Trừng phạt Nga hay chiến dịch 'tấn công kinh tế' tổng lực của phương Tây trên khắp thế giới?

Minh Anh
Cuộc xung đột Nga-Ukraine đã vượt ra ngoài chiến tuyến của chiến hào, quân đội và xe tăng, nó đã lan rộng đến một "chiến trường" của các thỏa thuận và ngoại giao, mối quan hệ của các chủ ngân hàng, công ty bảo hiểm và luật sư, các nhà cung cấp dầu, vi mạch và siêu du thuyền...
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Trừng phạt Nga hay cuộc 'chiến tranh kinh tế' tổng lực của phương Tây
Trừng phạt Nga hay cuộc 'chiến tranh kinh tế' tổng lực của phương Tây. Hình ảnh trên trang bìa cuốn sách "Punishing Putin: Inside the global economics war to bring down Russia" của nhà báo Stephanie Baker. (Nguồn: stephaniebakerwriter.com)

Trong cuốn sách mới xuất bản phản ánh chi tiết "cuộc chiến kinh tế" của phương Tây nhằm chống lại Nga, nhà báo kinh tế quyền lực của hãng Bloomberg Stephanie Baker đã viết, "tôi tin nó cũng khốc liệt không thua kém cuộc xung đột quân sự đang diễn ra trên thực địa".

Nhưng liệu các lệnh trừng phạt có thực sự tác động đến Moscow không?... Dưới đây là những góc nhìn mới của cây bút kỳ cựu mang hai quốc tịch Anh-Mỹ Stephanie Baker, người đã viết về nền kinh tế Nga từ những năm 1990 và có quyền truy cập không giới hạn vào các nguồn tin của cả phương Tây và Nga, để đi đến tận cùng của vấn đề.

Cuộc thí nghiệm kinh tế, tài chính khổng lồ

Tin liên quan
'Vũ khí thương mại' của ông Trump có thể đánh ‘knock out’ nền kinh tế Anh

Mặt trận đã trải rộng khắp khu tài chính Manhattan, các khu phố sang trọng nhất của London và cả các hộp thư được các công ty vỏ bọc sử dụng tại các thiên đường thuế. Và cuộc chiến kinh tế này cũng khốc liệt không kém các trận tấn công quân sự đẫm máu đang diễn ra trên thực địa ở Ukraine.

Trong cuốn sách có tên "Punishing Putin: Inside the global economics war to bring down Russia", nhà báo Baker phác thảo cách Mỹ và một số quốc gia châu Âu áp đặt các lệnh trừng phạt kinh tế chưa từng có đối với Nga sau chiến dịch quân sự của họ ở Ukraine, tháng 2/2022. Theo quan điểm của bà, các biện pháp trừng phạt này quá rộng đến mức chúng cấu thành "chiến tranh kinh tế" trong cuộc xung đột Nga-Ukraine.

Một số lệnh trừng phạt này diễn ra ngay lập tức và gây chú ý, chẳng hạn như việc tịch thu siêu du thuyền và các tài sản thuộc về các nhà tài phiệt Nga. Tỷ phú Nga Roman Abramovich đã phải bán câu lạc bộ bóng đá yêu thích của mình là Chelsea. Các công ty phương Tây bao gồm Adidas, McDonald's và Unilever phải đối mặt với áp lực từ các nhà đầu tư và người tiêu dùng để cắt lỗ và rời khỏi Nga.

Tuy nhiên, có các biện pháp trừng phạt khác dù ít được chú ý hơn nhưng có phạm vi ảnh hưởng sâu rộng hơn nhiều. Chẳng hạn, các chính phủ phương Tây đã đóng băng tài sản nước ngoài của Ngân hàng trung ương Nga - tổng cộng khoảng 300 tỷ USD (284 tỷ Euro) - và cấm xuất khẩu hàng hóa sử dụng kép, chẳng hạn như vi mạch, sang Nga. Hay việc EU và các nước G7 đã áp dụng mức giá trần - 60 USD (57 Euro)/thùng dầu Nga xuất khẩu vào cuối năm 2022, với mục đích gây tổn hại đến tài chính của Điện Kremlin, mà không làm đảo lộn thị trường dầu mỏ toàn cầu.

Nhà báo Stephanie Baker, người đã có ít nhất 34 năm nghiên cứu về kinh tế Nga đã tiết lộ cách Washington, Brussels và London tiến hành tịch thu siêu du thuyền, cố gắng thao túng giá dầu toàn cầu và nỗ lực ngăn chặn việc bán công nghệ cho quân đội Nga. Bà cũng cho thấy, giữa ý tưởng và hành động đã khác nhau như thế nào, do những xung đột lợi ích trong liên minh phương Tây.

Và khi chi phí "nuôi" cuộc xung đột với Nga tăng lên, một mặt trận kinh tế khác đã xảy ra. Mỹ và EU đặt câu hỏi, liệu có nên tịch thu 300 tỷ USD dự trữ ngoại tệ khổng lồ của Nga tích lũy ở phương Tây hay không?

Làm sáng tỏ phản ứng của Moscow đối với cuộc đàn áp kinh tế từ phương Tây, bà Baker cho biết, các du thuyền sang trọng đã được đưa đến vùng biển thuộc chủ quyền các đồng minh của Nga, một "đội quân" luật sư đã phải bảo vệ tài sản của các nhà tài phiệt ở các thành phố phương Tây và Dubai thay thế London trở thành nơi cần đến. Các chuỗi cung ứng và tuyến đường mới mở cho "dòng chảy" dầu mỏ và vi mạch tiếp tục củng cố ngân khố nhà nước Nga và đảm bảo cho nguồn lực của nước này trong cuộc xung đột quân sự với Ukraine.

Như vậy, khi lệnh trừng phạt liên tục được phương Tây tung ra, thì Nga cũng không ngừng áp dụng các biện pháp đối phó mới tương ứng. Vậy thực tế, các lệnh trừng phạt của phương Tây có phải đã không đạt hiệu quả? Và tiếp theo còn có thể xảy ra những gì trong cuộc chiến tranh kinh tế này?

Nhà báo của Bloomberg phân tích, các lệnh trừng phạt ban đầu rất ít tác dụng đối với Nga, vì "hầu như không có sự thực thi nào, bởi Moscow có nhiều cách ứng phó và nhiều lỗ hổng đã được tìm thấy", chẳng hạn, các nhà sản xuất chip phương Tây nói không thể kiểm soát chuỗi cung ứng của mình, khi công nghệ chip của họ được tìm thấy trong tên lửa Nga...

Gần đây, việc thực thi đã mạnh mẽ hơn nhiều với việc nhiều tàu chở dầu Nga bị đưa vào danh sách đen vì vận chuyển dầu dưới mức giá trần, nhưng các biện pháp vẫn chưa đủ. Sau này, khi các lệnh trừng phạt thứ cấp được tính tới, dường như bắt đầu gây khó khăn thực sự cho Moscow, chẳng hạn trừng phạt ngân hàng Trung Quốc tài trợ xuất khẩu hàng hóa cho ngành công nghiệp quốc phòng Nga...

Mặt trận trải khắp thế giới

Tràn ngập các sự kiện, con số chi tiết mà không khô khan, từ một cuộc điện đàm, đến những câu chuyện thực tế hấp dẫn, sách "Punishing Putin: Inside the global economics war to bring down Russia" đã đưa độc giả vào những cuộc thảo luận hậu trường gay cấn, dẫn đến một kỷ nguyên hoàn toàn mới của "thủ đoạn chính trị kinh tế" được các bên tính toán cẩn thận.

Nhà báo Baker nhận định, cách những chiến lược mới này đang sắp xếp lại hoàn toàn các liên minh toàn cầu. Và nó sẽ ảnh hưởng đến trật tự thế giới ngày nay, thậm chí cho cả các thế hệ mai sau.

Trước trùng điệp các vòng trừng phạt, Moscow đã không nao núng trước 8 năm lệnh trừng phạt của Mỹ (đợt trừng phạt đầu tiên kể từ năm 2014, khi Nga sáp nhập bán đảo Crimea), khi Tổng thống Nga Vladimir Putin đã phát lệnh khởi động chiến dịch quân sự vào Ukraine (2/2022). Ngay trong những giờ sau đó, các nhà lãnh đạo phương Tây đã sử dụng các công cụ kinh tế để chống lại một cường quốc có vũ khí hạt nhân.

Những gì diễn ra tiếp sau đó là những "thí nghiệm kinh tế, tài chính" khổng lồ hiện hữu ở khắp nơi trên thế giới, không thể phủ nhận việc nó có thể tác động làm thay đổi thế giới và từ đó, có nguy cơ đẩy toàn cầu vào một cuộc suy thoái tàn khốc.

Nhưng mục đích của những đòn tấn công kinh tế từ phương Tây lại rất đơn giản - là làm suy yếu sức mạnh cỗ máy quân sự của Tổng thống Putin và gây tổn hại đến nền kinh tế Nga—từng là nền kinh tế lớn thứ 11 trên hành tinh.

Nhà báo Stephanie Baker gọi "cuộc đổ bộ" của hàng loạt đòn trừng phạt từ phương Tây là "cuộc chiến bóng tối dữ dội" và cho biết, những nghiên cứu của bà cho thấy rõ, kết luận cuộc tấn công kinh tế của phương Tây vào Nga không có tác dụng là không đúng.

"Tôi nhận thấy, đây là chiến dịch tuyên truyền hiệu quả từ phía Nga. Do đó, sự ủng hộ đối với các lệnh trừng phạt có thể sẽ giảm đi".

Đối mặt với hàng loạt khó khăn do tác động từ các vòng trừng phạt, "tôi không nói rằng, nền kinh tế Nga sẽ sụp đổ, nhưng nếu giá dầu giảm mạnh và một số trụ cột quan trọng yếu đi, thì cuộc xung đột cũng không thể kéo dài được lâu”, bà Stephanie Baker kết luận.

'Vũ khí thương mại' của ông Trump có thể đánh ‘knock out’ nền kinh tế Anh

'Vũ khí thương mại' của ông Trump có thể đánh ‘knock out’ nền kinh tế Anh

Tờ The Times nhận định, nhiệm kỳ thứ hai của Donald Trump đặt ra những thách thức đáng kể đối với Vương quốc Anh và ...

Giá vàng hôm nay 22/11/2024: Giá vàng tiếp tục tăng nhanh, cuộc săn hàng giá hời bắt đầu, chưa có lý do để điều chỉnh dự báo về vàng

Giá vàng hôm nay 22/11/2024: Giá vàng tiếp tục tăng nhanh, cuộc săn hàng giá hời bắt đầu, chưa có lý do để điều chỉnh dự báo về vàng

Giá vàng hôm nay 22/11/2024: Giá vàng thế giới đã được đẩy lên một ngưỡng kháng cự quan trọng 2.650 USD/ounce. Giá vàng trong nước ...

Giá cà phê hôm nay 22/11/2024: Giá cà phê robusta quay đầu, xuất khẩu nửa đầu tháng 11 giảm tới  44,8%, không trì hoãn thích ứng EUDR

Giá cà phê hôm nay 22/11/2024: Giá cà phê robusta quay đầu, xuất khẩu nửa đầu tháng 11 giảm tới 44,8%, không trì hoãn thích ứng EUDR

Nửa đầu tháng 11, xuất khẩu cà phê của Việt Nam chỉ đạt 20.933 tấn, giảm 44,8% so với cùng kỳ năm ngoái, thu về ...

APEC giữ vững ‘ngọn cờ’ tự do hóa thương mại

APEC giữ vững ‘ngọn cờ’ tự do hóa thương mại

Nền kinh tế thế giới đang đòi hỏi một định hình mới và tiến trình này trước hết sẽ diễn ra tại APEC - khu ...

Ukraine duyệt chi ngân sách khủng để sản xuất và mua vũ khí, thiếu đâu đi vay, Đan Mạch hối thúc châu Âu 'lên tiếng'

Ukraine duyệt chi ngân sách khủng để sản xuất và mua vũ khí, thiếu đâu đi vay, Đan Mạch hối thúc châu Âu 'lên tiếng'

Quốc hội Ukraine đã chính thức phê duyệt ngân sách quốc gia năm 2025, theo đó, bổ sung thêm tiền cho các nỗ lực quốc ...

Bài viết cùng chủ đề

Căng thẳng Nga-Ukraine

Đọc thêm

Tổng Giám đốc IMF: AI vừa là hy vọng, vừa là rủi ro đối với kinh tế toàn cầu

Tổng Giám đốc IMF: AI vừa là hy vọng, vừa là rủi ro đối với kinh tế toàn cầu

Tổng Giám đốc IMF nhận định AI đang trở thành động lực quan trọng đối với kinh tế toàn cầu, nhưng sự phát triển công nghệ này cũng kéo theo ...
Đảng Cộng sản Áo khâm phục câu chuyện Việt Nam trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Đảng Cộng sản Áo khâm phục câu chuyện Việt Nam trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Ngày 7/10, Đại sứ Việt Nam tại Áo Vũ Lê Thái Hoàng gặp Bà Elke Kahr, Lãnh đạo Đảng Cộng sản và Thị trưởng thành phố Graz.
Viết tiếp bản hùng ca 'Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh'

Viết tiếp bản hùng ca 'Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh'

80 năm đã đi qua kể từ mùa Đông lịch sử năm 1946, nhưng tinh thần 'Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh' không chỉ được nhắc lại như một ...
Tuyên bố chung giữa nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam và Cộng hòa Panama nhân dịp chuyến thăm chính thức Việt Nam của Tổng thống Cộng hòa Panama

Tuyên bố chung giữa nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam và Cộng hòa Panama nhân dịp chuyến thăm chính thức Việt Nam của Tổng thống Cộng hòa Panama

Báo Thế giới và Việt Nam trân trọng giới thiệu Tuyên bố chung giữa nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam và Cộng hòa Panama.
Lộ diện hai nhà khoa học giành Nobel Hóa học 2026

Lộ diện hai nhà khoa học giành Nobel Hóa học 2026

Ngày 7/10, nhà khoa học Pháp Henri Kagan và nhà khoa học Nhật Bản Kenso Soai được trao Nobel Hóa học 2026.
Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tiếp Bộ trưởng Ngoại giao Panama

Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tiếp Bộ trưởng Ngoại giao Panama

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung đã gặp làm việc với Bộ trưởng Ngoại giao Panama Javier Eduardo Martínez-Acha Vásquez.
Agribank chuyển đổi số, hiện đại hóa hệ thống, tăng khả năng tiếp cận vốn và phụng sự khách hàng

Agribank chuyển đổi số, hiện đại hóa hệ thống, tăng khả năng tiếp cận vốn và phụng sự khách hàng

Nếu không nhanh chóng thay đổi, các ngân hàng sẽ bị tụt lại phía sau trong kỷ nguyên số.
Giá heo hơi hôm nay 7/10: Đà giảm mạnh mẽ, lùi xa mốc 60.000 đồng/kg, dao động trong khoảng 53.000 - 55.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 7/10: Đà giảm mạnh mẽ, lùi xa mốc 60.000 đồng/kg, dao động trong khoảng 53.000 - 55.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 7/10, nhìn chung, đà giảm vẫn mạnh mẽ và bao trùm toàn bộ thị trường heo hơi cả nước trong sáng nay.
Giá nông sản hôm nay 7/10/2026: Giá cà phê trong nước có 'bệ đỡ' vững chắc trước vụ mới, Giá tiêu ổn định; Dòng chảy dầu từ Trung Đông phục hồi nhanh

Giá nông sản hôm nay 7/10/2026: Giá cà phê trong nước có 'bệ đỡ' vững chắc trước vụ mới, Giá tiêu ổn định; Dòng chảy dầu từ Trung Đông phục hồi nhanh

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 7/10/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước.
Hơn 300 doanh nghiệp điện tử tham dự Triển lãm IEAE HANOI 2026

Hơn 300 doanh nghiệp điện tử tham dự Triển lãm IEAE HANOI 2026

IEAE HANOI 2026 diễn ra từ 5-7/11, quy tụ hơn 300 doanh nghiệp với hơn 550 gian hàng, giới thiệu sản phẩm điện tử, điện gia dụng và thiết bị thông minh.
Giá nông sản hôm nay 6/10/2026: Giá cà phê trong nước có thể xuất hiện các nhịp tăng, Giá tiêu khó lên; Xuất khẩu gạo Thái Lan nguy cơ vỡ kế hoạch

Giá nông sản hôm nay 6/10/2026: Giá cà phê trong nước có thể xuất hiện các nhịp tăng, Giá tiêu khó lên; Xuất khẩu gạo Thái Lan nguy cơ vỡ kế hoạch

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 6/10/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước.
Khởi động cuộc thi Tôi yêu PETROVIETNAM chặng 2 - 'Kiến tạo năng lượng quốc gia'

Khởi động cuộc thi Tôi yêu PETROVIETNAM chặng 2 - 'Kiến tạo năng lượng quốc gia'

Khởi động cuộc thi Tôi yêu PETROVIETNAM chặng 2 với chủ đề 'Kiến tạo năng lượng quốc gia'...
Công bố thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung trong lĩnh vực kinh doanh bất động sản

Công bố thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung trong lĩnh vực kinh doanh bất động sản

Bộ Xây dựng vừa ban hành Quyết định số 1649/QĐ-BXD ngày 18/9 về việc công bố thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung trong lĩnh vực kinh doanh bất động sản.
Sky Real trở thành đại lý phân phối chính thức của dự án A&K Tower

Sky Real trở thành đại lý phân phối chính thức của dự án A&K Tower

Tiếp tục chiến lược mở rộng danh mục sản phẩm bất động sản cao cấp tại khu Đông Tp.HCM, Sky Real chính thức trở thành đại lý phân phối dự án A&K Tower. Sự hợp ...
Vingroup khởi công Dự án Vinhomes King Park phía Tây thành phố Bắc Ninh

Vingroup khởi công Dự án Vinhomes King Park phía Tây thành phố Bắc Ninh

Tập đoàn Vingroup, đại diện Liên danh nhà đầu tư đã chính thức khởi công Dự án Đầu tư xây dựng Khu đô thị mới phía Tây Bắc thành phố Bắc Ninh.
Lợi nhuận bất động sản ngày càng bị lãi vay bào mòn

Lợi nhuận bất động sản ngày càng bị lãi vay bào mòn

Lãi suất vay tăng đang làm thay đổi đáng kể bài toán đầu tư bất động sản.
Hưng Lộc Phát Corp ra mắt Dự án căn hộ đẳng cấp tại khu Nam Sài Gòn

Hưng Lộc Phát Corp ra mắt Dự án căn hộ đẳng cấp tại khu Nam Sài Gòn

Trong bối cảnh thị trường bất động sản cả nước đang chờ những dấu hiệu tích cực để quay trở lại thời kỳ phát triển mạnh mẽ, Hưng Lộc Phát Corp đã làm một cú ...
Nguyễn Thanh Luân: 'Hiểu khách hàng quan trọng không kém hiểu thị trường'

Nguyễn Thanh Luân: 'Hiểu khách hàng quan trọng không kém hiểu thị trường'

Thị trường bất động sản có thể được đo bằng giá bán, nguồn cung hay tốc độ giao dịch, nhưng với người làm môi giới, những con số ấy mới chỉ là một phần của ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 7/10: Đồng USD giảm giá, tạo đà nâng đỡ các đồng tiền khác

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 7/10: Đồng USD giảm giá, tạo đà nâng đỡ các đồng tiền khác

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 7/10 ghi nhận đồng USD đã giảm giá, tạo đà nâng đỡ cho các đồng tiền chủ chốt khác.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 6/10: Đồng Euro giảm xuống mức thấp nhất trong 17 tháng so với đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 6/10: Đồng Euro giảm xuống mức thấp nhất trong 17 tháng so với đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 6/10 cho thấy đồng Euro đã giảm xuống mức thấp nhất trong 17 tháng so với đồng USD.
MB được vinh danh là thành viên giao dịch đặc biệt tiêu biểu trên thị trường trái phiếu

MB được vinh danh là thành viên giao dịch đặc biệt tiêu biểu trên thị trường trái phiếu

Ngân hàng TMCP Quân đội (MB Bank) vừa được Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam vinh danh là thành viên giao dịch đặc biệt tiêu biểu trong giai đoạn 2025–2026 của thị trường trái ...
MB - Ngân hàng đầu tiên tại Việt Nam vượt mốc 100.000 tỷ đồng vốn điều lệ

MB - Ngân hàng đầu tiên tại Việt Nam vượt mốc 100.000 tỷ đồng vốn điều lệ

Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) chính thức hoàn tất việc tăng vốn điều lệ lên 100.687,5 tỷ đồng, trở thành ngân hàng đầu tiên tại Việt Nam vượt mốc 100.000 tỷ đồng vốn điều ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 5/10: Đồng USD nhận được trợ lực từ ba yếu tố quan trọng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 5/10: Đồng USD nhận được trợ lực từ ba yếu tố quan trọng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 5/10 ghi nhận đồng USD đang nhận được trợ lực từ ba yếu tố quan trọng.
Khởi tranh giải bóng đá chào mừng 30 năm ngành Chứng khoán Việt Nam

Khởi tranh giải bóng đá chào mừng 30 năm ngành Chứng khoán Việt Nam

Giải bóng đá chào mừng kỷ niệm 30 năm Ngày truyền thống ngành Chứng khoán Việt Nam chính thức khai mạc ngày 3/10.
Phiên bản di động