Đây là chuyên đề thứ hai trong chuỗi ba chuyên đề nằm trong Tọa đàm về kỹ năng triển khai công tác ngoại giao phục vụ phát triển do Vụ Tổ chức Cán bộ phối hợp với Học viện Ngoại giao tổ chức, nhằm bồi dưỡng, nâng cao năng lực cho cán bộ làm công tác đối ngoại trong các lĩnh vực trọng tâm, chiến lược của đất nước.
Ngoại giao Việt Nam trong giai đoạn mới: Phục vụ tăng trưởng và hội nhập
Chia sẻ tại chuyên đề, Thứ trưởng Ngoại giao Ngô Lê Văn đã có phần trao đổi chuyên sâu về sự chuyển biến trong tư duy đối ngoại của Việt Nam qua các thời kỳ, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu đặt ngoại giao phục vụ phát triển làm trọng tâm trong giai đoạn hiện nay.
Theo Thứ trưởng, để triển khai hiệu quả công tác ngoại giao phục vụ phát triển, điều quan trọng đầu tiên là phải thống nhất nhận thức về vai trò của đối ngoại. Trong suốt tiến trình cách mạng Việt Nam, đối ngoại luôn gắn chặt với yêu cầu chiến lược của từng giai đoạn lịch sử và không ngừng thay đổi để đáp ứng nhiệm vụ phát triển của đất nước.
 |
| Thứ trưởng Ngô Lê Văn chia sẻ yêu cầu đặt ra đối với nghành Ngoại giao hiện nay là phải phát huy vai trò trung tâm của địa phương và doanh nghiệp trong tiến trình hội nhập. (Ảnh: Thành Long) |
Theo Thứ trưởng, giai đoạn hiện nay, ngoại giao Việt Nam đã bước sang một yêu cầu cao hơn, đó là phục vụ phát triển toàn diện đất nước. Trong đó, ba trụ cột xuyên suốt của công tác đối ngoại vẫn được duy trì gồm: Giữ vững môi trường hòa bình, ổn định; thu hút các nguồn lực bên ngoài phục vụ phát triển và nâng cao vị thế, uy tín quốc gia. Tuy nhiên, trọng tâm hiện nay là làm thế nào để các hoạt động đối ngoại trực tiếp đóng góp cho tăng trưởng và phát triển ở từng địa phương, từng ngành, từng doanh nghiệp.
Thứ trưởng nhấn mạnh, tư duy về đối ngoại địa phương hiện nay đã có nhiều thay đổi so với trước đây. Nếu trước kia các địa phương chủ yếu tiếp nhận định hướng, chỉ đạo từ Trung ương với mức độ chủ động chưa cao, thì nay yêu cầu đặt ra là phải phát huy vai trò trung tâm của địa phương và doanh nghiệp trong tiến trình hội nhập.
Theo Thứ trưởng, phương châm “lấy người dân, địa phương và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ” không có nghĩa là phân cấp hoàn toàn thẩm quyền đối ngoại cho địa phương, mà nhấn mạnh trách nhiệm của ngành ngoại giao trong việc hỗ trợ trực tiếp cho quá trình phát triển ở cơ sở. Vai trò của Bộ Ngoại giao và các Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài không chỉ dừng ở việc mở rộng quan hệ hợp tác, mà còn phải chủ động tìm kiếm, kết nối và đưa các nguồn lực phát triển về cho địa phương.
Từ góc độ thực tiễn triển khai công tác đối ngoại phục vụ địa phương, Thứ trưởng Ngô Lê Văn cũng chia sẻ một số nguyên tắc quan trọng trong xây dựng và duy trì quan hệ với các đối tác quốc tế. Theo Thứ trưởng, nguyên tắc đầu tiên và cốt lõi là bảo đảm lợi ích hài hòa, cùng có lợi.
Hiện nay, quan hệ hợp tác quốc tế cần được xây dựng trên nền tảng bình đẳng, thực chất và cùng phát triển. Theo Thứ trưởng, để duy trì được quan hệ bền vững với đối tác, các địa phương cần xác định rõ lợi ích chung, tạo ra giá trị hợp tác cụ thể và bảo đảm khả năng triển khai lâu dài thay vì chỉ dừng ở các cam kết mang tính hình thức.
Phần trao đổi của Thứ trưởng Ngô Lê Văn không chỉ khái quát quá trình phát triển tư duy đối ngoại của Việt Nam qua các thời kỳ mà còn nhấn mạnh yêu cầu đổi mới mạnh mẽ phương thức triển khai ngoại giao trong giai đoạn phát triển mới. Trong đó, mục tiêu cao nhất của hoạt động đối ngoại là phục vụ trực tiếp cho phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao chất lượng đời sống người dân và gia tăng năng lực cạnh tranh của từng địa phương trong tiến trình hội nhập quốc tế.
 |
| Toàn cảnh chuyên đề thứ hai trong chuỗi ba chuyên đề nằm trong Tọa đàm về kỹ năng triển khai công tác ngoại giao phục vụ phát triển. (Ảnh: Thành Long) |
Mọi hoạt động đối ngoại cần hướng tới lợi ích địa phương
Phát biểu kết luận tại chuyên đề “Chia sẻ kinh nghiệm, kỹ năng xây dựng, duy trì quan hệ, kết nối đối tác, hỗ trợ địa phương, triển khai ngoại giao phục vụ phát triển”, Thứ trưởng Ngoại giao Ngô Lê Văn nhấn mạnh yêu cầu nâng cao tính thực chất, hiệu quả và bền vững trong công tác kết nối đối tác phục vụ phát triển địa phương.
Theo Thứ trưởng, kỹ năng quan trọng đầu tiên trong triển khai ngoại giao phục vụ phát triển là “ghép cặp đúng” giữa nhu cầu của đối tác và lợi thế của địa phương. Thứ trưởng cho rằng đây không chỉ là một kỹ năng nghiệp vụ mà còn là nguyên tắc cốt lõi trong thúc đẩy hợp tác quốc tế.
Thứ trưởng đề nghị các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài và cán bộ làm công tác đối ngoại phải hình thành tư duy thường trực về phục vụ địa phương trong quá trình triển khai mọi hoạt động đối ngoại.
“Bất kỳ công việc nào liên quan đến đối ngoại cũng cần nghĩ tới lợi ích của địa phương”, Thứ trưởng nhấn mạnh, đồng thời cho rằng đây là nhiệm vụ xuyên suốt của ngành ngoại giao trong giai đoạn hiện nay.
Phân tích sâu hơn về yếu tố bảo đảm thành công của các mối quan hệ hợp tác quốc tế, Thứ trưởng Ngô Lê Văn cho rằng nguyên tắc “lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ” cần được quán triệt trong toàn bộ quá trình kết nối và triển khai hợp tác. Theo Thứ trưởng, chỉ khi các bên cùng nhìn thấy lợi ích thiết thực thì quan hệ hợp tác mới có thể bền vững và đạt kết quả lâu dài.
Công tác đối ngoại địa phương hiện nay không chỉ dừng ở vai trò kết nối mà còn phải đồng hành cùng địa phương trong tháo gỡ khó khăn, xử lý các vướng mắc giữa các bên hợp tác. Các cơ quan đối ngoại cần chủ động hỗ trợ về thông tin, tư vấn, thúc đẩy trao đổi và tạo thuận lợi cho quá trình triển khai các dự án, chương trình hợp tác quốc tế.
Thứ trưởng Ngô Lê Văn cho rằng, việc nhận thức đúng về vai trò, tính chất và giới hạn trách nhiệm của cơ quan kết nối là yếu tố quan trọng nhằm bảo đảm sự phối hợp hiệu quả giữa các bên, đồng thời giúp hoạt động ngoại giao phục vụ phát triển đi vào chiều sâu, thực chất và bền vững hơn trong thời gian tới.
| Chuyến thăm của Bộ trưởng Ngoại giao Margus Tsahkna tạo động lực mới cho quan hệ Việt Nam-Estonia phát triển thực chất và hiệu quả hơn Bộ trưởng Ngoại giao Estonia Margus Tsahkna sẽ thăm chính thức Việt Nam từ 22-24/4. Nhân dịp này, Đại sứ Việt Nam tại Phần Lan ... |
| Việt Nam giới thiệu cách tiếp cận lồng ghép hoạt động khắc phục hậu quả bom mìn và phát triển bền vững tại LHQ Dự án Làng Hòa bình Việt Nam–Hàn Quốc (KVPVP) đã chia sẻ kinh nghiệm lồng ghép khắc phục hậu quả bom mìn với phát triển ... |
| Ngoại trưởng Philippines: ASEAN cần phải linh hoạt trong việc ứng phó với các thách thức nội bộ và bên ngoài Ngoại trưởng Philippines Ma. Theresa Lazaro cho rằng, ASEAN cần phải linh hoạt trong việc ứng phó với các thách thức nội bộ và bên ... |
| Tọa đàm về kỹ năng ngoại giao phục vụ phát triển: Nhận diện các mô hình kinh tế mới và định hướng chiến lược cho Việt Nam Chiều 7/5, tại trụ sở Bộ Ngoại giao, trong khuôn khổ chuỗi Tọa đàm phục vụ bồi dưỡng nâng cao năng lực cho cán bộ ... |
