120 năm Cầu Long Biên: Tài sản vô giá của người Hà Nội

Chu Văn
Cầu Long Biên đã trở thành một trong bốn cây cầu thép lớn nhất thế giới vào thời điểm khánh thành và là cây cầu có độ dài thứ hai trên thế giới (sau cầu Brooklyn của nước Mỹ).
Theo dõi Baoquocte.vn trên
120 năm Cầu Long Biên: Tài sản vô giá của người Hà Nội
Cầu Long Biên - cây cầu có hình dáng giống con rồng bay qua sông Hồng, hình ảnh gắn liền với biểu tượng văn hóa Hà Nội.

Cho đến nay, Hà Nội chưa có công trình nào ghi dấu sâu đậm như cầu Long Biên, cây cầu do người nước ngoài xây dựng, nhưng có sự đóng góp rất nhiều công sức của người Việt Nam.

Đặc biệt, cầu Long Biên đã được Hà Nội hóa, trở thành một biểu tượng, chứng nhân của lịch sử, hết sức thân thiết với người Việt, nhẫn nại, kiên trì, gánh vác... Nó đã trở thành một bộ phận hữu cơ, một thứ tài sản vô giá của Hà Nội.

Cầu Long Biên đẹp ở kiểu dáng, độc đáo ở thiết kế và chất liệu xây dựng

120 năm trước, vào ngày 13/9/1889, toàn quyền Đông Dương đã làm lễ khởi công một cây cầu vắt ngang dòng sông Hồng. Vị trí được chọn để xây cầu đúng ngay vị trí mà chiếc tàu của Pháp nổ súng bắn vào Ô Quan Chưởng và Cửa Bắc trước đó.

Cầu Long Biên được thiết kế theo kiểu có rầm chìa mà công ty Daydé & Pillé áp dụng lần đầu tiên cho cây cầu ở Tobiac (Paris) trên tuyến đường sắt Paris - Orleans của nước Pháp.

Cầu có chiều dài là 1.862m, gồm 19 nhịp dầm thép và đường dẫn xây bằng đá. Giữa cầu có đường ray đơn dành cho tàu hỏa. Hai bên cầu có đường dành cho xe cơ giới và người đi bộ.

Với cấu trúc như vậy, cầu Long Biên đã trở thành một trong bốn cây cầu thép lớn nhất thế giới thời đó và là cây cầu có độ dài thứ hai trên thế giới (sau cầu Brooklyn của nước Mỹ).

Sau gần 3 năm thi công, ngày 28/2/1902, cầu chính thức được khánh thành và được đặt tên là Paul Doumer. Sau ngày Hà Nội giải phóng, cầu được đổi tên thành cầu Long Biên. Cầu Long Biên đẹp ở kiểu dáng, độc đáo ở thiết kế và chất liệu xây dựng.

Là cây cầu sắt đầu tiên ở Việt Nam và trong quá trình xây dựng có sự đóng góp rất nhiều công sức của lao động Việt Nam. Từ việc xây cầu đã hình thành đội ngũ công nhân Việt Nam tham gia cùng với nhân dân Hà Nội.

Hàng vạn tấn vôi chở từ Huế ra, 30.000 m³ đá và hàng nghìn khối gỗ lim chở từ Thanh Hóa ra, hàng nghìn tấn xi măng chở từ Hải Phòng lên để xây dựng cầu. Hàng vạn đinh tán trên cầu là do người Việt Nam tán, mố cầu xây cách mặt nước hơn 30 m cũng do người Việt Nam lặn xuống bên dưới xây rất vất vả.

Theo KTS Đào Ngọc Nghiêm, nguyên Kiến trúc sư trưởng thành phố Hà Nội, là một di sản kiến trúc hiện đại khi đó, nhưng cầu Long Biên lại mang đậm bản sắc dân tộc, vì người Pháp đã đưa biểu tượng cây cầu có hình dáng giống con rồng bay qua sông Hồng, hình ảnh ấy gắn liền với biểu tượng văn hóa Hà Nội.

Biểu tượng kiên cường, hiên ngang của người Hà Nội trước bom đạn

Cầu Long Biên được thực dân Pháp xây dựng với ý đồ khai thác thuộc địa lần thứ nhất và phục vụ việc đàn áp các phong trào đấu tranh chống thực dân Pháp của người dân. Chính vì vậy mà cây cầu đã được xây dựng bằng rất nhiều xương máu của người Việt Nam.

Và ngày hôm nay, cây cầu còn đứng vững cũng là nhờ vào công sức bảo vệ, giữ gìn của những người Việt Nam yêu nước. Cầu Long Biên đã cùng người dân thủ đô kiên cường, vững vàng trong những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp và chống đế quốc Mỹ. Cầu Long biên là chứng nhân của lịch sử và bản thân cầu cũng lại trở thành lịch sử.

Từ Long Biên để có những ngày Tháng Tám long trời chuyển đất và Hà Nội trở thành Thủ đô thương yêu của cả nước. Từ Long Biên để có những đoàn quân chiến thắng rầm rập tiến về Giải phóng Thủ đô.

Những ngày mùa Thu năm 1954, cầu Long Biên đã chứng kiến những người lính viễn chinh Pháp cuối cùng rút khỏi Hà Nội và cũng từ cầu Long Biên, những khẩu pháo ngạo nghễ cùng sông nước quật cổ lũ giặc trời, cùng cả nước đánh bại cuộc chiến tranh phá hoại đi tới một “Điện Biên Phủ trên không” chấn động địa cầu.

Nhưng cũng trong những năm tháng khói lửa ấy, cầu Long Biên đã bị ném bom 14 lần, đã có 9 nhịp cầu bị đánh gục và 4 trụ bị hư hỏng nặng, nhưng cầu gẫy lại được nối, cầu hỏng lại được sửa ngay để đảm bảo huyết mạch lưu thông.

Hơn 1,8 cây số đường cầu dường như chưa bao giờ bị gián đoạn giao thông, cầu chưa bao giờ ngừng hoạt động, để rồi từng chuyến hàng trọng yếu vẫn theo con đường này vào chi viện cho chiến trường miền Nam ruột thịt.

Cho tới giờ, cầu Long Biên vẫn là cây cầu đẹp nhất Hà Nội. (Nguồn: hanoi1000.vn)
Cho tới giờ, cầu Long Biên vẫn là được coi là cây cầu đẹp nhất Hà Nội. (Nguồn: hanoi1000.vn)

Gạch nối giữa quá khứ và hiện tại của Thủ đô

Hà Nội của hôm nay hối hả trong dòng chảy của thời đại mới và đã có thêm nhiều cây cầu hiện đại, bề thế, như Thăng Long, Thanh Trì, Vĩnh Tuy, Nhật Tân.

Vai trò huyết mạch giao thông đã không còn, cầu Long Biên giờ chỉ dành cho người đi xe đạp, xe máy và những đoàn tàu, nhưng cây cầu vẫn không mất đi vị trí vốn có của nó trong lòng người Hà Nội: mỗi sáng, từng đoàn xe chở rau xanh, cây cảnh... vào nội thành, công nhân viên chức đến cơ quan, nhà máy, học sinh, sinh viên đến trường...

Cứ như vậy, hiền lành và chở che, hơn thế kỷ vẫn trung thành nối nhịp sống đôi bờ, cầu Long Biên vẫn góp sức vào cuộc sống của người dân Hà Nội hôm nay.

Cho tới giờ, cầu Long Biên vẫn là cây cầu đẹp nhất Hà Nội. Cầu Long Biên vẫn đắc địa về mặt giao thông, địa hình và cảnh quan đô thị. Long Biên có nhiều điểm nhìn đẹp từ hai đầu cầu, từ bờ sông, ngay cả trên cầu và dưới sông Hồng.

Ở mỗi góc nhìn, mỗi thời điểm người ta có một cảm nhận khác nhau, cảm xúc khác nhau. Từ bãi giữa sông Hồng, từ phía Chương Dương nhìn cầu Long Biên thật mảnh mai với những thanh giằng rất dài.

Nhưng ở dưới chân cầu, hay đi trên cầu lại thấy sự đồ sộ hùng vĩ với hệ kết cấu thếp tầng tầng lớp lớp. Buổi sáng, Long Biên tấp nập rộn rã niềm vui của một ngày mới. Buổi chiều tối cây cầu như chìm vào nỗi u hoài…

Với nhiều người dân thủ đô đang sống tại Hà Nội hay nước ngoài, cầu Long Biên là một hình ảnh không thể phai nhạt. Có lẽ vì thế mà một họa sĩ Việt kiều Pháp đã đầu tư để thiết kế một festival hoành tráng về cầu Long Biên, đó là Festival “Ký ức cầu Long Biên” được tổ chức vào tháng 10/2009. Từ một nhân chứng lịch sử, cây cầu huyền thoại của Hà thành đã trở thành nhân vật chính của một lễ hội.

Người Hà Nội vẫn nhắc tới sự gắn bó với cầu Long Biên trong từng câu nói và ánh mắt nhìn. 120 năm đã trôi qua, những giá trị của quá khứ như vẫn lắng đọng trên từng nhịp cầu. Đất nước thay đổi, thủ đô thay đổi nhưng giá trị biểu tượng của cầu Long Biên vẫn mãi trường tồn.

Ẩn khuất sau cuộc chiến ở Ukraine

Ẩn khuất sau cuộc chiến ở Ukraine

Chiến sự ở Ukraine mới chỉ vài ngày, nhưng đã động chạm đến những vấn đề lớn, quan điểm trái ngược và nhiều hệ lụy, ...

Nga cho nổ tung đường ống khí đốt tại Ukraine, Mỹ nói Trung Quốc chưa giúp Moscow né trừng phạt, tỷ phú Elon Musk hỗ trợ Kiev

Nga cho nổ tung đường ống khí đốt tại Ukraine, Mỹ nói Trung Quốc chưa giúp Moscow né trừng phạt, tỷ phú Elon Musk hỗ trợ Kiev

Ngày 27/2, cơ quan truyền thông đặc biệt và bảo vệ thông tin nhà nước của Ukraine nói rằng các binh sĩ Nga đã cho ...

(theo TTXVN)

Đọc thêm

Khánh thành Trung tâm Việt Nam học thứ ba tại Đông Bắc Thái Lan

Khánh thành Trung tâm Việt Nam học thứ ba tại Đông Bắc Thái Lan

Ngày 14/11, Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Khon Kaen (Thái Lan) phối hợp với Trường Cao đẳng Học giả châu Á (CAS) tổ chức lễ khánh thành Trung ...
Hàn Quốc đẩy mạnh ứng dụng AI trong quốc phòng, tham vọng xây dựng quân đội tự chủ

Hàn Quốc đẩy mạnh ứng dụng AI trong quốc phòng, tham vọng xây dựng quân đội tự chủ

Bộ Quốc phòng Hàn Quốc đã xác định định hướng xây dựng lực lượng quân đội hiện đại, tự chủ dựa trên công nghệ AI có chủ quyền (Sovereign AI).
Nụ cười có song hành hạnh phúc?

Nụ cười có song hành hạnh phúc?

Một nghiên cứu cho thấy, việc cố gắng mỉm cười liên tục, đặc biệt dưới áp lực công việc, có thể làm giảm cảm giác hạnh phúc thay vì cải ...
Trừng phạt Nga: EU thêm 49 ngân hàng vào danh sách, Ngoại trưởng Estonia tiết lộ tình hình nội bộ khối 27 thành viên

Trừng phạt Nga: EU thêm 49 ngân hàng vào danh sách, Ngoại trưởng Estonia tiết lộ tình hình nội bộ khối 27 thành viên

Ngày 16/11, Liên minh châu Âu (EU) đã áp đặt trừng phạt đối với 49 ngân hàng của Nga, trong đó bao gồm Unistream Bank và SPB Bank.
Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Để du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn cũng cần những mô hình nhỏ đủ sức giữ chân du khách bằng bản sắc riêng để níu chân du ...
Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 18/11/2026, Lịch vạn niên ngày 18 tháng 11 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 18/11/2026, Lịch vạn niên ngày 18 tháng 11 năm 2026

Lịch âm 18/11. Lịch âm 18/11/2026? Âm lịch hôm nay 18/11. Lịch vạn niên 18/11/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Đại sứ quán Việt Nam tại Ai Cập đã trang trọng tổ chức "Ngày văn hóa Việt Nam tại Cairo", hướng tới kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11/2026).
Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Gần 4.000 lượt người đã đến quảng trường Forrest Place, trung tâm thành phố Perth để tham dự Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 – “Sắc màu quê hương”.
Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Israel từ một quốc gia nhỏ đã xây dựng vị thế hàng đầu về an ninh mạng nhờ sự kết nối giữa chính sách, doanh nghiệp, giáo dục và đổi mới sáng tạo.
Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là một vùng trung gian giống như miền đất hứa chưa được khai thác đầy đủ...
Cơ hội đưa tranh của tài năng trẻ Việt Nam đến triển lãm tại Paris, Pháp

Cơ hội đưa tranh của tài năng trẻ Việt Nam đến triển lãm tại Paris, Pháp

Cuộc thi Vẽ tranh quốc tế Triển lãm Bảo tàng Louvre Pháp IAP lần thứ 4 mở ra cơ hội cho các tài năng hội họa trẻ Việt Nam vươn ra quốc tế.
Đậm đà hương vị cà phê Colombia giữa lòng Hà Nội

Đậm đà hương vị cà phê Colombia giữa lòng Hà Nội

Chương trình trải nghiệm cà phê Colombia tại Hà Nội mang đến cơ hội khám phá những tầng hương vị đặc trưng tới từ quốc gia Nam Mỹ.
Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Sáng 13/11, chương trình giao lưu hợp xướng dân ca Trung Quốc tại Hà Nội mang đến những tiết mục đặc sắc, góp phần kết nối văn hóa Việt-Trung.
Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Ma nhai trên núi Non Nước (Ninh Bình) và Văn bia Phố Hiến (Hưng Yên) được ghi danh vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Nhà văn hóa Lê Hồng Dương đã có nhiều đóng góp nổi bật trong xây dựng nền tảng văn hóa địa phương, đặc biệt là xứ Kinh Bắc.
Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) phối hợp với Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc triển lãm ảnh.
Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 khép lại ngày 8/11, thu hút hàng vạn vận động viên trong nước và quốc tế.
Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Giải chạy Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 diễn ra từ ngày 6-8/11, dự kiến thu hút hàng chục nghìn vận động viên trong nước và quốc tế.
Phiên bản di động