Ẩn số Nhật Bản trong cuộc đua 4.0

Khi so sánh với các cuộc cách mạng công nghiệp trước đây, Klaus Schwab - sáng lập và Chủ tịch điều hành Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) - cho rằng, CMCN 4.0 đang tiến triển theo một hàm số mũ chứ không phải là tốc độ tuyến tính, sự đột phá của nó không có tiền lệ.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
an so nhat ban trong cuoc dua 40 Doanh nghiệp Việt mở rộng đầu tư CNTT vào Nhật Bản
an so nhat ban trong cuoc dua 40 Nhân lực công nghệ cao sẽ giúp Việt Nam bắt kịp Công nghiệp 4.0

Gạt bỏ mọi thách thức, Cách mạng Công nghiệp lần thứ 4 (CMCN 4.0) đã nhanh chóng cuốn không chỉ các quốc gia có tiềm lực lớn về khoa học, kỹ thuật vào cuộc đua quyết liệt, bởi đơn giản “không đua là chết”. Trong khi đó, dù vẫn có những lợi thế nhất định, nhưng các doanh nghiệp của nền công nghiệp hàng đầu châu Á - Nhật Bản đang phải đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ các quốc gia mới nổi. Doanh nghiệp Nhật Bản vượt trội về công nghệ, nhưng không được đánh giá cao trong kinh doanh quốc tế.

“Không đua là chết”

Trong khi năng suất và năng lực cạnh tranh của các quốc gia mới nổi ở châu Á đang ngày một tăng cao, Nhật Bản cần phải có những giải pháp mới nhằm bù đắp cho những thiếu sót của cấu trúc công nghiệp hiện tại. Chính phủ Nhật Bản sớm nhận thức rằng CMCN 4.0 là cơ hội lớn để nước này có thêm sức cạnh tranh mới, thoát khỏi hai thập kỷ kinh tế phát triển chậm chạp.

an so nhat ban trong cuoc dua 40
CMCN 4.0 là cơ hội lớn để Nhật Bản có thêm sức cạnh tranh mới. (Nguồn: Sdasia)

Năm 2016, Chính phủ Nhật Bản lập ra danh sách những thách thức cản trở sự phát triển bền vững của các quốc gia lớn, bao gồm: dân số già, mất cân bằng giới tính, thiên tai, khủng bố, hạ tầng lỗi thời, mật độ dân đô thị cao, thiếu tài nguyên thiên nhiên... Đáng tiếc, nền kinh tế thứ ba thế giới hội tụ đầy đủ các thách thức đó.  

Trước thách thức lớn nhất là sự tất yếu của vòng quay lịch sử, không thể đảo chiều, năm 2013, Nhật Bản công bố “Chiến lược toàn diện cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo”, trong đó tập trung thúc đẩy công nghệ số, công nghệ nano và công nghệ môi trường. Đến năm 2015, “Chiến lược cách mạng hóa robot” được đưa ra, bao gồm 3 mũi nhọn: Trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo robot của thế giới; Dẫn đầu thế giới về sử dụng robot trong xã hội; và Trình diễn với thế giới những sáng kiến robot Nhật Bản bằng cách dẫn đầu thời đại robot mới với ứng dụng IoT (Internet of Things).

Tiếp đó, tháng 1/2016, Nhật Bản công bố “Kế hoạch cơ bản về Khoa học và Công nghệ lần thứ 5” giai đoạn 2016 - 2020, trong đó nước này phấn đấu xây dựng một xã hội “siêu thông minh” hay “Xã hội 5.0”, để đối phó với các vấn đề của kỷ nguyên kỹ thuật số và những thách thức cản trở sự phát triển bền vững.

Ý tưởng xã hội 5.0 do Liên đoàn kinh tế lớn nhất Nhật Bản - Keidanren khởi xướng, triệt để lợi dụng kết nối Internet, giúp xã hội ổn định trong hoàn cảnh dân số suy giảm mạnh và kéo mọi người dân tham gia tích cực vào cuộc sống. Nói cách khác, các nguyên tắc của “xã hội 5.0” là “phân tích dữ liệu nhờ sức mạnh trí tuệ nhân tạo (AI)”. Chẳng hạn, dữ liệu trong sản xuất, sẽ được chuyển vào không gian ảo, phân tích, rồi trả trở về thế giới thực dưới dạng giải pháp công nghệ mới.

Không chỉ là “xã hội 5.0”

Mới đây, trên Tạp chí Expert, Giám đốc bộ phận quan hệ Chính phủ và công chúng của Tập đoàn Mitsubishi - Noritsugu Uemura cho biết, ngay bây giờ đã có thể thấy những sáng kiến của dự án này lan rộng trong xã hội Nhật Bản. Mọi người dân chia sẻ chung một tầm nhìn, mỗi doanh nghiệp tự quyết định phần đóng góp của mình cho sự phát triển của “xã hội 5.0”.

Dữ liệu vốn đã tồn tại từ rất lâu, nhưng chỉ trên giấy hoặc trong file Excel và chỉ được phân tích thủ công bởi con người. Còn bây giờ, trí tuệ nhân tạo đã thay thế vai trò này. AI còn được phát triển lên một tầm cao mới, nhờ khả năng tự học hỏi. Nó có thể tìm ra giải pháp hiệu quả giúp tăng cường sản xuất. Đây là một ví dụ cho thấy cách vận hành hiệu quả của nền kinh tế kỹ thuật số. Và không chỉ trong sản xuất, nó còn có thể áp dụng rộng rãi trong lĩnh vực tài chính, trợ giúp các luật sư...

Các chính sách liên quan đến công nghiệp 4.0 đang được hình thành tại Nhật Bản với sự hợp tác rất tập trung và chặt chẽ của các tổ chức và doanh nghiệp. Nhật Bản không chỉ dựa vào hợp tác trong nước giữa các doanh nghiệp, mà còn đẩy mạnh liên kết với Chính phủ Đức và Mỹ để hình thành các tiêu chuẩn toàn cầu trong các công nghệ liên quan. Nhật Bản hi vọng, thông qua sự hợp tác với các doanh nghiệp dẫn đầu trong ngành công nghệ thông tin và công nghiệp 4.0, Nhật Bản có thể đóng vai trò lớn hơn, gây ảnh hưởng đến các tiêu chuẩn quốc tế trong tương lai, nhờ đó các doanh nghiệp Nhật Bản sẽ có được lợi thế trong sản xuất so với các quốc gia khác.

Với công nghiệp 4.0 và xã hội 5.0, Nhật Bản kỳ vọng sẽ thổi một luồng gió mới vào ngành sản xuất bằng cách kết hợp công nghệ thông tin vào sản xuất. Với sự phát triển của công nghệ cảm biến và IoT, doanh nghiệp Nhật Bản có thể thu thập dữ liệu về các hoạt động thực tế của cá nhân và doanh nghiệp, bao gồm thông tin về sức khoẻ, dữ liệu giao thông và dữ liệu về tình trạng hoạt động của các thiết bị và cơ sở sản xuất. Những dữ liệu thực này có thể sẽ được sử dụng cho nhiều ứng dụng trong tương lai.

Hơn nữa, việc sử dụng các dữ liệu này sẽ giúp cải thiện nhanh chóng và hiệu quả hoạt động tại các nhà máy, đồng thời thúc đẩy tuỳ biến sản xuất hàng hoá và dịch vụ nhanh chóng đáp ứng nhu cầu đa dạng của người tiêu dùng, mà không làm tăng chi phí sản xuất. Nhờ đó, các doanh nghiệp Nhật Bản kỳ vọng sẽ đạt được lợi thế cạnh tranh quốc tế nhờ chiến lược sử dụng dữ liệu, để tạo ra các sản phẩm và dịch vụ sáng tạo, có thể đáp ứng nhu cầu của “các thượng đế”, mà giới doanh nghiệp không thể nắm bắt được với cơ sở dữ liệu trước đây.

an so nhat ban trong cuoc dua 40 ​Nhật Bản cảnh báo khẩn cấp vì cá nóc có độc trôi nổi trên thị trường

Một thành phố tại Nhật Bản vừa phải kích hoạt hệ thống cảnh báo khẩn cấp để yêu cầu người dân tránh ăn một loại ...

an so nhat ban trong cuoc dua 40 ​Nhật Bản sẽ kêu gọi gia tăng sức ép với Triều Tiên tại Hội nghị An ninh Munich

Một nguồn tin chính phủ ngày 13/1 cho hay Ngoại trưởng Nhật Bản Taro Kono lên kế hoạch kêu gọi sự hợp tác của cộng ...

an so nhat ban trong cuoc dua 40 Viễn cảnh chính trị "xuôi dòng" tại Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe vừa bước sang năm thứ 6 cầm quyền kể từ khi trở lại vị trí đứng đầu chính phủ ...

Phan Thanh

Đọc thêm

EU ra điều kiện thực thi ưu đãi thuế quan đối với hàng hóa Mỹ, phản ứng của các bên ra sao?

EU ra điều kiện thực thi ưu đãi thuế quan đối với hàng hóa Mỹ, phản ứng của các bên ra sao?

Ngày 19/3, các nhà lập pháp Liên minh châu Âu (EU) đã thực hiện bước đi quan trọng đầu tiên hướng tới việc triển khai thỏa thuận thương mại với ...
Giá nông sản hôm nay 20/3/2026: Giá cà phê robusta tăng không ngừng, vàng trở thành 'chất xúc tác'; Iran tính thu phí tàu đi qua eo biển Hormuz

Giá nông sản hôm nay 20/3/2026: Giá cà phê robusta tăng không ngừng, vàng trở thành 'chất xúc tác'; Iran tính thu phí tàu đi qua eo biển Hormuz

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 20/3/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế ...
Tổng thống lâm thời Venezuela 'thay máu' lãnh đạo quân đội cấp cao, thúc đẩy đối thoại trực tiếp với Mỹ

Tổng thống lâm thời Venezuela 'thay máu' lãnh đạo quân đội cấp cao, thúc đẩy đối thoại trực tiếp với Mỹ

Các thay đổi này nằm trong quá trình tái cơ cấu quân đội sau biến động chính trị nghiêm trọng tại Venezuela từ khi Mỹ bắt giữ Tổng thống Maduro.
Costa Rica đóng cửa Đại sứ quán và hạ cấp quan hệ với Cuba; Havana bác bỏ

Costa Rica đóng cửa Đại sứ quán và hạ cấp quan hệ với Cuba; Havana bác bỏ

Chủ tịch Cuba tuyên bố bác quyết định đơn phương của Costa Rica trong việc hạ cấp quan hệ song phương mà không đưa ra bất kỳ lý do xác ...
Thấy gì từ nỗ lực tự chủ trong lĩnh vực đất hiếm của Nhật Bản?

Thấy gì từ nỗ lực tự chủ trong lĩnh vực đất hiếm của Nhật Bản?

Nhật Bản đang phải đối mặt với rủi ro chiến lược từ sự phụ thuộc vào các khoáng sản thiết yếu cho ngành điện tử, ô tô và sản xuất ...
Phân loại 3 dạng béo phì và cách phòng tránh, điều trị

Phân loại 3 dạng béo phì và cách phòng tránh, điều trị

Các chuyên gia cho rằng, hiểu đúng kiểu béo phì giúp kiểm soát cân nặng khoa học và bền vững hơn.
Giá nông sản hôm nay 20/3/2026: Giá cà phê robusta tăng không ngừng, vàng trở thành 'chất xúc tác'; Iran tính thu phí tàu đi qua eo biển Hormuz

Giá nông sản hôm nay 20/3/2026: Giá cà phê robusta tăng không ngừng, vàng trở thành 'chất xúc tác'; Iran tính thu phí tàu đi qua eo biển Hormuz

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 20/3/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước:
Giá heo hơi hôm nay 19/3: Nhiều địa phương tăng giá, cao nhất duy trì ở mức 67.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 19/3: Nhiều địa phương tăng giá, cao nhất duy trì ở mức 67.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 19/3, thị trường tiếp tục xu hướng tăng tại nhiều địa phương. Giá heo hơi cao nhất cả nước hiện duy trì ở mức 67.000 đồng/kg.
Giá nông sản hôm nay 19/3/2026: Giá cà phê trong nước vẫn chịu áp lực, giá tiêu lao dốc mạnh; Dầu Nga lại đắt hàng do xung đột ở Trung Đông

Giá nông sản hôm nay 19/3/2026: Giá cà phê trong nước vẫn chịu áp lực, giá tiêu lao dốc mạnh; Dầu Nga lại đắt hàng do xung đột ở Trung Đông

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 19/3/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước:
Cụm công nghiệp Stavian Hưng Yên ký kết hợp đồng thuê đất và bàn giao mặt bằng cho nhà đầu tư

Cụm công nghiệp Stavian Hưng Yên ký kết hợp đồng thuê đất và bàn giao mặt bằng cho nhà đầu tư

Công ty CP Khu công nghiệp Stavian vừa ký kết Hợp đồng thuê đất và bàn giao mặt bằng cho các nhà đầu tư thứ cấp tại CCN Stavian Hưng Yên.
Nâng cao mức độ sẵn sàng, năng lực chuyển đổi số của doanh nghiệp nhỏ

Nâng cao mức độ sẵn sàng, năng lực chuyển đổi số của doanh nghiệp nhỏ

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Chí Dũng mới ký Quyết định số 433/QĐ-TTg ngày 16/3 phê duyệt Đề án chuyển đổi số các doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Giá heo hơi hôm nay 18/3: Đồng loạt đi lên, dao động trong khoảng 62.000 - 67.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 18/3: Đồng loạt đi lên, dao động trong khoảng 62.000 - 67.000 đồng/kg

Giá heo hơi hôm nay 18/3, giá heo hơi trên cả nước hôm nay đồng loạt đi lên, giao dịch dao động trong khoảng 62.000 - 67.000 đồng/kg.
Fenica - Biểu tượng sống mới tại Đông Bắc TP.HCM

Fenica - Biểu tượng sống mới tại Đông Bắc TP.HCM

Fenica là dự án căn hộ cao tầng với vị trí bốn mặt tiền trên đường Trần Quang Diệu, hệ tiện ích đồng bộ cùng kiến trúc hiện đại, kiến tạo chuẩn mực sống tiện ...
Hoàng Huy New City - ‘Cực sống mới’ Bắc Sông Cấm, nâng tầm chuẩn đô thị hiện đại Hải Phòng

Hoàng Huy New City - ‘Cực sống mới’ Bắc Sông Cấm, nâng tầm chuẩn đô thị hiện đại Hải Phòng

Hoàng Huy New City - một khu đô thị quy mô lớn, định hướng hiện đại, hạ tầng đồng bộ và giàu tiện ích, hướng tới nâng cao chất lượng sống tại Thủy Nguyên.
Fresia Riverside - Điểm giao thoa giữa an cư bền vững và dòng tiền sinh lời

Fresia Riverside - Điểm giao thoa giữa an cư bền vững và dòng tiền sinh lời

Fresia Riverside nổi lên như điểm giao thoa giữa giá trị an cư bền vững và tiềm năng sinh lời hấp dẫn, xem như một là tài sản phòng thủ an toàn trước lạm
Vinhomes Golden Avenue triển khai chính sách kép dành cho nhà đầu tư

Vinhomes Golden Avenue triển khai chính sách kép dành cho nhà đầu tư

Với mục tiêu góp phần giảm áp lực ban đầu, tạo dòng tiền nền và vùng đệm an toàn cho nhà đầu tư trong bối cảnh chi phí vốn và biến động thị trường vẫn ...
Từ 23/2, các tranh chấp về kinh phí quản lý vận hành nhà chung cư tại Hà Nội sẽ do cấp xã, phường giải quyết

Từ 23/2, các tranh chấp về kinh phí quản lý vận hành nhà chung cư tại Hà Nội sẽ do cấp xã, phường giải quyết

Từ ngày 23/2, UBND cấp xã, phường tại Hà Nội sẽ trực tiếp giải quyết các tranh chấp về kinh phí quản lý vận hành nhà chung cư.
Thị trường nhà ở Hà Nội từ năm 2026: Ngoại thành dẫn dắt chu kỳ phát triển mới

Thị trường nhà ở Hà Nội từ năm 2026: Ngoại thành dẫn dắt chu kỳ phát triển mới

Năm 2026, thị trường nhà ở Hà Nội được dự báo bước vào giai đoạn phát triển ổn định và chọn lọc hơn, với xu hướng dịch chuyển nguồn cung ra khu vực ngoại thành.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/3: Đồng USD tiếp tục giảm trước áp lực lạm phát và giá dầu

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/3: Đồng USD tiếp tục giảm trước áp lực lạm phát và giá dầu

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/3 ghi nhận đà giảm của đồng USD trước áp lực lạm phát và giá dầu.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/3: Đồng USD quay đầu tăng khi Fed có một động thái mới

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/3: Đồng USD quay đầu tăng khi Fed có một động thái mới

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/3 ghi nhận đà tăng trở lại của đồng USD trong bối cảnh ​​​​​​​Fed có một động thái mới.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/3: Đồng USD tiếp tục giảm phiên thứ hai liên tiếp

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/3: Đồng USD tiếp tục giảm phiên thứ hai liên tiếp

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/3 ghi nhận đà giảm của đồng USD trong phiên thứ hai liên tiếp.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/3: Đồng USD quay đầu giảm, thị trường chờ tín hiệu từ Fed

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/3: Đồng USD quay đầu giảm, thị trường chờ tín hiệu từ Fed

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/3 ghi nhận đà giảm của đồng USD.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/3: Triển vọng trung hạn của đồng USD vẫn tiềm ẩn yếu tố thận trọng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/3: Triển vọng trung hạn của đồng USD vẫn tiềm ẩn yếu tố thận trọng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/3 cho thấy triển vọng trung hạn của đồng USD vẫn tiềm ẩn không ít yếu tố thận trọng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/3: Đồng USD đang tiến gần mức cao nhất kể từ tháng 11/2025

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/3: Đồng USD đang tiến gần mức cao nhất kể từ tháng 11/2025

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/3 ghi nhận đà tăng giá của đồng USD lên gần mức cao nhất kể từ tháng 11/2025 trong bối cảnh giá dầu tăng mạnh.
Phiên bản di động