| Đoàn người biểu tình ôn hòa giật mình bởi vụ nổ diễn ra ngay phía sau. (Nguồn: AP) |
Vụ nổ xảy ra bên ngoài ga tàu chính của Ankara, nơi mà hàng trăm người đang tụ tập để biểu tình ôn hòa với sự tổ chức của công đoàn và các nhóm xã hội dân sự khác. Các cuộc biểu tình nhằm kêu gọi tăng cường tính dân chủ và chấm dứt những vấn đề bạo lực mới giữa phe nổi dậy người Kurd và lực lượng an ninh Thổ Nhĩ Kỳ. Đây là vụ thảm sát đẫm máu nhất trong năm nay ở Thổ Nhĩ Kỳ. Hiện chưa có cá nhân, tổ chức nào đứng ra nhận trách nhiệm gây ra vụ nổ kép này.
Hãng tin Dogan của Thổ Nhĩ Kỳ đã truyền hình trực tiếp cảnh một dòng người biểu tình trên đường phố gần nhà ga xe lửa, tụng kinh và biểu diễn điệu nhảy truyền thống với với hai tay bị khóa, khi một vụ nổ lớn phát ra phía sau họ. Đoạn video cũng cho thấy ngay sau đó, các nạn nhân nằm la liệt trên đường phố hoặc được đưa vào xe cứu thương.
Vụ nổ để lại khung cảnh hỗn loạn ở trung tâm thủ đô Ankara: Ẩu đả đã nổ ra giữa cảnh sát và các thành viên gia đình nạn nhân đang hoảng loạn tìm kiếm người thân hay phàn nàn về những phản ứng kém cỏi của cảnh sát. Sau đó, các cuộc biểu tình với quy mô nhỏ chống Chính phủ đã nổ ra ngay tại hiện trường và bên ngoài bệnh viện Ankara - khi Bộ trưởng Nội vụ Selami Altinok đến thăm những người bị thương. Vụ thảm sát này đang làm dấy lên mâu thuẫn dân tộc vốn đang có chiều hướng lắng xuống ở Thổ Nhĩ Kỳ, khiến cho các bên hữu quan sẽ phải nhanh chóng tìm ra kẻ chủ mưu và mục đích của chúng.
Ai đứng sau cuộc thảm sát?
Nhà phân tích thuộc Viện nghiên cứu Washington Soner Cagaptay suy đoán: Cuộc tấn công có thể liên quan đến những thành viên trẻ tuổi của Đảng Công nhân người Kurd (PKK) muốn tiếp tục đối đầu với Chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ. Hoặc có thể là do Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng bởi lực lượng này có nhiều lợi ích nếu xung đột giữa Chính phủ và PKK bùng phát - điều khiến Ankara bị phân tán trong cuộc chiến chống lại lực lượng này.
Thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ Ahmet Davutoglu đã tổ chức một cuộc họp an ninh khẩn cấp để thảo luận về vụ nổ kép này. Ông cho biết: “Chúng tôi đã từng nhận được tin tình báo dựa trên những tuyên bố của phe nổi dậy và Daesh (tên gọi khác của IS) rằng chúng sẽ tiến hành các cuộc đánh bom liều chết ở Thổ Nhĩ Kỳ và rằng những vụ tấn công này sẽ tạo ra khung cảnh hỗn loạn ở đất nước này. Do đó, nhóm phiến quân người Kurd hoặc Daesh có thể là thủ phạm cho sự kiện khủng bố ngày hôm nay”. Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan đã lên án các vụ đánh bom, cho rằng đây là sự tấn công nhằm vào sự thống nhất và hòa bình của đất nước. Tuy nhiên, các nhà phê bình đã cáo buộc ông Erdogan muốn tiếp tục cuộc chiến với những người Kurd để chiếm lợi thế trong cuộc bầu cử sắp tới, với hy vọng những biến động sẽ khiến cử tri quay lại ủng hộ Đảng Công lý và Phát triển (AKP) của ông hiện đang cầm quyền. Trong cuộc bầu cử vào tháng Sáu vừa qua, Đảng AKP được ông Erdogan thành lập, đã mất đa số ghế tại Quốc hội về tay đảng ủng hộ người Kurd.
Giai đoạn nhạy cảm
Vụ tấn công diễn ra đúng vào giai đoạn nhạy cảm của Thổ Nhĩ Kỳ khi nước này đã đón nhận người tị nạn nhiều hơn bất kỳ quốc gia nào trên thế giới do biên giới giáp Syria, đồng thời đang trong giai đoạn chuẩn bị tổ chức cuộc tổng tuyển cử vào ngày 1/11 tới.
Đây là cuộc tấn công thứ ba nhằm vào các nhà hoạt động người Kurd. Trong tháng Bảy vừa qua, một vụ đánh bom liều chết được cho là do IS tiến hành đã giết hết 33 nhà hoạt động hòa bình, trong đó có nhiều người Kurd tại Suruç - thị trấn biên giới Thổ Nhĩ Kỳ gần với Syria. Hai người đã bị thiệt mạng trong tháng trước đó sau một vụ đánh bom tại cuộc bầu cử của một đảng ủng hộ người Kurd. "Cuộc tấn công này giống hệt và là một sự tiếp nối của các vụ tấn công ở Diyarbakir và Suruç. Chúng ta đang phải đối mặt với một vụ thảm sát rất lớn", Selahattin Demirtas, thủ lĩnh một đảng ủng hộ người Kurd của Thổ Nhĩ Kỳ cho biết.
Các nhà chức trách đã đưa ra nhiều cảnh báo sau khi Thổ Nhĩ Kỳ đồng ý tham gia tích cực hơn vào cuộc chiến chống IS do Mỹ cầm đầu. Họ đã cho mở các căn cứ để máy bay Mỹ tiến hành các cuộc không kích vào các nhóm cực đoan ở Syria. Máy bay Thổ Nhĩ Kỳ cũng đã thực hiện nhiều cuộc không kích vào các mục tiêu của phiến quân người Kurd ở miền Bắc Iraq. Khoảng 150 cảnh sát và binh sĩ và hàng trăm phiến quân của Đảng Công nhân người Kurd (PKK) đã thiệt mạng kể từ tháng Bảy.
Trong một diễn biến liên quan, vài giờ sau vụ nổ ở Ankara, nhóm phiến quân người Kurd tuyên bố tạm thời ngừng bắn cho tới khi diễn ra cuộc bầu cử ngày 1/11. Tuyên bố cho biết quyết định này nhằm cho phép cuộc bầu cử có thể tiến hành một cách an toàn dựa trên sự "bình đẳng và công bằng". Trước đây, Chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ đã bác bỏ mọi kế hoạch ngừng bắn của nhóm nổi dậy người Kurd và yêu cầu lực lượng này phải hạ vũ khí và rời khỏi lãnh thổ nước này.
Minh Tuấn (theo AP)