Nhỏ Bình thường Lớn

Lượng khí đốt dự trữ thấp nhất trong 4 năm, EU phải làm gì để an tâm trong mùa Đông lạnh giá?

Theo đánh giá mới nhất của ACER - Cơ quan hợp tác quản lý năng lượng của Liên minh châu Âu (EU), khối 27 thành viên sẽ phải tăng đáng kể lượng khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) nhập khẩu trong mùa Hè năm nay để bổ sung vào kho dự trữ để bảo đảm nguồn cung cho mùa Đông sắp tới.
EUNga
Lượng khí đốt dự trữ của EU chỉ đạt 28% công suất. Đây là mức thấp nhất trong vòng 4 năm. (Nguồn: Euro News)

Trong bối cảnh thị trường khí đốt tiếp tục biến động do xung đột tại Trung Đông, ACER cảnh báo, lượng khí đốt dự trữ của EU chỉ đạt 28% công suất. Đây là mức thấp nhất trong vòng 4 năm.

Mức dự trữ thấp đã làm dấy lên lo ngại, khối 27 thành viên sẽ gặp khó khăn trong việc đạt mục tiêu lấp đầy 90% công suất kho dự trữ trước ngày 1/11 theo quy định của khối. Mục tiêu này được EU ban hành sau khi xung đột Nga-Ukraine bùng phát nhằm tăng cường an ninh năng lượng.

Tuy nhiên, để tránh tình trạng các nước ồ ạt mua vào đẩy giá khí đốt tăng cao, Ủy ban châu Âu đã cho phép các quốc gia thành viên linh hoạt hơn, với ngưỡng tối thiểu 80% trong trường hợp thị trường diễn biến bất lợi. Một số nước thậm chí được phép duy trì mức dự trữ thấp tới 70%.

More from WVR
Một quốc gia ứng cử viên EU tuyên bố không bao giờ trừng phạt Nga Một quốc gia ứng cử viên EU tuyên bố không bao giờ trừng phạt Nga

Theo ACER, để đạt mục tiêu lấp đầy 90% công suất kho dự trữ, khối cần tăng lượng LNG nhập khẩu khoảng 13% so với năm 2025.

Gia tăng áp lực

Nỗ lực bổ sung khí dự trữ của EU càng trở nên khó khăn khi giá khí đốt tăng mạnh do căng thẳng giữa Mỹ, Israel và Iran. Giá năng lượng leo thang khiến các doanh nghiệp mua và bơm khí vào kho suy giảm, làm gia tăng thách thức trong việc đạt các mục tiêu dự trữ trước mùa Đông.

Theo ACER, tác động trực tiếp đến nguồn cung của EU hiện tương đối hạn chế, bởi LNG từ Qatar chỉ chiếm khoảng 8% tổng lượng LNG nhập khẩu của khối trong năm 2025. Tuy nhiên, thị trường châu Âu vẫn rất nhạy cảm với biến động giá năng lượng toàn cầu và sự cạnh tranh nguồn cung, đặc biệt từ các khách hàng châu Á.

Ông Ronald Pinto, chuyên gia phân tích năng lượng tại Kpler cho biết, xung đột ở Trung Đông đã khiến nhiều nước châu Á tăng cường nhập khẩu LNG từ khu vực Đại Tây Dương trong tháng 5,6 năm nay nhằm bù đắp nguy cơ gián đoạn nguồn cung trên thị trường thế giới.

Theo ông Pinto, nhu cầu LNG gia tăng trong khu vực còn được thúc đẩy bởi lượng nhập khẩu tăng mạnh của Trung Quốc và nhu cầu duy trì ở mức cao tại Nam Á, đặc biệt là Ấn Độ. Điều này khiến cạnh tranh thu mua LNG trên thị trường quốc tế ngày càng gay gắt, tạo thêm áp lực đối với khối 27 thành viên trong quá trình tích trữ nhiên liệu cho mùa Đông.

Ông Ronald Pinto nhấn mạnh: "Nhu cầu LNG tăng mạnh tại châu Á đã khiến lượng LNG cập cảng EU sụt giảm. Mặc dù mức dự trữ khí đốt của châu Âu hiện vẫn thấp hơn khoảng 10% so với cùng kỳ năm ngoái nhưng các nhà nhập khẩu trong khu vực vẫn chưa tích cực tham gia đấu thầu để mua thêm các lô LNG".

Theo dữ liệu của Kpler, trong tháng 5, 6/2026, lượng LNG nhập khẩu vào EU thấp hơn khoảng 2,37 triệu tấn so với cùng kỳ năm 2025.

"Thị trường đang kỳ vọng hoạt động xuất khẩu LNG từ Trung Đông sẽ dần được khôi phục trong mùa Hè, qua đó giúp hạ nhiệt giá khí đốt và bổ sung thêm nguồn cung cho thị trường toàn cầu. Nếu kịch bản này xảy ra, châu Âu có thể mua được LNG với mức giá thuận lợi hơn vào tháng 9,10/2026, thậm chí kéo dài sang cả mùa Đông", ông Ronald Pinto nói.

Bên cạnh đó, kế hoạch từng bước chấm dứt nhập khẩu khí đốt của Nga theo lộ trình của EU cũng được dự báo sẽ khiến nguồn cung trên thị trường trở nên thắt chặt hơn.

Kể từ tháng 6/2026, EU đã chính thức cấm nhập khẩu khí đốt qua đường ống của Nga theo các hợp đồng ngắn hạn mới, đồng thời, loại bỏ dần các hợp đồng LNG ngắn hạn với Moscow. Tuy nhiên, lượng LNG của xứ bạch dương nhập khẩu vào khối trong năm nay vẫn cao hơn so với cùng kỳ năm trước.

Khẳng định quyết tâm giảm phụ thuộc vào năng lượng Nga, Ủy viên Năng lượng EU Dan Jorgensen tuyên bố: "Từng bước một, chúng tôi đang loại bỏ toàn bộ lượng khí đốt còn lại của Nga khỏi hệ thống năng lượng châu Âu. Mục tiêu cuối cùng là đưa con số này về 0. Đây là yếu tố then chốt để bảo đảm an ninh năng lượng, tăng cường tính tự chủ và khả năng chống chịu của thị trường, đồng thời tiếp tục hỗ trợ Ukraine".

Hệ thống khí đốt vẫn duy trì khả năng chống chịu

Bất chấp những thách thức về nguồn cung và giá cả, ACER đánh giá, hệ thống khí đốt của EU vẫn duy trì khả năng chống chịu tương đối tốt. Theo cơ quan này, việc mở rộng công suất tái khí hóa LNG sẽ giúp khối bù đắp phần nào mức dự trữ thấp hiện nay và đáp ứng nhu cầu trong mùa đông, với điều kiện thị trường toàn cầu có đủ nguồn cung LNG.

ACER cho rằng, hạ tầng khí đốt của châu Âu - bao gồm các cảng tiếp nhận và tái khí hóa LNG mới đi vào hoạt động - đang góp phần nâng cao năng lực nhập khẩu cũng như tăng tính linh hoạt của hệ thống.

Điều này cho phép khối tiếp nhận khối lượng LNG lớn hơn, đồng thời, cải thiện khả năng điều phối và chia sẻ nguồn cung giữa các quốc gia thành viên. Từ đó, củng cố an ninh năng lượng trong bối cảnh thị trường vẫn tiềm ẩn nhiều biến động.

Tuy nhiên, các cơ quan quản lý năng lượng châu Âu cũng lưu ý, tốc độ bổ sung khí vào các kho dự trữ hiện vẫn thấp hơn mức trung bình theo mùa trong 10 năm qua và chậm hơn cùng kỳ năm trước. Hiện các kho dự trữ của EU mới được lấp đầy khoảng 49% công suất, tương đương mức ghi nhận vào năm 2021.

Trong bối cảnh đó, ACER kêu gọi các quốc gia thành viên theo dõi sát tiến độ bổ sung dự trữ và sẵn sàng triển khai các biện pháp cần thiết nhằm bảo đảm an ninh năng lượng trước mùa Đông.

EUNga
Trong tháng 5 và tháng 6/2026, lượng LNG nhập khẩu vào EU thấp hơn khoảng 2,37 triệu tấn so với cùng kỳ năm 2025. (Nguồn: Shutterstock)

Tranh cãi quanh quy định về khí mê-tan

Bên cạnh áp lực về nguồn cung, các doanh nghiệp năng lượng và nhiều quốc gia thành viên EU cũng đang chờ hướng dẫn chính thức của Ủy ban châu Âu về việc thực thi các quy định mới đối với phát thải khí mê-tan - loại khí nhà kính có khả năng gây nóng lên toàn cầu cao gấp hơn 80 lần CO2 trong khoảng thời gian 20 năm.

Theo dự thảo văn bản mà Euro News tiếp cận được, các doanh nghiệp có thể được miễn áp dụng chế tài trong thời gian ba năm đầu. Tuy nhiên, đề xuất này đang gây chia rẽ.

Những ý kiến phản đối cho rằng, việc nới lỏng quy định có thể làm suy giảm hiệu quả cắt giảm phát thải và ảnh hưởng đến các mục tiêu khí hậu của EU.

Ngược lại, một số bên nhận định, cách tiếp cận linh hoạt sẽ giúp duy trì sự ổn định của nguồn cung năng lượng, đồng thời tạo sự chắc chắn về mặt pháp lý cho doanh nghiệp trong giai đoạn chuyển đổi.

Ít nhất 12 quốc gia thành viên đã đề nghị Ủy ban châu Âu xem xét nới lỏng hoặc điều chỉnh các quy định về phát thải khí mê-tan. Trong khi đó, nhiều nhà cung cấp năng lượng lớn cho EU như Mỹ, Qatar, Algeria và Nigeria cảnh báo, các quy định mới có thể làm gia tăng chi phí tuân thủ, buộc họ phải cắt giảm hoặc điều chỉnh nguồn cung sang thị trường châu Âu.

Hiệp hội Các nhà sản xuất dầu khí quốc tế (IOGP) cho biết, các hoạt động vận động chính sách của tổ chức hiện tập trung vào các yêu cầu về giám sát, báo cáo và xác minh phát thải đối với các nhà nhập khẩu, dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.

Phát ngôn viên của IOGP khẳng định, ngành năng lượng vẫn đặt mục tiêu tuân thủ đầy đủ các yêu cầu hành chính của khung quy định mới.

Tuy nhiên, chỉ còn chưa đầy 6 tháng trước thời hạn thực thi. Trong khi đó, nhiều yếu tố then chốt vẫn chưa được hoàn thiện, bao gồm các cơ chế chứng nhận có thể áp dụng trên quy mô lớn, các quy trình xác minh thống nhất cũng như hệ thống cơ quan và thủ tục công nhận.

Do đó, có thể thấy, hạ tầng khí đốt của EU ngày càng được củng cố và năng lực nhập khẩu LNG được mở rộng nhưng khả năng bảo đảm nguồn cung của khối trong mùa Đông tới vẫn sẽ phụ thuộc đáng kể vào diễn biến của thị trường LNG toàn cầu và mức độ cạnh tranh với các khách hàng lớn tại châu Á.

Khủng hoảng nhiên liệu tại Nga: Trong nước đã tích luỹ đủ lượng dự trữ, vì sao vẫn có tình trạng đổ xô đi mua?

Ngày 7/7, Phó Thủ tướng Nga Alexander Novak cho biết, tình hình trên thị trường nhiên liệu nội địa vẫn đang căng thẳng do nhu ...

Quảng Ninh có bí quyết gì để trở thành địa bàn đầu tư chiến lược với doanh nghiệp?

Quảng Ninh không chỉ thành công trong thu hút dòng vốn mới mà còn tạo dựng niềm tin đối với cộng đồng doanh nghiệp bằng ...

Nhật Bản thông qua một Luật mới, đánh dấu bước ngoặt lớn trong dự trữ gạo quốc gia

Ngày 8/7, Quốc hội Nhật Bản đã chính thức thông qua Luật Lương thực cơ bản sửa đổi nhằm nâng cao năng lực dự trữ ...

Căng thẳng thương mại 'giảm nhiệt', Trung Quốc làm điều này với Mỹ

Tính đến cuối tháng 6/2026, Bộ Nông nghiệp Mỹ thông tin, Trung Quốc đã cam kết nhập 200.000 tấn đậu tương vụ mới của nền ...

Nga chính thức cấm xuất khẩu dầu diesel, sẽ bắt đầu nhập khẩu các sản phẩm dầu mỏ trong tháng này

Ngày 8/7, Phó Thủ tướng Nga Alexander Novak cho biết, nước này đã áp đặt lệnh cấm xuất khẩu dầu diesel nhằm thúc đẩy nguồn ...

(theo Euro News)