Những mối nguy sinh thái hiện hữu ở Biển Đông

MỘC LAN
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Khai thác hải sản thiếu chọn lọc, xây dựng trái phép, thăm dò dầu khí bằng công nghệ thủy lực, vi phạm luật pháp quốc tế về môi trường tác động tiêu cực đến hệ sinh thái ở Biển Đông.
Biển Đông là một trong những khu vực biển giàu tài nguyên nhất trên thế giới với hệ sinh thái đa dạng. (Nguồn: newsecuritybeat)
Biển Đông là một trong những khu vực biển giàu tài nguyên nhất trên thế giới với hệ sinh thái đa dạng. (Nguồn: Newsecuritybeat)

Trang mạng của Quỹ Nghiên cứu Người quan sát (ORF, Ấn Độ) ngày 20/6 đăng bài viết của Tiến sĩ Pratnashree Basu*, phân tích về các hoạt động của Trung Quốc trên Biển Đông đã tạo ra mối đe dọa ra sao đến hệ sinh thái biển ở khu vực biển giàu tài nguyên nhất trên thế giới.

Gần đây, vấn đề Biển Đông gây sự chú ý của dư luận do các tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc đối với vùng biển này và cái mà một số người gọi là chủ nghĩa bành trướng quân sự của Trung Quốc.

Tuy vậy, những tác động môi trường của các động thái trên vẫn chưa được đề cập nhiều.

Là một trong những tuyến đường vận chuyển quốc tế bận rộn nhất thế giới, hệ sinh thái của Biển Đông đang bị tổn hại trong bối cảnh Trung Quốc đánh bắt quá mức, nạo vét để xây dựng các rạn san hô nhân tạo và khai thác dầu khí bằng công nghệ nứt vỡ thủy lực. Quy mô các hoạt động của Trung Quốc là rất lớn, sử dụng các phương tiện hiện đại, tiên tiến và gây ra những tổn hại rõ ràng.

Vấn đề đánh bắt cá

Nghề cá ở Biển Đông là nguồn cung cấp an ninh lương thực và việc làm quan trọng cho hàng triệu người. Tuy nhiên, việc đánh bắt không chọn lọc, kéo dài hàng thập niên khiến trữ lượng cá sụt giảm.

Ở Biển Đông, nơi chiếm khoảng 12% sản lượng khai thác toàn cầu mỗi năm, trữ lượng cá đã giảm 1/3 trong 30 năm qua và được dự đoán giảm thêm 59% vào năm 2045.

Để duy trì nhu cầu thủy sản, Trung Quốc đã hỗ trợ các đội tàu đánh cá vươn xa tới các khu vực đặc quyền kinh tế (EEZ) của Argentina, Somalia và Hàn Quốc. Nhiều chủ tàu nhỏ của Trung Quốc đã nhận được trợ cấp cho việc này.

Trải rộng trên 3,477 triệu km2, Biển Đông là một trong những khu vực biển giàu tài nguyên nhất trên thế giới, với khoảng 190.000 tỷ feet khối khí tự nhiên và 11 tỷ thùng dầu dự trữ. Đây cũng là nơi có hệ sinh thái đa dạng với 3.000 loài cá và 600 loài san hô.

Các ngư dân Trung Quốc bị cáo buộc đã nhiều lần khai thác trái phép san hô, rùa biển, trai, cá mập, cá chình và các động vật biển khác từ vùng biển của các nước khác.

Khi nguồn cá gần các khu vực ven biển cạn kiệt và sản lượng đánh bắt giảm mạnh, ngư dân đang tiến ra biển sâu hơn và sử dụng kỹ thuật hiện đại và đánh bắt bằng chất nổ, gây ra thiệt hại thêm cho hệ sinh thái biển.

Biển Đông là một trong ba “tâm chấn” được cho là sẽ chịu tác động nghiêm trọng của biến đổi khí hậu và nhiệt độ nước biển tăng. Nhiệt độ bề mặt đại dương tăng sẽ khiến cá di cư xa hơn về phía Bắc hướng tới Biển Hoa Đông và Biển Nhật Bản, khiến việc đánh bắt cá khó khăn hơn đối với các quốc gia như Việt Nam, Malaysia, Indonesia và Philippines vốn thiếu nguồn lực để đánh bắt ở các vùng biển xa.

Vấn đề nạo vét và xây dựng

Từ năm 2015, Trung Quốc đã cải tạo đất ở các đảo và rạn san hô nằm trong cái gọi là “Đường 9 đoạn”, bằng cách bồi đắp hoặc tạo ra những bãi đá mới (như Đá Subi trên quần đảo Trường Sa).

Trung Quốc cũng đã xây dựng các cảng, cơ sở quân sự và đường băng, triển khai máy bay chiến đấu, tên lửa hành trình và hệ thống radar trên đảo Phú Lâm ở Hoàng Sa.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam Lê Thị Thu Hằng: "Việt Nam có đầy đủ cơ sở pháp lý và bằng chứng lịch sử để khẳng định chủ quyền của mình với Hoàng Sa và Trường Sa phù hợp với luật pháp quốc tế. Chúng tôi cũng cho rằng tất cả các quốc gia đều phải có nghĩa vụ và lợi ích chung trong việc tôn trọng các nguyên tắc cơ bản của luật pháp quốc tế".

Công tác nạo vét ở những hòn đảo này là nguyên nhân chính dẫn đến việc phá hủy san hô và các bãi đá ngầm, những nơi duy trì toàn bộ hệ sinh thái biển.

Công nghệ thăm dò dầu khí hiện đại

Vấn đề thăm dò dầu khí bằng công nghệ nứt vỡ thủy lực, được cho là được tiến hành chủ yếu ở khu vực EEZ của các quốc gia khác.

Theo các cuộc khảo sát địa chấn sơ bộ, việc lắp đặt giàn khoan và khoan thăm dò, sản xuất hydrocacbon và vận chuyển dầu và khí tự nhiên gây ra thiệt hại cho tầng đáy biển.

Các cuộc khảo sát địa chấn gây ra tiếng ồn, khí thải và chất thải gây hại môi trường. Hoạt động khoan đào thải bùn bao gồm bùn, nước rửa, thoát nước và nước thải ra đại dương. Chúng cũng gây ra khí thải độc hại với việc thường xuyên rò rỉ và rơi vãi hydrocacbon đã chiết xuất.

Vi phạm luật pháp quốc tế

Các hoạt động của Trung Quốc ở Biển Đông vi phạm luật pháp quốc tế và các hiệp ước về môi trường.

Điều 194 của Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển 1982 (UNCLOS), mà Trung Quốc đã phê chuẩn, quy định rằng các quốc gia thành viên không được tiến hành các hoạt động gây ô nhiễm môi trường cho các quốc gia khác. Các quốc gia cũng có trách nhiệm bảo vệ “các hệ sinh thái quý hiếm” của các loài sinh vật biển có nguy cơ tuyệt chủng.

Trung Quốc cũng đã phê chuẩn Công ước về Đa dạng sinh học, trong đó yêu cầu các quốc gia thành viên đảm bảo các hoạt động của họ không gây tổn hại đến môi trường nằm ngoài quyền tài phán quốc gia của họ.

Tòa Trọng tài thường trực ở La Hay, trong phán quyết vụ Philippines kiện Trung Quốc tại Biển Đông (tháng 7/2016), cho rằng Trung Quốc gây thiệt hại đáng kể cho rạn san hô và các loài có nguy cơ tuyệt chủng, làm sụt giảm nguồn đánh bắt cá và xáo trộn tính toàn vẹn cấu trúc của các đảo và rạn san hô trong khu vực. Đồng thời, phán quyết chỉ trích việc sử dụng chất nổ của các tàu đánh cá Trung Quốc.

Bộ Quy tắc ứng xử của các bên ở Biển Đông (COC) đang được đàm phán giữa ASEAN và Trung Quốc được coi là một bước đi theo hướng tích cực. Tuy nhiên, cho đến nay các bên vẫn chưa đạt được thỏa thuận cuối cùng chủ yếu do thiếu sự đồng thuận giữa các bên, dù ASEAN và Trung Quốc hy vọng sẽ hoàn tất COC vào năm 2021.

Mặc dù Trung Quốc tuyên bố rằng họ đã thực hiện các hoạt động xây dựng đảo với các “đánh giá dựa trên cơ sở khoa học” và tuân theo tất cả các tiêu chuẩn bảo vệ môi trường quốc tế, nhưng họ không cung cấp đủ bằng chứng để chứng minh cho những tuyên bố này.

* Pratnashree Basu là nghiên cứu viên tại ORF, Kolkata, chuyên nghiên cứu Sáng kiến ​​hàng hải và nghiên cứu chiến lược. Hiện tại, Pratnashree Basu đang nghiên cứu về vai trò của công nghệ trong ngành hảng hải và quản trị luật hàng hải. Trước đó, cô tham gia dự án “Kết nối hàng hải của Ấn Độ”. Cô đồng thời làm điều phối viên và biên tập viên cho các bản tin về tình hình Trung Quốc, Biển Đông và Nam Á.

TIN LIÊN QUAN
Hành trình Canada không còn ‘né tránh’ vấn đề Biển Đông
Hội nghị ADMM+ lần thứ 8: 'Chúng ta là những nhà lãnh đạo quốc phòng vì hòa bình'
Nhật Bản mong muốn giải quyết tình hình Biển Đông, biển Hoa Đông bằng biện pháp hòa bình
Tuyên bố chung Mỹ-EU: Phản đối mọi âm mưu thay đổi hiện trạng ở Biển Đông, sẵn sàng trả miếng Nga
Thượng đỉnh G7: Tuyên bố chung nói gì về Biển Đông?

Bài viết cùng chủ đề

Biển Đông

Đọc thêm

Thực hiện nghiêm, triệt để, chặt chẽ hơn các yêu cầu về phòng, chống dịch Covid-19

Thực hiện nghiêm, triệt để, chặt chẽ hơn các yêu cầu về phòng, chống dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh phải khắc phục những hạn chế, thực hiện nghiêm, triệt để, chặt chẽ các yêu cầu về phòng, chống dịch Covid-19.
Olympic Tokyo 2020: Lịch thi đấu của đoàn thể thao Việt Nam ngày 24/7; xạ thủ Hoàng Xuân Vinh tái ngộ các 'bại tướng'

Olympic Tokyo 2020: Lịch thi đấu của đoàn thể thao Việt Nam ngày 24/7; xạ thủ Hoàng Xuân Vinh tái ngộ các 'bại tướng'

Baoquocte.vn. Olympic Tokyo 2020: Trong ngày 24/7, đoàn thể thao Việt Nam sẽ thi đấu ở 6 nội dung.
Iran bán dầu cho Trung Quốc, ‘mập mờ’ ý định, Mỹ cân nhắc siết trừng phạt?

Iran bán dầu cho Trung Quốc, ‘mập mờ’ ý định, Mỹ cân nhắc siết trừng phạt?

Baoquocte.vn. Một quan chức Mỹ cho biết, nước này đang xem xét thắt chặt các lệnh trừng phạt đối với việc Iran bán dầu cho Trung Quốc.
Áp thấp nhiệt đới khẩn cấp gây mưa lớn diện rộng các tỉnh ven biển Bắc Bộ

Áp thấp nhiệt đới khẩn cấp gây mưa lớn diện rộng các tỉnh ven biển Bắc Bộ

Baoquocte.vn. Sáng nay 24/7, áp thấp nhiệt đới khẩn cấp cách bờ biển Nam Định-Ninh Bình khoảng 120km về phía Đông Nam, sức gió mạnh nhất giật cấp 8.
Mỹ chính thức dỡ bỏ đe dọa thuế quan về các hoạt động tiền tệ với Việt Nam

Mỹ chính thức dỡ bỏ đe dọa thuế quan về các hoạt động tiền tệ với Việt Nam

Baoquocte.vn. Đại diện Thương mại Mỹ hoan nghênh Việt Nam cam kết giải quyết các quan ngại của Washington trong lĩnh vực tiền tệ.
Cả 6 thí sinh Việt Nam tham dự Olympic Toán học quốc tế 2021 đều giành huy chương

Cả 6 thí sinh Việt Nam tham dự Olympic Toán học quốc tế 2021 đều giành huy chương

Baoquocte.vn. Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết cả 6 thí sinh Việt Nam tham dự Olympic Toán học quốc tế 2021 đều giành huy ...
Dịch Covid-19: Những địa phương có số ca mắc cao nhất sáng 24/7

Dịch Covid-19: Những địa phương có số ca mắc cao nhất sáng 24/7

Baoquocte.vn. Sáng nay 24/7, Việt Nam ghi nhận thêm 3.987 ca mắc Covid-19 tại TP. Hồ Chí Minh và 18 địa phương. Từ 6h, Hà Nội thực hiện giãn cách xã ...
Điều tra nguồn gốc Covid-19: Trung Quốc bình luận về 'sự thất vọng sâu sắc' của Mỹ

Điều tra nguồn gốc Covid-19: Trung Quốc bình luận về 'sự thất vọng sâu sắc' của Mỹ

Baoquocte.vn. Trung Quốc bác bỏ những cáo buộc của Mỹ gọi quan điểm của Bắc Kinh đối với giai đoạn hai cuộc điều tra nguồn gốc Covid-19 là vô trách nhiệm.
Covid-19 'tàn phá' Indonesia: Được đến bệnh viện là 'ước mơ', bình oxy quý hơn tiền bạc

Covid-19 'tàn phá' Indonesia: Được đến bệnh viện là 'ước mơ', bình oxy quý hơn tiền bạc

Baoquocte.vn. Trong tuần qua, số ca tử vong vì Covid-19 tại Indonesia đều vượt 1.000 ca mỗi ngày. Dịch Covid-19 đang tàn phá quốc đảo này.
Mỹ-Nga chuẩn bị đàm phán về kiểm soát vũ khí hạt nhân

Mỹ-Nga chuẩn bị đàm phán về kiểm soát vũ khí hạt nhân

Baoquocte.vn. Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Wendy Sherman sẽ dẫn đầu phái đoàn của Washington tham dự cuộc đàm phán về kiểm soát vũ khí hạt nhân với Nga.
Nhân tố chi phối chính sách đối ngoại của Tổng thống Joe Biden

Nhân tố chi phối chính sách đối ngoại của Tổng thống Joe Biden

Baoquocte.vn. Tổng thống Mỹ Joe Biden chưa thể hiện đường lối chính sách đối ngoại hoàn chỉnh và nhất quán. Lý do và những nhân tố nào chi phối? TG&VN phân tích.
Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Cấp cao ở mức độ thấp

Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Cấp cao ở mức độ thấp

Baoquocte.vn. Thượng đỉnh Nga-Mỹ diễn ra trong không khí không thù địch nhau nhưng cũng không thân thiện. Họ phấn đấu đạt được cái tối thiểu. TG&VN phân tích.
Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Chưa khai thông, không đột phá

Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Chưa khai thông, không đột phá

Baoquocte.vn. Cuộc gặp Thượng đỉnh Nga-Mỹ là cuộc gặp đầu tiên của ông Biden với ông Putin trên cương vị Tổng thống. Sự kiện được dư luận đặc biệt quan tâm. TG&VN phân tích.
Trung Đông, Vùng Vịnh và Bắc Phi: Thay trọng tâm, đổi định hướng

Trung Đông, Vùng Vịnh và Bắc Phi: Thay trọng tâm, đổi định hướng

Baoquocte.vn. Điểm nóng Trung Đông, với diễn biến chiến sự ác liệt giữa Israel và Hamas, gợi mở điều gì khi muốn nhận diện chính sách đối ngoại của ông Biden? Phân tích.
Chuyện gì đang diễn ra ở Trung Đông? Bản chất cũ trong bối cảnh mới

Chuyện gì đang diễn ra ở Trung Đông? Bản chất cũ trong bối cảnh mới

Baoquocte.vn. Trung Đông lại chứng kiến bùng phát cuộc xung đột Israel-Palestine. Tại sao lại lúc này và rồi triển vọng sẽ thế nào? Báo TG&VN phân tích.
Mỹ-Iran và hồ sơ hạt nhân Iran: Ánh sáng cuối đường hầm

Mỹ-Iran và hồ sơ hạt nhân Iran: Ánh sáng cuối đường hầm

Baoquocte.vn. Mâu thuẫn Mỹ-Iran sẽ thế nào dưới thời của Tổng thống Biden? Qua 100 ngày cầm quyền của ông Biden, số phận của JCPOA có triển vọng ra sao? Báo TG&VN phân tích.
Covid-19 'tàn phá' Indonesia: Được đến bệnh viện là 'ước mơ', bình oxy quý hơn tiền bạc

Covid-19 'tàn phá' Indonesia: Được đến bệnh viện là 'ước mơ', bình oxy quý hơn tiền bạc

Baoquocte.vn. Trong tuần qua, số ca tử vong vì Covid-19 tại Indonesia đều vượt 1.000 ca mỗi ngày. Dịch Covid-19 đang tàn phá quốc đảo này.
Cuộc chiến với Covid-19: Bài học cho thế giới và Việt Nam

Cuộc chiến với Covid-19: Bài học cho thế giới và Việt Nam

Baoquocte.vn. Kiểm soát đại dịch Covid-19 không chỉ là vấn đề về tiền bạc và nguồn lực, mà còn là vấn đề về tư tưởng và chiến lược.
Anh triển khai tàu chiến tới châu Á-Thái Bình Dương: Tăng cường can dự, củng cố vị thế

Anh triển khai tàu chiến tới châu Á-Thái Bình Dương: Tăng cường can dự, củng cố vị thế

Baoquocte.vn. Quyết định của Anh khi cử thêm hai tàu chiến tới khu vực châu Á-Thái Bình Dương có thể giúp mở rộng ảnh hưởng của liên minh tình báo Ngũ Nhãn.
Quan chức Nga: Thỏa thuận về Dòng chảy phương Bắc 2 với Đức nhằm 'giữ thể diện' cho Mỹ

Quan chức Nga: Thỏa thuận về Dòng chảy phương Bắc 2 với Đức nhằm 'giữ thể diện' cho Mỹ

Baoquocte.vn. Mỹ và Đức đã ra thông cáo chung công bố đạt được thỏa thuận về dự án Dòng chảy phương Bắc 2 (Nord Stream 2). Nga đánh giá thế nào về thỏa thuận?
Không nản trước cạnh tranh Mỹ-Trung, Indonesia chọn hướng cân bằng 'tinh tế'

Không nản trước cạnh tranh Mỹ-Trung, Indonesia chọn hướng cân bằng 'tinh tế'

Baoquocte.vn. Với vị trí chiến lược quan trọng và được hưởng lợi từ cuộc cạnh tranh Mỹ-Trung, Indonesia nên tìm cách cải thiện hơn nữa quan hệ với hai cường quốc này.
Học giả Hàn Quốc nói gì về vai trò của Trung Quốc trong vấn đề an ninh Bán đảo Triều Tiên?

Học giả Hàn Quốc nói gì về vai trò của Trung Quốc trong vấn đề an ninh Bán đảo Triều Tiên?

Baoquocte.vn. Giáo sư Yang Moo-jin cho rằng, Trung Quốc có vai trò không thể thiếu trong việc giải quyết vấn đề an ninh trên Bán đảo Triều Tiên.
Phiên bản di động