Viện Khảo cổ học và chặng đường 50 năm phát triển

Sáng nay (26/12), Viện Khảo cổ học đã tổ chức Lễ kỷ niệm 50 năm thành lập nhằm ôn lại chặng đường phát triển, thành tựu nghiên cứu cũng như tri ân những đóng góp hiện hữu của nhiều thế hệ cán bộ Viện trong nửa thế kỷ qua.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
vien khao co hoc va chang duong 50 nam phat trien Phát hiện chiếc nhẫn 2.000 năm tuổi ở thành cổ Jerusalem
vien khao co hoc va chang duong 50 nam phat trien Phát lộ mộ cổ gần 5.000 năm tuổi tại Ai Cập

Phát biểu tại buổi lễ, TS. Nguyễn Gia Đối - Quyền Viện trưởng Viện Khảo cổ học nhận định, trải qua 50 năm xây dựng và phát triển, cơ cấu tổ chức và nhân sự của Viện có nhiều thay đổi và dần hoàn thiện, đáp ứng các yêu cầu nhiệm vụ đặt ra.

Năm 2018, Viện Khảo cổ học tròn 50 tuổi - nửa thế kỷ ghi dấu ấn hoạt động nghiên cứu với những chặng đường phát triển gắn với các giai đoạn lịch sử hào hùng của dân tộc.

“50 năm qua, Viện luôn bám sát chức năng và nhiệm vụ được giao, thực hiện một hệ thống các đề tài và nhiệm vụ phong phú, đa dạng trong việc nhiên cứu lịch sử - văn hóa - văn minh Việt Nam”, TS. Nguyễn Gia Đối nhấn mạnh.

Một trong những thành tựu nổi bật của Viện Khảo cổ trong 50 năm qua là triển khai các đề tài nghiên cứu về thời văn minh và nhà nước sớm ở Việt Nam, mở đầu bằng Chương trình Nghiên cứu thời kỳ các vua Hùng dựng nước. Chương trình đã huy động được đông đảo giới nghiên cứu tham gia nhằm chứng minh thời kỳ các vua Hùng dựng nước là có thật, góp phần quyết định đưa thời kỳ này vào chính sử Việt Nam.

vien khao co hoc va chang duong 50 nam phat trien
Các đại biểu chụp ảnh tại Lễ kỷ niệm. (Ảnh: YN)

“Các công trình này tiêu biểu cho những đóng góp của ngành khảo cổ học vào công cuộc nghiên cứu lịch sử dân tộc, chứng minh sự tồn tại của các xã hội phân tầng, đạt trình độ văn minh cao với sự phát triển của nông nghiệp trồng lúa, nghề luyện kim đúc đồng, trao đổi sản phẩm… là nền tảng kinh tế xã hội cơ bản của nhà nước sơ khai Văn Lang - Âu Lạc”, ông Nguyễn Gia Đối cho hay.

Ý nghĩa to lớn của các chương trình nghiên cứu này là phục dựng lại diện mạo một giai đoạn lịch sử quan trọng của quá trình hình thành các nền văn minh sớm của quốc gia dân tộc, khơi dậy ý thức, niềm tự hào về giá trị truyền thống, góp phần vào công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, bảo vệ chủ quyền và xây dựng xã hội XHCN hiện nay.

Trong 50 năm qua, mỗi thời kỳ có mức độ khác nhau, các nhà nghiên cứu của Viện đã bền bỉ vượt mọi khó khăn nguy hiểm, tiến hành khảo sát, khai quật ở khắp các vùng núi cao, vực thẳm, lần lượt xác định các dấu mốc quan trọng trong tiến trình tiến hóa người, môi trường sinh thái và di tồn văn hóa các cộng đồng dân cư thời tiền sử trên đất nước ta.

Đó là những phát hiện về hóa thạch người vượn ở Thẩm Khuyên, Thẩm Hai; những hóa thạch ở người hiện đại. Đó là những phát hiện về di tồn văn hóa của người nguyên thủy với các sưu tập công cụ sơ kỳ Đá cũ ở Núi Đọ (Thanh Hóa) và gần đây là ở An Khê (Gia Lai) có niên đại từ khoảng 80 vạn đến 30 vạn năm. Đó là các kỹ nghệ hậu kỳ Đá cũ như Sơ Vi, Tiền Hòa Bình có niên đại 4-3 vạn năm cách ngày nay...

Những công trình khảo cổ học thời lịch sử cũng đã đóng góp các chứng lý vật chất về sức sống của văn hóa Việt và người Việt trong đêm trường nghìn năm Bắc thuộc và chống Bắc thuộc. Thành tựu quan trọng đó cũng góp phần lý giải thuyết phục cho hiện tượng “phục tập” rực rỡ của văn hóa Đại Việt thế kỷ 10 - 15.

Đặc biệt, Khảo cổ học lịch sử đã có thêm khối tư liệu đồ sộ từ khai quật nghiên cứu khảo cổ (tiêu biểu là Hoàng Thành Thăng Long, Thành Nhà Hồ…) đã minh chứng cho tầm vóc văn hóa/ văn minh/ văn hiến Đại Việt đậm đà bản sắc dân tộc, hội tụ, kết tinh tinh hoa văn hóa phương Đông đương đại.

Ngoài những công trình nghiên cứu về văn hóa Đại Việt, còn có thêm những đóng góp quan trọng nghiên cứu về văn hóa Champa ở Trung Bộ và văn hóa Óc Eo ở Nam Bộ. Đó là những nghiên cứu về các công trình kiến trúc, các trung tâm chính trị, kinh tế, quân sự hoặc khái quát những vấn đề cơ bản của hai nền văn hóa này. Từ đó, xác định diện mạo văn hóa vật chất, tín ngưỡng/ tôn giáo, nguồn gốc bản địa kết hợp với tiếp xúc ảnh hưởng văn hóa từ Ấn Độ.

Theo TS. Nguyễn Gia Đối, thêm một phần quan trọng khác mà Viện Khảo cổ học đã đóng góp là cung cấp nguồn sử liệu vật thật có giá trị khoa học chân xác, góp phần đấu tranh bảo vệ chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và lãnh hải Việt Nam. Tiêu biểu là Chương trình nghiên cứu khảo cổ học Trường Sa - Tây Nguyên - Nam Bộ.

“Có thể nói, những thành tựu nghiên cứu của Viện Khảo cổ học trong 50 năm qua không chỉ dừng lại ở mức độ nhận thức lý luận mà đã trực tiếp góp phần bảo tồn, phát huy giá trị các di sản văn hóa dân tộc và xây dựng thành công các hồ sơ Di sản Thế giới”, TS. Nguyễn Gia Đối nhấn mạnh.

vien khao co hoc va chang duong 50 nam phat trien Ai Cập tiếp tục phát hiện thêm nhiều ngôi mộ từ thời cổ đại

Ai Cập phát hiện thấy 3 ngôi mộ thuộc giai đoạn các năm 1550 – 1070 trước công nguyên (từ Vương triều thứ XVIII cho đến ...

vien khao co hoc va chang duong 50 nam phat trien Peru phát hiện hàng chục tác phẩm điêu khắc 750 năm tuổi

Các nhà khảo cổ học Peru vừa phát hiện ra 19 tác phẩm chạm khắc bằng gỗ có niên đại 750 tuổi tại miền Bắc ...

vien khao co hoc va chang duong 50 nam phat trien Tìm thấy dao 90.000 năm tuổi được chế tác tinh xảo tại Bắc Phi

Các nhà khảo cổ vừa tìm thấy một con dao được làm từ xương động vật có niên đại tới 90.000 năm tại Morocco. Đặc ...

Phi Khanh

Đọc thêm

Choáng với pha bỏ lỡ không thể tin nổi của Palmer

Choáng với pha bỏ lỡ không thể tin nổi của Palmer

Tiền đạo Cole Palmer đã bỏ lỡ một cơ hội ghi bàn không tưởng trong trận Chelsea hòa Leeds United với tỷ số 2-2 tại vòng 26 Ngoại hạng Anh.
Tình hình Ukraine: EU ra điều kiện đòi Moscow nhượng bộ trước khi đàm phán để có hòa bình; Nga cam kết với các kết quả từ cuộc gặp với Mỹ

Tình hình Ukraine: EU ra điều kiện đòi Moscow nhượng bộ trước khi đàm phán để có hòa bình; Nga cam kết với các kết quả từ cuộc gặp với Mỹ

EU cần xác định rõ những nhượng bộ mà khối này muốn Nga thực hiện để có được hòa bình ở Ukraine trước khi tiến hành đàm phán với Điện ...
Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 11/2/2026, Lịch vạn niên ngày 11 tháng 2 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 11/2/2026, Lịch vạn niên ngày 11 tháng 2 năm 2026

Lịch âm 11/2. Lịch âm hôm nay 11/2/2026? Âm lịch hôm nay 11/2. Lịch vạn niên 11/2/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Tư ngày 11/2/2026: Song Ngư tình cảm khởi sắc

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Tư ngày 11/2/2026: Song Ngư tình cảm khởi sắc

Tử vi hôm nay 10/2/2026 của 12 cung hoàng đạo – Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính điện đàm với Thủ tướng Singapore Lawrence Wong

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính điện đàm với Thủ tướng Singapore Lawrence Wong

Thủ tướng Phạm Minh Chính đã điện đàm với Thủ tướng Singapore Lawrence Wong nhằm làm sâu sắc quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện Việt Nam – Singapore.
Giá vàng hôm nay 11/2/2026 'giằng co dữ dội', vượt qua các mức rất quan trọng, mặt bằng giá mới dần thành hình?

Giá vàng hôm nay 11/2/2026 'giằng co dữ dội', vượt qua các mức rất quan trọng, mặt bằng giá mới dần thành hình?

Giá vàng hôm nay 11/2/2026 'giằng co dữ dội', vượt qua các mức rất quan trọng, mặt bằng giá mới dần thành hình?
Tết trong nhịp sống hiện đại

Tết trong nhịp sống hiện đại

Tết vẫn đến theo nhịp tự nhiên của đất trời, nhưng cảm nhận về Tết đang thay đổi cùng nhịp sống hiện đại.
Từ Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đến sức mạnh mềm giáo dục Việt Nam

Từ Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đến sức mạnh mềm giáo dục Việt Nam

Đại hội XIV của Đảng đã mở ra một giai đoạn phát triển mới cho giáo dục và đào tạo.
Bộ GD&ĐT đề xuất quy định chỉ tiêu tuyển sinh cho ngành sức khỏe và sư phạm

Bộ GD&ĐT đề xuất quy định chỉ tiêu tuyển sinh cho ngành sức khỏe và sư phạm

Đây là một trong những điểm mới đáng chú ý trong dự thảo Thông tư quy định việc xác định số lượng tuyển sinh mà Bộ GD&ĐT vừa công bố để lấy ý kiến.
Báo The Korea Times chung tay cùng Hội Sinh viên Việt Nam tại Hàn Quốc 'tiếp sức' cho du học sinh

Báo The Korea Times chung tay cùng Hội Sinh viên Việt Nam tại Hàn Quốc 'tiếp sức' cho du học sinh

Vừa qua, tại Hàn Quốc, Báo The Korea Times đã ký kết Thỏa thuận hợp tác với Hội Sinh viên Việt Nam tại Hàn Quốc (VSAK).
'Học ra giá trị' với vườn ươm iHub tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên

'Học ra giá trị' với vườn ươm iHub tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên

Havina Group kết hợp cùng Trường Đại học Khoa học Tự nhiên tổ chức buổi Seminar 'Lab to Life and Value' (L2LV) với những góc nhìn mới mẻ và đầy thực tế.
Bộ GD&ĐT sẽ khảo sát năng lực tiếng Anh của giáo viên

Bộ GD&ĐT sẽ khảo sát năng lực tiếng Anh của giáo viên

Bộ GD&ĐT sẽ tổ chức khảo sát năng lực, từ đó xác định nhu cầu bồi dưỡng với đội ngũ nhà giáo dạy tiếng Anh.
Kết nối dữ liệu quốc gia về bảo hiểm: Bước đột phá trong cải cách hành chính

Kết nối dữ liệu quốc gia về bảo hiểm: Bước đột phá trong cải cách hành chính

Bộ Tài chính ban hành Quyết định 241/QĐ-BTC hướng dẫn kết nối, khai thác dữ liệu quốc gia về bảo hiểm nhằm thay thế sổ bảo hiểm xã hội.
Đi bộ đường dài  tại Pháp là hoạt động thể chất, thể thao được yêu thích nhất tại Pháp

Đi bộ đường dài tại Pháp là hoạt động thể chất, thể thao được yêu thích nhất tại Pháp

Đi bộ đường dài đang trở thành một xu hướng xã hội nổi bật tại Pháp, số người tham gia tăng mạnh trong những năm gần đây, đặc biệt là giới trẻ.
TP. Hà Nội điều chỉnh thời gian giờ cao điểm hai tuyến đường sắt đô thị

TP. Hà Nội điều chỉnh thời gian giờ cao điểm hai tuyến đường sắt đô thị

Đối với ngày cuối tuần, ngày lễ, tần suất chạy tàu cả ngày trên cả hai tuyến đường sắt đô thị số 2A và số 3.1 (đoạn trên cao) là 10 phút/chuyến.
Đà Nẵng sẵn sàng cho công tác bầu cử, không để tâm lý vui Xuân làm sao nhãng nhiệm vụ chính trị

Đà Nẵng sẵn sàng cho công tác bầu cử, không để tâm lý vui Xuân làm sao nhãng nhiệm vụ chính trị

Xã biên giới A Vương (TP. Đà Nẵng) nỗ lực chuẩn bị bầu cử, quyết tâm không để tâm lý 'vui Xuân' làm sao nhãng nhiệm vụ chính trị quan trọng.
Khai mạc đường hoa Home Hanoi Xuan 2026 – 'Phúc Mã Phi Xuân' tại phía Tây Hà Nội

Khai mạc đường hoa Home Hanoi Xuan 2026 – 'Phúc Mã Phi Xuân' tại phía Tây Hà Nội

Đường hoa Home Hanoi Xuan 2026 với chủ đề “Phúc Mã Phi Xuân” đã khai mạc tại Khu đô thị Mailand Hanoi City, mở ra một không gian văn hóa mùa xuân giàu bản sắc.
Bão Marta áp sát bán đảo Iberia, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha cảnh báo lũ lụt nghiêm trọng

Bão Marta áp sát bán đảo Iberia, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha cảnh báo lũ lụt nghiêm trọng

Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha tiếp tục đặt trong tình trạng cảnh giác cao khi một cơn bão mới mang tên Marta đang tiến vào bán đảo Iberia.
Không khí lạnh yếu hơn trong tháng 2 nhưng vẫn gây các đợt rét đậm, rét hại

Không khí lạnh yếu hơn trong tháng 2 nhưng vẫn gây các đợt rét đậm, rét hại

Từ ngày 10/2, khối không khí lạnh suy yếu, miền Bắc trời sẽ ấm dần lên và rét đậm, rét hại diện rộng chấm dứt.
Takeda nỗ lực thúc đẩy bình đẳng y tế tại châu Á - Thái Bình Dương và Việt Nam

Takeda nỗ lực thúc đẩy bình đẳng y tế tại châu Á - Thái Bình Dương và Việt Nam

Với sứ mệnh vì “Sức khỏe tốt hơn, Tương lai tươi sáng hơn”, Takeda đang đẩy mạnh nhiều sáng kiến nhằm mở rộng cơ hội tiếp cận y tế bình đẳng, hướng đến phục vụ ...
Takeda hỗ trợ nâng cao sức khỏe cộng đồng trước tác động từ biến đổi khí hậu toàn cầu

Takeda hỗ trợ nâng cao sức khỏe cộng đồng trước tác động từ biến đổi khí hậu toàn cầu

Y tế là một trong những chủ đề thảo luận trọng điểm tại Hội nghị lần thứ 30 các bên tham gia Công ước khung Liên Hợp Quốc về biến đổi khí hậu (COP30).
Duy trì thói quen vận động là quá trình giảm mỡ tự nhiên và ổn định

Duy trì thói quen vận động là quá trình giảm mỡ tự nhiên và ổn định

Chạy bộ không phải là giải pháp duy nhất để đốt mỡ, đi bộ nhanh, đạp xe hay bơi lội là những bài tập giúp giảm cân, giảm mỡ nhanh.
Tập đoàn Danone mở rộng thu hồi sữa công thức tại châu Âu do lo ngại nhiễm độc tố

Tập đoàn Danone mở rộng thu hồi sữa công thức tại châu Âu do lo ngại nhiễm độc tố

Trong bối cảnh Anh đang điều tra 36 trường hợp trẻ em có triệu chứng nghi ngộ độc, Danone mở rộng thu hồi nhiều lô sữa công thức do lo ngại nhiễm độc tố.
Bổ sung 5 loại thực phẩm giàu dưỡng chất thiết yếu cho tóc

Bổ sung 5 loại thực phẩm giàu dưỡng chất thiết yếu cho tóc

Đậu đen ngâm giấm, cải bó xôi xào, cháo kỷ tử long nhãn hay viên óc chó mè rang hỗ trợ giảm rụng, giúp tóc trở nên chắc khỏe hơn.
Phiên bản di động