Tăng cường hoạt động tại Biển Đông, 'đẩy' quan hệ với các quốc đảo Nam Thái Bình Dương, Trung Quốc có ý gì?

Nhật Linh
Viện Biển Đông, Học viện Ngoại giao
Liên tiếp tổ chức các cuộc tập trận quy mô lớn tại Biển Đông, đẩy mạnh tính toán chiến lược với các quốc đảo Nam Thái Bình Dương, Trung Quốc đang chuẩn bị cho nhiều kịch bản có thể xảy ra tại khu vực?
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Tăng cường hoạt động tại Biển Đông, 'đẩy' quan hệ với các quốc đảo Nam Thái Bình Dương, Trung Quốc có ý đồ gì?
Tàu Hải quân Trung Quốc hoạt động tại Biển Đông. (Nguồn: CHINAMIL)

Ngay trước chuyến công du châu Á của Tổng thống Mỹ Joe Biden, Trung Quốc tiến hành tập trận với phạm vi lớn gần quần đảo Hoàng Sa (thuộc chủ quyền của Việt Nam), đồng thời đoàn đại biểu cấp cao do Ủy viên Quốc vụ kiêm Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị dẫn đầu đã có chuyến thăm đến 9 quốc gia tại khu vực Nam Thái Bình Dương, gồm Solomon, Kiribati, Samoa, Fiji, Tonga, Vanuatu, Papua New Guinea và Timor-Leste.

Tăng cường tập trận quy mô

Gần đây, Trung Quốc tăng cường các hoạt động thực thi tại Biển Đông, như duy trì tập trận, đáng chú ý với cuộc tập trận có quy mô và phạm vi rất rộng tại khu vực phía Bắc quần đảo Hoàng Sa (thuộc chủ quyền Việt Nam), từ ngày 19-23/5.

Cuộc tập trận được báo chính thống Trung Quốc đăng tải trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Joe Biden có chuyến công du đến các nước châu Á và Philippines đang tăng cường công tác xây dựng quân đội tại các thực thể ở Biển Đông.

Nhìn lại từ năm 2020-2022, với vị trí được nối bởi các tọa độ gồm 18-54.00N 111-27.00E; 18-54.00N 113-52.00E; 16-57.00N 113-52.00E; 16-57.00N 111-27.00E, mỗi năm Trung Quốc tập trận một lần quy mô vô cùng lớn tại quần đảo Hoàng Sa và vùng nước lân cận quần đảo Hoàng Sa (thuộc chủ quyền của Việt Nam).

Năm 2021, Trung Quốc thực hiện một cuộc tập trận với phạm vi bao trùm tại quần đảo Hoàng Sa (thuộc chủ quyền của Việt Nam), tiến hành cấm biển và cấm hàng không nhằm thử tên lửa Đông phong.

Ngoài ra, Trung Quốc cũng đang tăng cường hoạt động huấn luyện quân đội trên toàn bộ vùng biển. Chỉ riêng trong tháng 5 vừa qua, Trung Quốc đã tiến hành tổng cộng 24 cuộc tập trận trên khắp vùng biển sát sườn nước này, trùng thời gian với thời kỳ Trung Quốc cấm đánh bắt cá hàng năm.

Việc Trung Quốc tiến hành các hoạt động tập trận tại Biển Đông nhưng không công bố thời gian và địa điểm đã gây khó khăn cho Việt Nam trong công tác theo dõi vị trí tập trận của Bắc Kinh.

Trang mạng Cục Hải sự Trung Quốc thường xuyên đăng tải hoạt động tập trận của quân đội nước này tại Biển Đông. Tuy nhiên, những thông tin được đăng tải phần lớn gồm những hoạt động tập trận tại phía Bắc Biển Đông, ít xuất hiện thông tin về những hoạt động tập trận tại khu vực Hoàng Sa và Trường Sa (thuộc chủ quyền của Việt Nam).

Song song với đó, tại khu vực eo biển Đài Loan, Trung Quốc cũng đang tăng cường thực hiện các hoạt động răn đe bằng lực lượng quân đội với Đài Loan (Trung Quốc). Nước này đã tiến hành trinh sát trung bình 2 chuyến/ngày đối với khu vực Đài Loan kể từ 6 tháng cuối năm 2021 với các hoạt động thường xuyên, như điều nhiều máy bay và tàu thuyền, thực hiện huấn luyện tàu sân bay tại các khu vực lân cận gần đảo Đài Loan.

Gần đây, ASEAN và nhiều nước trong, ngoài khu vực liên tục bày tỏ quan ngại đối với các hoạt động nêu trên của Trung Quốc.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam ngày 7/3 và 7/4 đã lên tiếng về việc Trung Quốc tiến hành tập trận lấn sang Vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của Việt Nam tại cửa Vịnh Bắc Bộ.

Mỹ, Nhật Bản cũng bày tỏ quan ngại sâu sắc về hoạt động của Trung Quốc tại Biển Đông trong chuyến công du của Tổng thống Joe Biden đến châu Á vừa qua.

Trung Quốc hiện nay vẫn tiếp tục chính sách bành trướng quân sự tại Biển Đông bằng các công tác điều máy bay, duy trì quân sự hóa, xây dựng các trạm quan trắc khí tượng, tăng cường bố trí quân sự… tại các đảo nhân tạo.

Tăng cường hoạt động tại Biển Đông, 'đẩy' quan hệ với các quốc đảo Nam Thái Bình Dương, Trung Quốc có ý đồ gì?
Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị (trái) gặp Tổng thư ký Diễn đàn Quần đảo Thái Bình Dương Henry Puna tại Fiji ngày 29/5. (Nguồn: AFP)

Nâng tầm quan hệ với các quốc đảo

Không chỉ đẩy mạnh hoạt động tại Biển Đông, Trung Quốc còn tăng cường nâng tầm quan hệ với các đảo quốc tại Nam Thái Bình Dương. Trong chuyến công du gần đây tới khu vực này, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã khẳng định, Bắc Kinh kiên định ủng hộ quần đảo Solomon duy trì chủ quyền an ninh và toàn vẹn lãnh thổ, duy trì đoàn kết thống nhất trong nước, đẩy nhanh thực hiện phát triển quốc gia, tiếp tục giúp đỡ quần đảo Solomon; phản đối các hình thức và hành động xâm phạm cường quyền.

Trước đó, tháng 5/2021, Trung Quốc đã mua lại một sân bay cũ tại Nam Thái Bình Dương, cách căn cứ quân sự Hawai của Mỹ chỉ 3.000km, tạo cơ sở để nước này thành lập một căn cứ quân sự.

Mỹ và các nước đồng mình đều tỏ thái độ quan ngại về các hoạt động tăng cường quan hệ với các nước Nam Thái Bình Dương của Trung Quốc.

Là quốc gia gần Nam Thái Bình Dương nhất, Australia lo ngại về việc Trung Quốc xây dựng các sân bay hoặc căn cứ quân sự tại quốc đảo Nam Thái Bình Dương cũng như hành động xa bờ của quân đội Trung Quốc.

Đối với Mỹ, việc tăng cường can dự chiến lược tại khu vực đã không thể ngăn cản Trung Quốc thực hiện những ý đồ của mình. Do vậy, Mỹ cần có các bước đi mạnh hơn để kiềm chế toàn diện với Trung Quốc tại khu vực này.

Bắc Kinh một mặt tiếp tục tăng cường các hoạt động răn đe tại Biển Đông và eo biển Đài Loan, một mặt tăng cường ngoại giao với các nước Nam Thái Bình Dương. Điều này giúp Trung Quốc có những vị trí chiến lược thuận lợi tại châu Á-Thái Bình Dương, qua đó có thể phát huy vai trò quan trọng một khi có xung đột nổ ra tại khu vực.


Bài viết phản ánh quan điểm của tác giả.

Tổng thống Mỹ 'giao việc' đảm bảo tự do hàng hải ở Biển Đông

Tổng thống Mỹ 'giao việc' đảm bảo tự do hàng hải ở Biển Đông

Công việc của sinh viên tốt nghiệp Học viện Hải quân Mỹ sẽ là đảm bảo tự do hàng hải ở Biển Đông.

Thủ tướng Malaysia: Hội nghị cấp cao ASEAN-Nhật Bản diễn ra vào năm 2023

Thủ tướng Malaysia: Hội nghị cấp cao ASEAN-Nhật Bản diễn ra vào năm 2023

Hội nghị cấp cao ASEAN-Nhật Bản sẽ được tổ chức nhằm thảo luận sâu về các vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan ...

Bài viết cùng chủ đề

Biển Đông

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 21/11/2026 'sụp đổ', lùi dần về sát mốc 3.550 USD, đáy mới sẽ là bao nhiêu?

Giá vàng hôm nay 21/11/2026 'sụp đổ', lùi dần về sát mốc 3.550 USD, đáy mới sẽ là bao nhiêu?

Giá vàng hôm nay 21/11/2026 'sụp đổ', lùi dần về sát mốc 3.550 USD, đáy mới sẽ là bao nhiêu?
Tổng duyệt chương trình Khai mạc Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14

Tổng duyệt chương trình Khai mạc Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14

Thứ trưởng Ngoại giao Lê Anh Tuấn chủ trì buổi tổng duyệt chương trình khai mạc và rà soát công tác chuẩn bị cho Liên hoan Văn hóa Ẩm thực ...
Sứ mệnh trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ

Sứ mệnh trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ

Thổ Nhĩ Kỳ đang đẩy mạnh vai trò trung gian hòa giải nhờ khả năng tiếp xúc với các bên xung đột tại khu vực.
Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (21/11): Bắc Bộ trời rét, vùng núi cao có nơi dưới 9 độ C; TP. Huế, TP. Đà Nẵng mưa vừa, mưa to

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (21/11): Bắc Bộ trời rét, vùng núi cao có nơi dưới 9 độ C; TP. Huế, TP. Đà Nẵng mưa vừa, mưa to

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (21/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Củng cố nền tảng hợp tác, mở rộng không gian phát triển

Củng cố nền tảng hợp tác, mở rộng không gian phát triển

Chuyến công tác dự Tuần lễ cấp cao APEC 2026 và làm việc song phương tại Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã thành công ...
Việt Nam ghi dấu ấn đậm nét tại APEC 2026, tự tin tiếp nhận trọng trách chủ nhà APEC 2027

Việt Nam ghi dấu ấn đậm nét tại APEC 2026, tự tin tiếp nhận trọng trách chủ nhà APEC 2027

Bộ trưởng Lê Hoài Trung trả lời phỏng vấn sau chuyến Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự APEC 2026 và làm việc song phương tại Trung Quốc.
Việt Nam-Azerbaijan: Bền chặt tình hữu nghị, rộng mở đường tương lai

Việt Nam-Azerbaijan: Bền chặt tình hữu nghị, rộng mở đường tương lai

Hơn sáu thập niên vun đắp tình hữu nghị đang tạo nền tảng vững chắc để Việt Nam và Azerbaijan đưa quan hệ Đối tác Chiến lược đi vào chiều sâu.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thăm Triều Tiên: Tái định vị giữa thế giới phân cực

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thăm Triều Tiên: Tái định vị giữa thế giới phân cực

Chuyến thăm của ông Tập Cận Bình khẳng định, Trung Quốc vẫn là nhân tố không thể thiếu trên con đường hướng tới bán đảo Triều Tiên hòa bình và ổn định lâu dài.
Thượng đỉnh Mỹ-Trung: Hướng tới ổn định chiến lược và thể chế hóa khuôn khổ hợp tác thực chất

Thượng đỉnh Mỹ-Trung: Hướng tới ổn định chiến lược và thể chế hóa khuôn khổ hợp tác thực chất

Cuộc gặp thượng đỉnh giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc thể hiện nhu cầu lớn của cả hai về ổn định chiến lược và thúc đẩy hợp tác.
Những vấn đề phức tạp của xung đột Trung Đông

Những vấn đề phức tạp của xung đột Trung Đông

Sau hơn hai tháng bom đạn bao phủ vùng Vịnh, cuộc xung đột ở Trung Đông vẫn mờ mịt, nhưng hậu họa thì đã rõ.
Myanmar: Cuộc chuyển giao quyền lực

Myanmar: Cuộc chuyển giao quyền lực

Quá trình chuyển giao quyền lực tại Myanmar từ chính quyền quân sự sang chính phủ dân sự chính danh đã bắt đầu.
Hội nghị Ngoại trưởng G7: Ngăn cú sốc năng lượng toàn cầu

Hội nghị Ngoại trưởng G7: Ngăn cú sốc năng lượng toàn cầu

Việc G7 tổ chức cuộc họp khẩn cấp về nguồn cung dầu mỏ tại Paris là để khẳng định vai trò trung tâm của nhóm trong định hình kinh tế và quản trị toàn cầu.
Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Cuộc gặp ba bên giữa các nhà lãnh đạo Nga, Mỹ và Trung Quốc tại Thâm Quyến ngày 19/11 được đánh giá là dấu mốc ngoại giao đáng chú ý.
Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Awang Azman Awang Pawi người Malaysia đã trả lời phỏng vấn về Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49, diễn ra từ 14-17/11 tại Manila, Philippines.
EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc
Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California
Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31
Na Uy xây dựng hầm đường bộ dưới biển sâu và dài nhất thế giới

Na Uy xây dựng hầm đường bộ dưới biển sâu và dài nhất thế giới

Na Uy đang xây dựng đường hầm Rogfast dài 27 km dưới đáy biển, được kỳ vọng trở thành đường hầm đường bộ dưới biển dài và sâu nhất thế giới.
Phiên bản di động