Vị thế vững chắc để thoát bẫy thu nhập trung bình

Linh Chi
(thực hiện)
Gắn bó với Việt Nam khoảng hai thập kỷ, GS. TS. Andreas Stoffers tại Đại học Quản trị Kinh tế FOM (Đức) đánh giá cao tiềm năng của đất nước trong việc vượt qua bẫy thu nhập trung bình.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Vị thế vững chắc để thoát bẫy thu nhập trung bình
GS. TS. Andreas Stoffers tại Đại học Quản trị Kinh tế FOM (Đức). (Ảnh NVCC)

Ông nhận định như thế nào về đà tăng trưởng của kinh tế Việt Nam trong những tháng vừa qua? Chính phủ kiên định với mục tiêu đạt tốc độ tăng trưởng 8,3-8,5% trong năm 2025, coi đây là nền tảng cho sự phát triển bứt phá. Liệu mục tiêu tăng trưởng này có khả thi?

Theo tôi, Việt Nam vẫn đang duy trì được đà tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ. Trong nửa đầu năm nay, Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) đã tăng 7,52%. Có cơ sở để tin rằng, mục tiêu tăng trưởng GDP 8,3-8,5% trong năm 2025 là hoàn toàn có thể đạt được. Ngay cả khi tốc độ tăng trưởng chỉ thấp hơn một chút so với mục tiêu, thì đây vẫn là một dấu hiệu ấn tượng về sức mạnh của nền kinh tế Việt Nam.

Đặt trong bối cảnh toàn cầu, gần đây, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) đã điều chỉnh dự báo tăng trưởng toàn cầu cho năm 2025 lên 3% và năm 2026 lên 3,1%. Nhìn vào bức tranh tăng trưởng, người ta không thể không đánh giá cao đất nước hình chữ S. Hiện tại, có nhiều động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế Việt Nam. Một trong số đó là sự gia tăng sản xuất. Chỉ số sản xuất công nghiệp đã tăng 10% trong năm 2024 và tăng 9,2% trong 6 tháng đầu năm 2025. Bên cạnh đó, sự gia tăng tiêu dùng và kim ngạch xuất khẩu đều đang góp phần tích cực vào hiệu suất của nền kinh tế.

Chính sách tài khóa và tiền tệ thận trọng của quốc gia cũng là yếu tố then chốt hỗ trợ đà tăng trưởng này. Đặc biệt, những tháng gần đây, Việt Nam đã cho thấy các quyết sách mang tính đột phá và đúng đắn có thể thúc đẩy tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ hơn nữa. Vì vậy, theo tôi, các mục tiêu tăng trưởng trên 8% mà Việt Nam đặt ra tuy tham vọng nhưng hoàn toàn thực tế và có thể đạt được.

Với nhiều năm nghiên cứu về kinh tế Việt Nam, ông đánh giá thế nào về triển vọng của đất nước trong việc thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình và hiện thực hóa các mục tiêu tăng trưởng cao?

Bẫy thu nhập trung bình thực sự là một trở ngại đáng kể đối với nhiều quốc gia trên con đường trở thành nước công nghiệp. Gắn bó với Việt Nam khoảng hai thập kỷ, từng làm việc tại đây trong tám năm và theo sát các diễn biến tại những quốc gia có điều kiện tương đồng, tôi đánh giá, tiềm năng của Việt Nam trong việc vượt qua bẫy thu nhập trung bình là rất lớn.

Điểm then chốt tại Việt Nam là kể từ sau công cuộc Đổi mới năm 1986 và hàng loạt bước đi tiếp theo như Mỹ dỡ bỏ cấm vận thương mại năm 1994, ký kết Hiệp định thương mại song phương với Mỹ năm 2001, gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) vào năm 2007, ký kết nhiều Hiệp định thương mại tự do và hội nhập sâu rộng vào chuỗi giá trị toàn cầu. Điều này khẳng định, nền tảng cho phát triển bền vững đã được thiết lập vững chắc. Việt Nam cam kết theo đuổi thương mại tự do, kinh tế thị trường và bảo vệ nhà đầu tư. Đồng thời, kiên định theo đuổi chính sách đối ngoại cân bằng trong bối cảnh địa chính trị phức tạp hiện nay.

Uy tín của Việt Nam ngày càng tăng trên trường quốc tế và cũng đang được ghi nhận tại chính quê hương tôi - nước Đức. Những phản hồi tích cực từ cộng đồng doanh nghiệp Đức tại Việt Nam đã chứng minh cho điều đó. Ví dụ tiêu biểu là gần đây, Tập đoàn SAP (Đức) đã đầu tư 150 triệu USD vào hoạt động nghiên cứu và phát triển tại Việt Nam.

Đáng chú ý, các cải cách do Chính phủ Việt Nam khởi xướng trong năm qua được xem là bước tiến lịch sử để đất nước phát triển vươn mình. Những cải cách này được thể hiện qua bốn Nghị quyết của Bộ Chính trị bao gồm Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá trong phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 59-NQ/TW về hội nhập quốc tế trong bối cảnh mới; Nghị quyết số 66-NQ/TW về cải cách công tác xây dựng và thực thi pháp luật để đáp ứng yêu cầu phát triển trong thời kỳ mới; Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân.

Gần đây, còn có hai văn kiện quan trọng bổ sung, bao gồm: Nghị quyết số 70-NQ/TW ngày 20/8/2025 về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 về phát triển hệ thống giáo dục quốc dân.

Tôi thực sự ấn tượng về tính quyết liệt và đồng bộ của bước cải cách này. Tôi có thể khẳng định, Việt Nam đã tạo lập một vị thế vững chắc để thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình.

Vị thế vững chắc để thoát bẫy thu nhập trung bình
Một Việt Nam thịnh vượng sẽ mang lại ý nghĩa thực chất cho khẩu hiệu “Độc lập - Tự do - Hạnh phúc” của đất nước. (Nguồn: Pexels)

Những cơ hội và thách thức mà Việt Nam phải đối mặt trong mục tiêu trở thành quốc gia có thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và thu nhập cao vào năm 2045 là gì?

Những cơ hội mà Việt Nam có thể đạt được khi trở thành quốc gia có thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và thu nhập cao vào năm 2045 rất rõ ràng. Một Việt Nam thịnh vượng sẽ mang lại ý nghĩa thực chất cho khẩu hiệu “Độc lập - Tự do - Hạnh phúc” của đất nước. Người dân sẽ được hưởng cuộc sống chất lượng cao, đóng vai trò tích cực hơn trong thị trường toàn cầu khi không chỉ là điểm đến của dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) mà còn là nhà đầu tư ra nước ngoài. Đồng thời, vị thế quốc tế của Việt Nam, bao gồm cả giá trị hộ chiếu, sẽ được nâng cao đáng kể. Với tôi, việc đạt được mục tiêu này vừa là một thách thức lớn, vừa là sự khẳng định của thành quả phát triển của Việt Nam.

Tuy nhiên, con đường phía trước không hề đơn giản. Đất nước cần tập trung một số ưu tiên chiến lược sau:

Thứ nhất, tăng cường phát triển kinh tế tư nhân. Nghị quyết 68-NQ/TW cần được triển khai đầy đủ và hiệu quả. Các cải cách đối với doanh nghiệp Nhà nước cần được đẩy nhanh, với mục tiêu nâng cao tính minh bạch và thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh. Chính sách thuế, quy định cần ưu tiên cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, start-up. Bộ máy hành chính, đặc biệt trong các lĩnh vực như cấp phép, hải quan và quản lý đất đai cần được tiếp tục tinh giản, cải cách.

Thứ hai, thúc đẩy chuyển đổi số. Việt Nam cần không chỉ dẫn đầu về đổi mới sáng tạo, mà còn phải đi đầu trong việc xây dựng khuôn khổ pháp lý tiên tiến. Luật Công nghiệp công nghệ số mới được thông qua hồi tháng 6/2025 là cột mốc quan trọng, tạo nền tảng pháp lý cho tài sản số, trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ blockchain. Để tiến xa hơn, Việt Nam cần tiếp tục hoàn thiện các quy định về định danh số, quyền riêng tư dữ liệu, và công nghệ tài chính (fintech).

Thứ ba, cải cách giáo dục. Hệ thống giáo dục của Việt Nam cần được hiện đại hóa. Các kỹ năng số, kiến thức về AI và kinh tế nền tảng cần được tích hợp vào chương trình giảng dạy quốc gia. Khoảng cách giữa các trường đại học hàng đầu và các cơ sở giáo dục còn yếu cũng cần được thu hẹp.

Thứ tư, mở rộng cơ chế thử nghiệm pháp lý hỗ trợ đổi mới sáng tạo. Để thúc đẩy các công nghệ đột phá như fintech, blockchain và AI, Việt Nam nên mở rộng các mô hình sandbox (cơ chế thử nghiệm có kiểm soát) đổi mới sáng tạo.

Thứ năm, hướng tới tăng trưởng xanh. Việt Nam là quốc gia dễ bị tổn thương bởi thiên tai, nhưng chiến lược phát triển xanh cần phải phù hợp với thực tiễn địa phương. Chính phủ nên khuyến khích các giải pháp thị trường trong lĩnh vực môi trường, đặc biệt là trong năng lượng tái tạo, logistics xanh và nông nghiệp bền vững. Các tiêu chuẩn ESG (Môi trường - xã hội - quản trị) cần được nội địa hóa và điều chỉnh sao cho khả thi, đảm bảo rằng bảo vệ môi trường không làm cản trở tăng trưởng kinh tế.

Thứ sáu, ổn định địa chính trị và kinh tế vĩ mô. Đất nước cần duy trì uy tín kinh tế vĩ mô - điều này đòi hỏi chính sách tài khóa thận trọng, kiểm soát lạm phát và hệ thống ngân hàng ổn định. Về đối ngoại, “ngoại giao cây tre” tiếp tục đóng vai trò then chốt: Linh hoạt, độc lập và đặt lợi ích quốc gia lên hàng đầu.

Thứ bảy, bứt phá thông qua Trung tâm tài chính quốc tế. Các trung tâm tài chính quốc tế đang được quy hoạch tại TP. Hồ Chí Minh và Đà Nẵng có thể trở thành bước ngoặt quan trọng giúp thu hút vốn toàn cầu, thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực fintech, nâng cao vị thế của Việt Nam.

Những điều trên giúp Việt Nam vạch ra lộ trình rõ ràng cho tương lai, trở thành quốc gia có thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và thu nhập cao vào năm 2045.

Có 'bức tường chắn' vững chắc, châu Âu tự tin lấp đầy kho dự trữ khí đốt trước mùa Đông, nhưng rủi ro vẫn chưa kết thúc

Với việc không có khí đốt trung chuyển qua Ukraine trong mùa Đông này, liệu châu Âu có thể "thở phào nhẹ nhõm"?

Trung tâm Tài chính quốc tế: ‘Bàn đạp’ cho tăng trưởng kinh tế

PGS.TS. Nguyễn Hữu Huân, Trưởng bộ môn thị trường tài chính tại Trường Kinh doanh UEH (Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh) nhận ...

26,1 tỷ USD vốn FDI đăng ký vào Việt Nam trong 8 tháng, địa phương nào dẫn đầu?

Theo Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Tài chính), tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đăng ký vào Việt Nam trong 8 ...

Việt Nam đã phát triển được kiến trúc thượng tầng, có sự ổn định chính trị, tăng trưởng kinh tế

Theo GS. Bilveer Singh, Phó trưởng khoa Khoa học chính trị, Đại học Quốc gia Singapore, Việt Nam cần đổi mới để thế giới biết ...

Kinh tế Việt Nam thể hiện khả năng chống chịu và tính năng động

Mới đây, Ngân hàng UOB đã điều chỉnh tăng dự báo tăng trưởng Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) cả năm của Việt Nam lên ...

Đọc thêm

Du lịch Thái Lan lên kế hoạch ứng phó với tình hình tại Trung Đông

Du lịch Thái Lan lên kế hoạch ứng phó với tình hình tại Trung Đông

Thái Lan đề xuất các biện pháp nhằm giảm thiểu tác động của xung đột Trung Đông đến ngành du lịch của nước này.
Giá vàng hôm nay 15/3/2026 giảm mạnh hai tuần liên tiếp, vàng đã thật sự suy yếu, triển vọng tăng dài hạn lung lay?

Giá vàng hôm nay 15/3/2026 giảm mạnh hai tuần liên tiếp, vàng đã thật sự suy yếu, triển vọng tăng dài hạn lung lay?

Giá vàng hôm nay 15/3/2026 giảm mạnh phiên cuối tuần, vàng đã thật sự suy yếu, triển vọng tăng giá đã chấm dứt?
Refurbest và hướng đi chính quy cho thị trường thiết bị công nghệ đã qua sử dụng tại Việt Nam

Refurbest và hướng đi chính quy cho thị trường thiết bị công nghệ đã qua sử dụng tại Việt Nam

Người dùng công nghệ, đặc biệt là những người yêu thích sản phẩm Apple, khái niệm refurbished không còn quá xa lạ. Đây là những thiết bị đã qua sử ...
Fenica - Biểu tượng sống mới tại Đông Bắc TP.HCM

Fenica - Biểu tượng sống mới tại Đông Bắc TP.HCM

Fenica là dự án căn hộ cao tầng với vị trí bốn mặt tiền trên đường Trần Quang Diệu, hệ tiện ích đồng bộ cùng kiến trúc hiện đại, kiến ...
Nhà sản xuất Quốc Bảo TKM góp vốn vào dự án điện ảnh mới của 1977 Vlog

Nhà sản xuất Quốc Bảo TKM góp vốn vào dự án điện ảnh mới của 1977 Vlog

Nhà sản xuất Quốc Bảo TKM tiếp tục tham gia đầu tư phim điện ảnh ‘Cao thủ bi-a’ của nhóm hài nổi tiếng 1977 Vlog.
Tại sao diễn biến quân sự ở đảo Kharg của Iran tác động mạnh đến thị trường dầu?

Tại sao diễn biến quân sự ở đảo Kharg của Iran tác động mạnh đến thị trường dầu?

Mỹ thực hiện hoạt động quân sự nhằm vào đảo Kharg của Iran sẽ lan rộng khắp chuỗi cung ứng năng lượng, với những hậu quả khó lường đối với ...
Du lịch Thái Lan lên kế hoạch ứng phó với tình hình tại Trung Đông

Du lịch Thái Lan lên kế hoạch ứng phó với tình hình tại Trung Đông

Thái Lan đề xuất các biện pháp nhằm giảm thiểu tác động của xung đột Trung Đông đến ngành du lịch của nước này.
Giá vàng hôm nay 15/3/2026 giảm mạnh hai tuần liên tiếp, vàng đã thật sự suy yếu, triển vọng tăng dài hạn lung lay?

Giá vàng hôm nay 15/3/2026 giảm mạnh hai tuần liên tiếp, vàng đã thật sự suy yếu, triển vọng tăng dài hạn lung lay?

Giá vàng hôm nay 15/3/2026 giảm mạnh phiên cuối tuần, vàng đã thật sự suy yếu, triển vọng tăng giá đã chấm dứt?
Tại sao diễn biến quân sự ở đảo Kharg của Iran tác động mạnh đến thị trường dầu?

Tại sao diễn biến quân sự ở đảo Kharg của Iran tác động mạnh đến thị trường dầu?

Mỹ thực hiện hoạt động quân sự nhằm vào đảo Kharg của Iran sẽ lan rộng khắp chuỗi cung ứng năng lượng, với những hậu quả khó lường đối với nền kinh tế toàn cầu.
Mỹ siết chặt hợp tác khoáng sản chiến lược với một quốc gia Đông Bắc Á

Mỹ siết chặt hợp tác khoáng sản chiến lược với một quốc gia Đông Bắc Á

Mỹ dự kiến sẽ hoàn tất kế hoạch hành động với Nhật Bản liên quan đến thỏa thuận thương mại đa phương về khoáng sản then chốt.
Iran ra điều kiện về tiền tệ để mở cửa một phần eo biển Hormuz

Iran ra điều kiện về tiền tệ để mở cửa một phần eo biển Hormuz

Iran cho phép tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz với điều kiện các giao dịch dầu mỏ phải được thực hiện bằng đồng Nhân dân tệ của Trung Quốc.
Ấn Độ kêu gọi Trung Quốc nới hạn chế xuất khẩu urê vì nguyên nhân này

Ấn Độ kêu gọi Trung Quốc nới hạn chế xuất khẩu urê vì nguyên nhân này

Ấn Độ đang tìm cách bảo đảm nguồn cung phân bón, khi giá urê trên thị trường thế giới tăng mạnh và nguồn nguyên liệu đầu vào đối mặt nhiều bất ổn.
Fenica - Biểu tượng sống mới tại Đông Bắc TP.HCM

Fenica - Biểu tượng sống mới tại Đông Bắc TP.HCM

Fenica là dự án căn hộ cao tầng với vị trí bốn mặt tiền trên đường Trần Quang Diệu, hệ tiện ích đồng bộ cùng kiến trúc hiện đại, kiến tạo chuẩn mực sống tiện ...
Hoàng Huy New City - ‘Cực sống mới’ Bắc Sông Cấm, nâng tầm chuẩn đô thị hiện đại Hải Phòng

Hoàng Huy New City - ‘Cực sống mới’ Bắc Sông Cấm, nâng tầm chuẩn đô thị hiện đại Hải Phòng

Hoàng Huy New City - một khu đô thị quy mô lớn, định hướng hiện đại, hạ tầng đồng bộ và giàu tiện ích, hướng tới nâng cao chất lượng sống tại Thủy Nguyên.
Fresia Riverside - Điểm giao thoa giữa an cư bền vững và dòng tiền sinh lời

Fresia Riverside - Điểm giao thoa giữa an cư bền vững và dòng tiền sinh lời

Fresia Riverside nổi lên như điểm giao thoa giữa giá trị an cư bền vững và tiềm năng sinh lời hấp dẫn, xem như một là tài sản phòng thủ an toàn trước lạm
Vinhomes Golden Avenue triển khai chính sách kép dành cho nhà đầu tư

Vinhomes Golden Avenue triển khai chính sách kép dành cho nhà đầu tư

Với mục tiêu góp phần giảm áp lực ban đầu, tạo dòng tiền nền và vùng đệm an toàn cho nhà đầu tư trong bối cảnh chi phí vốn và biến động thị trường vẫn ...
Từ 23/2, các tranh chấp về kinh phí quản lý vận hành nhà chung cư tại Hà Nội sẽ do cấp xã, phường giải quyết

Từ 23/2, các tranh chấp về kinh phí quản lý vận hành nhà chung cư tại Hà Nội sẽ do cấp xã, phường giải quyết

Từ ngày 23/2, UBND cấp xã, phường tại Hà Nội sẽ trực tiếp giải quyết các tranh chấp về kinh phí quản lý vận hành nhà chung cư.
Thị trường nhà ở Hà Nội từ năm 2026: Ngoại thành dẫn dắt chu kỳ phát triển mới

Thị trường nhà ở Hà Nội từ năm 2026: Ngoại thành dẫn dắt chu kỳ phát triển mới

Năm 2026, thị trường nhà ở Hà Nội được dự báo bước vào giai đoạn phát triển ổn định và chọn lọc hơn, với xu hướng dịch chuyển nguồn cung ra khu vực ngoại thành.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/3: Đồng USD đang tiến gần mức cao nhất kể từ tháng 11/2025

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/3: Đồng USD đang tiến gần mức cao nhất kể từ tháng 11/2025

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/3 ghi nhận đà tăng giá của đồng USD lên gần mức cao nhất kể từ tháng 11/2025 trong bối cảnh giá dầu tăng mạnh.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 12/3: Đồng USD tiếp tục tăng do lo ngại xung đột tại Trung Đông leo thang

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 12/3: Đồng USD tiếp tục tăng do lo ngại xung đột tại Trung Đông leo thang

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 12/3 ghi nhận đà tăng của đồng USD do lo ngại xung đột tại Trung Đông leo thang.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 11/3: Đồng USD nhích nhẹ so với các đồng tiền chủ chốt khác

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 11/3: Đồng USD nhích nhẹ so với các đồng tiền chủ chốt khác

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 11/3 cho thấy đà tăng giá nhẹ của đồng USD so với các đồng tiền chủ chốt khác.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 10/3: Đồng USD tăng giá do giới đầu tư gia tăng nhu cầu giữ tài sản an toàn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 10/3: Đồng USD tăng giá do giới đầu tư gia tăng nhu cầu giữ tài sản an toàn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 10/3 ghi nhận đà tăng giá của đồng USD ​​​​​​​do giới đầu tư gia tăng nhu cầu giữ tài sản an toàn, trong đó có đồng ...
Ngành kinh tế-tài chính trước làn sóng chuyển đổi số: Cơ hội mới cho nguồn nhân lực chất lượng cao

Ngành kinh tế-tài chính trước làn sóng chuyển đổi số: Cơ hội mới cho nguồn nhân lực chất lượng cao

Làn sóng chuyển đổi số được đánh giá là đang mang lại cơ hội mới cho nguồn nhân lực chất lượng cao trong ngành kinh tế-tài chính.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 9/3: Đồng USD có thêm lực hỗ trợ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 9/3: Đồng USD có thêm lực hỗ trợ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 9/3 cho thấy đồng USD có thêm lực hỗ trợ, qua đó tiếp tục củng cố vai trò là tài sản trú ẩn an toàn.
Phiên bản di động