Khủng hoảng S-400 và F-35 đẩy mối quan hệ Mỹ - Thổ đến bờ vực

Trường Phan
TGVN. Mối quan hệ đồng minh Mỹ - Thổ Nhĩ Kỳ đang đứng trước nguy cơ đổ vỡ toàn diện nếu các nỗ lực đối thoại giữa các bên không đạt được tiếng nói chung, cũng như Ankara tiếp tục triển khai công nghệ tên lửa S-400 của Nga (được cho là đối thủ của tiêm kích F-35) trong quân đội nước này.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
Thổ Nhĩ Kỳ quyết mua S-400, Mỹ dừng chương trình bàn giao máy bay tiêm kích F-35
Hệ thống phòng không S-400 của Nga "đắt hàng"
khung hoang s 400 va f 35 day moi quan he my tho ben bo vuc tan vo
Tên lửa S-400 được cho là kì phùng địch thủ của máy bay F35 hiện nay. (Nguồn: International Interest)

Lầu Năm Góc "mệt mỏi" vì S-400

Theo hãng thông tấn Nga TASS, quân đội Nga trong tuần này đã tiến hành các cuộc tập trận bắn đạn thật cho các hệ thống tên lửa đất đối không S-400 miền Nam Astrakhan. Được biết, Nga sử dụng các loại máy bay tàng hình mang tên lửa Strizh-M, Favorit Kaban và tên lửa mục tiêu tầm thấp Armavir để tạo môi trường huấn luyện chiến đấu giả định, đặc biệt mô phỏng các cuộc tấn công của tiêm kích F-35. Kết quả là, tất cả các mục tiêu được chỉ định đều bị bắn hạ một cách tinh nhạy theo yêu cầu kiểm tra.

S-400 Triumf là hệ thống tên lửa đất đối không tầm xa hiện đại nhất có thể phát hiện và tiêu diệt máy bay, tên lửa hành trình và đạn đạo tấn công các mục tiêu ở phạm vi lên đến 400km, gấp 6 lần tốc độ ánh sáng, độ cao 30.000m và cũng có thể phóng siêu tên lửa đánh chặn 40N6.

S-400 cũng được cho là hệ thống phòng thủ duy nhất có khả năng đối đầu với máy bay chiến đấu tàng hình F-35 do Mỹ sản xuất. Những chiếc F-35 được thiết kế với công nghệ tàng hình phức tạp như sơn hấp thụ radar, vật liệu và các đường góc cạnh của thân máy bay, giúp chúng giảm nhiệt, xóa dấu vết và phát xạ điện từ để trốn tránh hệ thống radar.

Được cho là khắc tinh của của F35, tên lửa S-400 có khả năng xác định và theo dõi máy bay tàng hình và mục tiêu siêu thanh, cũng như có thể gần như vô hiệu hóa các tính năng nổi bật nhất của F-35. Đó là một trong những lý do khiến Mỹ đứng ngồi không yên khi Tổng thống Nga Vladimir Putin xuất khẩu rộng rãi S-400. Mỹ thậm chí đã áp đặt các biện pháp trừng phạt kinh tế đối với các nước mua hệ thống phòng thủ này, trong đó bao gồm cả đồng minh Thổ Nhĩ Kỳ.

Mong manh liên minh Mỹ-Thổ-NATO

Sau khi Mỹ thẳng tay gạt bỏ Thổ Nhĩ Kỳ tham gia vào “Chương trình máy bay chiến đấu F-35” vì đã mua hệ thống tên lửa S-400 chiến lược của Nga, Quốc hội Mỹ dự đoán sẽ tiến hành các biện pháp trừng phạt thứ cấp đối với Ankara. Tất cả những đòn trừng phạt này sẽ đẩy mối quan hệ liên minh Mỹ-Thổ đến bờ vực. Điều đó càng làm cho Mỹ và phương Tây lo ngại rằng Thổ Nhĩ Kỳ sẽ “dứt khoát quay lưng” với NATO để theo đuổi các mối quan hệ đối tác thay thế.

khung hoang s 400 va f 35 day moi quan he my tho ben bo vuc tan vo
Các chiến thuật của F-35 có thể bị bắt bài nếu triển khai chung với tên lửa S-400 trên bầu trời Thổ Nhĩ Kỳ. (Nguồn: International Interest)

Giới chuyên gia nhận định, mặc dù thỏa thuận quân sự mang tính “chọc ngoáy” như S-400 có thể coi là tín hiệu báo trước cho sự ra đời một liên minh nồng ấm Nga-Thổ sắp tới, thế nhưng kể từ sau Chiến tranh Lạnh đến nay, Ankara luôn đứng bên kia chiến tuyến đối nghịch với Nga rõ nét trong các cuộc chiến ở Syria, Libya, thậm chí cả xung đột Azerbaijan và Armenia.

Vậy nên, nhiều ý kiến cho rằng, mối quan hệ Mỹ-Thổ vẫn còn nhiều cơ hội hàn gắn thông qua các thỏa thuận từ các hoạt động đối ngoại. Cụ thể, trước mắt, là các bên tăng cường tham gia vào các dự án đối thoại liên minh Mỹ-Thổ-NATO giữa viện Carnegie Europe từ phía Mỹ và Trung tâm Nghiên cứu Chính sách Đối ngoại và Kinh tế (EDAM) của Thổ Nhĩ Kỳ phối hợp tổ chức.

Cái giá của S-400 có quá đắt với Thổ?

Từ quan điểm quân sự, hành động mua sắm tên lửa S-400 của Ankara sẽ gây ra những trở ngại kỹ thuật tối kỵ đối với việc vận hành các vũ khí quân sư của Mỹ-NATO, cụ thể là hoạt động của máy bay chiến đấu tàng hình F-35 trong không phận Thổ Nhĩ Kỳ.

Thời điểm hiện tại và trong tương lai, có thể Thổ Nhĩ Kỳ sẽ không trực tiếp tham gia vào các hoạt động bảo trì sơ cấp hệ thống tên lửa S-400, vì Nga vẫn chưa chuyển giao công nghệ và các thuật toán vận hành, cũng như bản thiết kế của S-400 cho Ankara quản lí.

Từ đây dấy lên e ngại rằng trong trường hợp chuyển giao công nghệ và thỏa thuận hợp tác toàn diện về tên lửa S-400 không thành công, Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ khó lòng kiểm soát hệ thống SAM chiến lược của Nga trên đất của mình. Thậm chí đã xuất hiện nghi vấn rằng liệu hệ thống này có phải là “gián điệp” ngầm chuyển các thông tin tình báo quân sự của NATO cho Moscow hay không. Điều này được giới quân sự Mỹ đánh giá là mối nguy hại khủng khiếp cho các hạm đội Mỹ trên khắp toàn cầu.

Mặc dù Ankara đã nhiều lần kêu gọi thành lập một ủy ban chung để đảm bảo an ninh cho dữ liệu F-35, nhưng trớ trêu thay, nước này lại sẵn sàng thử nghiệm các cảm biến của S-400 (có thể là hệ thống nhận dạng đồng minh- kẻ thù IFF hoặc hệ thống gây mù radar) trên các máy bay F-16 và F-4 do Mỹ sản xuất, vốn được coi là đóng vai trò “nòng cốt” trong lực lượng Không quân Thổ Nhĩ Kỳ. Có thể nói, Thổ Nhĩ Kỳ đã đi một nước cờ táo bạo đẩy Lầu Năm Góc vào thế ngồi trên lửa.

Nếu NATO miễn cưỡng triển khai F-35 hoặc tiến hành các cuộc tập trận chung trong không phận Thổ Nhĩ Kỳ song song với đối thủ S-400, người ta e rằng các chiến thuật của NATO sẽ thường xuyên bị S-400 bắt bài. Bên cạnh đó, việc mua tên lửa S-400 đồng nghĩa với việc Ankara mất quyền sở hữu vũ khí tàng hình F-35 từ đồng minh Mỹ. Nhưng có lẽ quan trọng hơn, thất bại của đối thoại Mỹ-Thổ sau thương vụ S-400/F-35 không chỉ gây rạn nứt sâu sắc mối quan hệ đồng minh, mà còn đặc biệt khiến Ankara chuyển hướng tăng cường mua thêm sản phẩm quốc phòng từ Nga hoặc các quốc gia khác.

Vì sao S-400 hay S-500 'khó nhằn' máy bay tàng hình B-21 của Mỹ?

Vì sao S-400 hay S-500 'khó nhằn' máy bay tàng hình B-21 của Mỹ?

TGVN. Quân đội Mỹ đang phát triển thế hệ máy bay ném bom tàng hình B- 21, hứa hẹn sẽ mở ra một kỷ nguyên ...

Sau S-400, Thổ Nhĩ Kỳ sẽ tiếp tục gây choáng váng với tên lửa phòng không SUNGUR?

Sau S-400, Thổ Nhĩ Kỳ sẽ tiếp tục gây choáng váng với tên lửa phòng không SUNGUR?

TGVN. Hệ thống tên lửa phòng không SUNGUR được gắn trên nóc xe bọc thép Vuran 4x4 do Công ty BMC của Thổ Nhĩ Kỳ ...

Nga bắt đầu sản xuất các hệ thống phòng không S-400 cho Ấn Độ

Nga bắt đầu sản xuất các hệ thống phòng không S-400 cho Ấn Độ

TGVN. Nga đã bắt đầu sản xuất các hệ thống phòng không S-400 cho Ấn Độ, việc giao hàng sẽ được thực hiện theo đúng ...

(theo National Interest và Eur Asian Times)

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 19/5/2026 bật tăng trở lại, động lực chính từ hoạt động 'bắt đáy', Trung Quốc tiếp tục gây bất ngờ với dòng tiền ETF mạnh mẽ

Giá vàng hôm nay 19/5/2026 bật tăng trở lại, động lực chính từ hoạt động 'bắt đáy', Trung Quốc tiếp tục gây bất ngờ với dòng tiền ETF mạnh mẽ

Giá vàng hôm nay 19/5/2026 bật tăng trở lại, động lực chính từ hoạt động 'bắt đáy', Trung Quốc tiếp tục gây bất ngờ với dòng tiền ETF mạnh mẽ.
Học tập tư tưởng Hồ Chí Minh để nâng cao bản lĩnh ngoại giao Việt Nam

Học tập tư tưởng Hồ Chí Minh để nâng cao bản lĩnh ngoại giao Việt Nam

Ngày 17/5, tại trụ sở Bộ, Ban Tuyên giáo và Dân vận phối hợp với Đảng uỷ tại Bỉ tổ chức buổi nói chuyện “Tư tưởng ngoại giao Hồ Chí ...
Arsenal và những con số tài chính biết nói

Arsenal và những con số tài chính biết nói

London đang trải qua những ngày tháng sục sôi và đầy kỳ vọng khi Arsenal bước vào hai tuần quyết định của mùa giải
Giải bóng đá cộng đồng người Việt tại Nhật Bản hướng về Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh

Giải bóng đá cộng đồng người Việt tại Nhật Bản hướng về Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh

Giải bóng đá phong trào dành cho cộng đồng người Việt Nam đang sinh sống, học tập và làm việc tại khu vực Kansai đã diễn ra tại cố đô ...
Cuộc thi diễn kịch văn học Hàn Quốc: Cầu nối văn hóa thế hệ trẻ

Cuộc thi diễn kịch văn học Hàn Quốc: Cầu nối văn hóa thế hệ trẻ

Trung tâm Văn hóa Hàn Quốc tại Việt Nam phối hợp cùng Bảo tàng Văn học quốc gia Hàn Quốc tổ chức cuộc thi ‘Sân khấu hóa văn học Hàn ...
Hàn Quốc chuyển hướng chính sách, muốn ‘cùng tồn tại hòa bình’ với Triều Tiên

Hàn Quốc chuyển hướng chính sách, muốn ‘cùng tồn tại hòa bình’ với Triều Tiên

Sách Trắng mới của Bộ Thống nhất Hàn Quốc cho thấy, chính sách với Triều Tiên đang điều chỉnh theo hướng giảm đối đầu, tăng cường hòa bình.
Thượng đỉnh Mỹ-Trung hé lộ điều gì đằng sau cách tiếp cận chiến lược tổng thể và dài hạn của Trung Quốc?

Thượng đỉnh Mỹ-Trung hé lộ điều gì đằng sau cách tiếp cận chiến lược tổng thể và dài hạn của Trung Quốc?

Khi Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình hội ngộ tại Bắc Kinh, cả hai nhà lãnh đạo đều phải đối mặt với nhiều thách thức ở trong nước.
Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc: Tín hiệu gì từ loạt cử chỉ ngoại giao của Bắc Kinh?

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc: Tín hiệu gì từ loạt cử chỉ ngoại giao của Bắc Kinh?

Sự chú ý đặc biệt được dành cho các nghi thức tiếp đón Tổng thống Mỹ Donald Trump và tầm nhìn về quan hệ Mỹ-Trung mà Trung Quốc muốn truyền tải đến thế giới.
Những dấu ấn trong một năm nắm quyền của Thủ tướng Canada Mark Carney

Những dấu ấn trong một năm nắm quyền của Thủ tướng Canada Mark Carney

Ngày 14/3 đánh dấu tròn một năm ông Mark Carney nhậm chức Thủ tướng Canada, mở ra giai đoạn chuyển tiếp quan trọng trong đời sống chính trị Ottawa.
Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng EU: Tự chủ là đích đến

Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng EU: Tự chủ là đích đến

Bảo đảm an ninh, gấp rút tăng cường năng lực quốc phòng để hướng tới tự chủ chiến lược là nhu cầu cấp bách của Liên minh châu Âu (EU) hiện nay.
Bộ trưởng Quốc phòng Hàn Quốc thăm Mỹ: ‘Đo chiều sâu’ hợp tác liên minh

Bộ trưởng Quốc phòng Hàn Quốc thăm Mỹ: ‘Đo chiều sâu’ hợp tác liên minh

Chuyến thăm Mỹ của Bộ trưởng Quốc phòng Hàn Quốc Ahn Gyu Back phản ánh nỗ lực của Seoul và Washington trong việc điều chỉnh liên minh.
Tình thân Nga - Ấn giữa ‘sóng gió’

Tình thân Nga - Ấn giữa ‘sóng gió’

Dù đến New Delhi để tham dự Hội nghị Ngoại trưởng BRICS nhưng mục tiêu chính của Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov lại là quan hệ song phương.
Nhức nhối khủng hoảng di cư ở Trung Đông

Nhức nhối khủng hoảng di cư ở Trung Đông

Tại Trung Đông, khủng hoảng di cư không đơn thuần là câu chuyện nhân đạo mà đã trở thành một biến số trên bàn cờ địa chính trị.
'Ghế nóng' lãnh đạo Công đảng Anh: Ứng cử viên nào có thể thay thế Thủ tướng Keir Starmer?

'Ghế nóng' lãnh đạo Công đảng Anh: Ứng cử viên nào có thể thay thế Thủ tướng Keir Starmer?

Trong bối cảnh các nghị sĩ trong Công đảng kêu gọi Thủ tướng Keir Starmer từ chức, giới quan sát đưa ra một số ứng cử viên cho chiếc ghế nóng này.
Sáu lần gặp gỡ giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình

Sáu lần gặp gỡ giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã gặp nhau sáu lần kể từ năm 2017.
Di sản phương Đông trong dòng chảy đô thị

Di sản phương Đông trong dòng chảy đô thị

Nhiều kinh đô cũ ở Đông Bắc Á ngày nay không chỉ lưu giữ những dấu tích của quá khứ mà đang được khai thác theo những cách thức khác nhau.
Toàn quyền thứ 31 của Canada, là ai?

Toàn quyền thứ 31 của Canada, là ai?

Thủ tướng Mark Carney vừa bổ nhiệm bà Louise Arbour - một luật sư song ngữ và cựu Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc - làm Toàn quyền thứ 31 của Canada.
UAE 'dứt tình' với OPEC: Rạn nứt vùng Vịnh và những hệ lụy địa chính trị

UAE 'dứt tình' với OPEC: Rạn nứt vùng Vịnh và những hệ lụy địa chính trị

Động thái rời bỏ OPEC của UAE gây ảnh hưởng đến uy tín của Saudi Arabia, đồng thời có thể củng cố vai trò của Mỹ trong khu vực.
Vốn hóa thị trường của các ông lớn công nghệ Mỹ vượt quy mô kinh tế của những nước châu Âu nào?

Vốn hóa thị trường của các ông lớn công nghệ Mỹ vượt quy mô kinh tế của những nước châu Âu nào?

Vốn hóa thị trường của Nvidia đạt 5,7 nghìn tỷ USD, vượt mức GDP dự báo năm 2026 của Đức là 5,45 nghìn tỷ USD theo số liệu của IMF tính tới ngày 14/5.
Lối thoát nào cho chảo lửa Trung Đông sau Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung?

Lối thoát nào cho chảo lửa Trung Đông sau Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung?

Mỹ và Iran đang tính toán những bước đi tiếp theo khi eo biển Hormuz chưa hạ nhiệt sau cuộc gặp giữa Tổng thống Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình.
Chúng ta có thực sự bảo vệ được sự an toàn của trẻ em trên môi trường mạng?

Chúng ta có thực sự bảo vệ được sự an toàn của trẻ em trên môi trường mạng?

Giám đốc điều hành Diễn đàn Tương lai về Quyền riêng tư, Jules Polonetsky, cho rằng việc bảo vệ trẻ vị thành niên trên mạng cần nhiều hơn là những hạn chế và sự ...
Những thách thức nào đang chờ đón tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh?

Những thách thức nào đang chờ đón tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh?

Ông Kevin Warsh được phê chuẩn cho vị trí Chủ tịch Fed trong bối cảnh lạm phát và biến động địa chính trị tiếp tục gây sức ép lên kinh tế Mỹ.
Ngoại giao công chúng của Singapore: Khi đam mê khai mở tiềm năng

Ngoại giao công chúng của Singapore: Khi đam mê khai mở tiềm năng

Chiến dịch 'Passion Made Possible' do Singapore khởi xướng năm 2017 nên được xem là một hoạt động ngoại giao công chúng có chủ đích.
Tổng thống Trump thăm Bắc Kinh: 'So găng' vị thế siêu cường kinh tế của Mỹ và Trung Quốc

Tổng thống Trump thăm Bắc Kinh: 'So găng' vị thế siêu cường kinh tế của Mỹ và Trung Quốc

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Trump diễn ra khi cạnh tranh được định hình rõ nét trên lĩnh vực kinh tế, năng lực công nghệ và ảnh hưởng toàn cầu.
Phiên bản di động