Xung đột Israel-Palestine: Ngoại trưởng Mỹ và sứ mệnh 'ngoại giao con thoi' ở Trung Đông

Quang Hiếu
Trong chuyến thăm chính thức đầu tiên tới Trung Đông với tư cách Ngoại trưởng Mỹ, ông Antony Blinken có đạt được những mục tiêu mà cả Mỹ và cộng đồng quốc tế kỳ vọng?
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Xung đột Israel-Palestine: Ngoại trưởng Mỹ và sứ mệnh 'ngoại giao con thoi' ở Trung Đông
Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken tại sân bay Quốc tế Queen Alia, thủ đô Amman (Jordan), một điểm dừng chân trong chuyến công du 'ngoại giao con thoi' ở Trung Đông. (Nguồn: AFP)

Trong bối cảnh căng thẳng bùng phát giữa Israel và Palestine, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã tuyên bố rằng một trong những mục tiêu chính của ông hiện nay là giải quyết “giai đoạn lơ là” của Washington với người Palestine trong những năm gần đây.

Sứ mệnh không đơn giản

Mới đây, ông Biden đã cử Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken gấp rút đến Trung Đông để tìm cách hỗ trợ tái thiết Palestine sau xung đột Israel-Hamas. Đồng thời, Nhà Trắng cũng bày tỏ ý định hồi sinh các nỗ lực đàm phán hòa bình giải quyết căng thẳng Israel-Palestine.

Trong một tuyên bố, ông Biden nhấn mạnh: “Tôi tin rằng người Palestine và người Israel đều xứng đáng được sống một cách an toàn và bảo đảm, cũng như được hưởng các biện pháp tự do, thịnh vượng và dân chủ như nhau. Chính quyền Mỹ sẽ tiếp tục chính sách ngoại giao lặng lẽ và không ngừng nghỉ hướng tới mục tiêu đó”.

Chuyến đi của Ngoại trưởng Mỹ diễn ra trong bối cảnh các nỗ lực ngoại giao tại khu vực Trung Đông đang gia tăng rõ rệt. Mới đây ngày 25/5, Ngoại trưởng Anh Dominic Raab cũng có chuyến thăm Trung Đông để gặp Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas.

Chuyến công du “ngoại giao con thoi” kéo dài 4 ngày của ông Blinken (25-28/5) dừng chân ở 4 điểm, bao gồm Jerusalem, Ramallah (Palestine), Cairo (Ai Cập) và Amman (Jordan). Qua đó, có thể thấy chính sách trước mắt của Mỹ với Trung Đông phần nào dựa trên sáng kiến ngoại giao do Ai Cập dẫn đầu, giúp đem lại lệnh ngừng bắn Israel-Hamas hồi tuần trước.

Trong chuyến thăm chính thức đầu tiên tới Trung Đông với tư cách là Ngoại trưởng Mỹ, ông Blinken đã đặt ra những mục tiêu khiêm tốn là giúp xây dựng lại Gaza và giảm căng thẳng ở khu vực Jerusalem đang tranh chấp.

Tin liên quan
Mỹ công bố ý định mở lại Lãnh sự quán ở Jerusalem, Jordan hoan nghênh Mỹ công bố ý định mở lại Lãnh sự quán ở Jerusalem, Jordan hoan nghênh

Tuy nhiên, ông Blinken cũng hiểu rằng Mỹ không thể ngay lập tức theo đuổi các cuộc đàm phán hòa bình mà không có hành động cụ thể để giải quyết các nguyên nhân cơ bản của cuộc xung đột kéo dài hàng thập kỷ.

Với chuyến đi vỏn vẹn 4 ngày, Ngoại trưởng Mỹ chỉ hy vọng tạo ra một “môi trường tốt hơn” để có thể chỉ đường dẫn lối đến các cuộc hòa đàm sau này.

Sứ mệnh hàng đầu của ông Blinken trong chuyến công du này là bảo đảm lệnh ngừng bắn được duy trì và không để cho xung đột, bạo lực nối lại như 11 ngày giao tranh dữ dội giữa Israel và lực lượng Hamas vừa qua, khiến hàng trăm người thiệt mạng.

Đồng thời, ông Blinken cam kết sẽ "tập hợp sự ủng hộ của quốc tế" để xây dựng lại khu vực Gaza bị ảnh hưởng nặng nề, và hứa hẹn rằng không có khoản viện trợ nào đến tay lực lượng Hamas. Thay vào đó, ông cố gắng hậu thuẫn đối thủ của Hamas là chính quyền Palestine (PA) được quốc tế công nhận.

Thế khó của Mỹ

Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu là bảo đảm lệnh ngừng bắn được duy trì và thực hiện cam kết của Tổng thống Mỹ Biden về xây dựng mối quan hệ tốt hơn với người Palestine, Ngoại trưởng Blinken rõ ràng có một số thách thức đáng kể cần phải vượt qua, đặc biệt khi không muốn làm tổn hại đến mối quan hệ với chính quyền Israel.

Chính quyền ông Biden đã rất nỗ lực để tiếp tục nhấn mạnh cam kết của Mỹ đối với Israel. Phía Mỹ cho biết, một trong những ưu tiên hàng đầu trong chuyến công du Trung Đông của ông Blinken là khẳng định “cam kết chặt chẽ của Washington đối với an ninh của Israel” nhằm trấn an đồng minh.

Bất chấp một số lời kêu gọi từ đảng Dân chủ yêu cầu Mỹ ngừng bán vũ khí cho Israel, ông Biden vẫn hứa sẽ giúp nước này củng cố hệ thống phòng không Iron Dome (Vòm Sắt) - rất hiệu quả khi đánh chặn tới 90% trong số 4.000 quả rocket được Hamas bắn ra trong cuộc xung đột gần nhất.

Ngoại trưởng Mỹ và sứ mệnh 'ngoại giao con thoi' ở Trung Đông
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Ngoại trưởng Mỹ Anthony Blinken tại cuộc họp báo chung ở Jerusalem vào ngày 25/5. (Nguồn: AFP)

Thế khó của Mỹ hiện tại là nếu tiếp tục duy trì cam kết của Washington đối với Israel như người tiền nhiệm Donald Trump, ông Biden sẽ gây ra sự bất bình trong giới lãnh đạo Palestine, những người muốn tin rằng chính quyền mới thực sự muốn chấm dứt "giai đoạn lơ là" trong quan hệ giữa Mỹ và Palestine.

Nguyên nhân chính dẫn đến sự tụt dốc trong quan hệ Mỹ-Palestine là việc cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra quyết định chuyển Đại sứ quán Mỹ từ Tel Aviv đến Jerusalem vào năm 2017.

Sự kiện này khiến giới lãnh đạo Palestine phản ứng bằng cách cắt đứt quan hệ với chính quyền ông Trump. Cũng bởi vậy, Palestine hầu như đứng ngoài trong hầu hết các nỗ lực hòa giải Trung Đông gần đây như Hiệp định Abraham dẫn đến bình thường hóa quan hệ giữa Israel với các quốc gia Arab.

Mặt khác, sự đối lập bên trong Palestine giữa tổ chức Fatah của Tổng thống Mahmoud Abbas và lực lượng vũ trang Hamas cũng là yếu tố “gây rối” cuộc xung đột.

Nhiều nhà quan sát tin rằng Hamas cố tình “khai hỏa” cuộc xung đột như một phương tiện để nâng cao uy tín rằng họ sẽ lãnh đạo Palestine tốt hơn, sau khi Tổng thống Mahmoud Abbas hủy bỏ vô thời hạn các cuộc bầu cử tổng thống và quốc hội dự kiến diễn ra trong tháng 5.

Do đó, thách thức lớn khác mà Ngoại trưởng Mỹ phải đối mặt khi thực hiện sứ mệnh của mình trong khu vực là tìm cách cung cấp sự giúp đỡ hữu hình cho người Palestine mà không có bất kỳ sự can dự nào với Hamas, vốn bị Washington coi là tổ chức khủng bố.

Xây dựng điều gì đó tích cực

Chính quyền ông Biden cho hay sẽ cùng với Liên hợp quốc và các tổ chức quốc tế cung cấp hỗ trợ nhân đạo cho người dân Dải Gaza. Tổng thống Mỹ tuyên bố sẽ thực hiện việc này với sự hợp tác của chính quyền Palestine "thông qua việc không cho phép Hamas tái trang bị kho vũ khí quân sự".

Điều này nói thì dễ hơn làm, vì Hamas cho đến nay vẫn là lực lượng thống trị ở Dải Gaza và họ cũng tỏ ra không mấy quan tâm đến việc tham gia một cuộc đối thoại mang tính xây dựng.

Mặc dù vậy, sứ mệnh ngoại giao con thoi của ông Blinken dường như đã đem về thành quả tích cực khi nhận được sự ủng hộ ngoại giao và cam kết viện trợ từ các nước Arab đồng minh.

Một trong những kết quả tích cực khác của chuyến đi là kế hoạch mở lại Lãnh sự quán Mỹ tại Jerusalem với tư cách là cơ quan đại diện của Mỹ tại Palestine. Điều này được kỳ vọng sẽ giúp cải thiện mối quan hệ của Washington với giới lãnh đạo Palestine. Quốc vương Jordan Abdullah trong cuộc gặp Ngoại trưởng Mỹ ở thủ đô Amman cũng hoan nghênh và ủng hộ kế hoạch này.

Ngoại trưởng Mỹ và sứ mệnh 'ngoại giao con thoi' ở Trung Đông
Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah El -isi gặp Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken tại thủ đô Cairo. Ông Blinken đề cao vai trò của Ai Cập giúp chấm dứt xung đột Israel-Hamas tại Dải Gaza. (Nguồn: Egypt Today)

Tại Cairo, sau cuộc gặp Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah El-Sisi và người đồng cấp Sameh Shoukry, ông Blinken đã đề cao vai trò của quốc gia Bắc Phi này trong việc bảo đảm một lệnh ngừng bắn giữa Israel và Hamas. Ngoại trưởng Mỹ ca ngợi Ai Cập là một “đối tác thực sự và hiệu quả” đã giúp chấm dứt xung đột tại Gaza và đang giúp “xây dựng một điều gì đó tích cực” cho khu vực.

Phát biểu trước khi tới Jordan, ông Blinken khẳng định: “Tôi nghĩ chúng ta đều tin tưởng mạnh mẽ rằng người Palestine và người Israel đều xứng đáng bình đẳng, được sống trong an toàn và an ninh để được hưởng bình đẳng về tự do, cơ hội và phẩm giá. Và chúng tôi đang cùng nhau giải quyết vấn đề đó”.

Trong khi đó, Tổng thống Abdel Fattah El-Sisi cho rằng những diễn biến mới nhất giữa Israel và Palestine đã tái khẳng định sự cần thiết của các cuộc đàm phán trực tiếp giữa hai bên với sự tham gia của Washington.

Tuyên bố của Tổng thống Ai Cập cho biết Washington và Cairo nhất trí tăng cường phối hợp trong việc củng cố lệnh ngừng bắn và khởi động quá trình tái thiết ở Dải Gaza.

Không thể phủ nhận rằng trong chuyến thăm đầu tiên với tư cách Ngoại trưởng Mỹ tới Trung Đông, ông Blinken cùng với nỗ lực ngoại giao con thoi của mình phần nào đã đem đến bầu không khí tích cực và triển vọng “hâm nóng” các cuộc hòa đàm giữa các bên.

Tuy nhiên, trong các sứ mệnh đặt ra với ông Blinken, xét về nỗ lực duy trì lệnh ngừng bắn ở Dải Gaza có thể được coi là thành công, thì tham vọng giúp người Palestine mà vẫn "đẹp lòng" Israel vẫn còn nhiều thách thức.

TIN LIÊN QUAN
Đằng sau việc Đài Loan lần đầu xuất hiện trong Tuyên bố chung EU-Nhật Bản
13 Đại sứ Mỹ do Tổng thống Joe Biden đề cử là ai?
Món quà đặc biệt và sự nể phục của người Mỹ với Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch
Mỹ công bố ý định mở lại Lãnh sự quán ở Jerusalem, Jordan hoan nghênh
Xung đột Israel-Palestine: Ngoại trưởng Anh, Mỹ thi nhau tới Tel Aviv; Ai Cập mời lãnh đạo Hamas hội đàm
(tổng hợp)

Bài viết cùng chủ đề

Chảo lửa Trung Đông

Đọc thêm

Để người thầy luôn ‘giữ lửa’ nghề trong kỷ nguyên AI

Để người thầy luôn ‘giữ lửa’ nghề trong kỷ nguyên AI

Người thầy cần đổi mới tư duy, làm chủ công nghệ và tiếp tục nuôi dưỡng những giá trị nhân văn trong mỗi học trò...
Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế.
Món quà mùa Đông dành tặng khán giả yêu Hà Nội

Món quà mùa Đông dành tặng khán giả yêu Hà Nội

Đằng sau cuộc hội ngộ của Mỹ Linh, Hà Trần, Thanh Lam và Ngọc Anh là những ngày tập luyện nghiêm túc, tỉ mỉ cùng ekip âm nhạc.
Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các lãnh đạo Đức, Pháp, Anh và Ukraine kêu gọi Nga nhất trí thực hiện thỏa thuận ngừng tấn công các cơ sở năng lượng Ukraine trong suốt mùa Đông.
Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế 2026: Hà Nội sẵn sàng cho hành trình khám phá văn hóa qua ẩm thực

Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế 2026: Hà Nội sẵn sàng cho hành trình khám phá văn hóa qua ẩm thực

Chỉ còn ít ngày nữa, Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14 sẽ khai mạc tại Hà Nội.
Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Tổng thống Mỹ, Chủ tịch Trung Quốc và Tổng thống Nga nhất trí thông qua tuyên bố chung về hòa bình sau cuộc gặp thượng đỉnh ba bên lịch sử.
Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các lãnh đạo Đức, Pháp, Anh và Ukraine kêu gọi Nga nhất trí thực hiện thỏa thuận ngừng tấn công các cơ sở năng lượng Ukraine trong suốt mùa Đông.
Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Tổng thống Mỹ, Chủ tịch Trung Quốc và Tổng thống Nga nhất trí thông qua tuyên bố chung về hòa bình sau cuộc gặp thượng đỉnh ba bên lịch sử.
'Xin đừng bỏ quên chúng con!' - lời kêu cứu từ Gaza

'Xin đừng bỏ quên chúng con!' - lời kêu cứu từ Gaza

'Đừng quên chúng con!' không chỉ là thông điệp mà còn là lời kêu cứu đầy ám ảnh của những đứa trẻ Palestine tại Dải Gaza tới cộng đồng quốc tế.
Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Nga-Trung: Tổng thống Trump nói cuộc gặp ‘làm nên lịch sử’, Chủ tịch Tập Cận Bình khẳng định ý nghĩa đột phá

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Nga-Trung: Tổng thống Trump nói cuộc gặp ‘làm nên lịch sử’, Chủ tịch Tập Cận Bình khẳng định ý nghĩa đột phá

Tổng thống Mỹ Donald Trump, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin đã tiến hành cuộc gặp thượng đỉnh ba bên đầu tiên.
Nga, Trung Quốc và Iran nêu điều kiện nối lại thanh sát hạt nhân

Nga, Trung Quốc và Iran nêu điều kiện nối lại thanh sát hạt nhân

Việc IAEA nối lại thanh sát hạt nhân chỉ có thể thực hiện khi các hành động thù địch nhằm vào Iran chấm dứt hoàn toàn và bảo đảm không tái diễn.
EU tính phương án cho Ukraine vay 45 tỷ Euro, Kiev trông chờ sớm được thông qua

EU tính phương án cho Ukraine vay 45 tỷ Euro, Kiev trông chờ sớm được thông qua

Ủy ban châu Âuđề xuất khoản vay trị giá 45 tỷ Euro dành cho Ukraine trong năm 2027, nhằm bù đắp phần lớn khoản thiếu hụt ngân sách dự kiến.
Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Quản trị AI trong kỷ nguyên công nghệ không biên giới

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) đặt ra yêu cầu cấp thiết về xây dựng một khuôn khổ quản trị toàn cầu bao trùm và có trách nhiệm.
Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đối mặt ‘tay phanh’ mới

Chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đã tạo ra sự thay đổi đáng chú ý trong cán cân quyền lực tại Mỹ.
Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Hội nghị Ngoại trưởng G7: Phép thử hợp tác

Nhóm 7 nước công nghiệp phát triển (G7) đang đối mặt với thách thức về đoàn kết.
Bước ngoặt chính trị tại Israel

Bước ngoặt chính trị tại Israel

Việc Tổng thống Israel Isaac Herzog giao lãnh đạo đảng Yashar nhiệm vụ thành lập chính phủ mới đánh dấu bước ngoặt chính trị.
Bầu cử New Zealand: Bài toán khó giải

Bầu cử New Zealand: Bài toán khó giải

Đằng sau diễn biến bầu cử sít sao tại New Zealand là những chuyển động sâu hơn trong cục diện chính trị.
Nga - Iran: Phương cách phá thế cô lập

Nga - Iran: Phương cách phá thế cô lập

Trong bối cảnh phải đối phó với các lệnh cấm vận và sức ép từ bên ngoài, Nga và Iran ngày càng xích lại gần nhau.
Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Bài toán nhân tài (Kỳ 2): Thu hút, trọng dụng và giữ chân

Cạnh tranh nhân tài không chỉ giới hạn ở tài chính, mà mở rộng sang điều kiện làm việc, quyền tự chủ chuyên môn và cơ hội phát triển.
Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Bài toán nhân tài (Kỳ 1): Đổi mới đào tạo gắn với nhu cầu

Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, nhân tài là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và tự chủ công nghệ của mỗi quốc gia.
Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Từ Madrid đến Gaza: Những khuôn khổ cho hòa bình Trung Đông

Các khuôn khổ hòa bình tại Trung Đông cụ thể hơn về cơ chế thực thi, song vẫn vướng những bất đồng cản trở việc triển khai.
Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng: Khi ranh giới mờ dần

Công nghệ lưỡng dụng là công nghệ có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự. Sự chuyển giao giữa hai lĩnh vực có thể diễn ra theo cả hai chiều.
Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Từ cứu trợ sau thảm họa đến chủ động phòng ngừa

Nhiều quốc gia đang đưa ra nhiều giải pháp chủ động phòng ngừa ngay khi xuất hiện những dấu hiệu rủi ro.
Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua chiếm lĩnh quỹ đạo Trái đất

Cuộc đua đưa vệ tinh lên quỹ đạo Trái đất không còn là chuyện đưa ai lên quỹ đạo, mà còn là ai có thể ở lại, khai thác và định hình luật chơi.
Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc-Nga: Phép thử đối thoại giữa các cường quốc

Cuộc gặp ba bên giữa các nhà lãnh đạo Nga, Mỹ và Trung Quốc tại Thâm Quyến ngày 19/11 được đánh giá là dấu mốc ngoại giao đáng chú ý.
Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Malaysia đánh giá cao vai trò cầu nối chiến lược của Việt Nam tại tiểu vùng Mekong

Học giả Awang Azman Awang Pawi người Malaysia đã trả lời phỏng vấn về Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49, diễn ra từ 14-17/11 tại Manila, Philippines.
EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc

EU tổ chức hội nghị thượng đỉnh AI đầu tiên, tìm cách thu hẹp khoảng cách với Mỹ và Trung Quốc
Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California

Siêu El Niño gây biến động bất thường đối với hệ sinh thái biển California
Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi cắt giảm mạnh khí thải tại COP31
Na Uy xây dựng hầm đường bộ dưới biển sâu và dài nhất thế giới

Na Uy xây dựng hầm đường bộ dưới biển sâu và dài nhất thế giới

Na Uy đang xây dựng đường hầm Rogfast dài 27 km dưới đáy biển, được kỳ vọng trở thành đường hầm đường bộ dưới biển dài và sâu nhất thế giới.
Phiên bản di động