Văn chương và tàu đắm

Nhà văn Đức Guenter Grass, giải thưởng Nobel năm 1999, đã cho ra đời một truyện kể về vụ đắm tàu W. Gustloff vào tháng Giêng năm 1945. 
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
van chuong va tau dam Người Hà Nội nhớ tiếng leng keng
van chuong va tau dam Giá trị văn khắc trên bia cổ của Trung Hoa

Cuốn “Đi như cua” (Krebsgang) của ông được giới phê bình hoan nghênh, coi là một tác phẩm lớn, lần đầu tiên đưa ra ánh sáng thảm họa tàu Đức Gustloff bị đắm.

Những vụ đắm tàu trên thế giới xưa nay rất nhiều… Nhưng vụ đắm tàu Titanic làm chấn động dư luận nhất, có phần do được hàng chục sách và phim đề cập đến. Titanic là một chiếc tàu Anh khổng lồ vượt Đại Tây Dương, chở được trên 4.000 khách, không kể 1.000 nhân viên và thủy thủ. Hạ thủy vào năm 1912, nó được coi là tàu chở khách lớn nhất và huy hoàng nhất thời đó. Chẳng may, nó bị đắm ngay chuyến đi Mỹ đầu tiên (tháng 4/1912) khi va phải một tảng băng gần đảo Terre Neuve (nay thuộc Canada). Một chiếc tàu khách cách đó 150km đến chỉ cứu được 700 người. 1.500 người chết, trong đó có 4 tỷ phú Mỹ (Vua đồng, Vua xe lửa, Vua tàu điện,...).

van chuong va tau dam

Vụ đắm tàu Titanic phá tan niềm kiêu hãnh của nền văn minh công nghệ hiện đại phương Tây tự cho là thắng được thiên nhiên.

 33 năm sau, vụ đắm tàu W. Gustloff chôn vùi giấc mộng làm bá chủ thế giới của Đức quốc xã, với 9.000 người chết, phần nhiều là đàn bà và trẻ em, chỉ có 1.200 người sống sót. Một đêm mùa đông giá rét cuối tháng Giêng 1945, ba tháng trước khi chiến tranh kết thúc, chiếc tàu ngầm S.13 của Liên Xô ở biển Baltic đã phóng ba quả thủy lôi trúng tàu Gustloff. Quả thứ hai có khắc chữ: “Vì Stalin”.

Tại sao thảm họa Gustolff lớn hơn Titanic, số người chết gấp sáu lần mà lại ít được chú ý tới, bị “bưng bít” trong một thời gian dài. Tờ báo Đức Des Spiegel (Tấm gương) giải thích, ấy là vì cả hai phía Liên Xô (Nga) và Đức đều muốn “lờ” đi vì đại đa số nạn nhân là thường dân (hoảng hốt chạy từ phía Đông sang phần Tây nước Đức trước sự tấn công vũ bão của xe tăng Hồng Quân)…

Mặc dù không thể kết án vụ đắm tàu Gustloff là “tội ác chiến tranh” vì trên tàu còn có 900 sinh viên trường Tàu ngầm và đặt súng pháo. Sau Đại chiến II, nước Đức không muốn phanh phui vụ thảm họa thường dân Gustloff sợ bị lên án là có “đầu óc trả thù”. Mặt khác, các thanh niên Đức hận thế hệ trước gây chiến nên coi là Đức không có nạn nhân. Phải đợi đến hết Chiến tranh Lạnh (Bức tường Berlin đổ năm 1989) và sự thống nhất Đức, không khí chính trị và tâm lý cởi mở hơn mới cho phép trở lại các vấn đề gay cấn. Các tác phẩm của Grass cũng nhắc đến sự kiện hơn 10 triệu dân thường Đức, sau khi Đức đầu hàng, bị tống khứ khỏi các nước phía Đông châu Âu; họ bị nhân dân địa phương ngược đãi do căm thù Đức, trên 2 triệu người chết vì đói rét. Họ có quyền được đền bù không? Grass chỉ nhắc nhở là “nghĩ đến nước Đức ngày nay, nhất thiết không được quên lò thiêu người Auschwitz (Aosvitx)”. Với những vấn đề tế nhị như vậy, ông không muốn là người cánh hữu.

G. Grass, mới đầu sáng tác thơ mang tính tự nguyện, âm điệu và ngôn ngữ độc đáo, phản ánh những băn khoăn đối với hiện tại. Ông viết tiểu thuyết nổi tiếng năm 1959 “Chiếc trống sắt tây”. Tác phẩm nói lên nỗi kinh hoàng của tác giả trước những sự kiện đe dọa loài người, cả nước Đức bệnh hoạn và kinh tởm dưới con mắt sắc và hằn học của nhân vật chính là một tên lùn độc ác bị bệnh thần kinh.

van chuong va tau dam Trong đời sống vợ chồng ai hay hành hung?

Trước đây, tôi từng viết về “đánh vợ” là một tệ nạn xã hội ở Trung Quốc và Việt Nam, những nước theo Khổng học ...

van chuong va tau dam Người Hà Nội có biết không?

Mỗi lần có việc đến Bưu điện cũ Hà Nội được xây dựng từ thời Pháp (vốn gọi là “nhà dây thép”), nhìn tháp Hòa ...

van chuong va tau dam Văn và triết về cái vô lý của đời người

Do những đảo lộn về kinh tế, xã hội, tư tưởng, tâm lý gây ra bởi chiến tranh, cách mạng công nghiệp, bước tiến nhảy ...

Hữu Ngọc

Đọc thêm

Lịch cúp điện Thành phố Huế hôm nay ngày 5/2/2026

Lịch cúp điện Thành phố Huế hôm nay ngày 5/2/2026

Thông tin lịch cúp điện tại Thành phố Huế theo từng khu vực được cập nhật mới nhất từ Điện lực miền Trung ngày 5/2/2026.
Dự báo thời tiết ngày mai (5/2): Băc Bộ sáng trời rét, vùng núi có rét đậm dưới 14 độ C; Nam Bộ đêm mưa vài nơi, ngày nắng

Dự báo thời tiết ngày mai (5/2): Băc Bộ sáng trời rét, vùng núi có rét đậm dưới 14 độ C; Nam Bộ đêm mưa vài nơi, ngày nắng

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực ngày mai (5/2) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thuỷ văn quốc gia.
Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung, Đặc phái viên của Tổng Bí thư Tô Lâm hội đàm với Trưởng Ban Liên lạc Đối ngoại Trung ương Trung Quốc

Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung, Đặc phái viên của Tổng Bí thư Tô Lâm hội đàm với Trưởng Ban Liên lạc Đối ngoại Trung ương Trung Quốc

Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung hội đàm với Ủy viên Trung ương Đảng, Trưởng Ban Liên lạc Đối ngoại Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc Lưu Hải ...
Tưng bừng chương trình Xuân Quê hương Tết Bính Ngọ 2026 tại Saudi Arabia

Tưng bừng chương trình Xuân Quê hương Tết Bính Ngọ 2026 tại Saudi Arabia

Đại sứ quán Việt Nam tại Saudi Arabia tổ chức chương trình Xuân Quê hương Tết Bính Ngọ 2026 tại trụ sở của Đại sứ quán ở thủ đô Riyadh.
Mỹ đưa dàn tàu chiến đến ngoài khơi một quốc gia Caribbean, tuyên bố thể hiện cam kết với 'một tương lai tươi sáng hơn'

Mỹ đưa dàn tàu chiến đến ngoài khơi một quốc gia Caribbean, tuyên bố thể hiện cam kết với 'một tương lai tươi sáng hơn'

Đại sứ quán Mỹ ra thông báo nêu rõ, các tàu chiến của nước này đã tới khu vực ngoài khơi Haiti.
Xung đột Ukraine: Tổng thống Pháp tiết lộ hành động châu Âu chuẩn bị thực hiện với Nga

Xung đột Ukraine: Tổng thống Pháp tiết lộ hành động châu Âu chuẩn bị thực hiện với Nga

Các công tác chuẩn bị đang được tiến hành nhằm tái khởi động các cuộc đàm phán trực tiếp giữa châu Âu và Nga về xung đột Ukraine.
Nhịp cầu kết nối văn hóa, du lịch giữa Busan (Hàn Quốc) với miền Trung Việt Nam

Nhịp cầu kết nối văn hóa, du lịch giữa Busan (Hàn Quốc) với miền Trung Việt Nam

Tổng lãnh sự Đoàn Phương Lan tham dự sự kiện 'Giới thiệu du lịch Huế - Quảng Trị và xúc tiến mở đường bay Phú Bài - Gimhae' tại Busan, Hàn Quốc.
Núi Cấm - Nóc nhà miền Tây đón xuân

Núi Cấm - Nóc nhà miền Tây đón xuân

Ở An Giang, có một nơi được ví như “đóa sen xanh” nâng đỡ linh khí trời đất – đó là Núi Cấm
Hơn 200 hoạt động quảng bá du lịch Việt Nam trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026

Hơn 200 hoạt động quảng bá du lịch Việt Nam trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026

Ngày 2/2, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch và Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai chủ trì tổ chức họp báo giới thiệu về Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai ...
Gia Lai quảng bá bản sắc cao nguyên tại Thủ đô, sẵn sàng cho Năm Du lịch Quốc gia 2026

Gia Lai quảng bá bản sắc cao nguyên tại Thủ đô, sẵn sàng cho Năm Du lịch Quốc gia 2026

Ngày 1/2, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Gia Lai phối hợp với Sở Du lịch Hà Nội tổ chức chương trình “Ngày Gia Lai tại Hà Nội”.
Rượu vang vùng Bắc Âu chinh phục người tiêu dùng thế giới

Rượu vang vùng Bắc Âu chinh phục người tiêu dùng thế giới

Không còn là đặc quyền của những miền nắng ấm, rượu vang châu Âu đang dịch chuyển dần về phía Bắc với những cái tên nổi bật như Estonia, Anh hay Thụy Điển.
Chiêm ngưỡng bầu trời đầy sao và cực quang rực rỡ tại vùng Đông Bắc Trung Quốc

Chiêm ngưỡng bầu trời đầy sao và cực quang rực rỡ tại vùng Đông Bắc Trung Quốc

Bầu trời đêm tại tỉnh Hắc Long Giang liên tục xuất hiện những khung cảnh ngoạn mục với bầu trời đầy sao và hiện tượng cực quang hiếm gặp.
Nghị quyết 80 và vị thế mới của văn hóa

Nghị quyết 80 và vị thế mới của văn hóa

Việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 80 về phát triển văn hóa Việt Nam trong giai đoạn mới là dấu mốc tư duy có ý nghĩa đặc biệt.
Lần đầu tiên vũ kịch nổi tiếng 'Khổng Tước' của nghệ sĩ Dương Lệ Bình đến Việt Nam

Lần đầu tiên vũ kịch nổi tiếng 'Khổng Tước' của nghệ sĩ Dương Lệ Bình đến Việt Nam

Nghệ sĩ múa nổi tiếng Dương Lệ Bình bày tỏ niềm hạnh phúc khi được đưa vũ kịch “Khổng Tước” đến với khán giả Việt Nam, khẳng định đây là một mối lương duyên.
Ra mắt ấn phẩm đặc biệt 'Nhâm nhi Tết Bính Ngọ'

Ra mắt ấn phẩm đặc biệt 'Nhâm nhi Tết Bính Ngọ'

“Nhâm nhi Tết Bính Ngọ” là cuốn sách Tết được thực hiện công phu, chỉn chu, ra mắt nhân dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 nhằm gìn giữ nếp đọc sách ngày Xuân.
3 con giáp “vàng son” năm 2026: Tài lộc dồi dào, cuộc sống khởi sắc

3 con giáp “vàng son” năm 2026: Tài lộc dồi dào, cuộc sống khởi sắc

Năm 2026 được dự báo mang đến nhiều thay đổi tích cực về vận trình, trong đó có những con giáp bất ngờ bước vào giai đoạn thuận lợi cả về tài lộc lẫn cuộc ...
Trải nghiệm Tết Việt-Nhật 2026: Nơi hội tụ văn hóa và tình bạn quốc tế

Trải nghiệm Tết Việt-Nhật 2026: Nơi hội tụ văn hóa và tình bạn quốc tế

Chương trình “Tết Việt-Nhật 2026” với chủ đề “Tân xuân: Gắn kết và giao thoa” được Trường Đại học Việt Nhật tổ chức tại cơ sở Hòa Lạc trong ngày 17/1.
Từ nền tảng văn hóa đến khát vọng phát triển

Từ nền tảng văn hóa đến khát vọng phát triển

Cuốn sách 'Con người Việt Nam vào kỷ nguyên mới' của PGS.TS. Nguyễn Hồng Vinh chạm trúng một vấn đề cốt lõi, có tính thời.
Áo dài Fashion Week London 2026: Đưa biểu tượng văn hóa Việt vào dòng chảy thời trang thế giới

Áo dài Fashion Week London 2026: Đưa biểu tượng văn hóa Việt vào dòng chảy thời trang thế giới

Dự án Áo dài Fashion Week London 2026 chính thức ra mắt, đánh dấu một nỗ lực mới trong hành trình đưa áo dài bước vào không gian đối thoại quốc tế.
Huế giới thiệu di sản cung đình và bản sắc văn hóa tại Australia

Huế giới thiệu di sản cung đình và bản sắc văn hóa tại Australia

UBND TP. Huế tổ chức chuỗi hoạt động biểu diễn nghệ thuật và quảng bá văn hóa Huế – Việt Nam tại ba thành phố của Australia gồm Sydney, Darwin và Canberra.
Đưa di sản tư liệu đến gần hơn với công chúng

Đưa di sản tư liệu đến gần hơn với công chúng

Di sản tư liệu thế giới của Việt Nam và tài liệu lưu trữ quốc gia tiêu biểu vừa chính thức ra mắt tại Hà Nội, đưa di sản tư liệu đến gần hơn với ...
Trình UNESCO hồ sơ Khu di tích khảo cổ Óc Eo – Ba Thê đề nghị công nhận Di sản thế giới

Trình UNESCO hồ sơ Khu di tích khảo cổ Óc Eo – Ba Thê đề nghị công nhận Di sản thế giới

Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính vừa chấp thuận chủ trương gửi Hồ sơ khoa học “Khu di tích khảo cổ Óc Eo – Ba Thê, tỉnh An Giang” tới UNESCO.
UNESCO hỗ trợ 740.000 USD giúp Việt Nam khắc phục hậu quả bão lũ, bảo vệ di sản văn hóa

UNESCO hỗ trợ 740.000 USD giúp Việt Nam khắc phục hậu quả bão lũ, bảo vệ di sản văn hóa

Sau loạt bão nghiêm trọng cuối năm 2025, UNESCO công bố gói hỗ trợ gần 740.000 USD nhằm bảo vệ di sản và duy trì giáo dục tại Việt Nam.
Chú Tễu kể chuyện Tết Việt bằng ngôn ngữ hoạt hình 3D

Chú Tễu kể chuyện Tết Việt bằng ngôn ngữ hoạt hình 3D

Câu chuyện về 'Bánh Tễu' được kể lại bằng ngôn ngữ phim hoạt hình 3D đã mở ra một hướng tiếp cận giàu cảm xúc và giá trị văn hóa.
Phiên bản di động