 |
| Đại sứ EU tại Việt Nam Julien Guerrier. (Ảnh: Ngọc Anh) |
Đại sứ EU tại Việt Nam Julien Guerrier nhấn mạnh, sau 35 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, Việt Nam và EU đã xây dựng được mối quan hệ vững chắc, rộng khắp và sâu sắc, bao trùm hầu hết các lĩnh vực chính sách công. Tháng 1/2026, nhân chuyến thăm Việt Nam của Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa, hai bên chính thức nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện. Kể từ đó, hai bên tiếp tục triển khai và tăng cường hợp tác trên cơ sở khuôn khổ quan hệ mới này.
| More from WVR |
 Việt Nam-EU nâng cấp quan hệ với 6 định hướng trọng tâm |
Theo nhà ngoại giao, chuyến thăm châu Âu sắp tới của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có ý nghĩa quan trọng, khẳng định tầm vóc của quan hệ song phương cũng như vai trò của EU đối với Việt Nam và của Việt Nam đối với EU. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ được Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa đón tiếp ở cấp cao nhất.
Chuyến thăm sẽ là dịp để hai bên rà soát quan hệ song phương, đánh giá việc triển khai khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện, đồng thời thảo luận những biện pháp đưa quan hệ lên tầm cao mới và chuyển hóa các mục tiêu chung thành kết quả hợp tác thiết thực. Các nội dung trao đổi sẽ bao gồm thương mại, đầu tư, năng lượng, giáo dục, khoa học, công nghệ và an ninh, qua đó tạo nền tảng củng cố quan hệ trong những tháng và năm tới.
Đại sứ cho rằng chuyến thăm diễn ra vào thời điểm đặc biệt quan trọng đối với quan hệ quốc tế, khi những biến động địa chính trị đang diễn ra tại nhiều khu vực, trong khi các nguyên tắc đa phương và luật pháp quốc tế đang đứng trước các dấu hỏi lớn. Trong bối cảnh đó, Việt Nam và EU có chung lợi ích trong việc thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, bảo đảm thực thi luật pháp quốc tế và duy trì thương mại tự do, rộng mở. Đây cũng là cơ sở để hai bên tiếp tục phát triển và củng cố quan hệ.
Việt Nam là đối tác then chốt của EU tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, đồng thời là quốc gia thành viên ASEAN đầu tiên thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện với EU. Theo Đại sứ Julien Guerrier, việc tăng cường quan hệ với Việt Nam nằm trong nỗ lực rộng lớn hơn của EU nhằm củng cố hợp tác với các đối tác có chung lợi ích.
Ông dẫn chứng, cùng thời điểm thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện với Việt Nam vào tháng 1/2026, EU thông báo hoàn tất đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA) với Khối Thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur), đồng thời đạt được FTA và thỏa thuận an ninh với Ấn Độ. Trong những tháng gần đây, EU cũng hoàn tất các FTA với Philippines và Indonesia, đồng thời tiếp tục đàm phán với Malaysia và Thái Lan. Bên cạnh đó, chuyến thăm châu Âu gần đây của Thủ tướng Canada Mark Carney và khả năng Canada tham gia một cơ chế liên kết với EU cũng cho thấy xu hướng tăng cường quan hệ giữa EU và các đối tác có chung lợi ích.
 |
| Ngày 29/1, tại trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư Tô Lâm đã tiếp Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa đang có chuyến thăm chính thức Việt Nam. (Nguồn: TTXVN) |
Dư địa hợp tác còn rất lớn
Đại sứ Julien Guerrier khẳng định, thương mại và đầu tư sẽ là những nội dung trọng tâm trong chuyến thăm. Đoàn doanh nghiệp Việt Nam quy mô lớn sẽ tháp tùng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Brussels. Đồng thời, lãnh đạo điều hành của một số tập đoàn lớn châu Âu cũng sẽ tham gia các hoạt động làm việc với lãnh đạo Việt Nam, trong đó có cuộc tọa đàm bàn tròn về kinh doanh và sự kiện với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng các doanh nghiệp Việt Nam.
Đề cập những điểm sáng trong hợp tác giữa hai nước thời gian qua, theo Đại sứ, thương mại giữa Việt Nam và EU đã tăng trưởng đáng kể kể từ khi Hiệp định thương mại tự do Việt Nam-EU (EVFTA) có hiệu lực vào năm 2020. Kim ngạch thương mại song phương hiện đạt khoảng 76 tỷ Euro, tăng hơn 60% so với thời điểm trước khi Hiệp định có hiệu lực. Việt Nam hiện cũng là đối tác thương mại lớn nhất của EU trong ASEAN và đứng thứ 16 trên toàn cầu.
Tuy nhiên, nhà ngoại giao EU cho rằng quan hệ thương mại song phương vẫn còn dư địa phát triển đáng kể. Để khai thác tiềm năng này, hai bên cần bảo đảm thực thi đầy đủ EVFTA, đồng thời giải quyết các rào cản thương mại và những trở ngại đối với hoạt động đầu tư, kinh doanh giữa các ngành công nghiệp của hai bên. EU thường xuyên trao đổi với các cơ quan chức năng Việt Nam về những vấn đề này và dự kiến tiếp tục thảo luận trong chuyến thăm tại Brussels.
Bên cạnh việc tháo gỡ rào cản, Đại sứ Julien Guerrier nhấn mạnh tầm quan trọng của việc khuyến khích các doanh nghiệp vừa và nhỏ của châu Âu đầu tư vào Việt Nam, qua đó hình thành hệ sinh thái doanh nghiệp trong một số ngành công nghiệp. Việc xây dựng môi trường pháp lý minh bạch và có tính dự báo cao hơn sẽ góp phần thúc đẩy thương mại, thu hút đầu tư và tạo điều kiện để các doanh nghiệp hai bên mở rộng hoạt động.
Theo đó, EU mong muốn đầu tư vào các ngành công nghiệp chất lượng cao tại Việt Nam, không chỉ thông qua nguồn vốn từ châu Âu mà còn bằng việc cung cấp những công nghệ an toàn, bảo mật và đạt trình độ phát triển hàng đầu thế giới. Những công nghệ này có thể góp phần bảo đảm quyền tự chủ chiến lược của Việt Nam trong các lĩnh vực then chốt, bao gồm giao thông vận tải, hạ tầng số an toàn và hạ tầng năng lượng.
Đặc biệt, EU sẽ tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam trên hành trình trở thành quốc gia phát triển vào năm 2045 và đạt mục tiêu trung hòa khí hậu vào năm 2050. Theo Đại sứ, những khoản đầu tư vào công nghệ và hạ tầng không chỉ phục vụ nhu cầu phát triển trước mắt mà còn có thể hỗ trợ Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy chuyển đổi xanh và củng cố tính tự chủ trong các lĩnh vực chiến lược.
Bảo đảm an ninh năng lượng, thúc đẩy giao thông bền vững
Năng lượng là một trong những lĩnh vực được hai bên dự kiến thảo luận sâu trong chuyến thăm. Đại sứ Julien Guerrier cho rằng cuộc khủng hoảng tại eo biển Hormuz cho thấy tầm quan trọng của việc bảo đảm an ninh năng lượng đối với cả châu Âu và Việt Nam, đồng thời phải phát triển các nguồn cung năng lượng trong nước.
Theo ông, năng lượng tái tạo có ý nghĩa đặc biệt bởi đây là nguồn năng lượng có thể được sản xuất ngay trong nước, vừa đáp ứng nhu cầu của một nền kinh tế đang phát triển, vừa góp phần xanh hóa các ngành công nghiệp và giảm sự phụ thuộc vào các nguồn cung bên ngoài. Phát triển năng lượng tái tạo vì vậy không chỉ hỗ trợ mục tiêu trung hòa khí hậu vào năm 2050 mà còn góp phần bảo đảm an ninh năng lượng.
Thông qua Quan hệ đối tác chuyển dịch năng lượng công bằng (JETP) và sáng kiến Global Gateway, EU sẽ tiếp tục đầu tư mạnh mẽ vào lĩnh vực năng lượng tái tạo tại Việt Nam. Bên cạnh đó, EU đang tích cực hỗ trợ Việt Nam phát triển ngành công nghiệp hạt nhân, đặc biệt chú trọng đến các yêu cầu về an toàn.
Giao thông vận tải bền vững cũng là một ưu tiên hợp tác. EU mong muốn đầu tư vào các lĩnh vực như đường sắt đô thị nhằm giúp người dân Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh di chuyển nhanh chóng, thuận tiện và sạch hơn, đồng thời giảm ùn tắc giao thông, hạn chế ô nhiễm không khí và đáp ứng nhu cầu đi lại ngày càng tăng.
Trong năm 2026, EU đã triển khai một cơ chế hỗ trợ giao thông vận tải dành riêng cho Việt Nam, với khoản viện trợ không hoàn lại trị giá 40 triệu Euro nhằm hỗ trợ kỹ thuật. Cơ chế này nhằm giúp Việt Nam tiếp nhận và áp dụng những tiêu chuẩn, quy chuẩn tiên tiến trong lĩnh vực đường sắt tốc độ cao và giao thông đô thị. EU cũng sẽ tiếp tục cung cấp hỗ trợ kỹ thuật cho các dự án hạ tầng giao thông vận tải tại Việt Nam.
 |
| Phiên họp lần thứ 7 Ủy ban hỗn hợp Việt Nam-EU triển khai Hiệp định Đối tác và Hợp tác toàn diện Việt Nam-EU (PCA) do Thứ trưởng Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng và ông Erik Kurzweil, Tổng Vụ trưởng châu Á-Thái Bình Dương, Cơ quan Đối ngoại Liên minh châu Âu (EEAS) đồng chủ trì, ngày 25/9. (Ảnh: Thành Long) |
Mở rộng hợp tác khoa học, công nghệ và giáo dục
Khoa học, công nghệ và giáo dục là những lĩnh vực ưu tiên của cả Việt Nam và EU, được nhấn mạnh trong khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện.
Đại sứ Julien Guerrier cho biết, vào tháng 5/2026 tại Hà Nội, EU đã ký thư bày tỏ ý định hợp tác giữa Ủy viên châu Âu phụ trách nghiên cứu và đổi mới sáng tạo Zaharieva với Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam. Trong chuyến thăm sắp tới, hai bên dự kiến ký một thư bày tỏ ý định hợp tác khác giữa Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam với Phó Chủ tịch Ủy ban châu Âu phụ trách giáo dục.
Các thỏa thuận này sẽ tạo cơ sở để triển khai nhiều hoạt động nhằm tăng cường trao đổi sinh viên và các nhà nghiên cứu. EU cũng mong muốn ngày càng có nhiều nhà nghiên cứu và tổ chức nghiên cứu của Việt Nam tham gia các dự án thuộc chương trình Horizon Europe.
Trong lĩnh vực giáo dục, EU vừa tổ chức Tuần lễ Giáo dục EU tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh, với nhiều hội nghị quốc tế và các hội chợ du học châu Âu tại cả hai thành phố. Hơn 70 trường đại học châu Âu đã đến Việt Nam để giới thiệu cơ hội học tập và các chương trình học bổng dành cho sinh viên Việt Nam. Hai hội chợ thu hút hàng ngàn lượt khách tham quan.
Đại sứ bày tỏ vui mừng trước sự quan tâm của sinh viên Việt Nam đối với cơ hội học tập tại châu Âu, cũng như sự quan tâm của các trường đại học châu Âu đối với việc gia tăng số lượng sinh viên Việt Nam. Theo ông, thúc đẩy trao đổi giáo dục không chỉ góp phần nâng cao trình độ đào tạo và chất lượng nguồn nhân lực Việt Nam, phục vụ sự phát triển của đất nước và hoạt động của các doanh nghiệp châu Âu đang đầu tư tại Việt Nam, mà còn tạo dựng những mối liên kết lâu dài giữa người dân hai bên.
“Những sinh viên và nhà nghiên cứu Việt Nam sang châu Âu học tập, nghiên cứu có thể trở thành cầu nối thúc đẩy giao lưu nhân dân và tăng cường hiểu biết lẫn nhau. Chính những kết nối này sẽ góp phần tạo nền tảng vững chắc để quan hệ Việt Nam-EU tiếp tục phát triển trong tương lai”, Đại sứ Julien Guerrier nhận định.
Thúc đẩy hòa bình và an ninh
Bên cạnh hợp tác kinh tế, Đại sứ Julien Guerrier cho biết, trong khuôn khổ chuyến thăm, Việt Nam và EU sẽ trao đổi về hòa bình, an ninh và sự ủng hộ chung đối với việc tôn trọng luật pháp quốc tế, toàn vẹn lãnh thổ và quyền tự chủ của các quốc gia.
Đối với vấn đề Biển Đông, EU và Việt Nam cùng ủng hộ việc thực thi Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS). Đại sứ nhấn mạnh, đây không chỉ là vấn đề có ý nghĩa đối với khu vực mà còn là một nguyên tắc mang tính toàn cầu.
Đặc biệt, Đại sứ Julien Guerrier khẳng định, EU đánh giá cao những điểm tương đồng trong quan điểm của Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thông qua các bài phát biểu tại Đại hội đồng Liên hợp quốc. Theo ông, có thể nhận thấy hai nhà lãnh đạo có nhiều điểm chung trong việc ủng hộ chủ nghĩa đa phương, các thể chế đa phương, Liên hợp quốc và một trật tự quốc tế được vận hành bằng luật pháp.
 |
| Vào năm 2025, Tàu HMS Richmond của Hải quân Hoàng gia Anh cập cảng Nhà Rồng (TP. Hồ Chí Minh), khởi động chuyến thăm Việt Nam lần thứ hai sau chuyến thăm năm 2021. (Nguồn: Báo Tuổi trẻ) |
Cụ thể, trả lời câu hỏi của phóng viên Báo Thế giới và Việt Nam về cách thức tăng cường phối hợp giữa Việt Nam và EU tại các diễn đàn đa phương, trong khuôn khổ hợp tác ASEAN-EU cũng như trong những vấn đề hai bên cùng quan tâm như an ninh hàng hải, an ninh chuỗi cung ứng và các thách thức toàn cầu, Đại sứ Julien Guerrier đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phối hợp lập trường (coordinate positions) trong khuôn khổ Liên hợp quốc.
Theo ông, các cơ quan chức năng của hai bên thường xuyên liên hệ, trao đổi quan điểm và tìm kiếm những lập trường thống nhất mỗi khi diễn ra các cuộc bỏ phiếu hoặc thảo luận tại Liên hợp quốc. Đây là một trong những cách thức thiết thực để Việt Nam và EU tăng cường tiếng nói chung tại các diễn đàn quốc tế.
Đồng thời, Đại sứ cho rằng việc thúc đẩy chủ nghĩa đa phương phải bắt đầu từ chính việc tuân thủ những quy tắc mà các bên đã cùng xây dựng, trong đó có các quy tắc thương mại, cũng như những chuẩn mực và tiêu chuẩn quốc tế giúp hệ thống đa phương tiếp tục phát triển.
Bên cạnh đó, chia sẻ về ý nghĩa của nâng cấp quan hệ Việt Nam-EU trong chiến lược rộng lớn hơn của EU tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, Đại sứ Julien Guerrier khẳng định, đây là khu vực có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với EU, nhất là trong lĩnh vực quốc phòng và an ninh.
Đánh giá đất nước hình chữ S là một trong những quốc gia đi đầu trong hợp tác với EU, Đại sứ thông tin, Việt Nam thường xuyên đón các khinh hạm và tàu quân sự khác của châu Âu cập cảng. Sự hiện diện này góp phần duy trì sự hiện diện quốc tế tại Biển Đông, qua đó hỗ trợ bảo đảm hòa bình, an ninh và tự do hàng hải.
Trong thời gian tới, EU mong muốn tiếp tục tăng cường hợp tác song phương với Việt Nam trong lĩnh vực an ninh hàng hải, trong đó có việc bảo đảm an ninh cho các tuyến cáp ngầm dưới biển, cũng như mở rộng phối hợp trong những lĩnh vực liên quan khác.
“Việt Nam giữ vị trí tiên phong trong hoạt động hợp tác của EU tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Tôi cho rằng hợp tác giữa hai bên là một mẫu hình rất đáng để noi theo”, Đại sứ Julien Guerrier nhận định.
| Việt Nam - EU: Hình mẫu, câu chuyện thành công của tinh thần hợp tác bình đẳng, hòa bình và phát triển Năm 2025 ghi dấu mốc quan trọng trong quan hệ giữa Việt Nam và Liên minh Châu Âu (EU) khi hai bên kỷ niệm 35 ... |
| Dấu ấn 35 năm đồng hành cùng tiến trình hợp tác Việt Nam – EU Năm 2025 ghi dấu hành trình 35 năm quan hệ ngoại giao Việt Nam - Liên minh châu Âu (EU) - một trong những đối ... |
| Thúc đẩy hợp tác Việt Nam-EU về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo Từ ngày 26-27/5, Cao ủy châu Âu phụ trách Khởi nghiệp, Nghiên cứu và Đổi mới sáng tạo Ekaterina Zaharieva sẽ thăm Hà Nội nhằm ... |
| Nghị quyết 10-NQ/TW: Đưa hợp tác Việt Nam-EU nâng tầm cao mới về chất lượng Sáng 8/9, Bộ Tài chính tổ chức Tọa đàm “Triển khai hiệu quả Nghị quyết số 10-NQ/TW để thúc đẩy, nâng tầm hợp tác đầu ... |
| Phiên họp lần thứ 7 Ủy ban hỗn hợp Việt Nam - EU: Thúc đẩy hợp tác thực chất, hiệu quả Ngày 25/9 tại Hà Nội, Thứ trưởng Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng và ông Erik Kurzweil, Tổng Vụ trưởng châu Á - Thái Bình ... |
