Nghịch lý tại Mỹ, kinh tế ổn định nhưng thất nghiệp kéo dài

Nền kinh tế Mỹ đối mặt với thách thức thất nghiệp dài hạn

Tỷ lệ những người thất nghiệp từ 6 tháng trở lên ở Mỹ đã gia tăng trong suốt ba năm qua. (Nguồn: World Finance)

Theo ngày 16/2, nền kinh tế lao động Mỹ hiện đang duy trì sự ổn định với mức tăng việc làm trong tháng 1/2026 vượt qua kỳ vọng. Trong đó, hơn một nửa số việc làm mới thuộc lĩnh vực chăm sóc sức khỏe, và tỷ lệ thất nghiệp đã giảm nhẹ xuống 4,3%, tương đương với 7,4 triệu người.

More from WVR
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 11/2: Đồng USD tiếp đà giảm nhẹ do ảnh hưởng của dữ liệu kinh tế Mỹ

Tuy nhiên, tỷ lệ những người thất nghiệp từ 6 tháng trở lên đã gia tăng trong suốt ba năm qua. Thông thường, thất nghiệp dài hạn sẽ giảm sau khi thị trường lao động hồi phục từ các cú sốc kinh tế như đại dịch hay cuộc Đại suy thoái.

Hiện tại, cứ 4 người thất nghiệp thì có 1 người (khoảng 1,8 triệu người Mỹ) đã tìm việc hơn nửa năm, điều này thường đồng nghĩa với việc họ đã sử dụng hết trợ cấp thất nghiệp. Mức trợ cấp khác nhau tùy từng bang nhưng trung bình chỉ bù đắp chưa đến 40% thu nhập trước đây của người lao động.

Nguồn cơ hội việc làm đã thu hẹp trong một thời gian: Số vị trí tuyển dụng, tuyển mới và số người tự nguyện nghỉ việc (một chỉ dấu cho thấy sự tự tin của người lao động vào khả năng tìm việc mới) đều giảm kể từ làn sóng tuyển dụng bùng nổ sau đại dịch năm 2022.

Trong khi đó, các nhà tuyển dụng Mỹ chỉ tạo thêm 181.000 việc làm trong cả năm 2025 (so với 1,46 triệu việc làm trong năm 2024), và các doanh nghiệp thông báo 108.435 trường hợp sa thải riêng trong tháng 1.

Những yếu tố cộng hưởng này khiến những người đang tìm việc gặp khó khăn hơn trong việc tìm được việc làm.

Theo nhà kinh tế lao động Nicole Bachaud tại trang tuyển dụng ZipRecruiter, các doanh nghiệp không còn tạo thêm việc làm và đang dần thu hẹp lực lượng lao động để điều chỉnh tình trạng tuyển dụng quá mức ngay sau suy thoái vì đại dịch.

Nhà kinh tế này cho rằng thời điểm hiện tại của thị trường lao động là sự trì trệ trên diện rộng, đối với cả người lao động lẫn nhà tuyển dụng.

Trong khi người lao động từng chuyển việc (thậm chí tự nghỉ việc) sau các cuộc suy thoái như khủng hoảng tài chính 2008 hay đại dịch Covid-19, thì hiện nay họ có xu hướng ở lại chỗ làm. Thất nghiệp đang dần trở thành một trạng thái bình thường, thay vì chỉ là tình trạng tạm thời đối với những người mất việc.

Thị trường tuyển dụng khó khăn đang tác động nặng nề đến một số nhóm nhân khẩu, trong đó có các chuyên gia trẻ. Một số sinh viên mới tốt nghiệp cho biết việc thay đổi chính sách nhập cư khiến quá trình tìm việc của họ thêm căng thẳng.

Theo nghiên cứu của Revelio Labs, số tin tuyển dụng vị trí đầu vào đã giảm khoảng 35% vào giữa năm 2025 so với tháng 1/2023. Trong khi đó, số liệu của ZipRecruiter trong những tháng cuối năm 2025 cho thấy ngày càng nhiều lao động chấp nhận chuyển ngang vị trí hoặc giảm lương để có việc mới, và tỷ lệ người mới được tuyển nói rằng họ có được "công việc mơ ước" đã giảm.

Theo nhà kinh tế lao động Bachaud của ZipRecruiter, doanh nghiệp đang cắt giảm tuyển dụng vì nhiều yếu tố kinh tế (như lãi suất cao và lạm phát dai dẳng), thách thức chính trị (như các chính sách thuế quan mới) và sự thay đổi mục tiêu kinh doanh (như đầu tư vào trí tuệ nhân tạo).

Số liệu của Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS) được Indeed phân tích cho thấy hiện số lượng người tìm việc đang vượt xa nhu cầu tuyển dụng: tính đến tháng 12/2025, số lượng người đang tìm việc đã nhiều hơn số lượng vị trí trống 1 triệu.

Nghiên cứu cho thấy mất việc có thể gây tác động dài hạn: Suy giảm sức khỏe tâm lý và thể chất, thu hẹp các mối quan hệ xã hội và sụt giảm thu nhập lâu dài. Các nghiên cứu khác cho thấy những người từng thất nghiệp thường tìm được công việc mới với mức lương thấp hơn khoảng 5% đến 15% so với những người tương tự nhưng không mất việc.

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 11/2: Đồng USD tiếp đà giảm nhẹ do ảnh hưởng của dữ liệu kinh tế Mỹ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 11/2 ghi nhận đà giảm nhẹ của đồng USD do ảnh hưởng bởi dữ liệu kinh ...