Ba yếu tố làm tăng nguy cơ sa sút trí tuệ

Quang Minh
Một nghiên cứu mới công bố trên Tạp chí khoa học Neurology Open Access (Mỹ) cho thấy, việc kiểm soát ba yếu tố nguy cơ ở tuổi trung niên gồm tăng huyết áp, tiểu đường và hút thuốc có thể liên quan đến số năm sống khỏe mạnh về nhận thức khi về già.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Nghiên cứu mới xem xét mối liên hệ giữa việc kiểm soát các yếu tố nguy cơ, trong đó có tiểu đường, với nguy cơ mắc sa sút trí tuệ. (Ảnh: Halfpoint Images/Moment RF/Getty Images)
Nghiên cứu mới xem xét mối liên hệ giữa việc kiểm soát các yếu tố nguy cơ, trong đó có tiểu đường, với nguy cơ sa sút trí tuệ. (Nguồn: Getty Images)

Nghiên cứu do các nhà khoa học thuộc NYU Langone Health, hệ thống y tế học thuật của Đại học New York (Mỹ), thực hiện dựa trên dữ liệu của 12.409 người tham gia nghiên cứu Atherosclerosis Risk in Communities (ARIC). Những người này có độ tuổi trung bình 56 và chưa mắc sa sút trí tuệ tại thời điểm bắt đầu theo dõi.

Các tình nguyện viên được xác định tình trạng huyết áp cao, tiểu đường và hút thuốc, sau đó được theo dõi trung bình 26 năm. Trong khoảng thời gian này, 3.008 người bị sa sút trí tuệ, trong khi 5.238 người qua đời mà chưa phát triển bệnh.

Kết quả đáng chú ý là những người không có cả ba yếu tố nguy cơ nói trên sống trung bình khoảng 30 năm không mắc chứng sa sút trí tuệ kể từ thời điểm bắt đầu nghiên cứu. Trong khi đó, con số ở những người có đủ cả ba yếu tố chỉ khoảng 17 năm. Khoảng cách gần 13 năm cho thấy việc bảo vệ sức khỏe mạch máu từ tuổi trung niên có thể liên quan mật thiết đến khả năng duy trì chức năng nhận thức khi về già.

Theo Giáo sư Josef Coresh, Giám đốc sáng lập Viện Lão hóa tối ưu thuộc NYU Langone Health và là tác giả cao cấp của nghiên cứu, kết quả cho thấy cần chú trọng kiểm soát các yếu tố nguy cơ từ tuổi trung niên nếu muốn bảo vệ sức khỏe não bộ lâu dài. Thay vì chỉ nói về tỷ lệ mắc bệnh, việc tính toán số năm sống khỏe mạnh không sa sút trí tuệ có thể giúp mọi người nhìn thấy rõ hơn lợi ích của những thay đổi trong lối sống.

Về cơ chế, huyết áp cao kéo dài có thể làm tổn thương các mạch máu nhỏ, trong khi tiểu đường ảnh hưởng đến chuyển hóa và chức năng thành mạch. Hút thuốc lại thúc đẩy xơ vữa động mạch và tình trạng viêm. Theo thời gian, những tác động này có thể làm tăng nguy cơ đột quỵ, bệnh lý mạch máu nhỏ và giảm khả năng chống chịu của não trước quá trình lão hóa.

Tuy nhiên, các nhà khoa học nhấn mạnh nghiên cứu mang tính quan sát, vì vậy chưa thể kết luận việc loại bỏ ba yếu tố nguy cơ trực tiếp giúp trì hoãn sa sút trí tuệ đúng 13 năm. Một hạn chế khác là các yếu tố nguy cơ chỉ được đánh giá tại một thời điểm, chưa phản ánh những thay đổi về sức khỏe trong suốt nhiều năm sau đó.

Dù vậy, phát hiện mới tiếp tục củng cố quan điểm rằng chăm sóc trái tim cũng chính là chăm sóc bộ não. Việc bỏ thuốc lá, theo dõi và kiểm soát huyết áp, đường huyết ngay từ tuổi trung niên không chỉ giúp phòng bệnh tim mạch, đột quỵ mà còn có thể góp phần duy trì trí nhớ và khả năng nhận thức lâu hơn khi tuổi cao.

Ba gia vị dễ gặp giúp hỗ trợ tiêu hóa

Gừng, tỏi và các loại rau thơm như tía tô, kinh giới không chỉ giúp món ăn thêm hấp dẫn mà còn hỗ trợ tiêu ...

Bác sĩ tim mạch tiết lộ 5 việc nên làm buổi sáng để phòng ngừa đột quỵ

Đột quỵ có thể để lại những hậu quả nghiêm trọng, thậm chí đe dọa tính mạng. Tuy nhiên, chúng ta có thể giảm bớt ...

Người cao tuổi là nguồn lực phát triển đất nước

Lớp người cao tuổi đã tiếp tục khẳng định vai trò nòng cốt, đi đầu gương mẫu trong tuân thủ pháp luật, giữ gìn bản ...

Tiêm vaccine miễn phí cho lực lượng tìm kiếm hài cốt liệt sĩ thuộc Quân khu 7

Trong hai ngày 17-18/8, tại TP. Hồ Chí Minh, 200 cán bộ, chiến sĩ Quân khu 7 trực tiếp tham gia nhiệm vụ tìm kiếm, ...

Chuyên gia chỉ ra 3 thói quen buổi sáng giúp giảm nguy cơ gan nhiễm mỡ

Một số thói quen đơn giản vào buổi sáng có thể góp phần hỗ trợ sức khỏe gan mà không đòi hỏi thay đổi lớn ...

(theo CNN)

Đọc thêm

Cập nhật bảng giá xe hãng BMW mới nhất tháng 10/2026

Cập nhật bảng giá xe hãng BMW mới nhất tháng 10/2026

Bảng giá xe hãng BMW của các dòng xe All New Series 5, Series 3, All New X3, X4, X5, iX3, i4, Series 5, Series 7, X6, X7, i7, Series ...
iPhone Duo cháy hàng chỉ sau 30 phút mở đặt trước

iPhone Duo cháy hàng chỉ sau 30 phút mở đặt trước

Cơn sốt iPhone Duo nhanh chóng đẩy lịch giao hàng của Apple vào tình trạng quá tải. Chỉ 30 phút sau khi mở đặt trước, khách hàng phải chờ đến ...
Top 5 xe SUV hạng C bán chạy nhất tháng 9/2026: Mazda CX-5 tiếp tục dẫn đầu

Top 5 xe SUV hạng C bán chạy nhất tháng 9/2026: Mazda CX-5 tiếp tục dẫn đầu

Top 5 xe SUV hạng C bán chạy nhất tháng 9/2026 tại thị trường Việt Nam, Mazda CX-5 dẫn đầu với 1.449 chiếc bán ra, xếp thứ 2 là Ford ...
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng chủ trì lễ đón chính thức Thủ tướng Liechtenstein Brigitte Haas

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng chủ trì lễ đón chính thức Thủ tướng Liechtenstein Brigitte Haas

Sáng 18/10, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã chủ trì Lễ đón Thủ tướng Liechtenstein Brigitte Haas thăm chính thức Việt Nam.
Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung gặp Bộ trưởng Ngoại giao Iceland

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung gặp Bộ trưởng Ngoại giao Iceland

Ngày 18/10, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung đã gặp Bộ trưởng Ngoại giao Iceland Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir.
Venezuela 'bắt tay' Mỹ triển khai 250 giàn khoan dầu mỏ

Venezuela 'bắt tay' Mỹ triển khai 250 giàn khoan dầu mỏ

Venezuela vừa đạt được các thỏa thuận với tổng vốn dự kiến đầu tư vào ngành dầu mỏ lên tới gần 76 tỷ USD trong 5 năm tới.
Tạo không gian trao đổi cho giáo viên giảng dạy tiếng Anh trong kỷ nguyên AI

Tạo không gian trao đổi cho giáo viên giảng dạy tiếng Anh trong kỷ nguyên AI

Hội nghị trực tuyến về giảng dạy tiếng Anh sẽ tạo không gian trao đổi để thầy cô cùng chia sẻ, vận dụng những ý tưởng phù hợp với nhu cầu trong kỷ nguyên AI.
Dự án quốc tế 'Tiếng Nga tại Việt Nam: Đối thoại giữa các nền văn hóa': Chặng đường xuyên Việt thúc đẩy hợp tác giáo dục giữa hai nước

Dự án quốc tế 'Tiếng Nga tại Việt Nam: Đối thoại giữa các nền văn hóa': Chặng đường xuyên Việt thúc đẩy hợp tác giáo dục giữa hai nước

Dự án 'Tiếng Nga tại Việt Nam: Đối thoại văn hóa' do các chuyên gia của Trường Đại học Tổng hợp Ngôn ngữ Quốc gia Mátxcơva (MSLU) thực hiện đã kết thúc tốt đẹp
Trường Cao đẳng Thương mại và Du lịch Hà Nội: Bùng nổ đêm nhạc Chào tân học sinh, sinh viên năm học 2026-2027

Trường Cao đẳng Thương mại và Du lịch Hà Nội: Bùng nổ đêm nhạc Chào tân học sinh, sinh viên năm học 2026-2027

Ngày 16/10, Trường Cao đẳng Thương mại và Du lịch Hà Nội (HCCT) chính thức tổ chức Chương trình Chào tân học sinh, sinh viên năm học 2026-2027.
Sinh viên Thế hệ mới 2026: Lộ diện top 4 miền Bắc với những dự án vì cộng đồng

Sinh viên Thế hệ mới 2026: Lộ diện top 4 miền Bắc với những dự án vì cộng đồng

Hàng trăm sinh viên từ các trường đại học mang đến nhiều ý tưởng sáng tạo, hướng tới giải quyết những vấn đề thực tiễn của cộng đồng tại Sinh viên thế hệ mới.
PGS.TS. Trần Thành Nam: Thanh niên cần làm chủ công nghệ, nuôi dưỡng trách nhiệm công dân số

PGS.TS. Trần Thành Nam: Thanh niên cần làm chủ công nghệ, nuôi dưỡng trách nhiệm công dân số

Chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo mở ra nhiều cơ hội để thanh niên phát huy năng lực nhưng cũng đặt ra yêu cầu về đạo đức và trách nhiệm xã hội.
Sách MOVE UP 1-5: Xây nền tảng tiếng Anh cho học sinh tiểu học trong kỷ nguyên hội nhập

Sách MOVE UP 1-5: Xây nền tảng tiếng Anh cho học sinh tiểu học trong kỷ nguyên hội nhập

Trong bối cảnh tiếng Anh ngày càng đóng vai trò quan trọng, việc xây dựng nền tảng ngôn ngữ từ bậc tiểu học có ý nghĩa thiết thực đối với học sinh.
Phát động Tháng cao điểm 'Vì người nghèo' năm 2026, không để ai bị bỏ lại phía sau

Phát động Tháng cao điểm 'Vì người nghèo' năm 2026, không để ai bị bỏ lại phía sau

Tối 17/10, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam tổ chức Chương trình phát động Tháng cao điểm “Vì người nghèo” năm 2026.
Campuchia thúc đẩy nông nghiệp gắn với bảo tồn

Campuchia thúc đẩy nông nghiệp gắn với bảo tồn

Campuchia triển khai chương trình canh tác thân thiện với môi trường, giúp bảo vệ loài sếu đầu đỏ có nguy cơ tuyệt chủng và duy trì sinh kế cho người dân.
Hộp cơm bento giàu protein giúp hạn chế tỷ lệ béo phì

Hộp cơm bento giàu protein giúp hạn chế tỷ lệ béo phì

Các chuỗi cửa hàng tại Đài Loan (Trung Quốc) đang tăng cường tiêu thụ các hộp cơm bento giàu protein trong bối cảnh tỷ lệ béo phí ở đây có xu hướng gia tăng.
Số người nước ngoài cư trú tại Nhật Bản đạt mức cao kỷ lục

Số người nước ngoài cư trú tại Nhật Bản đạt mức cao kỷ lục

Ngày 16/10, Cơ quan Dịch vụ Xuất nhập cảnh Nhật Bản công bố số liệu cho thấy số người nước ngoài cư trú tại nước này đạt mức kỷ lục 4,28 triệu người.
Những loại cây nào sẽ thay thế sau khi di dời hoa sữa ở Hà Nội?

Những loại cây nào sẽ thay thế sau khi di dời hoa sữa ở Hà Nội?

Hà Nội định hướng thay dần hoa sữa trồng quá dày, ảnh hưởng đến cư dân bằng các loài cây phù hợp với quy hoạch từng tuyến phố.
Khói mù độc hại bao trùm, Indonesia tung biện pháp lạ đối phó

Khói mù độc hại bao trùm, Indonesia tung biện pháp lạ đối phó

Indonesia thử nghiệm rải đá khô từ máy bay nhằm giảm khói mù do cháy rừng, trong bối cảnh ô nhiễm không khí lan rộng.
Phiên bản di động