Văn chương và tàu đắm

Nhà văn Đức Guenter Grass, giải thưởng Nobel năm 1999, đã cho ra đời một truyện kể về vụ đắm tàu W. Gustloff vào tháng Giêng năm 1945. 
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
van chuong va tau dam Người Hà Nội nhớ tiếng leng keng
van chuong va tau dam Giá trị văn khắc trên bia cổ của Trung Hoa

Cuốn “Đi như cua” (Krebsgang) của ông được giới phê bình hoan nghênh, coi là một tác phẩm lớn, lần đầu tiên đưa ra ánh sáng thảm họa tàu Đức Gustloff bị đắm.

Những vụ đắm tàu trên thế giới xưa nay rất nhiều… Nhưng vụ đắm tàu Titanic làm chấn động dư luận nhất, có phần do được hàng chục sách và phim đề cập đến. Titanic là một chiếc tàu Anh khổng lồ vượt Đại Tây Dương, chở được trên 4.000 khách, không kể 1.000 nhân viên và thủy thủ. Hạ thủy vào năm 1912, nó được coi là tàu chở khách lớn nhất và huy hoàng nhất thời đó. Chẳng may, nó bị đắm ngay chuyến đi Mỹ đầu tiên (tháng 4/1912) khi va phải một tảng băng gần đảo Terre Neuve (nay thuộc Canada). Một chiếc tàu khách cách đó 150km đến chỉ cứu được 700 người. 1.500 người chết, trong đó có 4 tỷ phú Mỹ (Vua đồng, Vua xe lửa, Vua tàu điện,...).

van chuong va tau dam

Vụ đắm tàu Titanic phá tan niềm kiêu hãnh của nền văn minh công nghệ hiện đại phương Tây tự cho là thắng được thiên nhiên.

 33 năm sau, vụ đắm tàu W. Gustloff chôn vùi giấc mộng làm bá chủ thế giới của Đức quốc xã, với 9.000 người chết, phần nhiều là đàn bà và trẻ em, chỉ có 1.200 người sống sót. Một đêm mùa đông giá rét cuối tháng Giêng 1945, ba tháng trước khi chiến tranh kết thúc, chiếc tàu ngầm S.13 của Liên Xô ở biển Baltic đã phóng ba quả thủy lôi trúng tàu Gustloff. Quả thứ hai có khắc chữ: “Vì Stalin”.

Tại sao thảm họa Gustolff lớn hơn Titanic, số người chết gấp sáu lần mà lại ít được chú ý tới, bị “bưng bít” trong một thời gian dài. Tờ báo Đức Des Spiegel (Tấm gương) giải thích, ấy là vì cả hai phía Liên Xô (Nga) và Đức đều muốn “lờ” đi vì đại đa số nạn nhân là thường dân (hoảng hốt chạy từ phía Đông sang phần Tây nước Đức trước sự tấn công vũ bão của xe tăng Hồng Quân)…

Mặc dù không thể kết án vụ đắm tàu Gustloff là “tội ác chiến tranh” vì trên tàu còn có 900 sinh viên trường Tàu ngầm và đặt súng pháo. Sau Đại chiến II, nước Đức không muốn phanh phui vụ thảm họa thường dân Gustloff sợ bị lên án là có “đầu óc trả thù”. Mặt khác, các thanh niên Đức hận thế hệ trước gây chiến nên coi là Đức không có nạn nhân. Phải đợi đến hết Chiến tranh Lạnh (Bức tường Berlin đổ năm 1989) và sự thống nhất Đức, không khí chính trị và tâm lý cởi mở hơn mới cho phép trở lại các vấn đề gay cấn. Các tác phẩm của Grass cũng nhắc đến sự kiện hơn 10 triệu dân thường Đức, sau khi Đức đầu hàng, bị tống khứ khỏi các nước phía Đông châu Âu; họ bị nhân dân địa phương ngược đãi do căm thù Đức, trên 2 triệu người chết vì đói rét. Họ có quyền được đền bù không? Grass chỉ nhắc nhở là “nghĩ đến nước Đức ngày nay, nhất thiết không được quên lò thiêu người Auschwitz (Aosvitx)”. Với những vấn đề tế nhị như vậy, ông không muốn là người cánh hữu.

G. Grass, mới đầu sáng tác thơ mang tính tự nguyện, âm điệu và ngôn ngữ độc đáo, phản ánh những băn khoăn đối với hiện tại. Ông viết tiểu thuyết nổi tiếng năm 1959 “Chiếc trống sắt tây”. Tác phẩm nói lên nỗi kinh hoàng của tác giả trước những sự kiện đe dọa loài người, cả nước Đức bệnh hoạn và kinh tởm dưới con mắt sắc và hằn học của nhân vật chính là một tên lùn độc ác bị bệnh thần kinh.

van chuong va tau dam Trong đời sống vợ chồng ai hay hành hung?

Trước đây, tôi từng viết về “đánh vợ” là một tệ nạn xã hội ở Trung Quốc và Việt Nam, những nước theo Khổng học ...

van chuong va tau dam Người Hà Nội có biết không?

Mỗi lần có việc đến Bưu điện cũ Hà Nội được xây dựng từ thời Pháp (vốn gọi là “nhà dây thép”), nhìn tháp Hòa ...

van chuong va tau dam Văn và triết về cái vô lý của đời người

Do những đảo lộn về kinh tế, xã hội, tư tưởng, tâm lý gây ra bởi chiến tranh, cách mạng công nghiệp, bước tiến nhảy ...

Hữu Ngọc

Đọc thêm

Kiều bào Nhật Bản thành kính dâng hương kỷ niệm 136 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh

Kiều bào Nhật Bản thành kính dâng hương kỷ niệm 136 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh

Kiều bào cùng đại biểu Việt Nam tại Nhật Bản dâng hương tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh tại 'Không gian Việt Nam' ở Mimasaka.
Chính trường Anh gặp khủng hoảng nội bộ, Thủ tướng Keir Starmer chịu áp lực từ chức

Chính trường Anh gặp khủng hoảng nội bộ, Thủ tướng Keir Starmer chịu áp lực từ chức

Thủ tướng Anh Keir Starmer đối mặt áp lực rời ghế Thủ tướng khi hơn 90 nghị sĩ Công đảng được cho là muốn thay lãnh đạo.
Hãng xe sang của Đức tính quay lại ‘đường đua quốc phòng’ giữa làn sóng tái vũ trang châu Âu

Hãng xe sang của Đức tính quay lại ‘đường đua quốc phòng’ giữa làn sóng tái vũ trang châu Âu

Mercedes-Benz để ngỏ khả năng tham gia sản xuất quốc phòng khi châu Âu đẩy mạnh tái vũ trang và ngành ô tô Đức gặp nhiều khó khăn.
Ngành điều Việt Nam: Từ công xưởng chế biến tới bài toán thương hiệu

Ngành điều Việt Nam: Từ công xưởng chế biến tới bài toán thương hiệu

Tháng 4/2026, Việt Nam chi gần 943 triệu USD nhập khẩu hạt điều thô – mức cao nhất từ trước tới nay trong một tháng.
GE Vernova sẽ đầu tư thêm 200 triệu USD, hỗ trợ nhà cung cấp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu

GE Vernova sẽ đầu tư thêm 200 triệu USD, hỗ trợ nhà cung cấp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu

Các công nghệ của GE Vernova đang đóng góp khoảng 30% sản lượng điện tại Việt Nam, giữ vai trò quan trọng trong đảm bảo an ninh năng lượng quốc ...
Kiên trì mục tiêu chuyển đổi xăng sinh học E10

Kiên trì mục tiêu chuyển đổi xăng sinh học E10

Việt Nam đang bắt kịp xu hướng của thế giới khi triển khai xăng sinh học E10, đồng thời có thể nâng lên xăng E15 hoặc E20...
‘Bản giao hưởng Hồ trên núi - Trà trong mây’: ‘Đại tiệc’ nghệ thuật mãn nhãn thắp sáng mùa du lịch Thái Nguyên 2026

‘Bản giao hưởng Hồ trên núi - Trà trong mây’: ‘Đại tiệc’ nghệ thuật mãn nhãn thắp sáng mùa du lịch Thái Nguyên 2026

Chương trình khai mạc Mùa du lịch Thái Nguyên năm 2026 diễn ra tối 15/5 với chủ đề “Bản giao hưởng: Hồ trên núi - Trà trong mây” đã mang đến cho khán giả một ...
Khám phá 2 địa điểm du lịch ấn tượng tại Thái Nguyên mùa Hè này

Khám phá 2 địa điểm du lịch ấn tượng tại Thái Nguyên mùa Hè này

Hãy cùng bỏ túi ngay hai địa điểm du lịch Thái Nguyên có cảnh sắc thiên nhiên kỳ thú, giúp du khách tận hưởng trọn vẹn vẻ đẹp của vùng đất này.
Vùng chè Tân Cương (Thái Nguyên): Gắn sản xuất nông nghiệp với phát triển du lịch cộng đồng

Vùng chè Tân Cương (Thái Nguyên): Gắn sản xuất nông nghiệp với phát triển du lịch cộng đồng

Người dân xã Tân Cương,TP. Thái Nguyên kết hợp sản xuất với làm du lịch cộng đồng để quảng bá thương hiệu, tạo điều kiện cho du khách trải nghiệm thực tế.
Giao hưởng, nhạc kịch, drone light cùng dàn sao thắp sáng đêm khai mạc Mùa du lịch Thái Nguyên 2026

Giao hưởng, nhạc kịch, drone light cùng dàn sao thắp sáng đêm khai mạc Mùa du lịch Thái Nguyên 2026

Lễ khai mạc Mùa du lịch Thái Nguyên năm 2026 với chủ đề ‘Bản giao hưởng Hồ trên núi - Trà trong mây’ hứa hẹn là đêm nghệ thuật đặc biệt
Khám phá 5 điểm săn bình minh tuyệt đẹp tại Việt Nam

Khám phá 5 điểm săn bình minh tuyệt đẹp tại Việt Nam

Không chỉ là khoảnh khắc mở đầu cho một ngày mới, bình minh còn trở thành trải nghiệm du lịch được nhiều người trẻ ưa chuộng.
Du lịch Việt Nam tăng tốc ngoạn mục

Du lịch Việt Nam tăng tốc ngoạn mục

Việt Nam từ một điểm đến mới nổi đang vươn lên mạnh mẽ với tốc độ khiến giới chuyên gia quốc tế và ngành du lịch khu vực phải bất ngờ.
Một nhịp cầu ngoại giao văn hóa bền bỉ

Một nhịp cầu ngoại giao văn hóa bền bỉ

Những khoảnh khắc ấy, tưởng lặng lẽ và giản dị lại chính là tinh thần đẹp nhất của Những ngày văn học châu Âu 2026 đang diễn ra tại Việt Nam.
Phở Việt lên đường tới châu Âu bằng hành trình ngoại giao văn hóa

Phở Việt lên đường tới châu Âu bằng hành trình ngoại giao văn hóa

Chương trình “Phở Cultural Roadshow Europe 2026” sẽ đưa tinh hoa ẩm thực Việt Nam tới nhiều quốc gia châu Âu như Ba Lan, Slovakia, Áo, Hungary, Czech và Đức.
Một căn bếp Việt trở thành đại sứ văn hóa giữa lòng Hà Nội

Một căn bếp Việt trở thành đại sứ văn hóa giữa lòng Hà Nội

Tại Việt Nam, các lớp học nấu ăn dành cho du khách quốc tế đang góp phần tạo nên nhịp cầu văn hóa sinh động.
Khi áo dài Việt được gọi tên trên bản đồ thế giới

Khi áo dài Việt được gọi tên trên bản đồ thế giới

Cuốn sách ‘Công thức áo dài ly vuông’ của NTK Đỗ Trịnh Hoài Nam vừa chính thức ra mắt và vinh dự xác lập Kỷ lục toàn cầu.
Cuộc du hành đêm Hè cùng văn chương châu Âu

Cuộc du hành đêm Hè cùng văn chương châu Âu

Chương trình “Đêm Hè văn chương” tại Viện Goethe Hà Nội đã mang đến cho khán giả một không gian nghệ thuật giàu cảm xúc.
Khơi dậy tình yêu với văn hoá và lịch sử dân tộc qua cuốn sách '100 điều tự hào Việt Nam'

Khơi dậy tình yêu với văn hoá và lịch sử dân tộc qua cuốn sách '100 điều tự hào Việt Nam'

Tại Phố sách Hà Nội, buổi ra mắt cuốn sách “100 điều tự hào Việt Nam” đã thu hút đông đảo phụ huynh, học sinh và những người quan tâm.
Khám phá các hoạt động đặc sắc tại Lễ hội Làng Sen 2026

Khám phá các hoạt động đặc sắc tại Lễ hội Làng Sen 2026

Nhân dịp kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026), tỉnh Nghệ An tổ chức Lễ hội Làng Sen năm 2026.
Triển lãm 'Sen trong đá' tôn vinh khí phách và vẻ đẹp người phụ nữ Việt Nam

Triển lãm 'Sen trong đá' tôn vinh khí phách và vẻ đẹp người phụ nữ Việt Nam

“Sen trong đá” giới thiệu 25 chân dung nữ chiến sĩ cách mạng được thể hiện trên chất liệu lá sen, khắc họa vẻ đẹp kiên cường, bất khuất của phụ nữ Việt Nam.
Vẻ đẹp lụa Việt níu chân du khách quốc tế

Vẻ đẹp lụa Việt níu chân du khách quốc tế

Ở phố cổ Hà Nội, những cửa hàng lụa nhỏ vẫn lặng lẽ gìn giữ nghề truyền thống và đưa vẻ đẹp của lụa Việt đến gần hơn với du khách quốc tế.
Lan tỏa bản sắc văn hóa Việt giữa lòng thủ đô Seoul

Lan tỏa bản sắc văn hóa Việt giữa lòng thủ đô Seoul

Đại sứ quán Việt Nam tại Hàn Quốc đã tham gia Lễ hội mùa xuân Seoul 2026 với gian hàng giới thiệu văn hóa, ẩm thực và du lịch Việt Nam.
Di sản phương Đông trong dòng chảy đô thị

Di sản phương Đông trong dòng chảy đô thị

Nhiều kinh đô cũ ở Đông Bắc Á ngày nay không chỉ lưu giữ những dấu tích của quá khứ mà đang được khai thác theo những cách thức khác nhau.
Nghệ An: Lễ đón tiếng sấm của người Ơ Đu được công nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Nghệ An: Lễ đón tiếng sấm của người Ơ Đu được công nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Lễ đón tiếng sấm là nghi lễ độc đáo gắn với tín ngưỡng, bản sắc và đời sống cộng đồng người Ơ Đu, Nghệ An.
Phiên bản di động