 |
| Trước mỗi mùa Đông, các quốc gia châu Âu thường tích trữ lượng khí đốt lớn để bảo đảm nguồn cung. (Nguồn: TASS) |
Phát biểu với Al Jazeera bên lề một Hội nghị quốc tế tại Berlin (Đức) gần đây, ông Birol cho rằng, châu Âu có thể phải đối mặt với chi phí khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) tăng trong những tháng tới, ngay cả khi hòa bình được lập lại tại vùng Vịnh ngay hôm nay.
Châu Âu dễ bị tổn thương
Theo người đứng đầu IEA, trước mỗi mùa Đông, các quốc gia châu Âu thường tích trữ lượng khí đốt lớn để bảo đảm nguồn cung. Tuy nhiên, lượng dự trữ khi bước vào mùa Đông năm nay thấp hơn nhiều so với mức trung bình lịch sử.
Trong khi đó, châu Âu phải cạnh tranh nguồn khí đốt với các quốc gia châu Á, vốn phụ thuộc nhiều hơn vào nguồn cung từ Trung Đông.
“Nếu chúng ta trải qua một mùa Đông khắc nghiệt, giá khí đốt tự nhiên tại châu Âu có thể tăng cao hơn. Sẽ không dễ dàng cho châu Âu trong năm nay và cả năm tới”, ông Birol cảnh báo.
| More from WVR |
 Lãnh đạo Tập đoàn Novatek (Nga): 'Thế giới rất rộng lớn, chúng tôi có thể cung cấp khí đốt đến bất cứ đâu' |
Người đứng đầu IEA đồng thời cho rằng, yếu tố địa chính trị ngày càng chi phối thị trường năng lượng đang làm gia tăng bất ổn với khu vực.
Khi mùa Đông đến gần, các kho dự trữ khí đốt tự nhiên của Liên minh châu Âu (EU) mới đạt khoảng 72% công suất, thấp hơn mức thông thường 90%. Theo các nhà phân tích, lượng khí đốt thiếu hụt tương đương nhu cầu năng lượng của khoảng 10-12 triệu hộ gia đình.
Bên cạnh khí đốt, EU còn đối mặt với nguy cơ thiếu hụt các sản phẩm dầu mỏ tinh chế nhập khẩu, trong đó có dầu diesel. Đây là nhiên liệu thiết yếu đối với các ngành vận tải đường bộ, nông nghiệp và công nghiệp của khối, trong bối cảnh các nhà máy lọc dầu lâu năm tại châu Âu đã xử lý ít dầu thô hơn trong những năm gần đây.
Ông Birol cho biết, các cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào các nhà máy lọc dầu của Nga cũng góp phần gây ra tình trạng khan hiếm dầu diesel. Theo ông, khoảng 1/3 lượng hàng xuất khẩu của Nga đã không còn đến được các thị trường.
Tháng 3/2026, Nhóm các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7) nhất trí đưa dầu thô và dầu diesel từ kho dự trữ chiến lược ra thị trường.
Ông Birol là người điều phối việc đưa nguồn dự trữ khẩn cấp này ra thị trường toàn cầu. Đây là lần thứ ba ông giám sát hoạt động giải phóng dự trữ khẩn cấp kể từ khi Nga tiến hành chiến dịch quân sự tại Ukraine năm 2022.
Theo ông Birol, trong nhiều năm, IEA đã cảnh báo châu Âu phụ thuộc quá nhiều vào nhiên liệu của Nga, đồng thời giảm vai trò của năng lượng hạt nhân quá sớm. Theo ông, năng lượng hạt nhân có thể giúp các quốc gia tăng cường khả năng tự chủ về năng lượng.
Sau khi Nga tiến hành chiến dịch quân sự tại Ukraine và Moscow cắt nguồn cung khí đốt để đáp trả các lệnh trừng phạt, những cảnh báo này càng trở nên rõ ràng. EU có kế hoạch chấm dứt hoàn toàn việc sử dụng khí đốt của Nga, song giữa cuộc khủng hoảng tại Trung Đông, một số thành viên, trong đó có Pháp, lại tăng cường đặt mua nguồn nhiên liệu này.
Dự trữ khẩn cấp chỉ giúp giảm áp lực trong ngắn hạn
Các chuyên gia trong ngành cho rằng, việc đưa dầu từ kho dự trữ khẩn cấp ra thị trường chỉ có tác dụng hạn chế, bởi theo một số ước tính, nguồn cung bổ sung này chỉ có thể đáp ứng nhu cầu trong vài tháng.
Tuy nhiên, ông Birol nhận thấy, các biện pháp can thiệp đã tạo ra tác động rõ rệt. Theo ông, giá dầu đã giảm 20 USD ngay sau khi các nước G7 nhất trí giải phóng lượng dầu từ kho dự trữ vào đầu tháng này.
Dù vậy, giá năng lượng đang tăng trở lại. Giá khí đốt đã tăng 140% kể từ tháng 2/2026, trong khi dầu thô Brent được giao dịch ở mức trên 100 USD/thùng.
Ông Birol nhấn mạnh: “Bất kể diễn biến tiếp theo của xung đột ở Trung Đông ra sao, những tác động đối với thị trường năng lượng sẽ còn kéo dài nhiều tháng. Xung đột cũng làm thay đổi sâu sắc cách thức năng lượng được vận chuyển trên toàn cầu”.
Theo ông, tình hình đang tác động đến cả chính trường châu Âu. “Tôi chưa bao giờ chứng kiến địa chính trị với sức ảnh hưởng sâu rộng và kéo dài như vậy chi phối lĩnh vực năng lượng.
Năng lượng hiện không còn được nhìn nhận đơn thuần như một lĩnh vực kinh doanh, mà đã trở thành đòn bẩy chính trị. Với tư cách là một người làm trong ngành năng lượng, điều này khiến tôi lo ngại”, ông nhấn mạnh.
Châu Âu hiện vẫn còn khoảng 80% lượng dự trữ khẩn cấp. Ông Birol hy vọng sẽ không phải giám sát thêm một đợt giải phóng dự trữ nào nữa. Tuy nhiên, ông cảnh báo, nguồn cung năng lượng toàn cầu không còn nhiều dư địa để chống đỡ những cú sốc tiếp theo.
| Vụ nổ đường ống Nord Stream: Đức 'đưa ra ánh sáng' vụ phá hoại lớn nhất, bí ẩn nhất lịch sử hiện đại Phiên tòa xét xử một trong những vụ phá hoại có tính quốc tế lớn nhất trong nhiều thập kỷ đã bắt đầu từ thứ ... |
| Nga và Trung Quốc đang đàm phán về đường ống dẫn khí đốt mới, công suất lên tới 50 tỷ m3 mỗi năm Ngày 21/10, Phó Thủ tướng Nga Aleksandr Novak cho biết, Tập đoàn Gazprom của Nga và Tập đoàn dầu khí quốc gia Trung Quốc (CNPC) ... |
| Vụ nổ đường ống Nord Stream: Đức muốn đưa kẻ phá hoại ra trước công lý, nghi phạm giữ im lặng tuyệt đối, luật sư bào chữa ‘phản công’ Giới truyền thông quốc tế bình luận, quá trình xét xử vụ nổ đường ống Nord Stream là một tiến trình với những hệ quả ... |
|
| Lãnh đạo Tập đoàn Novatek (Nga): 'Thế giới rất rộng lớn, chúng tôi có thể cung cấp khí đốt đến bất cứ đâu' Ngày 22/10, bên lề Diễn đàn Kinh tế Á-Âu Verona tại Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ, Tổng Giám đốc Tập đoàn khí đốt Novatek Leonid Mikhelson ... |
| Đức chi gần 245 triệu Euro bảo đảm nguồn cung khí đốt dự phòng cho mùa Đông Đức đã ký các hợp đồng trị giá gần 245 triệu Euro (khoảng 274 triệu USD) nhằm bảo đảm có thể huy động thêm khí ... |
