Việt Nam chủ trì Hội thảo tham vấn khu vực Mỹ Latinh và Caribe về không phổ biến vũ khí hạt nhân

Từ ngày 12 – 13/2, Hội thảo tham vấn dành cho các nước thành viên khu vực Mỹ-Latinh và Caribe của Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT) đã diễn ra tại TP. Panama City, Panama.

Đại sứ Đỗ Hùng Việt, Trưởng Phái đoàn thường trực Việt Nam tại LHQ, Chủ tịch được chỉ định của Hội nghị kiểm điểm NPT chia sẻ tại Hội thảo. (Nguồn: Phái đoàn thường trực Việt Nam tại LHQ)

Hội thảo do Việt Nam chủ trì, đồng tổ chức với Văn phòng Liên hợp quốc (LHQ) về các vấn đề giải trừ quân bị (UNODA) và Liên minh châu Âu (EU), với sự tham dự của đại diện 25 quốc gia, tổ chức quốc tế và viện nghiên cứu từ khu vực Mỹ Latinh và Caribe.

Tiếp nối các tham vấn khu vực tại châu Á - Thái Bình Dương (Hà Nội, 10/2025), châu Phi (Ethiopia, 11/2025) và Trung Đông - Bắc Phi (Jordan, 1/2026), đây là hội thảo thứ tư và cũng là cuối cùng trong chuỗi tham vấn khu vực do Việt Nam tổ chức nhằm chuẩn bị cho Hội nghị kiểm điểm Hiệp ước NPT năm 2026.

Phát biểu khai mạc, bà Izumi Nakamitsu, Phó Tổng Thư ký, Đại diện cấp cao của Tổng Thư ký LHQ về giải trừ quân bị nhấn mạnh an ninh quốc tế hiện đang đối mặt với nhiều thách thức sâu sắc khi căng thẳng địa chính trị gia tăng, đối thoại giữa các quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân trì trệ và nhiều tiến bộ kiểm soát vũ khí trong quá khứ đang bị đảo ngược.

Theo bà Izumi Nakamitsu, Hiệp ước NPT là trụ cột chính và là cơ chế duy nhất còn tồn tại để duy trì trật tự hạt nhân toàn cầu, song sự cân bằng giữa ba trụ cột của Hiệp ước - giải trừ quân bị, không phổ biến vũ khí hạt nhân và sử dụng năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình - đang bị xói mòn, đòi hỏi cam kết tập thể mới để củng cố và bảo vệ tính toàn vẹn của Hiệp ước.

Bà Izabela Matusz, Đại sứ, Trưởng Phái đoàn EU tại Panama, chia sẻ cam kết mạnh mẽ của các nước thành viên EU đối với việc thực hiện đầy đủ Hiệp ước NPT; kêu gọi các nước tiếp tục tăng cường hợp tác để nâng cao hiệu quả, minh bạch của tiến trình kiểm điểm NPT.

Chủ trì Hội thảo, Đại sứ Đỗ Hùng Việt, Trưởng Phái đoàn thường trực Việt Nam tại LHQ, Chủ tịch được chỉ định của Hội nghị kiểm điểm NPT, chia sẻ nhận định trong bối cảnh tình hình thế giới phức tạp hiện nay, Hội nghị kiểm điểm NPT là một trong những tiến trình đa phương có ý nghĩa trung tâm đối với hoà bình và an ninh quốc tế.

Đại sứ chia sẻ các ưu tiên Việt Nam dự kiến thúc đẩy trên cương vị Chủ tịch, khẳng định cam kết điều hành Hội nghị trên tinh thần minh bạch, cân bằng và bao trùm, lắng nghe và phản ánh đầy đủ quan tâm, lợi ích chính đáng của tất cả các nước thành viên, đồng thời kêu gọi các quốc gia khu vực Mỹ Latinh và Caribe, khu vực phi vũ khí hạt nhân đầu tiên trên thế giới, tiếp tục đóng góp tích cực, có trách nhiệm vào Hội nghị kiểm điểm năm 2026.

Trong khuôn khổ Hội thảo, các đại biểu đã trao đổi thực chất tại 7 phiên thảo luận chuyên đề, tập trung vào các vấn đề trung tâm của tiến trình kiểm điểm NPT.

Các đại biểu bày tỏ quan ngại về những thách thức của bối cảnh an ninh quốc tế hiện nay và tác động đối với Hội nghị, chia sẻ ủng hộ và kỳ vọng Việt Nam sẽ điều hành Hội nghị trên tinh thần cân bằng, hiệu quả, đáp ứng ưu tiên của tất cả các quốc gia.

Các đại biểu cũng nêu rõ các quan tâm, ưu tiên của khu vực Mỹ Latinh và Caribe trên cả 3 trụ cột của Hiệp ước, nhấn mạnh việc thực hiện toàn diện Hiệp ước NPT, củng cố Hiệp ước Mỹ Latinh và Caribe phi vũ khí hạt nhân (Tlatelolco) và thúc đẩy Hiệp ước Cấm vũ khí hạt nhân (TPNW) vì hoà bình, an ninh quốc tế.