Bước phát triển mới trong quan hệ quốc phòng Nga-Ấn Độ

Ấn Độ và Nga đã chính thức đưa vào thực thi Hiệp định Trao đổi hậu cần tương hỗ (RELOS), đánh dấu bước phát triển mới trong quan hệ hợp tác quốc phòng giữa hai nước, trong bối cảnh môi trường an ninh khu vực và toàn cầu tiếp tục biến động.

Tổng thống Nga Vladimir Putin (trái) và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đi chung xe về dinh Thủ tướng ở New Delhi ngày 4/12/2025.(Nguồn: India Today)

Theo India Today, thỏa thuận RELOS giữa Ấn Độ và Nga được ký vào tháng 2/2025 và có hiệu lực từ ngày 12/1/2026, cho phép lực lượng vũ trang hai nước tiếp cận và sử dụng cơ sở hạ tầng quân sự của nhau, bao gồm các căn cứ hải quân và không quân.

More from WVR
Ngoại trưởng Nga: 'Ấn Độ xứng đáng nhận được sự tôn trọng sâu sắc nhất'

Theo thỏa thuận, mỗi bên có thể triển khai tối đa 3.000 binh sĩ, cùng lúc 5 tàu chiến và 10 máy bay trên lãnh thổ đối phương trong thời hạn 5 năm, với khả năng gia hạn thêm nếu hai bên đồng thuận. Hiệp định cũng cho phép tổ chức các hoạt động như tập trận chung, huấn luyện và nhiệm vụ nhân đạo.

Một nội dung đáng chú ý là cơ chế hỗ trợ hậu cần toàn diện. Các tàu chiến và máy bay khi hoạt động tại nước đối tác sẽ được cung cấp dịch vụ kỹ thuật, tiếp nhiên liệu, bảo dưỡng, cũng như hỗ trợ điều hướng, kiểm soát không lưu và sử dụng cơ sở hạ tầng liên quan.

Việc triển khai RELOS giúp tăng cường khả năng phối hợp tác chiến, kéo dài thời gian hiện diện của lực lượng hai nước ở nước ngoài, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho bảo dưỡng và vận hành các trang thiết bị quân sự, đặc biệt là các hệ thống do Nga sản xuất trong biên chế của Ấn Độ.

Đáng chú ý, thỏa thuận cũng mở rộng phạm vi hợp tác sang các khu vực có ý nghĩa chiến lược, qua đó gia tăng tính linh hoạt trong triển khai lực lượng và bảo đảm lợi ích an ninh của mỗi bên.

Đối với Ấn Độ, chuyên gia quốc phòng Sandeep Unnithan nhận định RELOS mang lại quyền tiếp cận các cơ sở của Nga tại khu vực Bắc Cực, bao gồm các cảng dọc theo tuyến đường biển phía Bắc từ Vladivostok đến Murmansk.

Thỏa thuận này cũng hỗ trợ chiến lược đa dạng hóa nguồn năng lượng của New Delhi, trong bối cảnh nước này gia tăng nhập khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) từ bán đảo Yamal của Nga, sau khi xung đột tại Iran làm gián đoạn nguồn cung từ vùng Vịnh.

Về phía Nga, hiệp định cho phép tiếp cận các cơ sở của Ấn Độ tại khu vực Ấn Độ Dương có ý nghĩa chiến lược, qua đó nâng cao khả năng triển khai lực lượng xa căn cứ, duy trì hiện diện toàn cầu và tăng cường phối hợp tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, trong bối cảnh Moscow chịu sức ép cô lập từ phương Tây.

Giới quan sát cho rằng việc đưa RELOS vào thực thi không chỉ củng cố quan hệ quốc phòng truyền thống giữa hai nước, mà còn nâng cao năng lực phối hợp trong bối cảnh môi trường an ninh ngày càng phức tạp, đồng thời tạo nền tảng cho các hình thức hợp tác sâu rộng hơn trong thời gian tới.