EU trừng phạt Nga: Bổn cũ soạn lại

Vũ Đăng Minh
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Ngày 22/2, Hội nghị các Ngoại trưởng Liên minh châu Âu (EU) quyết định trừng phạt Nga với lý do từ chối yêu cầu thả tự do cho nhân vật đối lập Alexei Navalny. Chuyện không bất ngờ. Liệu có gì mới không?

Nói không bất ngờ bởi việc EU trừng phạt Nga đã diễn ra từ hơn chục năm nay, liên quan đến vấn đề dân chủ, nhân quyền, nhà nước pháp quyền và các mối đe dọa an ninh... Những sự kiện mà EU từng viện dẫn để áp đặt lệnh trừng phạt là xung đột ở miền Đông Ukraine, Nga sáp nhập bán đảo Crimea (2014), vụ đầu độc cựu điệp viên Alexander Litvinenko (2006) và Sergei Skripal (2018)…

Cao ủy EU phụ trách đối ngoại Josep Borrell và Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov tại thủ đô Moscow đầu tháng 2/2021. (Nguồn: Bộ Ngoại giao Nga)
Đại diện cấp cao phụ trách an ninh và đối ngoại của EU Josep Borrell và Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov tại thủ đô Moscow đầu tháng 2/2021. (Nguồn: Bộ Ngoại giao Nga)

Công cụ quen dùng

Các quyết định trừng phạt Nga của EU và Mỹ thường không đưa ra được chứng cứ vững chắc. Nhiều cáo buộc khó thuyết phục hoặc khó có bằng chứng cụ thể kiểu như Nga can thiệp vào bầu cử Tổng thống Mỹ, tấn công mạng SolarWinds, xâm nhập hơn 100 công ty toàn cầu và 9 cơ quan chính phủ Mỹ, dẫn dụ Donald Trump gây bạo loạn ở Nhà Quốc hội Mỹ...

Ngay từ tháng 10/2020, EU đã ban hành lệnh trừng phạt Nga vì lý do đầu độc Alexei Navalny. Đầu tháng 2, Nga trục xuất 3 nhà ngoại giao Đức, Ba Lan và Thụy Điển vì tham gia cuộc biểu tình trái phép phản đối chính quyền bắt giữ, xét xử, phạt tù Alexei Navalny. EU đáp trả bằng lệnh trục xuất 3 nhà ngoại giao Nga.

Ngày 4-6/2, Đại diện cấp cao phụ trách chính sách an ninh và đối ngoại EU Joseph Borrells có chuyến công cán đến Nga, nhằm trao đổi một số nội dung, trong đó có vấn đề Alexei Navalny. Chuyến công cán đầu tiên của quan chức cấp cao đến Nga tính từ năm 2017 thất bại. Ngày 9/2, ông Joseph Borrells tuyên bố EU sẽ gia tăng các biện pháp trừng phạt, vì Nga đang đi theo con đường rời xa châu Âu và EU cần gửi một thông điệp mạnh mẽ đến Nga.

Các lệnh trừng phạt hơn chục năm qua cùng với nhiều hoạt động khác nhằm tô vẽ hình ảnh Nga là quốc gia mất dân chủ, vi phạm nhân quyền, mối đe dọa của phương Tây, gây áp lực, cô lập Nga khỏi thế giới, làm Nga suy yếu. Ngoài mục đích trên, Alexei Navalny còn là cái cớ để EU kích động lực lượng chống đối biểu tình, gây bất ổn trước cuộc bầu cử Quốc hội Nga diễn ra vào tháng 9.

Có ý kiến cho rằng Nga hành động không khôn khéo, tạo cớ cho EU trừng phạt, trong lúc rất cần bình thường hóa quan hệ với Mỹ và phương Tây. Nhưng đặt yêu sách, gây áp lực đòi thả Alexei Navalny là sự can thiệp vào công việc nội bộ của một quốc gia có chủ quyền, xâm phạm “lằn ranh đỏ”. Nga bác bỏ cáo buộc và phản ứng cứng rắn bởi không thể nhượng bộ.

Tổng thống Putin tuyên bố “chúng ta không thể và sẽ không cho phép xảy ra bất kỳ đòn nào giáng vào chủ quyền của mình và quyền làm chủ của người dân Nga trên mảnh đất của họ”. Thế và lực của Nga đủ để tiến hành các biện pháp đối phó cần thiết với EU.

Không có gì mới

Trước cuộc họp các Ngoại trưởng EU, đã có tuyên bố sẽ lần đầu tiên áp đặt cơ chế trừng phạt quốc tế với Nga, đẩy quan hệ với Nga lên một nấc thang căng thẳng mới.

Kết cục lệnh trừng phạt lần này là: Cấm đi lại trong phạm vi châu Âu và đóng băng tài sản của một số quan chức (4 người) có liên quan với Tổng thống Putin và việc bắt giữ, xét xử, bỏ tù Alexei Navalny. Quyết định này cần được Ủy ban châu Âu phê chuẩn vào đầu tháng 3 và chắc chắn sẽ được thông qua. Có thể kèm thêm một số biện pháp trừng phạt khác. Nhưng không xảy ra điều mà Ba Lan và một số nước Baltic muốn là “một trận chơi lớn” bao gồm trừng phạt kinh tế, dừng xây dựng Dòng chảy phương Bắc 2. Cũng không có chuyện cắt đứt quan hệ.

EU trừng phạt Nga, bổn cũ soạn lại. (Nguồn: RIA Novosti)
Hội nghị các Ngoại trưởng Liên minh châu Âu (EU) đưa ra quyết định trừng phạt Nga vì lý do từ chối yêu cầu thả tự do cho nhân vật đối lập Alexei Navalny không phải là chuyện bất ngờ. (Nguồn: RIA Novosti)

Ngoại trưởng Mỹ hoan nghênh quyết định của các Ngoại trưởng EU. Ngoại trưởng Nga tỏ thái độ “thất vọng”. Nhưng nhiều nhà chính trị, ngoại giao quốc tế cho rằng hành động như vậy khá nhẹ, ít tác động thực tế, chỉ có ý nghĩa tượng trưng, không có gì mới!

Nhận xét như vậy cũng đúng. Vì trước đó, EU đã từng áp đặt các lệnh trừng phạt cao hơn về kinh tế, cấm vào châu Âu và đóng băng tài sản của nhiều quan chức Nga cấp cao (Tổng công tố viên, người đứng đầu Vệ binh Quốc gia…), doanh nghiệp, tổ chức, trục xuất 150 nhà ngoại giao, đóng cửa các dự án truyền hình Nga ở Baltic, dừng các kênh truyền hình Nga ở Ukraine…

Về lý do, một số cho rằng dư địa đối phó của EU với Nga khá hạn chế. Nội bộ EU chia rẽ vì lợi ích khác nhau trong quan hệ với Nga. Pháp, Đức và một số nước có vai trò lớn kêu gọi tiếp cận có mục tiêu hơn, mang tính chính trị, bỏ qua các biện pháp kinh tế.

Chục năm cấm vận tuy gây ra cho Nga nhiều khó khăn, nhưng kinh tế Nga vẫn đứng vững, ngày càng tự chủ hơn. Cấm vận cũng tác động trở lại nhiều nước EU. Dừng dự án Dòng chảy phương Bắc 2 là tự bắn vào chân mình, các công ty châu Âu sẽ phải đền bù số tiền rất lớn, ảnh hưởng đến nguồn khí đốt cho sản xuất, đời sống của Đức và một số nước. Bộ trưởng Kinh tế Đức nêu quan điểm không nên liên hệ vấn đề xây dựng Dòng chảy phương Bắc 2 với vụ ông Alexei Navalny.

Nga đã xây dựng Hiến pháp mới, tạo tiền đề củng cố Nhà nước Nga, ngăn chặn sự can thiệp từ bên ngoài. Nga có lực lượng quân sự mạnh, có ảnh hưởng lớn trên toàn cầu. Xung đột ở nhiều khu vực, thỏa thuận hạt nhân Iran khó dàn xếp nếu không có sự tham gia của Nga.

Trước đó, ngày 12/2, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cảnh báo: Nga sẵn sàng cắt đứt quan hệ với EU nếu tiếp tục áp đặt lệnh trừng phạt vào các lĩnh vực gây tổn thất lớn cho nền kinh tế, nhất là các lĩnh vực nhạy cảm. Nga “không muốn cô lập mình với thế giới, nhưng chúng tôi cần chuẩn bị sẵn sàng cho điều đó”. Có câu “bạn muốn có hòa bình, bạn phải chuẩn bị cho chiến tranh”.

Trong bối cảnh đó, EU khó có thể làm gì hơn.

Tiếp theo là gì?

Tại Hội nghị An ninh Munich lần thứ 56 ở Đức đầu năm 2020, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron kêu gọi thúc đẩy đối thoại và bình thường hóa quan hệ với Nga. Tổng thống Nga Putin cũng một số lần bày tỏ sẵn sàng hợp tác với quân sự, an ninh, kinh tế với EU và bình thường hóa quan hệ mang lại lợi ích chung cho cả 2 bên. Nhưng vực sâu khó lấp đầy.

Nga và EU cần nhau nhưng khó có thể hợp tác. Hai bên không thể tách rời nhau nhưng lại luôn đối phó với nhau. EU lại sẽ đối phó, trừng phạt như đã từng làm, không chỉ theo nguyên tắc, lợi ích của họ mà còn vì các mối quan hệ khác. Nhưng chắc chắn trừng phạt không khuất phục được Nga, không buộc Nga thay đổi lập trường đối với Ukraine, Crimea và nhiều vấn đề khác.

TIN LIÊN QUAN
Hậu chuyến thăm Moscow, Đại diện Cấp cao EU nói cần duy trì kênh ngoại giao với Nga
Phản ứng vụ bắt giữ Navalny, Nghị viện châu Âu yêu cầu đình chỉ dự án Dòng chảy phương Bắc 2
Vụ đầu độc Navalny: EU trừng phạt các quan chức thân cận với Tổng thống Nga
Sẽ tốt đẹp hơn nếu Nga - phương Tây bình thường hóa quan hệ
Gia hạn trừng phạt kinh tế, EU nhắm vào nhiều ngành quan trọng của Nga

Vũ Đăng Minh

Đọc thêm

Sáng nay 23/5, Quốc hội khóa XV khai mạc Kỳ họp thứ 3

Sáng nay 23/5, Quốc hội khóa XV khai mạc Kỳ họp thứ 3

Baoquocte.vn. Sáng 23/5, Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV khai mạc tại Hội trường Diên Hồng, Nhà Quốc hội, Thủ đô Hà Nội.
Campuchia đạt thành tích vượt bậc tại SEA Games 31

Campuchia đạt thành tích vượt bậc tại SEA Games 31

Baoquocte.vn. Tính đến 20h ngày 22/5, Đoàn thể thao Campuchia đã giành được 54 huy chương, (8 HCV, 13 HCB và 33 HCĐ), thành công vượt bậc so với kỳ trước.
Thương ngày nắng về phần 2 tập 22: Đức 'trả vợ' về nơi sản xuất, Duy âm thầm điều tra gã đàn ông giúp Thương gài bẫy Khánh

Thương ngày nắng về phần 2 tập 22: Đức 'trả vợ' về nơi sản xuất, Duy âm thầm điều tra gã đàn ông giúp Thương gài bẫy Khánh

Baoquocte.vn. Thương ngày nắng về phần 2 tập 22, Duy điều tra về người đàn ông giúp Thương gài bẫy Khánh, Đức tuyệt tình với vợ.
Đường ống vận chuyển khí đốt giữa Ba Lan và Slovakia sắp hoàn thành

Đường ống vận chuyển khí đốt giữa Ba Lan và Slovakia sắp hoàn thành

Baoquocte.vn. Ngày 22/5, Bộ Kinh tế Slovakia thông báo, một tuyến đường ống vận chuyển khí đốt giữa nước này và Ba Lan sắp hoàn thành và sẽ sớm được đưa ...
Iran: Mối quan hệ với các nước vùng Vịnh đạt bước đột phá

Iran: Mối quan hệ với các nước vùng Vịnh đạt bước đột phá

Baoquocte.vn. Quan hệ giữa Iran và các nước vùng Vịnh đã đạt được bước đột phá kể từ khi Tổng thống Ebrahim Raisi lên nắm quyền vào năm 2021.
Chính thức nhậm chức, tân Thủ tướng Australia sẽ lập tức đến nước này

Chính thức nhậm chức, tân Thủ tướng Australia sẽ lập tức đến nước này

Baoquocte.vn. Lãnh đạo Công đảng Australia đã tuyên thệ nhậm chức Thủ tướng thứ 31 của nước này, sau chiến thắng ấn tượng trong cuộc bầu quốc hội liên bang.
Hoạt động của Phó Thủ tướng Lê Minh Khái trong thời gian tham dự WEF lần thứ 52 tại Davos, Thụy Sỹ

Hoạt động của Phó Thủ tướng Lê Minh Khái trong thời gian tham dự WEF lần thứ 52 tại Davos, Thụy Sỹ

Baoquocte.vn. Phó Thủ tướng Lê Minh Khái đề nghị WEF tiếp tục phát huy vai trò là cầu nối giữa Chính phủ và doanh nghiệp trong tiến trình định hình các ...
Mỹ tính 'vươn tay' tới Moldova - láng giềng của Nga?

Mỹ tính 'vươn tay' tới Moldova - láng giềng của Nga?

Baoquocte.vn. Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Mỹ tuyên bố, nước này sẵn sàng cung cấp vũ khí cho Moldova nếu chính phủ quốc gia Đông Âu yêu cầu.
Pháp 'dội gáo nước lạnh' vào hy vọng của Ukraine, Kiev 'chặt đứt' một mối liên hệ với Liên Xô cũ

Pháp 'dội gáo nước lạnh' vào hy vọng của Ukraine, Kiev 'chặt đứt' một mối liên hệ với Liên Xô cũ

Baoquocte.vn. Bộ trưởng Bộ Châu Âu của Pháp cho rằng, nỗ lực gia nhập EU của Ukraine không thể hoàn thành trong 15 hoặc 20 năm.
U23 Việt Nam bảo vệ thành công HCV SEA Games, truyền thông Hàn Quốc giật tít 'Ma thuật Park Hang Seo tái hiện'

U23 Việt Nam bảo vệ thành công HCV SEA Games, truyền thông Hàn Quốc giật tít 'Ma thuật Park Hang Seo tái hiện'

Baoquocte.vn. Truyền thông Hàn Quốc ca ngợi HLV Park Hang Seo khi giúp U23 Việt Nam bảo vệ thành công tấm HCV ở SEA Games bằng chiến thắng Thái Lan tỷ ...
Iran: Mối quan hệ với các nước vùng Vịnh đạt bước đột phá

Iran: Mối quan hệ với các nước vùng Vịnh đạt bước đột phá

Baoquocte.vn. Quan hệ giữa Iran và các nước vùng Vịnh đã đạt được bước đột phá kể từ khi Tổng thống Ebrahim Raisi lên nắm quyền vào năm 2021.
Dự kiến các sự kiện quốc tế nổi bật tuần từ ngày 23-29/5

Dự kiến các sự kiện quốc tế nổi bật tuần từ ngày 23-29/5

Baoquocte.vn. Thủ tướng Đức công du châu Phi, Tổng thống Mỹ thăm Nhật Bản, Hội nghị thượng đỉnh Bộ tứ tại Tokyo... là những sự kiện quốc tế nổi bật trong tuần.
Chính thức nhậm chức, tân Thủ tướng Australia sẽ lập tức đến nước này

Chính thức nhậm chức, tân Thủ tướng Australia sẽ lập tức đến nước này

Baoquocte.vn. Lãnh đạo Công đảng Australia đã tuyên thệ nhậm chức Thủ tướng thứ 31 của nước này, sau chiến thắng ấn tượng trong cuộc bầu quốc hội liên bang.
Mỹ tính 'vươn tay' tới Moldova - láng giềng của Nga?

Mỹ tính 'vươn tay' tới Moldova - láng giềng của Nga?

Baoquocte.vn. Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Mỹ tuyên bố, nước này sẵn sàng cung cấp vũ khí cho Moldova nếu chính phủ quốc gia Đông Âu yêu cầu.
Pháp 'dội gáo nước lạnh' vào hy vọng của Ukraine, Kiev 'chặt đứt' một mối liên hệ với Liên Xô cũ

Pháp 'dội gáo nước lạnh' vào hy vọng của Ukraine, Kiev 'chặt đứt' một mối liên hệ với Liên Xô cũ

Baoquocte.vn. Bộ trưởng Bộ Châu Âu của Pháp cho rằng, nỗ lực gia nhập EU của Ukraine không thể hoàn thành trong 15 hoặc 20 năm.
Châu Phi đáp lời Ukraine, Thủ tướng Đức tranh thủ yêu cầu thái độ rõ ràng với Nga?

Châu Phi đáp lời Ukraine, Thủ tướng Đức tranh thủ yêu cầu thái độ rõ ràng với Nga?

Baoquocte.vn. Tổng thống Senega xác nhận, ông sẽ sớm tới Nga và Ukraine thay mặt cho Liên minh châu Phi trên cương vị là chủ tịch đương nhiệm của tổ chức này.
Ai cản Phần Lan và Thụy Điển vào NATO?

Ai cản Phần Lan và Thụy Điển vào NATO?

Baoquocte.vn. Sự phản đối của Nga, thái độ của Thổ Nhĩ Kỳ và tuyên bố của Tổng thống Croatia có thể khiến đường vào NATO của Phần Lan và Thụy Điển trở nên khó khăn hơn.
EU và vị thế của Tổng thống Pháp E. Macron

EU và vị thế của Tổng thống Pháp E. Macron

Baoquocte.vn. Trong nhiệm kỳ mới, EU cũng sẽ vẫn là ưu tiên hàng đầu của Tổng thống Pháp với các mục tiêu chủ quyền, tăng trưởng và tự bảo vệ.
Chuyên gia: Hội nghị Cấp cao đặc biệt sẽ thảo luận về vai trò của ASEAN tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Chuyên gia: Hội nghị Cấp cao đặc biệt sẽ thảo luận về vai trò của ASEAN tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. Giáo sư Chintamani Mahapatra thuộc Đại học JNU (Ấn Độ) nhận định về một số chủ đề sẽ được thảo luận trong Hội nghị Cấp cao Đặc biệt ASEAN-Mỹ sắp tới.
Bầu cử Philippines: Khi chiến thắng chỉ là khởi đầu

Bầu cử Philippines: Khi chiến thắng chỉ là khởi đầu

Baoquocte.vn. Chiến thắng trong bầu cử tổng thống Philippines mới là khởi đầu trên hành trình đầy khó khăn của ông Ferdinand Marcos Jr. để đưa Manila ‘trỗi dậy một lần nữa’.
Tầm nhìn EU của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron

Tầm nhìn EU của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron

Baoquocte.vn. Sau gần 5 năm, các định hướng lớn mà Tổng thống Pháp Emmanuel Macron kiên định theo đuổi dần được cụ thể hóa thành những chuyển biến lớn trong EU.
Bầu cử tổng thống Pháp: Biến thách thức thành lợi thế

Bầu cử tổng thống Pháp: Biến thách thức thành lợi thế

Baoquocte.vn. Bầu cử tổng thống Pháp - Bất ngờ đã không xảy ra hôm 24/4!
Kinh tế hydrogen: Cuộc chạy đua địa chính trị mới

Kinh tế hydrogen: Cuộc chạy đua địa chính trị mới

Baoquocte.vn. Sự nổi lên của nền kinh tế hydrogen mở ra một thị trường mới đầy tiềm năng, song cũng để lại không ít thách thức địa chính trị.
5 vũ khí Nga siêu cấp dễ khiến NATO phải 'toát mồ hôi hột'

5 vũ khí Nga siêu cấp dễ khiến NATO phải 'toát mồ hôi hột'

Baoquocte.vn. Xung đột tại Ukraine đã làm gia tăng căng thẳng Nga-NATO. Một số vũ khí Nga có thể khiến NATO phải dè chừng trước khi có bất cứ động thái nào.
Phục hồi tài nguyên đất: Vấn đề và giải pháp

Phục hồi tài nguyên đất: Vấn đề và giải pháp

Baoquocte.vn. Suy thoái tài nguyên đất cũng là nguyên nhân của 'dịch bệnh được truyền nhiễm từ động vật hoang dã sang người'.
Thổ Nhĩ Kỳ: Cuộc chiến về sự tồn vong của AKP

Thổ Nhĩ Kỳ: Cuộc chiến về sự tồn vong của AKP

Baoquocte.vn. Thổ Nhĩ Kỳ thông báo nước này phát động chiến dịch có quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu thuộc PKK ở vùng biên giới miền Bắc Iraq giáp với nước này.
60 năm sau khi được coi là 'đã chết', sông Thames bất ngờ 'hồi sinh'

60 năm sau khi được coi là 'đã chết', sông Thames bất ngờ 'hồi sinh'

Baoquocte.vn. Sông Thames đã trải qua một cú 'chuyển mình' ngoạn mục và trở thành một trong những con sông sạch nhất thế giới chảy qua một thành phố.
Phương Tây cung cấp vũ khí gì cho Ukraine

Phương Tây cung cấp vũ khí gì cho Ukraine

Baoquocte.vn. Các nước phương Tây liên tục tung ra các gói hỗ trợ quân sự, bao gồm các loại vũ khí tấn công tối tân, giúp Ukraine tăng cường khả năng phòng thủ.
Trả hay không trả bằng đồng Ruble? EU vẫn 'đau đầu' chuyện thanh toán khí đốt Nga

Trả hay không trả bằng đồng Ruble? EU vẫn 'đau đầu' chuyện thanh toán khí đốt Nga

Baoquocte.vn. Hai tháng từ sắc lệnh thanh toán khí đốt Nga bằng đồng Ruble, nhiều quốc gia EU vẫn chưa thể quyết định phương thức để nhập khẩu năng lượng này.
Hội nghị thượng đỉnh ASEAN-Hoa Kỳ: Khẳng định sự quan tâm của Washington tới khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Hội nghị thượng đỉnh ASEAN-Hoa Kỳ: Khẳng định sự quan tâm của Washington tới khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. Qua Hội nghị Cấp cao đặc biệt ASEAN-Hoa Kỳ, Tổng thống Joe Biden nỗ lực mở rộng quan hệ với Đông Nam Á, trong khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương
Tổng thống Biden công du Đông Á, Triều Tiên sẽ phóng tên lửa để 'đón'?

Tổng thống Biden công du Đông Á, Triều Tiên sẽ phóng tên lửa để 'đón'?

Baoquocte.vn. Rất có khả năng Triều Tiên sẽ có những hành động khiêu khích khi Tổng thống Biden có chuyến công du quan trọng đến Đông Á.
Khởi động chiến lược kinh tế mới đối với Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, Mỹ tham vọng gì?

Khởi động chiến lược kinh tế mới đối với Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, Mỹ tham vọng gì?

Baoquocte.vn. Chiến lược kinh tế mới của Mỹ đối với khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương có thể được Tổng thống Biden khởi động trong chuyến công du châu Á tới đây.
Chính sách của Australia đối với Trung Quốc hậu bầu cử: Tiếp tục đường lối cứng rắn?

Chính sách của Australia đối với Trung Quốc hậu bầu cử: Tiếp tục đường lối cứng rắn?

Baoquocte.vn. Quan hệ giữa Australia và Trung Quốc sẽ tiếp tục đối kháng. Trung Quốc đang đặt ra nhiều mối lo ngại về an ninh đối với Thái Bình Dương.
Vũ khí khí đốt Nga có thực sự lợi hại?

Vũ khí khí đốt Nga có thực sự lợi hại?

Baoquocte.vn. Liệu vũ khí khí đốt Nga nhằm ổn định nền kinh tế trước các lệnh trừng phạt và gây sức ép lên các quốc gia EU có hiệu quả?
Phiên bản di động