khoán châu Á ngập sắc xanh

Dưới tác động của tình hình Trung Đông, xuất khẩu dầu vùng Vịnh ghi nhận đà giảm gần 50%, trong khi lạm phát Mỹ được ...

Căng thẳng Trung Đông: Ai được, ai mất nhiều nhất khi eo biển Hormuz đóng cửa?

Việc đóng cửa eo biển Hormuz đã tác động mạnh đến giá dầu toàn cầu, mang lại lợi ích cho các quốc gia như Iran, ...

Nguồn cung gạo chịu tác động mạnh bởi căng thẳng Trung Đông và El Niño

Nguồn cung gạo toàn cầu đang đứng trước nguy cơ sụt giảm trong năm nay, khi nông dân nhiều nước châu Á buộc phải cắt ...

(theo TTXVN)