Chuyện bé gái thích tự cắt tay và vấn đề bình đẳng giới ở Việt Nam

Chia sẻ với TG&VN, chuyên gia tâm lý, Tiến sĩ Trần Thành Nam (giảng viên Trường Đại học Giáo dục – Đại học Quốc gia Hà Nội) nhận định, ảnh hưởng của nền văn hóa Nho giáo với đặc trưng “nhất nam viết hữu, thập nữ viết vô” vẫn đang âm thần củng cố những giá trị bất bình đẳng giới.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
chuyen be gai thich tu cat tay va van de binh dang gioi o viet nam PGS. Huỳnh Văn Sơn: Còn hạn chế về bảo vệ trẻ khỏi bạo lực
chuyen be gai thich tu cat tay va van de binh dang gioi o viet nam Trách nhiệm nhà giáo và quyền trẻ em

Tiến sĩ đánh giá như thế nào về thực trạng bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái ở nước ta hiện nay?

Theo tôi nghĩ, bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái thể hiện sự bất bình đẳng giữa nam và nữ, dẫn đến phân biệt trong đối xử với phụ nữ. Các dạng bạo lực với phụ nữ và trẻ em gái bao gồm: bạo lực thể chất, tinh thần, tình dục, kinh tế. Tuy nhiên, trên thực tế đây là những loại hình tội phạm ít được chú ý đến. Chẳng hạn như khái niệm hiếp dâm trong hôn nhân chưa được thừa nhận.

Có thể nói, sự kỳ thị và đổ lỗi cho phụ nữ trong các vụ việc bạo hành là những rào cản chính, làm cho công tác phòng chống bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái trở nên khó khăn hơn.

Vậy nguyên nhân gì khiến phụ nữ và trẻ em gái vẫn chưa thoát ra được nạn bạo hành?

Có thể nói, ảnh hưởng của nền văn hóa Nho giáo với đặc trưng “nhất nam viết hữu, thập nữ viết vô", "nối dõi tông đường", "tôn ti trật tự",... vẫn đang âm thần củng cố những giá trị bất bình đẳng giới.

Phụ nữ vốn là người hay chịu đựng, được quan niệm là người “xây tổ ấm”, chịu trách nhiệm duy trì sự yên ấm trong gia đình. Từ đó, dư luận thường đổ lỗi cho người phụ nữ nếu gia đình họ xảy ra bất kỳ một biến cố tiêu cực nào như bạo lực, ly thân, ly hôn… Còn nam giới, nếu có hành vi bạo lực cũng thường được xí xóa bằng những lời giải thích như: do áp lực công việc quá nhiều hay rượu say quá chén…

Trong nhiều cuộc điều tra, tỷ lệ nam giới thừa nhận đã từng bạo hành thể xác, tinh thần, tình dục với vợ luôn cao hơn nhiều so với báo cáo. Nhiều phụ nữ gia đình trung lưu cho rằng, bạo lực gia đình là điều chỉ có thể xảy ra ở những gia đình tầng lớp lao động giản đơn vì thế, họ từ chối tiết lộ thông tin để bảo vệ thể hiện chung cho cả vợ lẫn chồng. Có thể thấy, chính tâm lý cá nhân của chị em (tâm lý không dám thừa nhận và lên tiếng) cũng là một yếu tố góp phần củng cố sự bất bình đẳng giới và gia tăng xu hướng bạo lực trong gia đình hiện nay.

Cuối cùng, dù đã có nhiều nỗ lực nhưng nhiều nạn nhân của bạo lực không thể tiếp cận được các dịch vụ hỗ trợ. Họ phải đấu tranh với không chỉ kẻ gây ra bạo lực mà còn với cả gia đình nhà chồng, thậm chí nhà mẹ đẻ.

chuyen be gai thich tu cat tay va van de binh dang gioi o viet nam
Tiến sĩ Trần Thành Nam. (Nguồn: ĐBND)

Theo ông, hậu quả sẽ ra sao nếu trẻ em, đặc biệt là trẻ em gái phải chịu đựng bạo hành?

Tôi đã từng tiếp chuyện một em gái 12 tuổi được đưa đến tư vấn vì hành vi tự rạch tay bằng dao. Hỏi chuyện, em cho rằng mình là người vô giá trị, không được yêu thương, tương lai đối với em rất đen tối và không có gì để trông đợi. Cảm xúc của em trong giai đoạn hiện tại chủ yếu là cô đơn, chán nản, sợ hãi và rất dễ nổi cáu. Ngoài hành vi tự cắt tay, em nói mình ghét bố mẹ và thường gặp ác mộng. Em từ chối giao tiếp với mọi người, nói mình muốn chết và không muốn tới trường.

Quá trình phân tích tâm lý cho thấy, một nguyên nhân chính là bố mẹ của em thường dạy con bằng bạo lực từ nhỏ, luôn áp đặt, cấm đoán quá mức. Mỗi khi mắc lỗi hoặc vô tình sai sót, em thường bị mắng và đánh đau bằng thắt lưng, gậy gỗ. Có những lần bố tát em đến chảy máu mồm hoặc hạ nhục em và bạn trai trước đông người vì không cho phép em được yêu đương. Chính cha mẹ - những người gần gũi nhất, quan trọng nhất lại có hành vi gây tổn thương thể chất và tinh thần nhiều nhất khiến em mất niềm tin vào mọi người và về tương lai. Em đã cố gắng tìm kiếm sự yêu thương từ người ngoài gia đình nhưng cũng bị bố mẹ hạ nhục nên trở nên cô đơn cùng cực, luôn bất an và sợ hãi.

Để giải tỏa bản thân khỏi những cảm xúc tiêu cực này, em chọn cách thức tự cắt tay. Khi đó, em cảm thấy đau nhưng nỗi đau đó đánh lạc hướng khỏi những cảm xúc khó chịu, cô đơn. Em thích nhìn thấy máu chảy, cảm nhận mình như đang chết đi để biết quý cuộc sống và có động lực sống tiếp. Cắt tay theo em nghĩ còn làm cho bố mẹ tạm dừng bạo hành trách mắng, đồng thời làm em cảm thấy có chút quyền lực vì khiến bố mẹ lo lắng, cảm thấy bất lực khi không thể kiểm soát hành vi này ở em một cách hiệu quả.

Với câu chuyện trên, tôi nghĩ có thể cho thấy những hậu quả nặng nề, nguy hiểm của bạo hành với trẻ em gái.

Cần có những biện pháp gì để thông điệp bình đẳng giới đến gần hơn với người dân hơn?

Theo tôi, cần phải có nhiều giải pháp đồng bộ mang tính hệ thống thì mới truyền được những thông điệp bình đẳng giới đến mọi tầng lớp xã hội.

Thứ nhất, chúng ta cần phải nghiên cứu, điều chỉnh hoặc xây dựng các văn bản pháp luật mới xác định rõ tất cả các loại hình bạo lực hiện chưa được đề cập và các biện pháp hỗ trợ.

Thứ hai, cần tăng cường năng lực đội ngũ tư pháp trong việc thực thi các chính sách chống bạo lực.

Thứ ba, lồng ghép nội dung bạo lực giới vào chương trình giáo dục học đường để thay đổi nhận thức giới trẻ, thúc đẩy bình đẳng giới.

Thứ tư, đa dạng hóa và đảm bảo hệ thống dịch vụ tối thiểu để hỗ trợ nạn nhân bạo lực.

Cuối cùng, nên tập huấn tăng cường năng lực cho phụ nữ và trẻ em gái kỹ năng sống để trao quyền cho họ…

Chúng ta có thể học được gì từ thế giới trong việc bảo vệ phụ nữ và trẻ em gái thoát khỏi nạn bạo hành?

So sánh với thế giới, có thể thấy về cơ sở pháp lý, Việt Nam đã ký kết nhiều hiệp ước về quyền con người. Việt Nam cũng đã có Luật về Bình đẳng giới, Luật phòng chống bạo lực gia đình hay chương trình hành động phòng chống tội phạm buôn bán phụ nữ và trẻ em. Tuy nhiên, Việt Nam chưa khảo sát và dự trù được quy mô kinh phí chung cho việc thực hiện các cơ chế chính sách này.

Công tác giám sát và đánh giá hiệu quả thực thi công tác này vẫn còn nhiều thách thức. Đơn cử việc thu thập số liệu chính xác về bức tranh bạo lực gia đình ở quy mô toàn quốc vẫn chưa đủ độ tin cậy. Việt Nam cũng thiếu các nghiên cứu mang tính đại diện quốc gia về bức tranh bạo lực gia đình cũng như đánh giá hiệu quả của các chiến lược, chính sách hoặc biện pháp ngăn ngừa bạo lực.

Xin cảm ơn ông!

chuyen be gai thich tu cat tay va van de binh dang gioi o viet nam Bạo hành trẻ, trách nhiệm thuộc về ai?

Thời gian gần đây, tình trạng trẻ em bị bạo hành ở trường mầm non xảy ra ngày càng nhiều khiến cho dư luận, đặc ...

chuyen be gai thich tu cat tay va van de binh dang gioi o viet nam PGS. Huỳnh Văn Sơn: Còn hạn chế về bảo vệ trẻ khỏi bạo lực

Trước thực trạng gần 70% trẻ em Việt Nam đang bị bạo lực trong gia đình theo nghiên cứu của Quỹ nhi đồng LHQ (UNICEF), ...

chuyen be gai thich tu cat tay va van de binh dang gioi o viet nam Xâm hại tình dục trẻ em: Hãy lên tiếng một cách thông minh!

Đó là quan điểm của các diễn giả khi tham gia cuộc tọa đàm mang tựa đề "Im lặng hay lên tiếng?", được tổ chức ...

Phi Yến (thực hiện)

Đọc thêm

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 21/10/2026, Lịch vạn niên ngày 21 tháng 10 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 21/10/2026, Lịch vạn niên ngày 21 tháng 10 năm 2026

Lịch âm 21/10. Lịch âm 21/10/2026? Âm lịch hôm nay 21/10. Lịch vạn niên 21/10/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Tư ngày 21/10/2026: Thiên Bình công việc suôn sẻ

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Tư ngày 21/10/2026: Thiên Bình công việc suôn sẻ

Tử vi hôm nay 21/10/2026 của 12 cung hoàng đạo – Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 21/10/2026: Tuổi Dậu hôn nhân hòa thuận

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 21/10/2026: Tuổi Dậu hôn nhân hòa thuận

Xem tử vi 21/10 - tử vi 12 con giáp hôm nay 21/10/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Tôn vinh phụ nữ ngành Ngoại giao nhân Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10

Tôn vinh phụ nữ ngành Ngoại giao nhân Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10

Sáng 20/10, Ban Nữ công Đối ngoại phối hợp các đơn vị liên quan tổ chức chương trình ‘Giao lưu nghệ thuật cắm hoa chào mừng Ngày Phụ nữ Việt ...
Bộ Ngoại giao tiếp nhận Bản sao Thư ủy nhiệm của Đại sứ Israel tại Việt Nam

Bộ Ngoại giao tiếp nhận Bản sao Thư ủy nhiệm của Đại sứ Israel tại Việt Nam

Ngày 20/10, Phó Cục trưởng Cục Lễ tân Nhà nước và Phiên dịch Đối ngoại Dương Nguyễn Quốc Vinh đã tiếp nhận Bản sao Thư ủy nhiệm của Đại sứ ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam - Đan Mạch

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam - Đan Mạch

Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước Vương quốc Đan Mạch, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam - Đan Mạch.
Hạnh phúc không xây bằng sự hy sinh của phụ nữ

Hạnh phúc không xây bằng sự hy sinh của phụ nữ

Giá trị của người phụ nữ không chỉ nằm ở những gì đã hy sinh, mà còn ở những điều tốt đẹp mình tạo dựng và lan tỏa.
Phụ nữ mạnh mẽ có cần gồng mình?

Phụ nữ mạnh mẽ có cần gồng mình?

Nhân Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10, bên cạnh những lời chúc và sự tôn vinh, quyền sống là chính mình của phụ nữ cũng cần được quan tâm.
Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo: Đổi mới cơ chế đào tạo, nâng cao chất lượng nhân lực để tăng trưởng bền vững

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo: Đổi mới cơ chế đào tạo, nâng cao chất lượng nhân lực để tăng trưởng bền vững

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT nhấn mạnh, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, năng suất lao động là chìa khóa để thúc đẩy tăng trưởng nhanh và bền vững.
Bộ Giáo dục và Đào tạo sắp xếp lại các trường đại học, cao đẳng trong năm 2026

Bộ Giáo dục và Đào tạo sắp xếp lại các trường đại học, cao đẳng trong năm 2026

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Quyết định số 3013/QĐ-BGDĐT về Kế hoạch sắp xếp, tổ chức lại các đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ.
Tạo không gian trao đổi cho giáo viên giảng dạy tiếng Anh trong kỷ nguyên AI

Tạo không gian trao đổi cho giáo viên giảng dạy tiếng Anh trong kỷ nguyên AI

Hội nghị trực tuyến về giảng dạy tiếng Anh sẽ tạo không gian trao đổi để thầy cô cùng chia sẻ, vận dụng những ý tưởng phù hợp với nhu cầu trong kỷ nguyên AI.
Dự án quốc tế 'Tiếng Nga tại Việt Nam: Đối thoại giữa các nền văn hóa': Chặng đường xuyên Việt thúc đẩy hợp tác giáo dục giữa hai nước

Dự án quốc tế 'Tiếng Nga tại Việt Nam: Đối thoại giữa các nền văn hóa': Chặng đường xuyên Việt thúc đẩy hợp tác giáo dục giữa hai nước

Dự án 'Tiếng Nga tại Việt Nam: Đối thoại văn hóa' do các chuyên gia của Trường Đại học Tổng hợp Ngôn ngữ Quốc gia Mátxcơva (MSLU) thực hiện đã kết thúc tốt đẹp
Kiểm soát đường huyết hiệu quả nhờ 5 thực phẩm quen thuộc

Kiểm soát đường huyết hiệu quả nhờ 5 thực phẩm quen thuộc

Các chuyên gia dinh dưỡng khuyên nên chọn yến mạch, quả mọng, cá hồi, các loại hạt và đậu để hỗ trợ đường huyết khỏe mạnh.
Ung thư vú đang có xu hướng ngày càng trẻ hóa tại Việt Nam

Ung thư vú đang có xu hướng ngày càng trẻ hóa tại Việt Nam

Chuỗi hoạt động nâng cao nhận thức về ung thư vú mở đầu bằng Lễ phát động và Diễn đàn bệnh nhân ‘Sống trọn hành trình’.
Dịch Ebola ở CHDC Congo: Ghi nhận hơn 9.400 ca mắc, nguy cơ lây lan xuyên biên giới

Dịch Ebola ở CHDC Congo: Ghi nhận hơn 9.400 ca mắc, nguy cơ lây lan xuyên biên giới

CHDC Congo ghi nhận 4.536 ca tử vong trong tổng số hơn 9.400 ca mắc Ebola kể từ khi dịch bùng phát hồi tháng 5/2026.
Chuyên gia gợi ý 3 cách ăn chuối buổi sáng giúp no lâu, đủ chất

Chuyên gia gợi ý 3 cách ăn chuối buổi sáng giúp no lâu, đủ chất

Chuối có thể là món ăn sáng tiện lợi nhất nhưng chưa cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng cần thiết để duy trì năng lượng, đặc biệt vào đầu ngày.
Thiếu ngủ làm gia tăng nguy cơ mắc nhiều loại bệnh

Thiếu ngủ làm gia tăng nguy cơ mắc nhiều loại bệnh

Nghiên cứu trên gần 100.000 người cho thấy, thiếu ngủ, đặc biệt ngủ dưới 5 giờ mỗi đêm, có liên quan đến nguy cơ mắc 37 bệnh và nhiều vấn đề sức khỏe.
Phương pháp tiêm sắt nano-carbon, kiểm soát khối u ở 84% bệnh nhân ung thư

Phương pháp tiêm sắt nano-carbon, kiểm soát khối u ở 84% bệnh nhân ung thư

Thử nghiệm lâm sàng giai đoạn I tại Trung Quốc cho thấy phương pháp tiêm sắt nano-carbon giúp kiểm soát sự phát triển của khối u ở 84,2% trong số 19 bệnh nhân ung thư ...
Phiên bản di động