Đừng quá ham internet mà phụ sách

Sự phát triển thần tốc của công nghệ đã, đang và sẽ tạo ra hàng loạt thách thức cho văn hóa đọc. Dưới đây là những chia sẻ của tác giả Trần Xuân Tiến – Phòng Nghiên cứu Khoa học, Trường Đại học Văn Hiến nhân Ngày Sách và Bản quyền Thế giới (23/4).
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
dung qua ham internet ma phu sach Sôi động Ngày hội trẻ em vui đọc
dung qua ham internet ma phu sach Đừng đọc sách như thể chạy đường một chiều!

Trước hết, phải nhận thức ngay rằng: một khi chúng ta quan niệm thời đại hiện nay là sự lên ngôi của internet và sách giấy, báo giấy đã đến hồi cáo chung thì chính là chúng ta đang tự mình nói lời giã từ với một kiểu hình tư duy đọc mang tính cổ xưa nhất - nền tảng vĩnh hằng của nhân loại.

Chúng ta cần ý thức rằng, chính quá trình đọc sách giấy sẽ giúp chúng ta hình thành những kỹ năng đọc - hiểu, kỹ năng tư duy nền tảng mà việc "lướt" internet hay đọc sách điện tử hoàn toàn không thể mang lại.

Các khảo sát xã hội học và thực nghiệm của các chuyên gia cho thấy, đọc sách điện tử (ebook) thường không đem lại cảm giác tốt nhất về mặt giác quan cho người đọc. Thế nên, việc ghi nhớ các dữ kiện trong nội dung cuốn sách thường dễ bị mất đi. Và đành rằng, với internet, sức mạnh của sự tra cứu rất hữu ích nhưng tra cứu chỉ là một thành tố nhỏ trong chu trình của việc đọc.

dung qua ham internet ma phu sach

Độc giả của sách giấy thường có nhịp sống chậm mà chắc. (Nguồn: VMW)

Một cách hình tượng, độc giả của sách giấy, báo giấy thường có nhịp sống chậm (chậm mà chắc), còn độc giả của internet thường có nhịp sống nhanh, nhịp sống công nghiệp. Nhanh, vội luôn khiến chúng ta bỏ lỡ một nhịp giá trị nào đó của cuộc đời. Nhanh, vội luôn khiến chúng ta rơi và trạng thái "cưỡi ngựa xem hoa", mất tính hệ thống trong việc tiếp nhận và xử lý vấn đề.

Có một thực tế là không phải quyển sách nào cũng đã được số hóa. Nếu chỉ chăm chăm vào "ngân hàng ebook" hiện có thì rất có thể, chúng ta đã bỏ sót một quyển sách mà chúng ta đáng lý ra cần phải được đọc để hoàn thiện hơn sự hiểu của mình về một vấn đề mà chúng ta đang quan tâm tìm hiểu. Đó là lý do ở các nước phát triển như Hoa Kỳ, Nhật Bản, các nước châu Âu, những hệ thống thư viện của quốc gia lẫn của các trường đại học với số lượng khổng lồ các đầu sách chưa bao giờ là nơi hoang vắng người lui tới.

dung qua ham internet ma phu sach
Lợi thế của internet đang khiến nhiều người từ bỏ phương pháp đọc sách truyền thống. (Nguồn: Vecteurdelutece)

Một trong những điểm khác nhau nữa giữa sách và internet là chất lượng của tri thức, thông tin. Các đầu sách được xuất bản trong nước đều được quản lý bởi hệ thống cấp phép của Cục xuất bản, in và phát hành. Tuy rằng thỉnh thoảng vẫn thấy báo chí và độc giả chỉ ra những ấn phẩm kém chất lượng an nhiên lọt qua quy trình kiểm duyệt của nhà xuất bản, của đơn vị quản lý nhà nước nhưng dù sao vẫn còn an tâm hơn xa lộ thông tin trên internet thường không trải qua sự kiểm duyệt. Bởi đơn giản, ngoài hệ thống các trang báo điện tử chịu sự quản lý của Bộ Thông tin và Truyền thông thì hầu như các website hay các blog cá nhân đều có thể đăng tải bất kỳ nội dung gì mà chủ sở hữu quyết định.

Có nhiều lý do để chúng ta giải thích về thái độ xa rời sách. Những ý kiến này rất đáng tham khảo, tuy vậy cũng cần được phản biện một cách đa chiều. Người đọc thì bảo giá thành sách hiện nay còn khá cao so với thu nhập bình quân của người đọc. Tác giả và các đơn vị làm sách thì nói giá sách như thế chưa tương xứng với những gian nan, khó khăn mà họ bỏ ra để có được khối lượng tri thức đó. Giải pháp ở đây là sự xã hội hóa thông qua các quỹ tài trợ xuất bản, tài trợ thư viện để đôi bên tác giả và độc giả đều được trân trọng và đều có cơ hội hoàn thành trách nhiệm của mình trong quy trình viết – đọc.

Cuối cùng, cần thẳng thắn nhìn nhận rằng, tiếp nhận thông tin qua sách hay qua internet chỉ khác nhau ở hình thức vì suy cho cùng sách hay internet chỉ là công cụ hỗ trợ cho quá trình đọc. Quan trọng là chúng ta đã đọc những gì và đọc được bao nhiêu, tức là số lượng nội dung chúng ta tiếp cận, chất lượng của các nội dung đó để áp dụng, chuyển hóa như thế nào vào thực tiễn cuộc sống.

dung qua ham internet ma phu sach Nỗi niềm người xóa nạn “đói sách” ở nông thôn

Dù đã nhận giải Vua Sejong về xóa mù chữ của UNESCO, “Người cõng sách” Nguyễn Quang Thạch vẫn luôn trăn trở mỗi khi nghĩ ...

dung qua ham internet ma phu sach Tản mạn về văn hóa đọc

Cho dù xã hội có văn minh đến đâu thì văn hoá đọc vẫn được duy trì và phát triển phù hợp theo sự phát ...

dung qua ham internet ma phu sach Ngày sách Việt Nam 2016

Ngày Sách Việt Nam lần thứ 3 được tổ chức nhằm tôn vinh và khẳng định sự cần thiết của sách trong đời sống cộng ...

Trần Xuân Tiến (Trường Đại học Văn Hiến)

Đọc thêm

Tham vấn không chính thức mở rộng cấp Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN

Tham vấn không chính thức mở rộng cấp Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN

Ngày 21/5 đã diễn ra Cuộc họp trực tuyến tham vấn không chính thức mở rộng cấp Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN để chuẩn bị cho Hội nghị Cấp cao ...
Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tiếp Đại sứ Campuchia, khẳng định ưu tiên thúc đẩy quan hệ hữu nghị Việt Nam-Campuchia

Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tiếp Đại sứ Campuchia, khẳng định ưu tiên thúc đẩy quan hệ hữu nghị Việt Nam-Campuchia

Chiều 21/5, đồng chí Lê Hoài Trung, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Bộ, Bộ trưởng Ngoại giao đã tiếp Đại sứ Campuchia Touch Sopharath.
Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tiếp Nhóm Đại sứ các nước châu Phi tại Việt Nam

Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tiếp Nhóm Đại sứ các nước châu Phi tại Việt Nam

Ngày 21/5, tại Trụ sở Bộ Ngoại giao, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung đã tiếp và làm việc với Nhóm Đại sứ các nước châu Phi tại Việt ...
Hành trình xanh từ câu chuyện hồi sinh rác thải

Hành trình xanh từ câu chuyện hồi sinh rác thải

Trước áp lực ngày càng lớn của rác thải đô thị, các sáng kiến tái chế đang trở thành 'phao cứu sinh' giúp kéo dài tuổi thọ vật liệu.
Tổng thống Nga Putin thăm Trung Quốc: Nơi hội tụ dòng chảy ngoại giao toàn cầu

Tổng thống Nga Putin thăm Trung Quốc: Nơi hội tụ dòng chảy ngoại giao toàn cầu

Chuyến thăm chính thức của nhà lãnh đạo Nga tới Trung Quốc không chỉ là hoạt động ngoại giao song phương mà còn là chỉ dấu phác thảo cục diện ...
Đầu bếp Việt Nam lần đầu giành Huy chương Bạc tại Global Chefs Challenge 2026

Đầu bếp Việt Nam lần đầu giành Huy chương Bạc tại Global Chefs Challenge 2026

Lần đầu góp mặt ở vòng chung kết thế giới của Global Chefs Challenge, Đội tuyển Đầu bếp Việt Nam đã xuất sắc giành Huy chương Bạc và xếp hạng ...
Đầu bếp Việt Nam lần đầu giành Huy chương Bạc tại Global Chefs Challenge 2026

Đầu bếp Việt Nam lần đầu giành Huy chương Bạc tại Global Chefs Challenge 2026

Lần đầu góp mặt ở vòng chung kết thế giới của Global Chefs Challenge, Đội tuyển Đầu bếp Việt Nam đã xuất sắc giành Huy chương Bạc và xếp hạng 8 thế giới.
Việt Nam qua lăng kính các nhà sáng tạo nội dung quốc tế

Việt Nam qua lăng kính các nhà sáng tạo nội dung quốc tế

Những nhà sáng tạo nội dung quốc tế đang trở thành những ‘nhịp cầu số’, đưa hình ảnh một Việt Nam thực tế và đa sắc chạm đến trái tim khán giả toàn cầu.
Khu di tích Kim Liên đổi mới trải nghiệm bằng công nghệ số

Khu di tích Kim Liên đổi mới trải nghiệm bằng công nghệ số

Việc đẩy mạnh số hóa, hệ thống thuyết minh tự động và không gian thực tế ảo đã mở ra phương thức tiếp cận mới, giúp lan tỏa giá trị văn hóa, lịch sử của ...
‘Bản giao hưởng Hồ trên núi - Trà trong mây’: ‘Đại tiệc’ nghệ thuật mãn nhãn thắp sáng mùa du lịch Thái Nguyên 2026

‘Bản giao hưởng Hồ trên núi - Trà trong mây’: ‘Đại tiệc’ nghệ thuật mãn nhãn thắp sáng mùa du lịch Thái Nguyên 2026

Chương trình khai mạc Mùa du lịch Thái Nguyên năm 2026 diễn ra tối 15/5 với chủ đề “Bản giao hưởng: Hồ trên núi - Trà trong mây” đã mang đến cho khán giả một ...
Khám phá 2 địa điểm du lịch ấn tượng tại Thái Nguyên mùa Hè này

Khám phá 2 địa điểm du lịch ấn tượng tại Thái Nguyên mùa Hè này

Hãy cùng bỏ túi ngay hai địa điểm du lịch Thái Nguyên có cảnh sắc thiên nhiên kỳ thú, giúp du khách tận hưởng trọn vẹn vẻ đẹp của vùng đất này.
Vùng chè Tân Cương (Thái Nguyên): Gắn sản xuất nông nghiệp với phát triển du lịch cộng đồng

Vùng chè Tân Cương (Thái Nguyên): Gắn sản xuất nông nghiệp với phát triển du lịch cộng đồng

Người dân xã Tân Cương,TP. Thái Nguyên kết hợp sản xuất với làm du lịch cộng đồng để quảng bá thương hiệu, tạo điều kiện cho du khách trải nghiệm thực tế.
Viện Pháp đưa vở múa đương đại nổi tiếng thế giới đến Việt Nam

Viện Pháp đưa vở múa đương đại nổi tiếng thế giới đến Việt Nam

Chuyến lưu diễn tại Việt Nam của vở múa đương đại nổi tiếng “Duyên ngày nợ đêm” do biên đạo người Pháp gốc Algeria Hervé Koubi dàn dựng.
Doraemon trở lại với chuyến phiêu lưu dưới đáy biển kỳ thú

Doraemon trở lại với chuyến phiêu lưu dưới đáy biển kỳ thú

Ấn phẩm “Tiểu thuyết Doraemon: Nobita và lâu đài dưới đáy biển” được phát hành đồng thời với phim điện ảnh cùng tên từ ngày 22/5.
Một nhịp cầu ngoại giao văn hóa bền bỉ

Một nhịp cầu ngoại giao văn hóa bền bỉ

Những khoảnh khắc ấy, tưởng lặng lẽ và giản dị lại chính là tinh thần đẹp nhất của Những ngày văn học châu Âu 2026 đang diễn ra tại Việt Nam.
Phở Việt lên đường tới châu Âu bằng hành trình ngoại giao văn hóa

Phở Việt lên đường tới châu Âu bằng hành trình ngoại giao văn hóa

Chương trình “Phở Cultural Roadshow Europe 2026” sẽ đưa tinh hoa ẩm thực Việt Nam tới nhiều quốc gia châu Âu như Ba Lan, Slovakia, Áo, Hungary, Czech và Đức.
Một căn bếp Việt trở thành đại sứ văn hóa giữa lòng Hà Nội

Một căn bếp Việt trở thành đại sứ văn hóa giữa lòng Hà Nội

Tại Việt Nam, các lớp học nấu ăn dành cho du khách quốc tế đang góp phần tạo nên nhịp cầu văn hóa sinh động.
Khi áo dài Việt được gọi tên trên bản đồ thế giới

Khi áo dài Việt được gọi tên trên bản đồ thế giới

Cuốn sách ‘Công thức áo dài ly vuông’ của NTK Đỗ Trịnh Hoài Nam vừa chính thức ra mắt và vinh dự xác lập Kỷ lục toàn cầu.
Cổng Morocco: Biểu tượng lịch sử cho quan hệ hữu nghị Việt Nam - Morocco

Cổng Morocco: Biểu tượng lịch sử cho quan hệ hữu nghị Việt Nam - Morocco

Bộ Ngoại giao, Hội những người con Morocco - Việt Nam và Hội hữu nghị Việt Nam - Morocco tổ chức hoạt động thăm Cổng Morocco tại xã Suối Hai, Hà Nội.
Làm mới di sản làng nghề truyền thống

Làm mới di sản làng nghề truyền thống

Trong khuôn khổ dự án văn hóa “Cổ Nghệ Tân Giao”, nhóm sinh viên đã tổ chức không gian trải nghiệm board game 'Phú Hộ Làng Nghề' tại Bảo tàng Hà Nội.
Khu di tích Kim Liên đổi mới trải nghiệm bằng công nghệ số

Khu di tích Kim Liên đổi mới trải nghiệm bằng công nghệ số

Việc đẩy mạnh số hóa, hệ thống thuyết minh tự động và không gian thực tế ảo đã mở ra phương thức tiếp cận mới, giúp lan tỏa giá trị văn hóa, lịch sử của ...
Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc: Hành trình 5 năm đưa Di sản thế giới thứ 9 của Việt Nam đến UNESCO

Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc: Hành trình 5 năm đưa Di sản thế giới thứ 9 của Việt Nam đến UNESCO

Quần thể Di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc đã chính thức được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa thế giới.
Khám phá các hoạt động đặc sắc tại Lễ hội Làng Sen 2026

Khám phá các hoạt động đặc sắc tại Lễ hội Làng Sen 2026

Nhân dịp kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026), tỉnh Nghệ An tổ chức Lễ hội Làng Sen năm 2026.
Triển lãm 'Sen trong đá' tôn vinh khí phách và vẻ đẹp người phụ nữ Việt Nam

Triển lãm 'Sen trong đá' tôn vinh khí phách và vẻ đẹp người phụ nữ Việt Nam

“Sen trong đá” giới thiệu 25 chân dung nữ chiến sĩ cách mạng được thể hiện trên chất liệu lá sen, khắc họa vẻ đẹp kiên cường, bất khuất của phụ nữ Việt Nam.
Phiên bản di động