Cựu Đại sứ Gokhale: Mỹ-Trung 'lên gân' và Ấn Độ không thể 'lớt phớt' với vấn đề Biển Đông

Hồng Phúc
TGVN. Bài viết của cựu Bí thư Đối ngoại Ấn Độ Vijay Gokhale, cựu Đại sứ Ấn Độ tại Trung Quốc trên báo Indian Express là một sự lý giải cho việc Ấn Độ không thể ở ngoài cuộc trong bối cảnh vấn đề Biển Đông đang trở nên nóng bỏng. 
TIN LIÊN QUAN
Mỹ đang gửi những thông điệp quan trọng tới Trung Quốc tại Biển Đông
Đối phó với Trung Quốc, Indonesia tăng hiện diện quân sự ở Biển Đông
5905 china sea oped
Theo cựu Đại sứ Ấn Độ Vijay Gokhale, những hành động của Trung Quốc ở Biển Đông không hề tử tế hay có ích đối với sự ổn định và hòa bình trong dài hạn. (Nguồn: Indian Express)

Trong bài bình luận gần đây đăng trên trang Foreign Affairs - một tạp chí chuyên về quan hệ quốc tế của Mỹ, Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long nêu rõ tình thế tiến thoái lưỡng nan mà quốc gia này, hay đúng hơn là toàn bộ các nước trong khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, đang phải đối mặt. Đó là khi 2 cường quốc thế giới là Mỹ - “cường quốc hiện diện thường trực” theo cách gọi của nhà lãnh đạo Singapore, và Trung Quốc – “thực tế ngay trước thềm nhà” – đang ở trong một giai đoạn chuyển đổi quan hệ căn bản.

Không ai còn nghĩ rằng Trung Quốc sẽ chấp nhận thế giới quan của Mỹ, và rằng Trung Quốc sẽ tự do trỗi dậy mà không gặp phải bất kỳ thách thức nào.

Sự hiện diện của hai thái cực

Khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương đã phát triển thịnh vượng dưới sự thâu tóm của Mỹ suốt 40 năm qua không chỉ nhờ vào những khoản đầu tư lớn – khoảng 328,8 tỷ USD cho thành viên Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) và 107 tỷ USD tại Trung Quốc – mà còn bởi những bảo đảm an ninh mà nước này mang lại.

Theo cựu Đại sứ Ấn Độ tại Trung Quốc Vijay Gokhale, Bắc Kinh có thể thay thế Washington trở thành động lực tăng trưởng hàng đầu trong thập kỷ vừa qua, song tất cả đều đi kèm cái giá của nó – sự lấn lướt của quyền lực từ Bắc Kinh.

Thực tế là sự hiện diện về mặt quân sự của Mỹ đã đem đến cho nhiều quốc gia cơ hội để thúc đẩy thịnh vượng kinh tế mà không cần phải gia tăng chi tiêu quốc phòng hay phải cân nhắc quá nhiều. Có thể nói rằng, ASEAN là nhóm nước được hưởng lợi nhiều nhất từ sự hiện diện của Mỹ.

Trong khi đó, sự hiện diện quân sự của Trung Quốc lại gây ra nhiều lo ngại nhất là sau khi nước này vào năm 2009 đã đơn phương công bố cái gọi là “Đường 9 đoạn” để khẳng định Biển Đông là vùng biển thuộc chủ quyền. Những hành động của Trung Quốc không hề tử tế hay có ích đối với sự ổn định và hòa bình trong dài hạn.

Trong bài viết của mình, Thủ tướng Lý Hiển Long cho rằng cả Mỹ và Trung Quốc đều đang đứng trước những lựa chọn căn bản, và đó cũng là những gì mà các nước Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương đang đối mặt. Vai trò của Mỹ trong việc bảo đảm hòa bình và an ninh khu vực không phải là thứ được cho đi “miễn phí”.

Trong bối cảnh dịch viêm đường hô hấp Covid-19 gây thiệt hại nặng nề đối với các nền kinh tế, Mỹ có thể sẽ phải cân nhắc các lựa chọn của mình. Trong thời đại hậu Covid-19, sẽ không còn chuyện các nước khu vực có thể tận hưởng cùng lúc những lợi ích từ việc duy trì mối quan hệ như thông thường với cả Mỹ và Trung Quốc.

Lựa chọn của ASEAN

Tuy nhiên, không thể cho rằng ASEAN sẽ ngay lập tức thay đổi lộ trình của mình khi đối mặt với cuộc cạnh tranh Mỹ-Trung ngày càng leo thang. Trung Quốc là cường quốc sẽ tiếp tục có được sự tôn trọng nhất định của ASEAN và nhiều nước trong khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, nhất là trong thế giới thời hậu Covid-19 khi nhu cầu phục hồi kinh tế trở nên mạnh mẽ.

Trong quý đầu năm 2020, ASEAN đã qua mặt Liên minh châu Âu (EU) để trở thành đối tác thương mại hàng đầu của Trung Quốc, trong khi quốc gia này đã là nhà đầu tư lớn thứ ba tại ASEAN (với tổng số vốn ước tính vào khoảng 150 tỷ USD).

"Những hành động của Trung Quốc không hề tử tế hay có ích đối với sự ổn định và hòa bình trong dài hạn". (Cựu Đại sứ Ấn Độ tại Trung Quốc Vijay Gokhale)

Trên thực tế, các nước Đông Nam Á đã có nhiều kinh nghiệm tìm cách xoay xở trong cuộc cạnh tranh giữa các siêu cường để vẫn có thể thúc đẩy các lợi ích riêng.

Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là ASEAN không lo ngại về những hành động của Trung Quốc ở Biển Đông, và rõ ràng khối này cần những lực lượng bên ngoài giúp kiểm soát tình hình.

Sự hiện diện mạnh mẽ về mặt quân sự của Mỹ là một trong những đảm bảo đó. Sự đồng thuận và ủng hộ của các nước duyên hải Biển Đông có thể tạo tiền đề để chính quyền Mỹ hợp pháp hóa sự hiện diện trong khu vực trước công dân Mỹ, những người đóng thuế để phục vụ các hoạt động này.

Các quốc gia có liên quan và lợi ích trong khu vực cần cùng nhau khích lệ một Trung Quốc ngày càng mạnh mẽ theo đuổi các lợi ích chiến lược theo con đường hợp pháp, dựa trên nền tảng luật pháp quốc tế tại Biển Đông.

Lựa chọn thực tế không phải là giữa Trung Quốc và Mỹ, theo ông Vijay Gokhale, mà chính là giữa việc đảm bảo các giá trị và lợi ích chung toàn cầu được dành cho tất cả các bên với một bên là “đầu hàng” và từ bỏ quyền được chọn lựa những đối tác trong tương lai.

Năm lý do của Ấn Độ

Nhà ngoại giao kỳ cựu của Ấn Độ cho rằng bối cảnh Biển Đông sẽ có ảnh hưởng rất lớn đối với vấn đề an ninh và sự phát triển của khu vực, và nhất là Ấn Độ.

Trước hết, Biển Đông là một vùng biển quốc tế.

Thứ hai, đây là tuyến thông tin liên lạc và vận tải quan trọng suốt nhiều thế kỷ qua.

Thứ ba, Ấn Độ đã đi qua vùng biển này từ 1.500 năm trước, bởi vậy họ có bằng chứng lịch sử và khảo cổ về sự hiện diện của hoạt động giao thương trên tuyến đường từ Kedah (Malaysia) cho tới thành phố Tuyền Châu ở tình Phúc Kiến (Trung Quốc).

Thứ tư, khối lượng hàng hóa thương mại của Ấn Độ qua Biển Đông hàng năm ước tính lên tới 200 tỷ USD, trong khi hàng nghìn công dân Ấn Độ đang học tập, làm việc và đầu tư tại các nước ASEAN, Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Thứ năm, Ấn Độ có lý do để thúc đẩy hòa bình và an ninh khu vực đồng điệu với các nước khu vực, và việc đảm bảo quyền tự do đi lại cũng như các hoạt động thông thường với những quốc gia thân thiện là điều có ý nghĩa đối với sự phát triển kinh tế của Ấn Độ.

Nói một cách ngắn gọn, Biển Đông cũng là vấn đề của Ấn Độ, và Ấn Độ cần có những phản hồi trước sự kỳ vọng của ASEAN trong các vấn đề khu vực.

Thông điệp từ 'bóng ma' Ladakh, Ấn Độ sẽ không chần chừ tiến vào Biển Đông?

Thông điệp từ 'bóng ma' Ladakh, Ấn Độ sẽ không chần chừ tiến vào Biển Đông?

TGVN. Sự thay đổi lớn nhất đang xảy ra trong chính sách ngoại giao và quân sự của Ấn Độ là về vấn đề Biển Đông, ...

Bảo vệ trật tự dựa trên quy tắc tại Biển Đông - 'Mổ xẻ' những luận điệu của Trung Quốc (Kỳ cuối)

Bảo vệ trật tự dựa trên quy tắc tại Biển Đông - 'Mổ xẻ' những luận điệu của Trung Quốc (Kỳ cuối)

TGVN. Giáo sư Luật quốc tế Jonathan G. Odom thuộc Trung tâm George C. Marshall về an ninh châu Âu tại Garmisch-Partenkirchen (Đức) phân tích ...

Bảo vệ trật tự dựa trên quy tắc tại Biển Đông - Thách thức đầy rẫy và 'mỏ neo' quý giá (Kỳ 1)

Bảo vệ trật tự dựa trên quy tắc tại Biển Đông - Thách thức đầy rẫy và 'mỏ neo' quý giá (Kỳ 1)

TGVN. Trang mạng www.lawfareblog.com mới đây có bài viết của Giáo sư Luật quốc tế Jonathan G. Odom nghiên cứu những khó khăn và triển vọng ...

(theo Indian Express)

Có thể bạn quan tâm

Bài viết cùng chủ đề

Biển Đông

Đọc thêm

Tin tức bão số 5: Bão gây mưa lớn và gió giật mạnh; cảnh báo mưa dông, lốc, lũ quét, sạt lở đất, ngập úng cùng biển động mạnh

Tin tức bão số 5: Bão gây mưa lớn và gió giật mạnh; cảnh báo mưa dông, lốc, lũ quét, sạt lở đất, ngập úng cùng biển động mạnh

Hiện nay, do ảnh hưởng của bão số 5 sau suy yếu thành vùng áp thấp, ở khu vực Trung Trung Bộ đã có mưa rất to với lượng mưa ...
Kinh tế thế giới hậu dịch Covid-19: Mô hình phục hồi hình chữ K

Kinh tế thế giới hậu dịch Covid-19: Mô hình phục hồi hình chữ K

Mô hình chữ K thể hiện sự phân hóa trong nền kinh tế với những nhóm ngành được hưởng lợi sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh trong đại dịch Covid-19.
Thủ tướng yêu cầu mỗi chuyến bay quốc tế đều phải có phương án phòng, chống dịch cụ thể

Thủ tướng yêu cầu mỗi chuyến bay quốc tế đều phải có phương án phòng, chống dịch cụ thể

Cùng với mở đường bay thương mại quốc tế có kiểm soát, Thủ tướng yêu cầu Bộ GTVT tiếp tục đề xuất tăng các chuyến bay để đón chuyên gia, ...
Tin thế giới 18/9: Mỹ mạnh tay đối phó Trung Quốc; Ấn-Trung tranh cãi về những vụ nổ súng; Belarus tiếp tục lên tiếng về bầu cử

Tin thế giới 18/9: Mỹ mạnh tay đối phó Trung Quốc; Ấn-Trung tranh cãi về những vụ nổ súng; Belarus tiếp tục lên tiếng về bầu cử

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc, Ấn Độ-Trung Quốc, Bầu cử Mỹ 2020, Belarus... là một số tin thế giới nổi bật 24 giờ qua.
BLACKPINK 'chơi lớn', lên đồ trị giá hàng tỷ đồng xuất hiện trên bìa tạp chí ELLE Mỹ

BLACKPINK 'chơi lớn', lên đồ trị giá hàng tỷ đồng xuất hiện trên bìa tạp chí ELLE Mỹ

Bốn cô gái của BLACKPINK đã diện trang phục của Bulgari, Chanel, Saint Laurent và Dior... để xuất hiện trên trang bìa số tháng 10 của tạp chí ELLE
Tân Thủ tướng Nhật Bản trong mắt giới chuyên gia

Tân Thủ tướng Nhật Bản trong mắt giới chuyên gia

Việc lựa chọn ông Suga Yoshihide vào vị trí tân Thủ tướng Nhật Bản, theo giới chuyên gia là một lựa chọn đúng đắn cho Nhật Bản.
CEO Bkav tiết lộ sắp ra mắt Bphone ở phân khúc cao cấp

CEO Bkav tiết lộ sắp ra mắt Bphone ở phân khúc cao cấp

CEO Nguyễn Tử Quảng cho biết Bkav đang dự kiến quay trở lại phân khúc cao cấp sau 5 năm, kể từ phiên bản Bphone 'đời đầu'.
Covid-19 ở Việt Nam chiều 18/9: 2 ca mắc mới, được cách ly ngay khi nhập cảnh

Covid-19 ở Việt Nam chiều 18/9: 2 ca mắc mới, được cách ly ngay khi nhập cảnh

Việt Nam ghi nhận thêm 2 ca mắc mới Covid-19, đều đã được cách ly ngay khi nhập cảnh.
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (18-19/9): Mưa rào và rải rác có dông; mưa to ở Đông Bắc bộ và Bắc Trung bộ

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (18-19/9): Mưa rào và rải rác có dông; mưa to ở Đông Bắc bộ và Bắc Trung bộ

Dự báo thời tiết Hà Nội nhiều mây, mưa vừa, mưa to và dông, gió đông bắc cấp 2-3, trong cơn dông có khả năng xảy ra lốc, sét và ...
Hợp tác tài chính là yếu tố quan trọng hỗ trợ phục hồi kinh tế bền vững trong ASEAN+3

Hợp tác tài chính là yếu tố quan trọng hỗ trợ phục hồi kinh tế bền vững trong ASEAN+3

Ngày 18/9, Hội nghị Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương ASEAN+3 lần thứ 23 (AFMGM+3) đã diễn ra theo hình thức trực tuyến.
Thử giải phẫu quan hệ EU-Trung Quốc

Thử giải phẫu quan hệ EU-Trung Quốc

Từ kỳ vọng tối đa ở Cấp cao trực tiếp EU-Trung Quốc đến hình thức tối giản của Cấp cao trực tuyến, quan hệ EU-Trung Quốc cho thấy thực trạng gì hiện nay?
Bầu cử Mỹ 2020: Mục đích thần thánh hoá công cụ

Bầu cử Mỹ 2020: Mục đích thần thánh hoá công cụ

Bầu cử Mỹ 2020 hiện đã rất 'nóng' với nhiều chiêu thức mới được cả ứng viên Donald Trump và Joe Biden tung ra trong vận động tranh cử. TG&VN phân tích.
Quan hệ EU-Nga qua chuyện Navalny: Giữa yêu và hận

Quan hệ EU-Nga qua chuyện Navalny: Giữa yêu và hận

Quan hệ EU-Nga lại gặp căng thẳng mới liên quan đến vụ Navalny. Lý giải thế nào về thái độ ứng xử của EU và nhất là Đức trong vụ việc này? PHÂN TÍCH.
Thủ tướng Nhật Shinzo Abe: Trở lại để lợi hại hơn

Thủ tướng Nhật Shinzo Abe: Trở lại để lợi hại hơn

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe từ chức thể hiện tố chất thức thời và thực tế. Ông Shinzo Abe đã phá kỷ lục và để lại những dấu ấn gì? PHÂN TÍCH của TG&VN.
Tân Thủ tướng Nhật Bản trong mắt giới chuyên gia

Tân Thủ tướng Nhật Bản trong mắt giới chuyên gia

Việc lựa chọn ông Suga Yoshihide vào vị trí tân Thủ tướng Nhật Bản, theo giới chuyên gia là một lựa chọn đúng đắn cho Nhật Bản.
Chính sách phong tỏa thời Covid-19: ‘Công thần’ hay ‘tội đồ’?

Chính sách phong tỏa thời Covid-19: ‘Công thần’ hay ‘tội đồ’?

Chính sách phong tỏa giúp ngăn chặn dịch Covid-19 vẫn tiếp tục gây tranh cãi trên thế giới khi vẫn có những tổn thất nghiêm trọng.
Tân Thủ tướng Nhật Bản có thể xoa dịu căng thẳng Nhật-Hàn?

Tân Thủ tướng Nhật Bản có thể xoa dịu căng thẳng Nhật-Hàn?

Liệu tân Thủ tướng Nhật Bản có tạo động lực đáng kể cho việc cải thiện mối quan hệ song phương đang căng như dây đàn giữa Seoul và Tokyo.
Dư luận quốc tế nói gì về nội các mới ở Nhật Bản:  'Tâm tư' kỳ vọng, 'nỗi niềm' bất an

Dư luận quốc tế nói gì về nội các mới ở Nhật Bản: 'Tâm tư' kỳ vọng, 'nỗi niềm' bất an

Tân Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide công bố nội các mới. Dư luận quốc tế có những đánh giá với nhiều sắc thái về nội các chính quyền mời ở Nhật Bản.
Phiên bản di động