Khi lịch sử bước ra từ những trang sách

Hà Anh
Giải thưởng Sách quốc gia năm nay gây ấn tượng đặc biệt khi Giải A được trao cho Lịch sử Việt Nam bằng hình (họa sĩ Trần Đại Thắng, công ty sách Đông A cùng nhiều tác giả) và Lịch sử văn minh thế giới (tác giả Will và Ariel Durant cùng nhiều dịch giả).
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Khi lịch sử bước ra từ những trang sách
"Lịch sử Việt Nam bằng hình" trở nên đặc biệt ở cách tiếp cận là lịch sử được tái hiện bằng hình ảnh. (Nguồn: Đông A)

Một cuốn sách đưa người đọc trở về lịch sử dân tộc bằng hình ảnh sinh động; cuốn kia mở ra bức tranh toàn cảnh về lịch sử văn minh nhân loại. Đặt cạnh nhau, hai công trình tạo nên cuộc đối thoại thú vị giữa lịch sử dân tộc và lịch sử thế giới, giữa ký ức của một quốc gia và hành trình của nhân loại.

Điểm đặc biệt của Lịch sử Việt Nam bằng hình nằm ở cách tiếp cận, tái hiện lịch sử qua hình ảnh. Lâu nay, việc phổ biến lịch sử Việt Nam, nhất là với thế hệ trẻ, gặp khó khăn do khoảng cách giữa tri thức học thuật và trải nghiệm đọc. Nhiều sự kiện, triều đại, nhân vật thường được trình bày bằng ngôn ngữ học thuật khô cứng, khiến lịch sử đôi khi trở thành “môn học phải nhớ” hơn là câu chuyện để khám phá.

Với hệ thống tranh minh họa, bản đồ, tư liệu hình ảnh và cách trình bày hiện đại, cuốn sách mở ra một cách tiếp cận khác. Lịch sử không còn là những dòng niên biểu rời rạc, mà trở thành hành trình thị giác, nơi người đọc có thể “nhìn thấy” quá khứ. Các sự kiện, đời sống qua các triều đại hiện lên sinh động hơn, giúp lịch sử trở nên gần gũi, dễ tiếp nhận và khơi gợi tò mò.

Ở góc nhìn rộng hơn, cuốn sách cho thấy xu hướng đáng khích lệ của ngành xuất bản Việt Nam trong việc đưa lịch sử trở lại với công chúng bằng những hình thức sáng tạo. Khi thế hệ trẻ ngày càng quen với văn hóa hình ảnh của thời đại số, việc kể chuyện lịch sử bằng minh họa, đồ họa hay cách trình bày mới không chỉ là lựa chọn thẩm mỹ mà còn là chiến lược văn hóa, giúp lịch sử bước ra khỏi phạm vi lớp học, trở thành một phần của đời sống đọc.

Nếu Lịch sử Việt Nam bằng hình là hành trình trở về cội nguồn dân tộc, thì Lịch sử văn minh thế giới mở ra bức tranh rộng lớn của nhân loại. Bộ sách gồm 11 phần, 45 cuốn, mỗi phần từ ba đến năm tập, với sự tham gia chuyển ngữ của nhiều dịch giả như Huỳnh Ngọc Chiến, Phan Thanh Lưu, Phạm Viêm Phương, Bùi Thanh Châu, Bùi Xuân Linh và Đỗ Lan.

Được viết trong nhiều thập niên, bộ sách đồ sộ này được xem là một trong những công trình lịch sử - triết học lớn của thế kỷ XX. Không chỉ thuật lại sự kiện, tác phẩm còn lý giải cách các nền văn minh hình thành, phát triển và tương tác với nhau.

Khi lịch sử bước ra từ những trang sách
Bộ sách "Lịch sử văn minh thế giới" do Nhà xuất bản Khoa học xã hội và Viện Giáo dục IRED ấn hành. (Nguồn: IRED)

Việc bộ sách được dịch và xuất bản đầy đủ bằng tiếng Việt mang ý nghĩa đặc biệt. Đây không chỉ là nỗ lực đáng trân trọng của nhóm dịch giả mà còn là đóng góp quan trọng cho đời sống tri thức trong nước. Trong bối cảnh toàn cầu hóa, việc tiếp cận các công trình học thuật kinh điển giúp mở rộng tầm nhìn, tạo điều kiện để người đọc Việt Nam đặt lịch sử dân tộc trong mối liên hệ với lịch sử nhân loại.

Đặc biệt, việc hai công trình lịch sử được trao giải cao nhất của Giải thưởng Sách quốc gia lần thứ VIII cũng gửi gắm một thông điệp đáng suy ngẫm, đó là lịch sử không chỉ là câu chuyện của quá khứ mà còn là ký ức chung của cộng đồng, là nền tảng để con người hiểu mình đến từ đâu và sẽ đi về đâu.

Sự quan tâm ngày càng lớn đối với các công trình lịch sử, các bộ sách về văn minh hay những tác phẩm tái hiện quá khứ cho thấy văn hóa đọc đang dần trở lại với các giá trị bền vững. Khi quá khứ được kể bằng những cách tiếp cận sinh động hơn, lịch sử có cơ hội đến gần đời sống hiện đại và trở thành nguồn cảm hứng cho việc suy nghĩ về tương lai.

Cuộc gặp gỡ đầy cảm xúc giữa hai nền văn hóa Việt Nam-Slovakia

Tại Cung điện Zichy ở thủ đô Bratislava (Slovakia) những ngày cuối tháng 2, đêm nhạc mang tên Hudobná FantÁzia – Kỳ ảo âm nhạc ...

Đưa văn hóa vào hoạt động đối ngoại và kết nối đối tác tại Brunei Darussalam

Triển khai tư tưởng chỉ đạo của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ ...

Thi sĩ Hy Lạp ra mắt tập thơ 'Bụi bay' tại Việt Nam

Từ ngày 25/2-8/3, nhà thơ Iakovos Theras Karamolegkos có chuyến thăm và làm việc tại Việt Nam. Điểm nhấn của hành trình này là sự ...

Phát biểu của Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trịnh Văn Quyết tại Lễ trao Giải thưởng Sách quốc gia lần thứ VIII

Báo Thế giới và Việt Nam trân trọng giới thiệu toàn văn bài phát biểu của đồng chí Trịnh Văn Quyết, Ủy viên Bộ Chính ...

Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII vinh danh nhiều tác phẩm có giá trị văn hóa và học thuật

Tối 8/3, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Hội Xuất bản Việt Nam ...

Đọc thêm

Ngày hội bầu cử rộn ràng trên đặc khu Phú Quý và xã đảo Nhơn Châu

Ngày hội bầu cử rộn ràng trên đặc khu Phú Quý và xã đảo Nhơn Châu

Cử tri đặc khu Phú Quý (Lâm Đồng) xã đảo Nhơn Châu (Gia Lai) phấn khởi cùng hàng triệu cử tri trên cả nước thể hiện niềm tin và trách ...
Người đẹp Nguyễn Hoàng Vân đăng quang Hoa hậu Doanh nhân Việt Nam 2026

Người đẹp Nguyễn Hoàng Vân đăng quang Hoa hậu Doanh nhân Việt Nam 2026

Đêm chung kết cuộc thi Hoa hậu Doanh nhân Việt Nam 2026 đã khép lại với ngôi vị cao nhất thuộc về người đẹp Nguyễn Hoàng Vân đến từ TP ...
Nhận định, dự đoán tỷ số Nottingham vs Fulham: Cuộc chiến sinh tử

Nhận định, dự đoán tỷ số Nottingham vs Fulham: Cuộc chiến sinh tử

Nhận định trận đấu, dự đoán tỷ số Nottingham vs Fulham tại vòng 30 giải Ngoại hạng Anh được diễn ra vào lúc 21h00 ngày 15/3.
Đưa quan hệ Việt Nam-Trung Quốc phát triển ngày càng ổn định, sâu sắc và thực chất, nhất là trong các lĩnh vực trọng yếu, thường xuyên

Đưa quan hệ Việt Nam-Trung Quốc phát triển ngày càng ổn định, sâu sắc và thực chất, nhất là trong các lĩnh vực trọng yếu, thường xuyên

Ủy ban chỉ đạo hợp tác song phương Việt Nam-Trung Quốc là cơ chế điều phối hợp tác cấp cao nhất giữa Chính phủ hai nước.
Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 16/3/2026, Lịch vạn niên ngày 16 tháng 3 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 16/3/2026, Lịch vạn niên ngày 16 tháng 3 năm 2026

Lịch âm 16/3. Lịch âm hôm nay 16/3/2026? Âm lịch hôm nay 16/3. Lịch vạn niên 16/3/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 16/3/2026: Tuổi Thìn sự nghiệp thuận lợi

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 16/3/2026: Tuổi Thìn sự nghiệp thuận lợi

Xem tử vi 16/3 - tử vi 12 con giáp hôm nay 16/3/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Hà Nội khai mạc Lễ hội Du lịch 2026 với chủ đề ‘Du lịch xanh – Trải nghiệm số’

Hà Nội khai mạc Lễ hội Du lịch 2026 với chủ đề ‘Du lịch xanh – Trải nghiệm số’

Tối ngày 13/3, tại Công viên Thống Nhất, Sở Du lịch Hà Nội tổ chức khai mạc Lễ hội Du lịch Hà Nội 2026.
Giữ 'hồn cốt' lễ hội trong dòng chảy hiện đại

Giữ 'hồn cốt' lễ hội trong dòng chảy hiện đại

Trong chiến lược phát triển văn hóa, lễ hội cần được nhìn nhận như một nguồn lực văn hóa đặc biệt quý giá.
Nhiều hoạt động quảng bá văn hóa-du lịch của thí sinh Hoa hậu Doanh nhân Việt Nam 2026 tại Gia Lai

Nhiều hoạt động quảng bá văn hóa-du lịch của thí sinh Hoa hậu Doanh nhân Việt Nam 2026 tại Gia Lai

Không chỉ tôn vinh vẻ đẹp, trí tuệ của nữ doanh nhân Việt Nam, cuộc thi còn góp phần quảng bá hình ảnh Gia Lai – địa phương đăng cai Năm Du lịch quốc gia ...
Việt Nam thúc đẩy hợp tác du lịch với Thái Lan

Việt Nam thúc đẩy hợp tác du lịch với Thái Lan

Hiệp hội Du lịch Việt Nam vừa tổ chức hội nghị giao lưu với Hiệp hội Khách sạn Thái Lan vào ngày 12/3 nhằm tăng cường kết nối doanh nghiệp.
Phú Quốc tiếp tục lọt danh sách 10 hòn đảo đẹp nhất châu Á

Phú Quốc tiếp tục lọt danh sách 10 hòn đảo đẹp nhất châu Á

DestinAsian chính thức công bố danh sách 10 hòn đảo đẹp nhất châu Á năm 2026 trong khuôn khổ giải thưởng Readers’ Choice Awards do độc giả bình chọn
Du lịch nội địa Trung Quốc lập kỷ lục mới trong năm 2025

Du lịch nội địa Trung Quốc lập kỷ lục mới trong năm 2025

Lượng khách du lịch nội địa tại Trung Quốc đạt mức cao kỷ lục trong năm 2025 và dịp Tết Nguyên đán 2026.
Giỗ Tổ Hùng Vương được tái hiện trong Lễ hội Văn hóa Việt Nam tại Nhật Bản lần thứ 9

Giỗ Tổ Hùng Vương được tái hiện trong Lễ hội Văn hóa Việt Nam tại Nhật Bản lần thứ 9

Ban tổ chức “Lễ hội Văn hóa Việt Nam tại Nhật Bản – Tái hiện Lễ Giỗ Tổ Hùng Vương lần thứ 9” tổ chức buổi gặp gỡ báo chí nhằm thông tin về sự ...
Áo dài Fashion Week 2026: Tôn vinh di sản Việt trên sân khấu thời trang quốc tế

Áo dài Fashion Week 2026: Tôn vinh di sản Việt trên sân khấu thời trang quốc tế

Áo dài Fashion Week 2026 (ADFW26) thu hút gần 200 người mẫu quốc tế chuyên nghiệp, thanh thiếu niên gốc Việt tham gia casting cho chương trình.
Thử nghiệm giải pháp quản lý lễ hội bằng công nghệ UAV tại Chùa Hương

Thử nghiệm giải pháp quản lý lễ hội bằng công nghệ UAV tại Chùa Hương

Việc thực nghiệm thiết bị bay không người lái (UAV) nhằm nghiên cứu khả năng ứng dụng công nghệ trong công tác quản lý và tổ chức lễ hội tại Chùa Hương.
Lan tỏa thông điệp bầu cử Quốc hội qua nghệ thuật truyền thống

Lan tỏa thông điệp bầu cử Quốc hội qua nghệ thuật truyền thống

Nhà hát Nghệ thuật truyền thống TP. Đà Nẵng đang tổ chức nhiều chuyến lưu diễn tại các địa phương nhằm tuyên truyền về cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI.
Phó Thủ tướng Mai Văn Chính dự Ngày hội 'Sắc xuân trên mọi miền Tổ quốc' năm 2026

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính dự Ngày hội 'Sắc xuân trên mọi miền Tổ quốc' năm 2026

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính nhấn mạnh vai trò của văn hóa như sức mạnh nội sinh, nền tảng tinh thần và động lực phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
Quần thể Tam Chúc đón nhận Bằng xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt

Quần thể Tam Chúc đón nhận Bằng xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt

Tối 28/2, diễn ra Lễ công bố Quyết định và đón nhận Bằng xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt đối với danh lam thắng cảnh và khảo cổ Quần thể Tam Chúc.
Phiên bản di động