Ẩn số Nhật Bản trong cuộc đua 4.0

Khi so sánh với các cuộc cách mạng công nghiệp trước đây, Klaus Schwab - sáng lập và Chủ tịch điều hành Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) - cho rằng, CMCN 4.0 đang tiến triển theo một hàm số mũ chứ không phải là tốc độ tuyến tính, sự đột phá của nó không có tiền lệ.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
an so nhat ban trong cuoc dua 40 Doanh nghiệp Việt mở rộng đầu tư CNTT vào Nhật Bản
an so nhat ban trong cuoc dua 40 Nhân lực công nghệ cao sẽ giúp Việt Nam bắt kịp Công nghiệp 4.0

Gạt bỏ mọi thách thức, Cách mạng Công nghiệp lần thứ 4 (CMCN 4.0) đã nhanh chóng cuốn không chỉ các quốc gia có tiềm lực lớn về khoa học, kỹ thuật vào cuộc đua quyết liệt, bởi đơn giản “không đua là chết”. Trong khi đó, dù vẫn có những lợi thế nhất định, nhưng các doanh nghiệp của nền công nghiệp hàng đầu châu Á - Nhật Bản đang phải đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ các quốc gia mới nổi. Doanh nghiệp Nhật Bản vượt trội về công nghệ, nhưng không được đánh giá cao trong kinh doanh quốc tế.

“Không đua là chết”

Trong khi năng suất và năng lực cạnh tranh của các quốc gia mới nổi ở châu Á đang ngày một tăng cao, Nhật Bản cần phải có những giải pháp mới nhằm bù đắp cho những thiếu sót của cấu trúc công nghiệp hiện tại. Chính phủ Nhật Bản sớm nhận thức rằng CMCN 4.0 là cơ hội lớn để nước này có thêm sức cạnh tranh mới, thoát khỏi hai thập kỷ kinh tế phát triển chậm chạp.

an so nhat ban trong cuoc dua 40
CMCN 4.0 là cơ hội lớn để Nhật Bản có thêm sức cạnh tranh mới. (Nguồn: Sdasia)

Năm 2016, Chính phủ Nhật Bản lập ra danh sách những thách thức cản trở sự phát triển bền vững của các quốc gia lớn, bao gồm: dân số già, mất cân bằng giới tính, thiên tai, khủng bố, hạ tầng lỗi thời, mật độ dân đô thị cao, thiếu tài nguyên thiên nhiên... Đáng tiếc, nền kinh tế thứ ba thế giới hội tụ đầy đủ các thách thức đó.  

Trước thách thức lớn nhất là sự tất yếu của vòng quay lịch sử, không thể đảo chiều, năm 2013, Nhật Bản công bố “Chiến lược toàn diện cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo”, trong đó tập trung thúc đẩy công nghệ số, công nghệ nano và công nghệ môi trường. Đến năm 2015, “Chiến lược cách mạng hóa robot” được đưa ra, bao gồm 3 mũi nhọn: Trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo robot của thế giới; Dẫn đầu thế giới về sử dụng robot trong xã hội; và Trình diễn với thế giới những sáng kiến robot Nhật Bản bằng cách dẫn đầu thời đại robot mới với ứng dụng IoT (Internet of Things).

Tiếp đó, tháng 1/2016, Nhật Bản công bố “Kế hoạch cơ bản về Khoa học và Công nghệ lần thứ 5” giai đoạn 2016 - 2020, trong đó nước này phấn đấu xây dựng một xã hội “siêu thông minh” hay “Xã hội 5.0”, để đối phó với các vấn đề của kỷ nguyên kỹ thuật số và những thách thức cản trở sự phát triển bền vững.

Ý tưởng xã hội 5.0 do Liên đoàn kinh tế lớn nhất Nhật Bản - Keidanren khởi xướng, triệt để lợi dụng kết nối Internet, giúp xã hội ổn định trong hoàn cảnh dân số suy giảm mạnh và kéo mọi người dân tham gia tích cực vào cuộc sống. Nói cách khác, các nguyên tắc của “xã hội 5.0” là “phân tích dữ liệu nhờ sức mạnh trí tuệ nhân tạo (AI)”. Chẳng hạn, dữ liệu trong sản xuất, sẽ được chuyển vào không gian ảo, phân tích, rồi trả trở về thế giới thực dưới dạng giải pháp công nghệ mới.

Không chỉ là “xã hội 5.0”

Mới đây, trên Tạp chí Expert, Giám đốc bộ phận quan hệ Chính phủ và công chúng của Tập đoàn Mitsubishi - Noritsugu Uemura cho biết, ngay bây giờ đã có thể thấy những sáng kiến của dự án này lan rộng trong xã hội Nhật Bản. Mọi người dân chia sẻ chung một tầm nhìn, mỗi doanh nghiệp tự quyết định phần đóng góp của mình cho sự phát triển của “xã hội 5.0”.

Dữ liệu vốn đã tồn tại từ rất lâu, nhưng chỉ trên giấy hoặc trong file Excel và chỉ được phân tích thủ công bởi con người. Còn bây giờ, trí tuệ nhân tạo đã thay thế vai trò này. AI còn được phát triển lên một tầm cao mới, nhờ khả năng tự học hỏi. Nó có thể tìm ra giải pháp hiệu quả giúp tăng cường sản xuất. Đây là một ví dụ cho thấy cách vận hành hiệu quả của nền kinh tế kỹ thuật số. Và không chỉ trong sản xuất, nó còn có thể áp dụng rộng rãi trong lĩnh vực tài chính, trợ giúp các luật sư...

Các chính sách liên quan đến công nghiệp 4.0 đang được hình thành tại Nhật Bản với sự hợp tác rất tập trung và chặt chẽ của các tổ chức và doanh nghiệp. Nhật Bản không chỉ dựa vào hợp tác trong nước giữa các doanh nghiệp, mà còn đẩy mạnh liên kết với Chính phủ Đức và Mỹ để hình thành các tiêu chuẩn toàn cầu trong các công nghệ liên quan. Nhật Bản hi vọng, thông qua sự hợp tác với các doanh nghiệp dẫn đầu trong ngành công nghệ thông tin và công nghiệp 4.0, Nhật Bản có thể đóng vai trò lớn hơn, gây ảnh hưởng đến các tiêu chuẩn quốc tế trong tương lai, nhờ đó các doanh nghiệp Nhật Bản sẽ có được lợi thế trong sản xuất so với các quốc gia khác.

Với công nghiệp 4.0 và xã hội 5.0, Nhật Bản kỳ vọng sẽ thổi một luồng gió mới vào ngành sản xuất bằng cách kết hợp công nghệ thông tin vào sản xuất. Với sự phát triển của công nghệ cảm biến và IoT, doanh nghiệp Nhật Bản có thể thu thập dữ liệu về các hoạt động thực tế của cá nhân và doanh nghiệp, bao gồm thông tin về sức khoẻ, dữ liệu giao thông và dữ liệu về tình trạng hoạt động của các thiết bị và cơ sở sản xuất. Những dữ liệu thực này có thể sẽ được sử dụng cho nhiều ứng dụng trong tương lai.

Hơn nữa, việc sử dụng các dữ liệu này sẽ giúp cải thiện nhanh chóng và hiệu quả hoạt động tại các nhà máy, đồng thời thúc đẩy tuỳ biến sản xuất hàng hoá và dịch vụ nhanh chóng đáp ứng nhu cầu đa dạng của người tiêu dùng, mà không làm tăng chi phí sản xuất. Nhờ đó, các doanh nghiệp Nhật Bản kỳ vọng sẽ đạt được lợi thế cạnh tranh quốc tế nhờ chiến lược sử dụng dữ liệu, để tạo ra các sản phẩm và dịch vụ sáng tạo, có thể đáp ứng nhu cầu của “các thượng đế”, mà giới doanh nghiệp không thể nắm bắt được với cơ sở dữ liệu trước đây.

an so nhat ban trong cuoc dua 40 ​Nhật Bản cảnh báo khẩn cấp vì cá nóc có độc trôi nổi trên thị trường

Một thành phố tại Nhật Bản vừa phải kích hoạt hệ thống cảnh báo khẩn cấp để yêu cầu người dân tránh ăn một loại ...

an so nhat ban trong cuoc dua 40 ​Nhật Bản sẽ kêu gọi gia tăng sức ép với Triều Tiên tại Hội nghị An ninh Munich

Một nguồn tin chính phủ ngày 13/1 cho hay Ngoại trưởng Nhật Bản Taro Kono lên kế hoạch kêu gọi sự hợp tác của cộng ...

an so nhat ban trong cuoc dua 40 Viễn cảnh chính trị "xuôi dòng" tại Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe vừa bước sang năm thứ 6 cầm quyền kể từ khi trở lại vị trí đứng đầu chính phủ ...

Phan Thanh

Đọc thêm

Tết cộng đồng ‘Rạng rỡ Việt Nam’ tại Thái Lan

Tết cộng đồng ‘Rạng rỡ Việt Nam’ tại Thái Lan

Trong không khí Xuân Bính Ngọ rộn ràng, hương Tết quê nhà lan tỏa giữa lòng thủ đô Bangkok, kết nối những người Việt xa xứ trong hơi ấm đoàn ...
Kết quả chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư Tô Lâm tới Lào và Campuchia

Kết quả chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư Tô Lâm tới Lào và Campuchia

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Lào và Campuchia của Tổng Bí thư Tô Lâm đạt nhiều kết quả quan trọng, góp phần thúc đẩy quan hệ hợp tác giữa ...
Yukitoro – Lễ hội nến tuyết thắp sáng mùa Đông Jozankei, Nhật Bản

Yukitoro – Lễ hội nến tuyết thắp sáng mùa Đông Jozankei, Nhật Bản

Thị trấn suối nước nóng Jozankei (Sapporo, Hokkaido, Nhật Bản) lung linh trong lễ hội Yukitoro, nơi hàng nghìn nến tuyết thắp sáng không gian mùa Đông,
Ấn định ngày Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031

Ấn định ngày Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031

Ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 được ấn định vào 15/3.
Giá vàng hôm nay 8/2/2026 tăng mạnh cuối tuần, phá vỡ mọi quan niệm về loại tài sản an toàn; Nga thắng lớn với 'chiến lược vàng'

Giá vàng hôm nay 8/2/2026 tăng mạnh cuối tuần, phá vỡ mọi quan niệm về loại tài sản an toàn; Nga thắng lớn với 'chiến lược vàng'

Giá vàng hôm nay 8/2/2026 lại tăng mạnh cuối tuần, phá vỡ mọi quan niệm về loại tài sản an toàn; Nga thắng lớn với chiến lược về kim loại ...
10 chuyên đề tại Hội nghị quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng

10 chuyên đề tại Hội nghị quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng

Hội nghị quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng có sự tham gia của hơn 1,9 triệu đại biểu tại 31.097 điểm cầu.
Thủ tướng yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu lực mô hình chính quyền địa phương 2 cấp

Thủ tướng yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu lực mô hình chính quyền địa phương 2 cấp

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu rà soát, sửa đổi các quy định chưa phù hợp, đẩy mạnh cải cách để vận hành hiệu quả mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Giá heo hơi hôm nay 7/2: Miền Bắc, miền Nam giảm nhẹ, giao dịch dao động trong vùng giá 72.000 - 76.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 7/2: Miền Bắc, miền Nam giảm nhẹ, giao dịch dao động trong vùng giá 72.000 - 76.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 7/2, thị trường giảm nhẹ. Vùng giá giao dịch từ 72.000 - 76.000 đồng/kg.
Giá nông sản hôm nay 7/2/2026: Giá cà phê trong nước chịu áp lực kép; Đề nghị Mỹ thêm nông sản Việt Nam hưởng thuế 0%

Giá nông sản hôm nay 7/2/2026: Giá cà phê trong nước chịu áp lực kép; Đề nghị Mỹ thêm nông sản Việt Nam hưởng thuế 0%

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 7/2/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước:
Đẩy mạnh ứng dụng mô hình kinh tế số trong chuỗi nông sản

Đẩy mạnh ứng dụng mô hình kinh tế số trong chuỗi nông sản

Ngày 5/2, Hội thảo tổng kết 5 năm nghiên cứu, ứng dụng mô hình, giải pháp và nền tảng kinh tế số trong liên kết hợp tác và quản trị đầu tư chuỗi nông sản.
Giá nông sản hôm nay 6/2/2026: Giá cà phê trong nước phục hồi, sản lượng tiêu giảm; Đã có đường dây nóng giải đáp mọi vướng mắc Nghị định 46

Giá nông sản hôm nay 6/2/2026: Giá cà phê trong nước phục hồi, sản lượng tiêu giảm; Đã có đường dây nóng giải đáp mọi vướng mắc Nghị định 46

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 6/2/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước:
Giá heo hơi hôm nay 5/2: Hạ nhiệt rõ rệt, giao dịch trong vùng giá từ 72.000 - 77.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 5/2: Hạ nhiệt rõ rệt, giao dịch trong vùng giá từ 72.000 - 77.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 5/2, hạ nhiệt rõ rệt so với mặt bằng trên 80.000 đồng/kg thiết lập hồi cuối tháng 1. Vùng giá giao dịch từ 72.000 - 77.000 đồng/kg.
Thị trường nhà ở Hà Nội từ năm 2026: Ngoại thành dẫn dắt chu kỳ phát triển mới

Thị trường nhà ở Hà Nội từ năm 2026: Ngoại thành dẫn dắt chu kỳ phát triển mới

Năm 2026, thị trường nhà ở Hà Nội được dự báo bước vào giai đoạn phát triển ổn định và chọn lọc hơn, với xu hướng dịch chuyển nguồn cung ra khu vực ngoại thành.
Việt Nam tỏa sáng tại Giải thưởng Bất động sản châu Á PropertyGuru 2025

Việt Nam tỏa sáng tại Giải thưởng Bất động sản châu Á PropertyGuru 2025

Tại đêm Chung kết Giải thưởng Bất động sản châu Á PropertyGuru lần thứ 20, các chủ đầu tư đến từ Việt Nam đã xuất sắc giành 14 danh hiệu 'Best in Asia'.
Giá nhà cao tạo áp lực, người trẻ chuyển hướng chiến lược

Giá nhà cao tạo áp lực, người trẻ chuyển hướng chiến lược

Giá bất động sản duy trì ở mức cao đang tạo ra sức ép lớn lên khả năng sở hữu nhà của người trẻ.
Thị trường bất động sản năm 2025 mang gam màu sáng

Thị trường bất động sản năm 2025 mang gam màu sáng

Tại VRES 2025 ngày 9/12, chuyên gia nhận định nếu năm 2022 thị trường chao đảo vì lãi suất tăng thì 2025 lại cho thấy gam màu tươi sáng hơn.
Vietnam Land chính thức trở thành đối tác phân phối chiến lược của Charmora City

Vietnam Land chính thức trở thành đối tác phân phối chiến lược của Charmora City

Ngày 10/11, Công ty CP DV Môi Giới Vietnam Land và Naman Realty đã chính thức ký kết trở thành đối tác phân phối dự án Charmora City.
Động lực tăng trưởng của vùng đô thị vệ tinh phía Đông TP. Hồ Chí Minh

Động lực tăng trưởng của vùng đô thị vệ tinh phía Đông TP. Hồ Chí Minh

Thị trường bất động sản giáp ranh phía Đông TP. Hồ Chí Minh đang bước vào giai đoạn chuyển động rõ nét.
Để Việt Nam trở thành mắt xích quan trọng của hệ thống tài chính châu Á

Để Việt Nam trở thành mắt xích quan trọng của hệ thống tài chính châu Á

Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam vừa mang tính biểu tượng và là bước đi chiến lược nhằm đặt nền móng cho tăng trưởng bền vững và hội nhập sâu rộng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 6/2: Đồng USD tăng mạnh khi tâm lý nhà đầu tư thận trọng hơn trước rủi ro

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 6/2: Đồng USD tăng mạnh khi tâm lý nhà đầu tư thận trọng hơn trước rủi ro

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 6/2 ghi nhận đà tăng mạnh của đồng USD khi nhà đầu tư chuyển sang tâm lý thận trọng hơn trước rủi ro.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 5/2: Đồng USD nhích lên so với các đồng tiền chủ chốt khác

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 5/2: Đồng USD nhích lên so với các đồng tiền chủ chốt khác

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 5/2 cho thấy đồng USD nhích lên so với hầu hết các đồng tiền chủ chốt khác.
Nền tảng Thiện nguyện của MB Bank chiến thắng tại World Summit Awards (WSA) 2025

Nền tảng Thiện nguyện của MB Bank chiến thắng tại World Summit Awards (WSA) 2025

Ngày 04/2/2026, theo công bố chính thức từ Ban Tổ chức Giải thưởng World Summit Awards (WSA) 2025, Nền tảng Thiện nguyện của MB Bank đã được vinh danh là giải pháp chiến thắng tại ...
Tăng cường phối hợp nghiên cứu khoa học, đào tạo và tham mưu chính sách trong ngành Tài chính

Tăng cường phối hợp nghiên cứu khoa học, đào tạo và tham mưu chính sách trong ngành Tài chính

Ngày 2/2, tại trụ sở Bộ Tài chính, 7 đơn vị thuộc khối nghiên cứu, đào tạo và quản lý nhà nước trong ngành Tài chính đã ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 4/2: Đồng USD quay đầu giảm, không thu hút được dòng tiền trú ẩn an toàn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 4/2: Đồng USD quay đầu giảm, không thu hút được dòng tiền trú ẩn an toàn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 4/2 ghi nhận đà giảm giá của đồng USD do đồng tiền này không thu hút được dòng tiền trú ẩn an toàn.
Phiên bản di động