ASEAN: Nỗ lực phục hồi hậu đại dịch Covid-19

Minh Anh
Về dài hạn, bất chấp cuộc suy thoái nghiêm trọng do đại dịch Covid-19 gây ra, ASEAN vẫn được kỳ vọng sẽ tiếp tục là một trong những khu vực phát triển nhanh nhất trong nền kinh tế thế giới.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Hy vọng cho tương lai của khu vực ASEAN nằm ở sự phối hợp chặt chẽ giữa các quốc gia thành viên. (Nguồn: View.asiae.co)
Hy vọng cho tương lai của khu vực ASEAN nằm ở sự phối hợp chặt chẽ giữa các quốc gia thành viên. (Nguồn: View.asiae.co)

Theo dự báo của HIS market, tổng GDP của ASEAN được dự báo sẽ tăng hơn gấp đôi trong thập kỷ tới, tăng từ 3 nghìn tỷ USD vào năm 2020 lên 6,8 nghìn tỷ USD vào năm 2030. Trong thập niên tới, khu vực ASEAN sẽ là một trong ba động lực tăng trưởng chính của khu vực châu Á - Thái Bình Dương, cùng với Trung Quốc và Ấn Độ.

Tác động tiêu cực nghiêm trọng từ Covid-19

Tác động tiêu cực, nghiêm trọng của đại dịch Covid-19 và các lệnh cấm đi lại, đóng cửa trên diện rộng, khiến không ít nền kinh tế ASEAN rơi vào suy thoái sâu trong năm 2020.

Hệ quả của việc các thị trường chủ chốt như Mỹ và EU đóng cửa dẫn đến xuất khẩu của nhiều quốc gia ASEAN sụt giảm nghiêm trọng trong nửa đầu năm 2020.

Trong số các nền kinh tế bị ảnh hưởng nặng nề nhất phải kể đến Philippines, Thái Lan, Malaysia, Campuchia và Singapore, chịu tác động mạnh từ các đợt giãn cách xã hội, đình trệ kéo dài gây ảnh hưởng đến sản xuất công nghiệp, xây dựng và chi tiêu tiêu dùng.

Các lệnh cấm đi lại trong chính khu vực ASEAN cũng tác động nghiêm trọng đến lĩnh vực du lịch và lữ hành quốc tế.

Tuy nhiên, trong nửa cuối năm 2020 và đầu năm 2021, hoạt động kinh tế nội địa cho thấy sự phục hồi đáng kinh ngạc ở nhiều quốc gia ASEAN, sau khi các biện pháp đóng cửa biên giới dần được nới lỏng và các đơn đặt hàng xuất khẩu tăng nhanh trở lại. Trong đó, Việt Nam nổi lên là nền kinh tế duy nhất tăng trưởng dương và thu hẹp khoảng cách phát triển với các quốc gia khác.

Nhưng tai ương vẫn không ngừng đeo bám, khi đà phục hồi nhanh chóng của ASEAN trong giai đoạn đầu của đại dịch lại sớm vấp phải làn sóng dịch bệnh thứ tư (tháng 4/2021).

Sự xuất hiện của biến thể Delta đe dọa nghiêm trọng thành quả chống dịch của các nước trong khu vực và làm chậm tiến trình hồi phục kinh tế. Lần này, Covid-19 “đánh” trúng vào nhiều điểm yếu của các quốc gia Đông Nam Á, là chi tiêu tiêu dùng và sản xuất công nghiệp, khiến động lực kinh tế tiếp tục suy yếu trong những tháng gần đây.

Theo dữ liệu mới nhất của IHS Markit, diễn biến phức tạp của Covid-19 và các biện pháp tái hạn chế ở nhiều nước ASEAN vừa qua, khiến các điều kiện hoạt động trong khu vực sản xuất giảm mạnh, trong bối cảnh sản lượng nhà máy và đơn đặt hàng mới tiếp tục giảm nhanh.

Chỉ số sản xuất PMI (đo lường hoạt động quản lý mua hàng trong ngành sản xuất) của ASEAN trong tháng Tám được ghi nhận tại 44,5 điểm, dù chỉ giảm nhẹ so với con số 44,6 của tháng 7, nhưng báo hiệu sự suy giảm tháng thứ ba liên tiếp về sức khỏe của khu vực sản xuất.

Lần đầu tiên kể từ tháng 5/2020, tình trạng xấu đi được ghi nhận tại toàn bộ bảy nền sản xuất hàng đầu ASEAN, bao gồm Indonesia, Malaysia, Myanmar, Philippines, Singapore, Thái Lan và Việt Nam.

Trong lĩnh vực dịch vụ, tác động của đại dịch tiếp tục ảnh hưởng đến chi tiêu tiêu dùng ở hầu hết các quốc gia ASEAN. Làn sóng Covid-19 leo thang, các hạn chế đi lại quốc tế thành trở ngại lớn đối với sự phục hồi của du lịch quốc tế và du lịch nội địa, dự kiến tiếp tục kéo dài trong những tháng còn lại của năm 2021. Du lịch nội địa cũng bị gián đoạn, “bồi thêm” một cú sốc tiêu cực cho ngành du lịch ASEAN.

ASEAN đang từng bước tiến tới phục hồi kinh tế thông qua nhiều sáng kiến khác nhau trong Khuôn khổ Phục hồi Toàn diện ASEAN (ACRF) nhằm giảm thiểu tác động kinh tế - xã hội của đại dịch và thúc đẩy phục hồi toàn diện trong ASEAN. Trong đó, Khung thỏa thuận hành lang đi lại (ATCAF) nhằm tạo thuận lợi cho đi lại vì mục đích công vụ và kinh doanh trong lúc dịch Covid-19 vẫn chưa hoàn toàn biến mất…

Vượt thách thức để “cất cánh”

Khi bài toán phục hồi hậu đại dịch được đặt ra, có ba vấn đề được cho là thách thức lớn đối với nỗ lực của ASEAN trong ngắn và trung hạn là vaccine Covid-19, niềm tin và chiến lược đối phó các biến thể mới của virus SARS-CoV-2.

Tất nhiên, thực tế cho thấy, tiêm vaccine không phải là chiến lược kỳ diệu có thể hoàn toàn thoát khỏi dịch bệnh, mà một giải pháp y tế cộng đồng phù hợp mới là giải pháp căn cơ. Nó có vai trò đặc biệt quan trọng hỗ trợ tái khởi động nền kinh tế theo từng giai đoạn và khôi phục niềm tin trong cộng đồng, người dân và doanh nghiệp.

Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 38, 39 đang diễn ra là dịp đầu tiên trong năm 2021 lãnh đạo các nước ASEAN cùng ngồi lại trao đổi và chỉ đạo về chính sách, cũng như quyết định tất cả các vấn đề then chốt liên quan đến thực hiện các mục tiêu của ASEAN.

Trong đó, ứng phó Covid-19 và phục hồi hậu đại dịch là một trong những vấn đề chính được thảo luận, được xem là một thách thức an ninh phi truyền thống đối với khu vực. Bên cạnh những ưu đãi dài hạn cho nhà đầu tư, các quốc gia thành viên ASEAN đang triển khai Cơ chế một cửa nhằm khơi thông các luồng thương mại và hàng hóa…

Qua những nỗ lực không ngừng, các nước thành viên ASEAN đang cho thấy sự phối hợp chặt chẽ trong thực hiện các kế hoạch ứng phó với đại dịch Covid-19, giải quyết những thách thức kép, vừa chống dịch và giữ an toàn cho người dân, vừa nỗ lực duy trì và kích hoạt lại các hoạt động kinh tế. Trước mắt, cộng đồng ASEAN đang tập trung cho sự phục hồi kinh tế hậu Covid-19 với việc tăng tốc phủ vaccine Covid-19 và dần mở cửa nền kinh tế.

Hiện tại, dù con đường phục hồi chưa chắc chắn, nguy cơ tái bùng phát dịch hiện hữu và việc triển khai tiêm phòng vaccine chưa đồng đều, nhưng sức hút đầu tư của ASEAN vẫn tăng lên nhờ triển vọng phục hồi kinh tế mạnh mẽ trong dài hạn và những xung lực cất cánh đến từ thương mại, chuyển đổi số và phát triển bền vững.

Năm 2020, bất chấp những ảnh hưởng nghiêm trọng của đại dịch lên nền kinh tế toàn cầu, ASEAN vẫn đón luồng đầu tư mạnh mẽ đạt 70 tỷ USD. Triển vọng kinh tế ASEAN được nâng cao hơn nữa sau khi Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) được ký kết (tháng 11/2020), giúp ASEAN gia cố chặt chẽ các chuỗi cung ứng và tăng cường độ mở thương mại với nhóm các đối tác lớn như Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, Australia và New Zealand.

RCEP cùng với Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) hứa hẹn tạo sự chuyển biến tích cực trong tiến bộ kinh tế khu vực và toàn cầu, đồng thời củng cố sự phục hồi mạnh mẽ của thành viên ASEAN trong dài hạn.

Với quy mô dân số lên tới trên 675 triệu người, chiếm hơn 8% dân số thế giới, việc mở rộng kết nối số được dự báo sẽ giúp GDP của ASEAN tăng thêm 1.000 tỷ USD vào năm 2025 (Báo cáo của Bain & Company).

Các Hiệp định chất lượng cao giúp thúc đẩy các cải cách quan trọng trong nhiều lĩnh vực, từ lao động, tự do hóa đầu tư, an ninh mạng, dữ liệu xuyên biên giới và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ; đồng thời tinh gọn các thỏa thuận thương mại ưu đãi chồng chéo bằng cách thiết lập các quy tắc thương mại chung, bền vững.

Với khoảng trống lớn về phát triển kết nối số, xung lực từ chuyển đổi số sẽ là lĩnh vực có nhiều tiềm năng để ASEAN tạo nên sức mạnh tăng trưởng mới, tăng tốc thương mại, thúc đẩy sự phát triển của các ngành công nghiệp mới ở khu vực. Với quy mô dân số lên tới trên 675 triệu người, chiếm hơn 8% dân số thế giới, việc mở rộng kết nối số được dự báo sẽ giúp GDP của ASEAN tăng thêm 1.000 tỷ USD vào năm 2025 (Báo cáo của Bain & Company).

Tác động của Covid-19 đối với các hành vi xã hội, mô hình tiêu thụ và sử dụng năng lượng, đã đặt ra một bước ngoặt trong cách thức phát triển trong tương lai. Trong đó, tái cấu trúc, xây dựng cơ sở hạ tầng xanh và phát triển bền vững… cũng là những bước tiến dài hạn, được kỳ vọng sẽ giúp ASEAN “cất cánh”.

Tuy nhiên, phục hồi kinh tế sau tác động khủng khiếp của Covid-19 không phải là một nhiệm vụ dễ dàng, đặc biệt khi các sáng kiến mới của ASEAN nhiều khi vẫn phải “đối đầu” với thách thức cũ đang tồn tại.

Giới chuyên gia cho rằng, đây là những khó khăn lớn, nhưng thành công trong tầm tay. Hy vọng cho tương lai của khu vực ASEAN nằm ở sự phối hợp chặt chẽ giữa các quốc gia thành viên, hành động như một tập thể hơn là sự tập hợp của các cấu phần.

Đại dịch Covid-19 - tác nhân cho ngành robot phục vụ bùng nổ

Đại dịch Covid-19 - tác nhân cho ngành robot phục vụ bùng nổ

Sự xuất hiện của virus SARS-CoV-2 đã làm thay đổi hoàn toàn ngành phục vụ trong các quán ăn tại các quốc gia trên khắp ...

Các biến thể Covid-19 mới có tiếp tục xuất hiện và nguy hiểm hơn?

Các biến thể Covid-19 mới có tiếp tục xuất hiện và nguy hiểm hơn?

Trong tương lai có thể xuất hiện thêm những biến thể mới lách được vaccine và miễn dịch tự nhiên nhưng khó lây lan nhanh ...

Đọc thêm

Khai mạc Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14: Kết nối văn hóa, lan tỏa tình hữu nghị

Khai mạc Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14: Kết nối văn hóa, lan tỏa tình hữu nghị

Sáng 22/11, Bộ Ngoại giao chủ trì tổ chức Lễ khai mạc Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14 với chủ đề “Beyond Flavors – Vượt ...
Top 5 xe đa dụng cỡ trung bán chạy nhất tháng 10/2026: Mazda CX-5 tiếp tục dẫn đầu

Top 5 xe đa dụng cỡ trung bán chạy nhất tháng 10/2026: Mazda CX-5 tiếp tục dẫn đầu

Top 5 xe đa dụng cỡ trung bán chạy nhất tháng 10/2026 tại Việt Nam, Mazda CX-5 dẫn đầu với 1.617 chiếc bán ra, xếp thứ 2 là Ford Territory.
Indonesia: Các vụ cháy đã thiêu rụi khoảng 2,88 triệu ha rừng và đất đai, thiệt hại kinh tế tương đương 2,69% GDP

Indonesia: Các vụ cháy đã thiêu rụi khoảng 2,88 triệu ha rừng và đất đai, thiệt hại kinh tế tương đương 2,69% GDP

Các vụ cháy rừng và cháy đất than bùn tại Indonesia trong năm 2026 có thể gây thiệt hại kinh tế hơn 30 tỷ USD.
Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Mexico bắt giữ trùm ma túy nằm trong danh sách truy nã của FBI

Quân đội Mexico đã bắt giữ Fausto Isidro Meza-Flores, thủ lĩnh băng đảng Los Mazatlecos và nằm trong danh sách 10 đối tượng bị FBI truy nã.
Phổ biến Nghị định về tuyển dụng, quản lý người lao động Việt Nam làm việc cho tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam

Phổ biến Nghị định về tuyển dụng, quản lý người lao động Việt Nam làm việc cho tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam

Ngày 21/11, CPVNGĐ tổ chức gặp mặt các cơ quan ngoại vụ và đại diện các tổ chức nước ngoài tại Việt Nam nhằm phổ biến Nghị định số 371/2026/NĐ-CP.
Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 tại Malaysia: Nét đẹp văn hóa, ẩm thực Việt Nam vượt khỏi khuôn khổ địa lý

Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 tại Malaysia: Nét đẹp văn hóa, ẩm thực Việt Nam vượt khỏi khuôn khổ địa lý

Sáng 22/11, tại Kuala Lumpur, Đại sứ quán Việt Nam tại Malaysia đã tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 tại Malaysia.
Ban hành Chương trình hành động của Chính phủ về Quy hoạch tổng thể quốc gia

Ban hành Chương trình hành động của Chính phủ về Quy hoạch tổng thể quốc gia

Ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 81/2023/QH15 về Quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Ban hành Kế hoạch tổng thể quản trị xuất siêu và phòng tránh rủi ro trong hoạt động thương mại quốc tế

Ban hành Kế hoạch tổng thể quản trị xuất siêu và phòng tránh rủi ro trong hoạt động thương mại quốc tế

Kế hoạch tổng thể quản trị xuất siêu và phòng tránh các rủi ro trong hoạt động thương mại quốc tế giai đoạn 2026-2030 ban hành ngày 21/11.
Chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ nổi bật tuần 14-20/11/2026

Chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ nổi bật tuần 14-20/11/2026

Tín dụng ưu đãi hỗ trợ phát triển vùng miền núi; Đề án tổng thể về nền tảng số quốc gia về lưu trữ... là những thông tin chỉ đạo, điều hành nổi bật.
Phát triển nguồn nhân lực trí tuệ nhân tạo và bán dẫn: Nền tảng cho các ngành công nghệ chiến lược

Phát triển nguồn nhân lực trí tuệ nhân tạo và bán dẫn: Nền tảng cho các ngành công nghệ chiến lược

Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực AI và công nghiệp bán dẫn đang được Việt Nam xác định là một trong những nhiệm vụ quan trọng.
Doanh nghiệp Nhật Bản cam kết đồng hành cùng Việt Nam phát triển năng lượng và kinh tế

Doanh nghiệp Nhật Bản cam kết đồng hành cùng Việt Nam phát triển năng lượng và kinh tế

Tổng Giám đốc kiêm Giám đốc điều hành Mitsubishi Power Asia Pacific khẳng định cam kết đồng hành cùng Việt Nam trong quá trình phát triển năng lượng và kinh tế.
Từ ứng dụng AI đến tái cấu trúc chiến lược và hệ thống tăng trưởng doanh nghiệp

Từ ứng dụng AI đến tái cấu trúc chiến lược và hệ thống tăng trưởng doanh nghiệp

CSMOSummit 2026 diễn ra vào ngày 20/11 mở rộng chủ đề ‘The Agentic Marketplace - Khi AI tham gia quyền lựa chọn’.
Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Với di sản tiên phong trong việc xây dựng các công trình nổi tiếng toàn cầu, nhà phát triển bất động sản hàng đầu Thái Lan tiếp tục thách thức các quy ước, tạo ra ...
Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh thông tin, dự kiến đến hết năm 2026, cả nước sẽ hoàn thành 87.601 căn nhà ở xã hội, đạt 90% so với kế hoạch đề ra.
Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng là tổ hợp căn hộ và thương mại dịch vụ nằm tại phường An Hải, bờ đông sông Hàn. Tổ hợp thuộc hệ sinh thái phát triển của BRG, với sự ...
Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Bộ Xây dựng đề xuất sửa đổi toàn diện Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023, trong đó dự kiến cắt giảm 7 điều kiện đầu tư kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục ...
Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Giữa nhịp sống sôi động của Hà Nội, khi sự riêng tư và chất lượng sống ngày càng trở thành những tiêu chí quan trọng của giới thượng lưu, Penthouse không đơn thuần là một ...
Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Vinhomes Hải Vân Bay, Làng Vân Đà Nẵng, thu hút sự quan tâm nhờ định hướng phát triển không gian sống gắn liền với thiên nhiên và cảnh quan ven biển Đà Nẵng. Trong đó, ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11 ghi nhận đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt khác.
MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

Với giá trị thương hiệu tăng trưởng 152% trong giai đoạn 2023-2026, MB là đại diện duy nhất ngành Ngân hàng Việt Nam và đứng thứ 8 trong danh sách 10 thương hiệu tăng trưởng ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11 cho thấy đồng USD đã chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11 cho thấy đà giảm của đồng USD chưa phải dấu hiệu khởi đầu cho một xu hướng suy yếu trên diện rộng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11 cho thấy tăng trưởng kinh tế Mỹ và thị trường chứng khoán khởi sắc giúp khôi phục sức hấp dẫn của đồng USD.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11 cho thấy kỳ vọng Fed tăng lãi suất trong tháng 12 đang trở thành động lực hỗ trợ đồng USD.
Phiên bản di động