Để tăng tốc trên 'đường cao tốc' EVFTA

Thái An
Sau hơn một năm đi vào triển khai, Hiệp định thương mại tự do Việt Nam-EU (EVFTA) đã mang lại nhiều kết quả tích cực, tuy nhiên, vẫn còn đó những thách thức không nhỏ đang "cản đưởng" quá trình thực thi.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Đâu là những thách thức và rào cản chính? Làm thế nào để tiếp tục phát huy hiệu quả những kết quả đạt được từ EVFTA cũng như nâng cao sự quan tâm và hiểu biết của doanh nghiệp về hiệp định này?...

Tất cả những băn khoăn, trăn trở đó đã được thảo luận sôi nổi tại Tọa đàm "Một năm thực thi Hiệp định EVFTA: Cơ hội, thách thức và giải pháp" do Bộ Ngoại giao phối hợp với Bộ Công Thương tổ chức chiều 4/11.

Nhìn lại một năm thực thi Hiệp định EVFTA
Ông Lương Hoàng Thái, Vụ trưởng Vụ Chính sách Thương mại Đa biên, Bộ Công Thương. (Ảnh: Tuấn Anh)

Đem lại giá trị nhất định cho cả Việt Nam và EU

Ông Lương Hoàng Thái, Vụ trưởng Vụ Chính sách Thương mại Đa biên (Bộ Công Thương) cho rằng, sau 1 năm triển khai thực thi Hiệp định EVFTA, dù là một FTA có tiêu chuẩn cao, phạm vi rất rộng, mức độ cam kết rất cao nhưng về cơ bản, những bước đi ban đầu đã đem lại giá trị nhất định cho cả hai bên.

Ông Thái dẫn chứng, 9 tháng đầu năm 2021, tổng kim ngạch thương mại 2 chiều Việt Nam-EU đã tăng 13,4% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, xuất khẩu của Việt Nam sang EU tiếp tục tăng 11,7%.

Mặt hàng xuất khẩu chính: điện thoại & linh kiện, máy vi tính, điện tử, giày dép, dệt may, thủy sản...

Nhập khẩu chủ yếu từ EU: máy vi tính, điện tử, máy móc thiết bị, dược phẩm, hóa chất...

Về đầu tư: EU có 2242 dự án tại Việt Nam (tăng 164 dự án so với 2020) từ 26/27 nước thuộc EU với vốn đầu tư đăng ký đạt 22.24 tỷ USD (tăng 483 triệu USD so với 2020).

Các ngành hàng tăng trưởng nổi bật: Cao su (125%), Chất dẻo nguyên liệu (123%), Sơ sợi dệt các loại (85%)…

Rõ ràng là Hiệp định EVFTA tạo ra nhiều cơ hội: thúc đẩy xuất khẩu; mở rộng nguồn cung; cải cách thể chế, minh bạch hóa; cải thiện môi trường đầu tư; thu hút đầu tư khoa học công nghệ. Song hành với đó là những thách thức như tác động đáng kể từ đại dịch Covid-19; công tác dự báo của cơ quan, địa phương còn hạn chế, chưa hệ thống, kịp thời; hiểu biết của doanh nghiệp về lĩnh vực hoạt động còn khiêm tốn, năng lực cạnh tranh yếu; chưa đáp ứng được quy tắc xuất xứ.

Để thực thi hiệu quả Hiệp định, ông Thái có đưa ra một số đề xuất: cần năng cao năng lực cạnh tranh, đáp ứng quy tắc xuất xứ; đẩy mạnh cải cách đơn giản hóa thủ tục hành chính; chú trọng phát triển bền vững; tăng cường phối hợp giữa các cơ quan, địa phương với Bộ Công Thương.

Bên cạnh đó, cần đổi mới và tăng cường hoạt động tuyên truyền; xây dựng và nâng cao năng lực cho bộ phận thực thi FTA; hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật; tiếp tục thực thi nhiệm vụ trong kế hoạch thực thi, cải cách hành chính, tập trung nâng cao năng lực cạnh tranh, đổi mới công nghệ, đáp ứng quy tắc xuất xứ...

Doanh nghiệp không "kỳ vọng chơi" vào EVFTA

Đánh giá về những kết quả đạt được sau 1 năm thực thi Hiệp định EVFTA, bà Nguyễn Thị Thu Trang – Giám đốc Trung tâm WTO và Hội nhập (Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam - VCCI) cho rằng, Hiệp định EVFTA có thể coi là một trong những FTA thành công nhất ở khâu thực thi bước đầu.

Dẫn khảo sát của VCCI thực hiện năm 2020 đối với 300 doanh nghiệp có liên quan trực tiếp đến hoạt động hội nhập sau khi Hiệp định EVFTA vừa có hiệu lực, bà Trang cho biết, có đến 30,19% doanh nghiệp biết tương đối và biết rõ, trong khi với Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) là 25% và trung bình các FTA khác là 22,95%.

“Tại thời điểm đó, chúng tôi đã rất kỳ vọng, dù số doanh nghiệp biết sâu và biết rõ còn rất ít nhưng con số này cho thấy ít nhất đó cũng là một bàn đạp tốt hơn so với bàn đạp từ các hiệp định khác để chúng ta có thể tận dụng được cơ hội. Đây cũng là cơ sở cho thấy các doanh nghiệp của chúng ta đã có được sự chuẩn bị nhất định và cần thúc đẩy để tỷ lệ doanh nghiệp hiểu về Hiệp định EVFTA tăng lên".

Nhìn lại một năm thực thi Hiệp định EVFTA
Tọa đàm có sự tham gia của đại diện các bộ, ngành, Đại sứ, tham tán thương mại thuộc các Cơ quan đại diện Việt Nam tại các nước thành viên EU. (Ảnh: Tuấn Anh)

Bà Trang cũng minh chứng cho sự hào hứng của doanh nghiệp đối với EVFTA. Khi được hỏi về sự kỳ vọng đối với các FTA, kết quả cho thấy, EVFTA là hiệp định được các doanh nghiệp đánh giá là tích cực nhất trong số các FTA mà Việt Nam đã ký kết.

Theo bà Trang, doanh nghiệp Việt Nam kỳ vọng rất nhiều vào EVFTA cả về góc độ thị trường cũng như xuất nhập khẩu.

"Với các FTA khác, doanh nghiệp kỳ vọng phần lớn ở thị trường thì ở EVFTA, doanh nghiệp lại có thêm kỳ vọng về thể chế, cải thiện môi trường kinh doanh, thu hút đầu tư và được nâng tầm khi tham gia cùng sân chơi với một thị trường giỏi hơn, kỹ thuật cao hơn. Rõ ràng, doanh nghiệp không 'kỳ vọng chơi' vào EVFTA. Và đây là một khởi đầu rất tích cực, nhìn từ góc độ doanh nghiệp".

Không chỉ đánh giá cao sự chủ động từ phía doanh nghiệp, sự chủ động của các bộ, ngành đối với EVFTA cũng được bà Trang nhắc đến. “Rõ ràng, với EVFTA đã có sự vào cuộc chủ động của các cơ quan trong việc thiết lập các cơ chế ban đầu để doanh nghiệp tận dụng ngay và nhanh nhất các cơ hội từ phía Hiệp định".

Để so sánh, bà Trang lấy ví dụ, số lượng các văn bản để thực thi của EVFTA tuy ít hơn so với CPTPP nhưng điều quan trọng là nhanh hơn và sớm hơn rất nhiều.

Chẳng hạn, “CPTPP, văn bản nhanh nhất là văn bản về quy tắc xuất xứ, được ban hành 1 tuần sau khi Hiệp định có hiệu lực. Trong khi đó, văn bản này, với EVFTA, đã được ban hành trước khi Hiệp định chính thức có hiệu lực".

Bà Trang nhận định, "dường như với EVFTA, tính viển vông đã ít hơn, thực chất hơn, và đó là điều khiến chúng tôi kỳ vọng nhiều hơn vào hiệp định này".

EU - Thị trường chiến lược của nông, lâm, thủy sản

Bà Bùi Thị Việt Anh, chuyên gia tư vấn phát triển, Viện Chính sách và Chiến lược phát triển nông nghiệp (Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn) đánh giá, thị trường EU là một thị trường tiềm năng và chiến lược của nông, lâm thủy sản Việt Nam, chỉ đứng sau thị trường Mỹ và Trung Quốc.

Nhận diện những thách thức của doanh nghiệp xuất khẩu nông, lâm, thủy sản của Việt Nam sau một năm thực thi EVFTA, bà Việt Anh cho rằng, nhìn chung doanh nghiệp vẫn gặp khó khăn về đảm bảo các quy tắc xuất xứ; biện pháp vệ sinh an toàn thực phẩm và kiểm dịch động thực vật; hàng rào kỹ thuật và phòng vệ thương mại; các vấn đề về pháp lý, thể chế và tuân thủ những quy định về sở hữu trí tuệ, lao động và môi trường.

Nhiều doanh nghiệp xuất khẩu nông thủy sản vẫn còn nhiều hạn chế như quy mô và nguồn lực nhỏ, sản phẩm chưa đa dạng, chưa quản lý được chuỗi sản xuất phân phối trong nước, chưa kịp thời đầu tư vào công nghệ chế biến để phát huy được các lợi thế từ thuế quan...

Bà Việt Anh lưu ý, "các doanh nghiệp vẫn chưa hiểu đầy đủ, rõ ràng và chưa thực sự quan tâm về Hiệp định EVFTA, bao gồm toàn bộ cam kết về thuế quan, mở cửa thị trường đối với hàng hóa, quy tắc xuất xứ hàng hóa, các biện pháp phi thuế quan khác".

Doanh nghiệp thủy sản chật vật duy trì sản xuất
Thị trường EU vẫn là một trong những thị trường chủ lực của ngành nông, lâm, thủy sản Việt Nam. (Nguồn: VASEP)

Chia sẻ về kinh nghiệm tiếp cận thị trường châu Âu, Đại sứ Việt Nam tại Áo Nguyễn Trung Kiên cho biết, một thách thức khá lớn hiện nay là hàng Việt Nam vẫn chưa vào được các kênh phân phối chính của EU.

Từng dành rất nhiều thời gian quan sát và tìm hiểu các hệ thống siêu thị của Áo từ nhỏ đến lớn, ông Kiên nhận thấy, hầu như không có sự góp mặt của các mặt hàng thủy, hải sản Việt Nam.

Đại sứ khẳng định: "Nếu doanh nghiệp đến EU mà không thể đi vào các hệ thống, các kênh phân phối lớn của liên minh này thì sẽ không bao giờ vào được các chợ hay các quầy hàng ở siêu thị".

Xuất khẩu ngày 1-5/11: Một năm thực thi EVFTA nhiều khởi sắc; vì sao xuất khẩu thép tăng 130% nhưng Việt Nam vẫn nhập siêu?

Xuất khẩu ngày 1-5/11: Một năm thực thi EVFTA nhiều khởi sắc; vì sao xuất khẩu thép tăng 130% nhưng Việt Nam vẫn nhập siêu?

Hiệp định EVFTA thúc đẩy xuất khẩu Việt Nam vào EU sau 1 năm thực thi; 10 tháng xuất khẩu nông, lâm, thủy sản tăng ...

Một năm thực thi EVFTA: Điều cần thiết là đưa lời nói thành hành động

Một năm thực thi EVFTA: Điều cần thiết là đưa lời nói thành hành động

Trong một năm Hiệp định EVFTA có hiệu lực (1/8/2020-1/8/2021), các chính sách của Hiệp định đã mang lại những tác động tích cực, quan ...

Bài viết cùng chủ đề

Việt Nam với Hiệp định EVFTA

Đọc thêm

Để người thầy luôn ‘giữ lửa’ nghề trong kỷ nguyên AI

Để người thầy luôn ‘giữ lửa’ nghề trong kỷ nguyên AI

Người thầy cần đổi mới tư duy, làm chủ công nghệ và tiếp tục nuôi dưỡng những giá trị nhân văn trong mỗi học trò...
Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc thúc đẩy kết nối chiến lược, mở rộng hợp tác kinh tế.
Món quà mùa Đông dành tặng khán giả yêu Hà Nội

Món quà mùa Đông dành tặng khán giả yêu Hà Nội

Đằng sau cuộc hội ngộ của Mỹ Linh, Hà Trần, Thanh Lam và Ngọc Anh là những ngày tập luyện nghiêm túc, tỉ mỉ cùng ekip âm nhạc.
Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các 'đầu tàu' châu Âu kêu gọi Nga đi bước đầu tiên hướng tới chấm dứt xung đột, Ukraine thúc giục việc gia nhập NATO và EU

Các lãnh đạo Đức, Pháp, Anh và Ukraine kêu gọi Nga nhất trí thực hiện thỏa thuận ngừng tấn công các cơ sở năng lượng Ukraine trong suốt mùa Đông.
Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế 2026: Hà Nội sẵn sàng cho hành trình khám phá văn hóa qua ẩm thực

Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế 2026: Hà Nội sẵn sàng cho hành trình khám phá văn hóa qua ẩm thực

Chỉ còn ít ngày nữa, Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14 sẽ khai mạc tại Hà Nội.
Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Kết quả của hội nghị thượng đỉnh lịch sử Mỹ-Trung Quốc-Nga

Tổng thống Mỹ, Chủ tịch Trung Quốc và Tổng thống Nga nhất trí thông qua tuyên bố chung về hòa bình sau cuộc gặp thượng đỉnh ba bên lịch sử.
Peru ban bố tình trạng khẩn cấp về nguồn cung nhiên liệu trước nguy cơ từ El Niño

Peru ban bố tình trạng khẩn cấp về nguồn cung nhiên liệu trước nguy cơ từ El Niño

Ngày 18/11, Peru ban bố tình trạng khẩn cấp trên toàn quốc đối với chuỗi cung ứng nhiên liệu nhằm chủ động ứng phó nguy cơ do hiện tượng El Niño.
Khủng hoảng năng lượng tại châu Âu: Không đơn thuần là bảo đảm đủ khí đốt, Nga khó trở lại 'đường đua'

Khủng hoảng năng lượng tại châu Âu: Không đơn thuần là bảo đảm đủ khí đốt, Nga khó trở lại 'đường đua'

Trong bối cảnh cạnh tranh nguồn cung gay gắt với châu Á, nguy cơ thiếu hụt khí đốt và chi phí năng lượng leo thang là nỗi lo với châu Âu.
Bảng cập nhật giá vàng hôm nay 20/11 'bốc hơi' không ngừng, vùng đáy bền vững đang được xác lập, đã đến lúc mua vào?

Bảng cập nhật giá vàng hôm nay 20/11 'bốc hơi' không ngừng, vùng đáy bền vững đang được xác lập, đã đến lúc mua vào?

Giá vàng hôm nay 20/11/2026 giảm không ngừng, vùng đáy bền vững đang được xác lập, Fed kiên định với định hướng tăng lãi suất
Tại sao người phụ nữ giàu nhất nước Nga trở thành mục tiêu bị Ukraine và châu Âu nhắm tới?

Tại sao người phụ nữ giàu nhất nước Nga trở thành mục tiêu bị Ukraine và châu Âu nhắm tới?

Trừng phạt Nga: Tại sao người phụ nữ này trở thành mục tiêu bị Ukraine và châu Âu nhắm tới?
Kinh tế Đức tăng trưởng trở lại nhưng vẫn chưa đủ

Kinh tế Đức tăng trưởng trở lại nhưng vẫn chưa đủ

Sau nhiều năm đối mặt với khó khăn, kinh tế Đức đã phát đi những tín hiệu phục hồi tích cực hơn dự kiến.
Cập nhật bảng giá vàng hôm nay 19/11 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Cập nhật bảng giá vàng hôm nay 19/11 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 trên thị trường thế giới ghi nhận chạm mức thấp nhất trong hơn một năm.
Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Siam Piwat: Kiến tạo những điểm đến, thúc đẩy động lực tăng trưởng mới

Với di sản tiên phong trong việc xây dựng các công trình nổi tiếng toàn cầu, nhà phát triển bất động sản hàng đầu Thái Lan tiếp tục thách thức các quy ước, tạo ra ...
Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Mỗi đối tượng chỉ được mua, thuê một căn nhà ở xã hội, hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh thông tin, dự kiến đến hết năm 2026, cả nước sẽ hoàn thành 87.601 căn nhà ở xã hội, đạt 90% so với kế hoạch đề ra.
Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng - Tổ hợp căn hộ ven sông Hàn tại phường An Hải

Capital Square Đà Nẵng là tổ hợp căn hộ và thương mại dịch vụ nằm tại phường An Hải, bờ đông sông Hàn. Tổ hợp thuộc hệ sinh thái phát triển của BRG, với sự ...
Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Bộ Xây dựng đề xuất sửa đổi toàn diện Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023, trong đó dự kiến cắt giảm 7 điều kiện đầu tư kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục ...
Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Penthouse The Nelson Private Residences: Chốn riêng tư – Đặc quyền xa xỉ

Giữa nhịp sống sôi động của Hà Nội, khi sự riêng tư và chất lượng sống ngày càng trở thành những tiêu chí quan trọng của giới thượng lưu, Penthouse không đơn thuần là một ...
Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Phân khu Vịnh Mây tại Vinhomes Hải Vân Bay có gì đặc biệt?

Vinhomes Hải Vân Bay, Làng Vân Đà Nẵng, thu hút sự quan tâm nhờ định hướng phát triển không gian sống gắn liền với thiên nhiên và cảnh quan ven biển Đà Nẵng. Trong đó, ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11: Đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 20/11 ghi nhận đồng USD tăng nhẹ so với rổ các đồng tiền chủ chốt khác.
MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

MB - Ngân hàng Việt Nam duy nhất vào Top 10 thương hiệu tăng trưởng nhanh nhất ASEAN (2023 – 2026)

Với giá trị thương hiệu tăng trưởng 152% trong giai đoạn 2023-2026, MB là đại diện duy nhất ngành Ngân hàng Việt Nam và đứng thứ 8 trong danh sách 10 thương hiệu tăng trưởng ...
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11: Đồng USD chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 19/11 cho thấy đồng USD đã chạm mức cao mới trong vòng 19 tháng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11: Đà giảm của đồng USD chưa cho thấy xu hướng suy yếu trên diện rộng

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 18/11 cho thấy đà giảm của đồng USD chưa phải dấu hiệu khởi đầu cho một xu hướng suy yếu trên diện rộng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11: Kinh tế Mỹ tăng trưởng tốt giúp đồng USD duy trì sức hấp dẫn

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 17/11 cho thấy tăng trưởng kinh tế Mỹ và thị trường chứng khoán khởi sắc giúp khôi phục sức hấp dẫn của đồng USD.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11: Kỳ vọng Fed tăng lãi suất trở thành động lực hỗ trợ đồng USD

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 16/11 cho thấy kỳ vọng Fed tăng lãi suất trong tháng 12 đang trở thành động lực hỗ trợ đồng USD.
Phiên bản di động