Lãnh địa của kỷ nguyên số

Hà Anh
Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo, nền tảng số và dữ liệu đang tái định hình đời sống con người, cuốn sách “Chủ nghĩa phong kiến công nghệ” (tựa gốc: Technofeudalism: What Killed Capitalism) của tác giả Yanis Varoufakis đặt ra câu hỏi lớn về quyền lực, tự do và tương lai của con người trong kỷ nguyên số.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Lãnh địa của kỷ nguyên số

"Chủ nghĩa phong kiến công nghệ" là ấn phẩm mở màn cho thương hiệu sách phi hư cấu 2045 Books của Nhà xuất bản Kim Đồng.

Chủ nghĩa phong kiến công nghệ từng được The Guardian, Bloomberg News và Financial Times bình chọn là một trong những cuốn sách hay nhất năm 2024. Điều khiến cuốn sách này gây tiếng vang không nằm ở việc phân tích các thành tựu kỹ thuật hay sự phát triển của trí tuệ nhân tạo.

Yanis Varoufakis lựa chọn một cách tiếp cận nhìn công nghệ từ góc độ kinh tế và quyền lực. Xuất phát từ một luận điểm táo bạo, tác giả cho rằng chủ nghĩa tư bản đang dần nhường chỗ cho một trật tự mới mà ông gọi là “chủ nghĩa phong kiến công nghệ”.

Nếu trong xã hội phong kiến, quyền lực tập trung trong tay các lãnh chúa sở hữu đất đai, ở thời đại số, “đất đai” đã được thay thế bằng các nền tảng trực tuyến, dữ liệu và hạ tầng điện toán đám mây. Những tập đoàn công nghệ toàn cầu trở thành những “lãnh chúa” mới, nắm giữ không gian mà hàng tỷ người sử dụng mỗi ngày để tìm kiếm thông tin, mua sắm, giao tiếp hoặc làm việc.

Theo Yanis Varoufakis, sự lệ thuộc của con người cũng thay đổi theo hình thức. Thay vì phụ thuộc vào ruộng đất như trong xã hội phong kiến, con người ngày nay phụ thuộc vào các thuật toán, hệ sinh thái số và dữ liệu do một số ít doanh nghiệp kiểm soát.

Từ đó, cuốn sách đặt ra hàng loạt câu hỏi đáng suy ngẫm: Chúng ta có thực sự đang làm chủ công nghệ không? Hay chính công nghệ đang âm thầm định hướng lựa chọn, hành vi tiêu dùng, cách tiếp nhận thông tin và thậm chí cả nhận thức của mỗi cá nhân?

Thông qua việc phân tích quá trình tư hữu hóa Internet, tác động của cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008 và sự trỗi dậy của các tập đoàn công nghệ, tác giả phác họa bức tranh về một trật tự kinh tế mới, nơi dữ liệu trở thành nguồn tài nguyên có giá trị nhất.

Không chỉ là một công trình nghiên cứu kinh tế, Chủ nghĩa phong kiến công nghệ còn là lời cảnh báo về những biến đổi sâu sắc của xã hội trong thời đại số. Bên cạnh những cuộc tranh luận sôi nổi trong giới học thuật, cuốn sách nhận được nhiều đánh giá tích cực từ các học giả và các tờ báo uy tín trên thế giới.

Nhà triết học Slavoj Žižek nhận định đây là “một cuốn sách dành cho bất kỳ ai muốn tìm hiểu về những biến chuyển hỗn loạn hiện tại của thế giới”.

Báo The Washington Post đánh giá Yanis Varoufakis đã “kết hợp ký, lịch sử, kinh tế và công nghệ để tạo nên một tác phẩm gần gũi, lôi cuốn, mang tính khai sáng”. Trong khi đó, The Observer (Anh) coi cuốn sách là lời lý giải về “một bước ngoặt của thời đại”, khi thế giới đang phải đối mặt với một “hệ thống kinh tế hoàn toàn mới và một quyền lực chính trị mới”.

Nhà kinh tế học Jeffrey Sachs cũng dành lời khen đặc biệt khi gọi Yanis Varoufakis là “sử gia của thời đại chúng ta”, nhấn mạnh khả năng kết nối các biến động kinh tế, chính trị và công nghệ thành một bức tranh toàn cảnh dễ tiếp cận nhưng giàu sức gợi mở. Những đánh giá này góp phần khẳng định giá trị học thuật cũng như tính thời sự của cuốn sách, giúp độc giả có thêm một góc nhìn phản biện về cách công nghệ đang định hình thế giới đương đại.

Tác giả Yanis Varoufakis vốn là một trong những nhà kinh tế học có ảnh hưởng trên thế giới. Ông từng giữ cương vị Bộ trưởng Tài chính Hy Lạp trong giai đoạn khủng hoảng nợ công năm 2015 và nổi tiếng với tư duy phản biện sắc sảo về kinh tế chính trị toàn cầu. Những tác phẩm trước đó như Adults in the Room, Talking to My Daughter About the Economy, hay And the Weak Suffer What They Must? đều nhận được sự quan tâm rộng rãi từ độc giả quốc tế.

Việc lựa chọn tác phẩm của ông làm ấn phẩm mở màn cho 2045 Books cũng cho thấy định hướng của NXB Kim Đồng trong việc xây dựng một thương hiệu sách không chỉ cung cấp tri thức, mà còn khơi gợi tư duy phản biện, giúp người trẻ hiểu sâu hơn về thế giới đang biến chuyển từng ngày và chuẩn bị hành trang cho tương lai.

Võ cổ truyền và năng lực kể chuyện quốc gia

Trong bối cảnh các quốc gia ngày càng chú trọng phát huy sức mạnh mềm, võ cổ truyền Việt Nam đang mở ra tiềm năng ...

Nghệ nhân ở Huế bền bỉ giữ nghề truyền thống

Nghề truyền thống ở Huế, nơi lưu giữ ký ức và bản sắc văn hóa qua nhiều thế hệ đang đứng trước những đổi thay ...

Ban hành Kế hoạch tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam giai đoạn 2026 - 2030

Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà đã ký Quyết định số 1111/QĐ-TTg ngày 19/6/2026 ban hành Kế hoạch tổ chức “Ngày Văn ...

Festival Vietnam lần thứ IV diễn ra sôi động tại thành phố Lorient

Từ ngày 16-19/6, Festival Vietnam lần thứ IV đã được thành phố Lorient (vùng Bretagne, Pháp) phối hợp cùng các hiệp hội ART SPACE, Vietnam ...

Ẩm thực gây ấn tượng đặc biệt tại Festival văn hoá 'Rực rỡ Việt Nam'

Sự kiện Festival văn hoá "Rực rỡ Việt Nam" diễn ra từ 26-28/6 tại Trung tâm Văn hoá KC Zahrada (Prague, Czech) đã thu hút ...

Đọc thêm

Hôm nay 22/10, Quốc hội thảo luận về Luật Đất đai và Luật Nhà ở

Hôm nay 22/10, Quốc hội thảo luận về Luật Đất đai và Luật Nhà ở

Ngày 22/10, Quốc hội xem xét sửa đổi các quy định liên quan đến Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Kinh doanh bất động sản.
Từ mua dầu diesel của Nga đến các gói hỗ trợ: Mỹ không có 'viên đạn bạc' để giảm giá nhiên liệu?

Từ mua dầu diesel của Nga đến các gói hỗ trợ: Mỹ không có 'viên đạn bạc' để giảm giá nhiên liệu?

Giá xăng và dầu diesel tăng mạnh đang gây sức ép lên người tiêu dùng, nông dân và ngành vận tải Mỹ.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 22/10: Đồng USD giảm nhẹ khi lạm phát có nguy cơ tăng trở lại

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 22/10: Đồng USD giảm nhẹ khi lạm phát có nguy cơ tăng trở lại

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 22/10 cho thấy đồng USD giảm nhẹ do lạm phát có nguy cơ tăng trở lại vì giá dầu.
Lần đầu tiên thử nghiệm công cụ ứng phó khí hậu tại một di sản văn hóa thế giới

Lần đầu tiên thử nghiệm công cụ ứng phó khí hậu tại một di sản văn hóa thế giới

Khu di sản lịch sử Santo Domingo ở Cộng hòa Dominica được UNESCO lựa chọn thí điểm công cụ ứng phó biến đổi khí hậu.
Iran đối mặt nguy cơ bị Mỹ-Israel nối lại không kích, Lãnh tụ tối cao xác định các vấn đề trọng yếu

Iran đối mặt nguy cơ bị Mỹ-Israel nối lại không kích, Lãnh tụ tối cao xác định các vấn đề trọng yếu

Quân đội Mỹ vá Israel được cho là đang chuẩn bị các phương án không kích mới nhằm vào Iran sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ.
Việt Nam thay mặt ASEAN kêu gọi hợp tác quốc tế vì an toàn bức xạ nguyên tử tại Liên hợp quốc

Việt Nam thay mặt ASEAN kêu gọi hợp tác quốc tế vì an toàn bức xạ nguyên tử tại Liên hợp quốc

Đại diện Việt Nam thay mặt ASEAN phát biểu tại Liên hợp quốc, kêu gọi tăng cường hợp tác quốc tế, hỗ trợ nguồn lực cho an toàn bức xạ ...
Bắc Ninh đưa văn hóa hiện diện thường xuyên trong đời sống cộng đồng, gắn trách nhiệm bảo tồn di sản

Bắc Ninh đưa văn hóa hiện diện thường xuyên trong đời sống cộng đồng, gắn trách nhiệm bảo tồn di sản

Thành phố Bắc Ninh yêu cầu tiếp tục rà soát tiến độ thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.
Văn Miếu – Quốc Tử Giám đẩy mạnh chuyển đổi số du lịch

Văn Miếu – Quốc Tử Giám đẩy mạnh chuyển đổi số du lịch

Chương trình tham quan, trải nghiệm mô hình chuyển đổi số du lịch được tổ chức tại Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám (Hà Nội),
Giữ sắc chàm giữa mùa vàng Lao Chải (Lào Cai)

Giữ sắc chàm giữa mùa vàng Lao Chải (Lào Cai)

Sắc chàm trên trang phục truyền thống và những công đoạn làm vải lanh được thực hành bởi người dân địa phương tạo nên sức hấp dẫn cho Lễ hội Sắc chàm Lao Chải.
Khách tham quan thích thú trải nghiệm công nghệ đa giác quan tại Triển lãm ‘Điều quý giá’

Khách tham quan thích thú trải nghiệm công nghệ đa giác quan tại Triển lãm ‘Điều quý giá’

Triển lãm đa giác quan ‘Điều quý giá’ qua sự kết hợp nghệ thuật với công nghệ tương tác vừa diễn ra trong 2 ngày 17-18/10 tại Hà Nội.
Đến Ekaterinburg, chạm vào hai châu lục

Đến Ekaterinburg, chạm vào hai châu lục

Có những khoảnh khắc mà chỉ một bước chân thôi, ta đã chạm tới hai châu lục; chỉ một cái xoay người, ta đã cảm nhận được hai nền văn minh.
Đêm nhạc BIGBANG tại Hà Nội: Khi concert mở rộng hành trình tiêu dùng văn hóa

Đêm nhạc BIGBANG tại Hà Nội: Khi concert mở rộng hành trình tiêu dùng văn hóa

Một tuần trước hai đêm diễn của BIGBANG tại Hà Nội, chuyến đi của nhiều khán giả kéo theo nhu cầu di chuyển, lưu trú, ăn uống, trang phục và vật phẩm lưu niệm.
Lần đầu tiên thử nghiệm công cụ ứng phó khí hậu tại một di sản văn hóa thế giới

Lần đầu tiên thử nghiệm công cụ ứng phó khí hậu tại một di sản văn hóa thế giới

Khu di sản lịch sử Santo Domingo ở Cộng hòa Dominica được UNESCO lựa chọn thí điểm công cụ ứng phó biến đổi khí hậu.
Khánh Hoà nỗ lực bảo vệ di sản Nghệ thuật làm gốm của người Chăm

Khánh Hoà nỗ lực bảo vệ di sản Nghệ thuật làm gốm của người Chăm

UBND tỉnh Khánh Hòa yêu cầu các sở, ngành, địa phương tiếp tục triển khai Chương trình hành động quốc gia về Nghệ thuật làm gốm của người Chăm.
Ca Huế hướng tới danh hiệu Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại

Ca Huế hướng tới danh hiệu Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại

Là loại hình âm nhạc truyền thống đặc sắc, kết tinh giá trị văn hóa và nghệ thuật của vùng đất cố đô, ca Huế đang xây dựng hồ sơ trình UNESCO ghi danh.
Khám phá di sản Hà Nội qua nền tảng số mới

Khám phá di sản Hà Nội qua nền tảng số mới

Nền tảng ‘Hành trình du lịch di sản Hà Nội’ giúp người dân và du khách tiếp cận các di tích tiêu biểu của Thủ đô qua điện thoại thông minh.
Mở hướng bảo tồn tổng thể Di tích quốc gia đặc biệt Đồng Khởi Bến Tre

Mở hướng bảo tồn tổng thể Di tích quốc gia đặc biệt Đồng Khởi Bến Tre

Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Di tích quốc gia đặc biệt Đồng Khởi Bến Tre có phạm vi nghiên cứu 9.000ha, định hướng bảo tồn các địa điểm lịch sử.
Hội thảo Khảo cổ học toàn quốc lần thứ 61 công bố nhiều kết quả nghiên cứu mới

Hội thảo Khảo cổ học toàn quốc lần thứ 61 công bố nhiều kết quả nghiên cứu mới

Viện Khảo cổ học thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tổ chức Hội thảo “Những phát hiện mới về Khảo cổ học toàn quốc lần thứ 61, năm 2026”.
Phiên bản di động