Mỹ đẩy lùi thời hạn thuế quan có hiệu lực, cơ hội đàm phán vẫn còn, kinh tế toàn cầu sẽ thế nào?

Tổng thống Mỹ Donald Trump điều chỉnh một số mức thuế đã cảnh báo áp dụng vào tháng 4/2025. (Nguồn: EPA)

Các biện pháp mới của ông Trump, được ban hành trong một sắc lệnh hành pháp, sẽ nâng mức thuế đối với gần 70 nền kinh tế từ mức 10% hiện tại được áp đặt vào tháng 4/2025.

Các mức thuế cao hơn này, thay đổi tùy theo từng đối tác thương mại, có thể lên tới 41% như trường hợp của Syria. Ngược lại, mức thuế thấp nhất, 10%, sẽ được áp dụng với Australia, Vương quốc Anh, Quần đảo Falkland và Brazil.

Ông Trump cũng điều chỉnh một số mức thuế đã cảnh báo áp dụng vào tháng 4/2025. Mức thuế đối với các hàng hóa của Đài Loan (Trung Quốc) đã được điều chỉnh giảm xuống còn 20%.

More from WVR
Thuế quan của Mỹ: Hạn chót 1/8 đã tới, Tổng thống Trump công bố mức thuế đối ứng mới, mức cao nhất vẫn là 41%, trường hợp Nga sẽ có trong vài ngày nữa

Đáng chú ý trong số các nước được nới lỏng so với mức thuế được công bố hồi tháng 4/2025 là Lesotho - một quốc gia nhỏ ở miền Nam châu Phi.

Mức thuế đối với nước này được điều chỉnh xuống còn 15%, sau khi từng bị cảnh báo áp thuế tới 50% hồi tháng 4/2025, mức cao nhất trong số các đối tác thương mại của Mỹ.

Trong khi đó, mức thuế đối với Malaysia cũng được giảm, với mức thuế mới là 19% – thấp hơn so với mức 25% từng bị cảnh báo trước đó. Đây cũng là mức thuế cho Thái Lan sau khi đã được điều chỉnh giảm.

Ở chiều ngược lại, Thụy Sỹ hiện phải đối mặt với mức thuế cao hơn là 39%. Và trong một động thái đáng chú ý, ông Trump đã tăng thuế đối với hàng hóa Canada lên 35%.

Cũng trong ngày 31/7, ông Trump đã thông báo trì hoãn việc tăng thuế đối với các sản phẩm của Mexico, giữ nguyên mức 25% với các miễn trừ hiện có. Việc trì hoãn 90 ngày này diễn ra sau các cuộc đàm phán của ông với Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum.

Đáng chú ý, Trung Quốc không nằm trong tâm điểm của đợt này. Thay vào đó, nước này phải đối mặt với thời hạn chót là ngày 12/8, khi các mức thuế có thể quay trở lại những ngưỡng cao hơn.

Hai nền kinh tế lớn nhất thế giới từng có thời điểm áp đặt các mức thuế "ăn miếng trả miếng" lên tới ba chữ số, nhưng cả hai nước đã đồng ý tạm thời hạ thấp những mức thuế này và đang nỗ lực để gia hạn thỏa thuận đình chiến thương mại của họ.

Bà Wendy Cutler, Phó chủ tịch cấp cao của Viện Chính sách Xã hội châu Á nhận định, sắc lệnh hành pháp này và các thỏa thuận liên quan được ký kết trong vài tháng qua rõ ràng đã thay đổi hoàn toàn bộ quy tắc thương mại đã chi phối hoạt động thương mại quốc tế kể từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai.

Các mức thuế này là một sự phô diễn sức mạnh kinh tế mà ông Trump tin rằng sẽ củng cố vị thế của những nhà xuất khẩu Mỹ, đồng thời, khuyến khích sản xuất trong nước bằng cách hạn chế hàng nhập khẩu.

Tuy nhiên, cách tiếp cận cứng rắn này đã làm dấy lên lo ngại về lạm phát và các hệ lụy kinh tế khác cho nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Bên cạnh đó, khi tính hiệu quả của các thỏa thuận thương mại song phương đã đạt được - bao gồm cả với EU và Nhật Bản - vẫn còn là một dấu hỏi lớn, thì kết quả cuối cùng của kế hoạch này vẫn chưa có gì là chắc chắn.

Ngoài ra, đợt áp thuế mới nhất diễn ra trong bối cảnh vẫn có nhiều thách thức pháp lý đối với việc ông Trump sử dụng quyền lực kinh tế khẩn cấp.

Sau khi một tòa án cấp dưới cho rằng tổng thống đã vượt quá thẩm quyền của mình, Tòa phúc thẩm Mỹ ngày 31/7 đã nghe các lập luận trong những vụ kiện đối với các mức thuế áp dụng chung của ông Trump nhắm vào những quốc gia khác nhau.