Tổng thống Donald Trump cảnh báo trừng phạt bất kỳ ai mua dầu của Iran; Trung Quốc là tâm điểm mới?

Phát biểu cứng rắn của ông Donald Trump đưa ra không lâu sau khi vòng đàm phán mới nhất giữa Washington và Tehran bất ngờ bị hoãn, khiến hy vọng nối lại thỏa thuận hạt nhân thêm phần mong manh. Trong khi đó, Trung Quốc – khách hàng mua dầu lớn nhất của Iran – có thể trở thành tâm điểm trong vòng xoáy căng thẳng mới với Mỹ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Nguồn: Manila Times)

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 1/5 cảnh báo mạnh mẽ rằng bất kỳ quốc gia hoặc cá nhân nào mua dầu mỏ hay sản phẩm hóa dầu từ Iran sẽ không thể giao thương với Mỹ "dưới bất kỳ hình thức nào". Lời đe dọa được đưa ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân với Iran bị hoãn.

Qua mạng xã hội Truth Social, ông Trump tuyên bố: “Mọi hoạt động mua dầu mỏ hoặc sản phẩm hóa dầu của Iran phải dừng lại, ngay bây giờ!”, đồng thời đe dọa áp đặt các lệnh trừng phạt thứ cấp. Tuy nhiên, ông không nêu rõ cách thức thực thi biện pháp này, đặc biệt khi điều đó có thể làm gia tăng căng thẳng với Trung Quốc — khách hàng lớn nhất của dầu mỏ Iran, vốn đang vướng vào cuộc chiến thuế quan nghiêm trọng với Washington.

Theo báo cáo của Cơ quan Thông tin năng lượng Mỹ, Trung Quốc đã tiếp nhận gần 90% lượng dầu thô và khí ngưng tụ xuất khẩu của Iran trong năm 2023.

Lời đe dọa của ông Trump xuất hiện ngay sau khi Oman, quốc gia trung gian hòa giải, thông báo hoãn vòng đàm phán thứ tư giữa Iran và Mỹ, dự kiến diễn ra tại Rome vào ngày 3/5. Cả Ngoại trưởng Oman và phía Iran đều viện dẫn "lý do hậu cần và kỹ thuật" cho việc hoãn này. Trong khi đó, phía Mỹ cho biết chưa xác nhận tham gia nhưng vẫn kỳ vọng đàm phán sẽ được tổ chức trong tương lai gần.

Đàm phán nhằm hướng tới một thỏa thuận khôi phục giới hạn chương trình hạt nhân của Iran để đổi lấy việc nới lỏng trừng phạt kinh tế. Tuy nhiên, căng thẳng tiếp tục leo thang khi ông Trump không loại trừ khả năng sử dụng biện pháp quân sự nếu không đạt được thỏa thuận. Trong khi đó, Tehran vẫn giữ lập trường kiên định về quyền phát triển hạt nhân dân sự.

Các diễn biến mới diễn ra trong bối cảnh Trung Đông tiếp tục rối ren vì cuộc xung đột Israel-Hamas và Mỹ vẫn đang thực hiện “Chiến dịch Rough Rider” không kích các vị trí của lực lượng Houthi tại Yemen. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth phát đi thông điệp cứng rắn với Tehran, tuyên bố họ sẽ phải chịu hậu quả tại thời điểm và địa điểm mà Mỹ lựa chọn.