Hiệp ước mới về Di cư và Cư trú giúp EU thoát khỏi 'bi kịch dai dẳng'?

Nguyễn Hoàng
TGVN. Ngày 23/9, tại trụ sở Ủy ban châu Âu (EC) ở Brussels (Bỉ), Chủ tịch EC Ursula von der Leyen đã công bố đề xuất về Hiệp ước mới về Di cư và Cư trú của châu Âu. Liệu đó có phải là cách thoát khỏi những bi kịch dai dẳng?

Sau nhiều tháng trì hoãn, EC đã công bố các đề xuất về một chính sách tị nạn và di cư mới. Và điều bất ngờ đầu tiên là việc đích thân Chủ tịch EC đã tự mình công bố đề xuất đó. Vị nữ Chủ tịch EC còn khẳng định hiệp ước này sẽ "tạo ra một sự khởi đầu mới".

Bà Von der Leyen đã đảm đương vị trí Chủ tịch EC được gần một năm. Giờ đây, lần đầu tiên bà cho thấy rằng mình đã sẵn sàng đi đầu trong vấn đề tị nạn. Nữ Chủ tịch EC là một chuyên gia quan hệ công chúng (PR), bà hiểu rất rõ sức mạnh của hình ảnh.

Hiệp ước mới về Di cư và Cư trú giúp EU thoát khỏi 'bi kịch dai dẳng'?
Lần đầu tiên đích thân Chủ tịch Ủy ban châu Âu tự mình công bố đề xuất về một chính sách tị nạn và di cư mới. (Nguồn: Reuters)

Cũng giống như bức ảnh về cậu bé 3 tuổi người Syria Alan Kurdi trôi dạt vào bờ biển Thổ Nhĩ Kỳ gây xúc động cho bao người châu Âu cách đây 5 năm, giờ đây những bức ảnh về trại tị nạn Moria trên đảo Lesbon của Hy Lạp đang bốc cháy đã buộc Liên minh châu Âu (EU) phải hành động.

Tháo gỡ nút thắt

Nhưng những đề xuất của von der Leyen không phải là một cuộc cách mạng. Phần lớn nội dung trong Hiệp ước mới về Di cư và Cư trú không thực sự mới. Một số nội dung chính của Hiệp ước này là:

Thứ nhất, thủ tục đăng ký đối với người di cư nhanh gọn và hiệu quả hơn. Họ sẽ không chỉ phải để lại dấu vân tay như trước đây mà còn phải kiểm tra sức khỏe và kiểm tra an ninh, nhưng trong thời gian sớm nhất. Những người không thuộc diện được tiếp nhận sẽ nhanh chóng được hồi hương trở lại quốc gia họ xuất phát.

Thứ hai, hiệp ước quy định sự phân phối công bằng về trách nhiệm và sự đoàn kết giữa các nước thành viên. Trong trường hợp xảy ra khủng hoảng thì mọi quốc gia thành viên có nghĩa vụ hỗ trợ các quốc gia khác đang phải chịu áp lực.

Một hệ thống “đóng góp linh hoạt” được đưa ra, theo đó, những quốc gia không muốn tiếp nhận người tị nạn thì phải cung cấp sự hỗ trợ về vật chất cho các nước khác hoặc đảm nhận việc hồi hương người tị nạn - nghĩa là cam kết đưa những người xin tị nạn nhưng bị từ chối trở về đất nước của họ trong khoảng thời gian nhất định.

Thứ ba, tăng cường bảo vệ biên giới bên ngoài và các bờ biển của EU, đồng thời thiết lập một hệ thống để trao trả những người tị nạn bị từ chối tiếp nhận. Để thực hiện điều này, một văn phòng điều phối người tị nạn hồi hương sẽ được thành lập để điều phối các hoạt động của các nước thành viên.

Thứ tư, hợp tác tốt hơn với các nước thứ ba nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho cuộc chiến chống lại những kẻ buôn người cũng như để các nước đó nhận trở lại những người tị nạn bị từ chối.

Những bức ảnh về trại tị nạn Moria trên đảo Lesbon của Hy Lạp đang bốc cháy đã buộc EU phải hành động...

Theo hiệp định được EC đề xuất, sẽ không còn một hạn ngạch bắt buộc cho sự phân phối người tị nạn.

Nhiều năm qua, Đức và các quốc gia khác, nơi nhiều người tị nạn đã được tiếp nhận, đã nỗ lực thúc đẩy áp đặt một quy chế phân bổ hạn ngạch này đối với các nước EU.

Chủ đề hạn ngạch luôn là nguyên nhân gây ra các tranh cãi trong liên minh. Vào tháng 9/2015, các Bộ trưởng Nội vụ của EU đã quyết định thiết lập hạn ngạch bắt buộc này, chống lại quan điểm của các nước như Hungary, Bulgaria, Czech và Slovakia. Nhưng cho đến nay, các quốc gia này vẫn từ chối tiếp nhận người tị nạn hoặc di cư.

Bằng cách loại bỏ hạn ngạch, EC hiện đang tiến gần hơn tới các nước Đông Âu. Trái ngược với đề xuất từ năm 2016, lần này EC không đưa ra hình phạt nào cho những nước phản đối. Thay vào đó, EC sẽ cung cấp 10.000 Euro/mỗi người lớn tị nạn cho các quốc gia sẵn sàng tiếp nhận họ. Khoản tiền này được lấy từ ngân sách của EU.

Tuy nhiên, liệu các nước phản đối người tị nạn trước đây có thay đổi thái độ của mình trước chính sách này của EC hay không thì vẫn còn là một câu hỏi chưa được giải đáp.

Theo đề xuất của EC, chỉ "trong thời điểm áp lực tị nạn gia tăng", các nước thành viên EU mới được yêu cầu "hợp tác chặt chẽ hơn".

Sau thời điểm đó, theo Ylva Johansson - Ủy viên phụ trách các vấn đề nội vụ EU, các quốc gia có thể tự mình lựa chọn hoặc tiếp tục tiếp nhận những người tị nạn hoặc giúp họ trở về quê hương. Tất nhiên, các quốc gia sẽ không được phép không làm gì cả.

Hiệp ước mới về Di cư và Cư trú giúp EU thoát khỏi 'bi kịch dai dẳng'?
Đề xuất Hiệp ước mới về Di cư và Cư trú của EU được nhiều người nhìn nhận là "điểm khởi đầu tốt" cho một hệ thống chính sách tị nạn bền vững. (Nguồn: VOX)

Nguy cơ và hoài nghi

Lâu nay, chính phủ của một số quốc gia đã được hưởng lợi do vấn đề di cư không được giải quyết một cách dứt điểm. Ví dụ điển hình là Thủ tướng Hungary Viktor Orban - người luôn thích tự mô tả mình là vị cứu tinh của Cơ đốc giáo thoát khỏi sự nhập cư ồ ạt của người Hồi giáo.

Chủ trương dựng hàng rào biên giới ngăn người nhập cư của ông dù bị EU lên án nhưng lại củng cố vị thế lãnh đạo của Orban ở trong nước. Với đề xuất mới của EC, chưa biết liệu Orban sẽ phản ứng như thế nào.

Erik Marquardt, chuyên gia di cư của đảng Xanh tại Nghị viện châu Âu (EP), nhận thấy những điểm yếu trong hiệp ước mà EC đề xuất, ví dụ như việc phân loại những người mới đến theo quốc gia quê hương của họ.

Marquardt nói: “Điều đó không phù hợp với tuyên bố của EC về việc không cho phép các trại tị nạn mới như ở Moria mọc lên. Ngược lại, có nguy cơ là nhiều trại tị nạn Moria sẽ xuất hiện", vì theo Marquardt: "Nếu những người tị nạn ít cơ hội được tiếp nhận và phải ở lại các hòn đảo của Hy Lạp, thì đó chính là thực tế là những gì chúng ta đang thấy hiện nay".

Một sự khởi đầu mới là điều cần thiết sau những cuộc tranh luận chưa có hồi kết trong 5 năm qua, khiến cho EU không ít lần đứng bên bờ vực.

Cornelia Ernst, nữ phát ngôn viên chính sách tị nạn của nhóm cánh tả tại EP, cho biết: “Những đề xuất này mâu thuẫn với ý tưởng và ý nghĩa của quyền tị nạn. "Đó một lần nữa chỉ là các biện pháp phòng ngừa, ngăn chặn và trục xuất người tị nạn mà thôi".

Ngược lại, đảng Dân chủ Cơ đốc giáo tại EP lại ca ngợi hiệp ước mới này. Roberta Metsola, nữ phát ngôn viên chính sách nội bộ của khối đảng Nhân dân châu Âu (EPP), cho rằng các đề xuất này là "điểm khởi đầu tốt" cho một hệ thống chính sách tị nạn bền vững, và các nước thành viên nên chấp thuận càng sớm càng tốt.

Liệu rằng hiệp định có phải là "điểm khởi đầu tốt" hay không thì vẫn chưa thể nói trước. Các bộ trưởng nội vụ EU sẽ cho thấy bức tranh tâm trạng đầu tiên trước đề xuất của EC trong hội nghị vào ngày 8 và 9/10 tới.

Nhưng hiện Bộ trưởng Nội vụ Đức Horst Seehofer đã tỏ ra hoài nghi. Nhiều đối tác trong EU cảm thấy khó chịu với cách tiếp cận đơn phương của Đức trong việc tiếp nhận người tị nạn từ Moria, họ thậm chí không nghĩ đến việc thảo luận về các đề xuất trong hiệp định mới của EC.

Một sự phản đối theo cách "bất lịch sự" từ nước Áo đã chỉ ra rằng các cuộc tranh luận về hiệp định mới sẽ khó khăn như thế nào. Thủ tướng Áo Sebastian Kurz cho rằng việc phân phối người tị nạn ở EU đã "thất bại" và "nhiều quốc gia từ chối thực hiện. Hiệp định mới cũng sẽ không hiệu quả".

Tuy nhiên trong EC, vấn đề tồn tại có vẻ như đã ít hơn. Ủy viên Nội vụ EC Johansson nói: “Chúng ta không còn ở năm 2015 nữa". Vào giai đoạn đỉnh điểm của cuộc khủng hoảng nhập cư, có 1,8 triệu người đến châu Âu, và "họ hầu hết đều là người tị nạn". Nhưng năm 2019, chỉ có 140.000 người nhập cư, trong đó chỉ một phần ba xin tị nạn.

Italy: Địa phương quá tải trong tiếp nhận người di cư, cảnh báo phát động tổng đình công

Italy: Địa phương quá tải trong tiếp nhận người di cư, cảnh báo phát động tổng đình công

TGVN. Một tàu đánh cá chở 367 người di cư đã cập đảo Lampedusa của Italy rạng ngày 30/8, trong bối cảnh Thị trưởng Lampedusa ...

'Nóng ruột' vì nạn vượt biên trái phép, Anh thắt chặt biện pháp hạn chế nhập cư qua Eo biển Manche

'Nóng ruột' vì nạn vượt biên trái phép, Anh thắt chặt biện pháp hạn chế nhập cư qua Eo biển Manche

TGVN. Ngày 16/8, Bộ trưởng Quốc phòng Anh Ben Wallace thông báo bổ sung nhân lực và máy bay để giúp giải quyết tình trạng ...

Khủng hoảng di cư vẫn nhức nhối, châu Âu 'không thể thất bại lần nữa'

Khủng hoảng di cư vẫn nhức nhối, châu Âu 'không thể thất bại lần nữa'

TGVN. Châu Âu không thể để lặp lại cuộc khủng hoảng di cư hồi năm 2015-2016 khi hàng triệu người chạy trốn khỏi chiến tranh, xung ...

(theo spiegel.de)

Có thể bạn quan tâm

Bài viết cùng chủ đề

Góc nhìn Nhân quyền

Đọc thêm

XSMT 24/10 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay - SXMT 24/10/2020 - dự đoán XSMT 25/10

XSMT 24/10 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Trung hôm nay - SXMT 24/10/2020 - dự đoán XSMT 25/10

XSMT 24/10. SXMT. KQXSMT. Trực tiếp kết quả xổ số kiến thiết miền Trung hôm nay ngày 24 tháng 10 năm 2020. KQSXMT.
Ansu Fati đòi lương khủng khiến Barcelona choáng váng

Ansu Fati đòi lương khủng khiến Barcelona choáng váng

Ansu Fati thông qua người đại diện Jorge Mendes đã yêu cầu mức lương 10 triệu Euro để gia hạn với Barcelona.
Điện mừng Bộ trưởng Bộ Ngoại giao nước Cộng hòa Paraguay

Điện mừng Bộ trưởng Bộ Ngoại giao nước Cộng hòa Paraguay

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh gửi điện mừng nhân dịp ông Federico A. Gonzalez được bổ nhiệm làm Bộ trưởng Ngoại giao Paraguay.
Diễn biến thị trường chứng khoán ngày 23/10: Thăng hoa và hưng phấn

Diễn biến thị trường chứng khoán ngày 23/10: Thăng hoa và hưng phấn

Diễn biến thị trường chứng khoán hôm nay, chứng khoán ngày 23/10 bao trùm sắc xanh, lực tăng dồn vào nhóm cổ phiếu trụ cột vốn hóa lớn.
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (23-24/10): Cả nước ngày nắng; Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ lạnh về đêm và sáng sớm; Tây Nam bộ có mưa to

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (23-24/10): Cả nước ngày nắng; Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ lạnh về đêm và sáng sớm; Tây Nam bộ có mưa to

Dự báo thời tiết, Hà Nội ít mây, đêm không mưa, ngày nắng, gió đông bắc đến bắc cấp 2-3, đêm, sáng sớm trời lạnh; Bắc Biển Đông gió giật ...
Tổng thống Kazakhstan và Palestine gửi thư/điện thăm hỏi tình hình lũ lụt ở miền Trung Việt Nam

Tổng thống Kazakhstan và Palestine gửi thư/điện thăm hỏi tình hình lũ lụt ở miền Trung Việt Nam

Được tin một số tỉnh miền Trung Việt Nam xảy ra lũ lụt nghiêm trọng, Tổng thống Kazakhstan, Tổng thống Palestine đã gửi thư/điện thăm hỏi.
Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ: 'Không nên quá khắt khe với người làm từ thiện như ca sĩ Thủy Tiên'

Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ: 'Không nên quá khắt khe với người làm từ thiện như ca sĩ Thủy Tiên'

Theo bà Nguyễn Thị Xuân Thu - Chủ tịch Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam, không nên quá khắt khe với một người có tấm lòng nhân hậu ...
Australia viện trợ khẩn cấp 100.000 AUD cho Việt Nam để khắc phục hậu quả lũ lụt miền Trung

Australia viện trợ khẩn cấp 100.000 AUD cho Việt Nam để khắc phục hậu quả lũ lụt miền Trung

Đại sứ Australia tại Việt Nam, Australia sẽ viện trợ nhân đạo khẩn cấp 100.000 AUD cho Việt Nam để khắc phục hậu quả lũ lụt miền Trung.
Đẩy mạnh hợp tác giữa các địa phương Việt Nam và Châu Hồng Hà, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc

Đẩy mạnh hợp tác giữa các địa phương Việt Nam và Châu Hồng Hà, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc

Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Côn Minh Nguyễn Trung Hiếu đã thăm và làm việc tại Châu Hồng Hà, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc.
XSMN 24/10 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay - SXMN 24/10/2020 - dự đoán XSMN 25/10

XSMN 24/10 - Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay - SXMN 24/10/2020 - dự đoán XSMN 25/10

XSMN 24/10. SXMN. KQXSMN. Trực tiếp kết quả xổ số kiến thiết miền Nam hôm nay ngày 24 tháng 10 năm 2020. KQSXMN.
Australia viện trợ khẩn cấp 100.000 AUD cho Việt Nam để khắc phục hậu quả lũ lụt miền Trung

Australia viện trợ khẩn cấp 100.000 AUD cho Việt Nam để khắc phục hậu quả lũ lụt miền Trung

Đại sứ Australia tại Việt Nam, Australia sẽ viện trợ nhân đạo khẩn cấp 100.000 AUD cho Việt Nam để khắc phục hậu quả lũ lụt miền Trung.
Thúc đẩy quyền lợi của người lao động Việt Nam đi làm việc tại nước ngoài

Thúc đẩy quyền lợi của người lao động Việt Nam đi làm việc tại nước ngoài

Thực tiễn đang đặt ra yêu cầu cần tiếp tục sửa đổi, hoàn thiện Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.
Lũ lụt miền Trung: Quốc vụ khanh Đức gửi thư thăm hỏi Lãnh đạo tỉnh Hà Tĩnh

Lũ lụt miền Trung: Quốc vụ khanh Đức gửi thư thăm hỏi Lãnh đạo tỉnh Hà Tĩnh

Được tin các tỉnh miền Trung bị lũ lụt nặng nề, Quốc vụ khanh Bộ Kinh tế, Lao động và Y tế Đức gửi thư thăm hỏi tới Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh.
Việt Nam sẵn sàng hỗ trợ các bên liên quan trong việc giải quyết vấn đề người Rohingya

Việt Nam sẵn sàng hỗ trợ các bên liên quan trong việc giải quyết vấn đề người Rohingya

Tối 22/10, Thứ trưởng Tô Anh Dũng tham dự Hội nghị trực tuyến về duy trì hỗ trợ ứng phó với vấn đề người tị nạn Rohingya.
Địa vị phụ nữ Việt Nam trong xã hội và gia đình ngày càng được nâng cao

Địa vị phụ nữ Việt Nam trong xã hội và gia đình ngày càng được nâng cao

Trong xu thế hội nhập và phát triển của đất nước, phụ nữ Việt Nam tiếp tục phát huy và khẳng định vai trò, vị trí của mình.
Truyền thông quốc tế: Việt Nam viết tiếp điều kỳ diệu trong hơn 30 năm Đổi mới

Truyền thông quốc tế: Việt Nam viết tiếp điều kỳ diệu trong hơn 30 năm Đổi mới

Trang mạng Modern Diplomacy đã có bài viết về 'điều kỳ diệu' của Việt Nam thông qua giáo dục đại học.
Báo Mỹ: Việt Nam - điều thần kỳ mới của châu Á

Báo Mỹ: Việt Nam - điều thần kỳ mới của châu Á

Việt Nam giống như phép màu từ một thời kỳ đã qua, đang hướng đến xuất khẩu để vươn lên sự thịnh vượng.
Công tác xây dựng Đảng trong thế hệ trẻ - Thách thức và thời cơ

Công tác xây dựng Đảng trong thế hệ trẻ - Thách thức và thời cơ

Làm sao giáo dục, củng cố niềm tin, lập trường, bản lĩnh chính trị cho thế hệ trẻ, bởi đây chính là tương lai của Đảng và đất nước...
Ô nhiễm không khí - thủ phạm của gần 500.000 trẻ sơ sinh tử vong trong năm 2019

Ô nhiễm không khí - thủ phạm của gần 500.000 trẻ sơ sinh tử vong trong năm 2019

Theo báo cáo Tình trạng Không khí toàn cầu năm 2020, 476.000 trẻ sơ sinh trên thế giới tử vong do ô nhiễm không khí trong năm qua.
Từ 1/11, Cyprus ngừng cấp 'hộ chiếu vàng'

Từ 1/11, Cyprus ngừng cấp 'hộ chiếu vàng'

Cyprus thông báo dừng triển khai chương trình cấp hộ chiếu vàng sau hàng loạt thông tin về tình trạng những người nước ngoài giàu có lạm dụng chương trình này...
Citigroup: Kinh tế Mỹ 'bốc hơi' 16.000 tỷ USD trong 2 thập kỷ do phân biệt chủng tộc

Citigroup: Kinh tế Mỹ 'bốc hơi' 16.000 tỷ USD trong 2 thập kỷ do phân biệt chủng tộc

Phân biệt chủng tộc khiến nền kinh tế Mỹ thiệt hại tới 16.000 tỷ USD trong 20 năm qua.
Nicaragua: Chính sách ưu tiên đảm bảo quyền lợi của trẻ em gặt hái nhiều thành quả

Nicaragua: Chính sách ưu tiên đảm bảo quyền lợi của trẻ em gặt hái nhiều thành quả

Nicaragua nằm trong số ít quốc gia có tỷ lệ sống của trẻ em được ghi nhận vượt cao đáng kể so với thứ hạng về GDP.
Phiên bản di động