Mỹ cần tiên phong hỗ trợ người di cư do biến đổi khí hậu

Nhã Anh
Hành động với tình trạng di cư do khí hậu sẽ củng cố vai trò của Mỹ với tư cách là nhà lãnh đạo nhân đạo toàn cầu, một quốc gia có nhiều người tị nạn hơn bất kỳ quốc gia nào khác.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Mỹ cần đi đầu trong việc hỗ trợ người di cư do biến đổi khí hậu
Một gia đình ở Barataria, Louisiana (Mỹ) trở về nhà sau trận lũ lụt do cơn bão Ida vào tháng 8/2021. (Nguồn: Getty)

Hai tuần sau khi nhậm chức, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã ký sắc lệnh hành pháp chỉ đạo chính phủ nước này nghiên cứu mối quan hệ giữa khí hậu và nhập cư.

Cuối năm 2021, Nhà Trắng đã đưa ra một báo cáo mang tính bước ngoặt về biến đổi khí hậu và tình trạng di cư, trong đó chỉ ra các cơn bão, cháy rừng, hạn hán và lũ lụt có thể buộc mọi người phải rời bỏ nhà cửa như thế nào.

Tuy nhiên, kể từ những động lực ban đầu để nghiên cứu vấn đề này, vấn đề di cư do khí hậu phần lớn đã bị bỏ qua.

Khi hoàn thành nhiệm kỳ đầu tiên, chính quyền ông Biden phải tăng cường nỗ lực của chính phủ để chuẩn bị cho tình trạng di cư liên quan đến khí hậu và đảm bảo việc di dời đó diễn ra một cách an toàn và có trật tự.

Thách thức nhức nhối

Biến đổi khí hậu ảnh hưởng đến gần như tất cả các yếu tố quyết định con người sống ở đâu và như thế nào. Các sự kiện do biến đổi khí hậu gây ra khiến các khu vực rơi vào tình trạng quá nhiều hoặc quá ít nước. Các hình thái nhiệt độ và lượng mưa cực đoan có thể làm giảm mạnh khả năng sản xuất và dự trữ lương thực.

Những sự kiện xảy ra đột ngột như cuồng phong và giông bão có thể buộc người dân phải rời bỏ nhà cửa hàng loạt. Hơn nữa, sự kết hợp nguy hiểm của nhiệt độ cao và độ ẩm có thể ngày càng khiến một số địa điểm trở nên thiếu an toàn.

Theo hầu hết các dự báo, di cư do khí hậu sẽ chỉ trở thành một đặc điểm nổi bật hơn trong cuộc sống của chúng ta trong những năm tới. Một số ước tính cho rằng sẽ có hàng chục triệu người phải di cư do các sự kiện liên quan đến khí hậu.

Di cư do khí hậu là một thách thức phức tạp cần giải quyết vì nhiều lý do. Hầu hết tình trạng di cư liên quan đến khí hậu diễn ra trong phạm vi các quốc gia. Điều này nghĩa là các quốc gia vừa quay cuồng với thảm họa, vừa phải đưa ra biện pháp bảo vệ cho những người bị buộc phải rời bỏ quê hương nhưng không vượt qua biên giới quốc tế.

Trong một số trường hợp, người di cư đến một quốc gia khác sau thảm họa liên quan đến khí hậu. Tuy nhiên, luật pháp Mỹ và quốc tế hiện hành không được xây dựng để giải quyết những nguy cơ mà các cá nhân này gặp phải.

Hệ thống luật pháp quốc tế hiện tại về người tị nạn được xây dựng sau Thế chiến II. Hệ thống này định nghĩa người tị nạn là những người bị buộc phải rời bỏ quê hương vì bị đàn áp với những lý do nhất định như tôn giáo hoặc chủng tộc.

Di cư do biến đổi khí hậu không hoàn toàn phù hợp với định nghĩa này về người tị nạn, đặc biệt là theo luật Mỹ. Một người rời bỏ nhà cửa sau bão hoặc lũ lụt có thể có những tổn thương giống như người tị nạn chạy trốn chiến tranh hoặc bạo lực, nhưng họ không đủ điều kiện để nhận được các quyền và sự bảo vệ tương tự.

Những yếu tố này tạo ra một khoảng cách rất lớn. Rõ ràng, biến đổi khí hậu có thể là một trong những thách thức nhân quyền rõ ràng của thế kỷ 21 bởi nó ảnh hưởng đến hàng triệu người ở mọi nơi trên thế giới. Tuy nhiên, luật pháp và chính sách của chúng ta vẫn đang bị mắc kẹt trong thế kỷ 20 và không được trang bị đầy đủ để ứng phó.

Mỹ có khả năng và nên coi trọng vấn đề này

Đạo luật về Người di tản vì Khí hậu, do Thượng nghị sĩ Mỹ Ed Markey, D-Mass và Hạ nghị sĩ Nydia Velázquez của New York thúc đẩy, sẽ tạo ra một lộ trình mới dựa trên thị thực cho những cá nhân phải di dời do biến đổi khí hậu để tái định cư tại Mỹ.

Đạo luật này cũng hướng dẫn điều phối chính sách của Washington về khả năng phục hồi khí hậu toàn cầu, giúp cộng đồng thích ứng với thực tế khí hậu mới.

Chính quyền ông Biden có thể phát triển cách các quy trình hiện có trong Chương trình Tiếp nhận người tị nạn Mỹ (USRAP) để giúp những nhóm người di cư, những người vẫn đối mặt với các hiểm nguy liên quan đến khí hậu.

Bằng cách mở đường cho những người di cư do khí hậu tìm nơi ẩn náu, Mỹ có thể khuyến khích các quốc gia khác tăng cường phản ứng của họ trước việc di cư do biến đổi khí hậu xảy ra trong khu vực.

Hành động đối với tình trạng di cư do khí hậu sẽ củng cố vai trò của Mỹ với tư cách là nhà lãnh đạo nhân đạo toàn cầu, một quốc gia có nhiều người tị nạn hơn bất kỳ quốc gia nào khác. Đồng thời, điều này cũng sẽ nâng cao lợi ích của Mỹ bằng cách hỗ trợ việc di cư an toàn, hợp pháp và có trật tự, đặc biệt là ở Tây bán cầu.

Những con đường như Đạo luật về Người di tản vì Khí hậu sẽ giúp những người di cư hợp pháp đến nơi an toàn thay vì bị rơi vào những tình huống dễ bị tổn thương hơn bao giờ hết.

Bất chấp những con số đáng kinh ngạc, di cư vì biến đổi khí hậu không nhất thiết phải dẫn đến những phản ứng như ngày tận thế. Thay vào đó, vấn đề đang ngày một gia tăng này có thể truyền cảm hứng cho sự đoàn kết xuyên biên giới và tăng cường sự đầu tư vào các cộng đồng ở tuyến đầu để đảm bảo họ có được sự hỗ trợ để ở lại vị trí hoặc di dời nếu cần trong sự an toàn và đầy đủ quyền con người.

Đây là một thách thức mà chúng ta không thể bỏ qua trong thời gian tới.

Gần 300 triệu người cần hỗ trợ nhân đạo trong năm 2024

Gần 300 triệu người cần hỗ trợ nhân đạo trong năm 2024

Ngày 11/12, Liên hợp quốc (LHQ) kêu gọi tài trợ 46 tỷ USD cho năm 2024 nhằm đẩy lùi khủng hoảng nhân đạo trên toàn ...

Bầu cử Tổng thống Mỹ: Đặc phái viên khí hậu John Kerry rời vị trí chính quyền, hỗ trợ chiến dịch tranh cử cho ông Biden

Bầu cử Tổng thống Mỹ: Đặc phái viên khí hậu John Kerry rời vị trí chính quyền, hỗ trợ chiến dịch tranh cử cho ông Biden

Ngày 13/1, văn phòng của Đặc phái viên của Tổng thống Mỹ về khí hậu John Kerry thông báo chính trị gia kỳ cựu của ...

Ở thời điểm quan trọng chống biến đổi khí hậu toàn cầu, Liên hợp quốc và Iraq ‘bắt tay’ làm việc này

Ở thời điểm quan trọng chống biến đổi khí hậu toàn cầu, Liên hợp quốc và Iraq ‘bắt tay’ làm việc này

Ngày 15/1, Chương trình Lương thực thế giới của Liên hợp quốc (WFP) và Công ty khí đốt Basrah (BGC) của Iraq đã ký thỏa ...

Vấn đề người di cư: Đức 'khai tử' tiền mặt trong hỗ trợ người tị nạn, 45 người mất tích do lật thuyền ở Địa Trung Hải

Vấn đề người di cư: Đức 'khai tử' tiền mặt trong hỗ trợ người tị nạn, 45 người mất tích do lật thuyền ở Địa Trung Hải

Báo Thế giới & Việt Nam cập nhật tình hình người di cư và tị nạn ở một số khu vực trên thế giới ngày ...

Biến đổi khí hậu, năng lượng và môi trường là một trong những trụ cột chính trong quan hệ Việt Nam-Australia

Biến đổi khí hậu, năng lượng và môi trường là một trong những trụ cột chính trong quan hệ Việt Nam-Australia

Tổng lãnh sự Nguyễn Thanh Hà bày tỏ cảm ơn chính phủ Australia, thông qua Bộ Ngoại giao và Thương mại, đã tài trợ và ...

(theo The Seattle Times)

Bài viết cùng chủ đề

Khủng hoảng di cư

Đọc thêm

Tổng duyệt chương trình Khai mạc Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14

Tổng duyệt chương trình Khai mạc Liên hoan Văn hóa Ẩm thực Quốc tế lần thứ 14

Thứ trưởng Ngoại giao Lê Anh Tuấn chủ trì buổi tổng duyệt chương trình khai mạc và rà soát công tác chuẩn bị cho Liên hoan Văn hóa Ẩm thực ...
Sứ mệnh trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ

Sứ mệnh trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ

Thổ Nhĩ Kỳ đang đẩy mạnh vai trò trung gian hòa giải nhờ khả năng tiếp xúc với các bên xung đột tại khu vực.
Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (21/11): Bắc Bộ trời rét, vùng núi cao có nơi dưới 9 độ C; TP. Huế, TP. Đà Nẵng mưa vừa, mưa to

Dự báo thời tiết đêm hôm nay và ngày mai (21/11): Bắc Bộ trời rét, vùng núi cao có nơi dưới 9 độ C; TP. Huế, TP. Đà Nẵng mưa vừa, mưa to

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực trong đêm hôm nay và ngày mai (21/11) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia.
Củng cố nền tảng hợp tác, mở rộng không gian phát triển

Củng cố nền tảng hợp tác, mở rộng không gian phát triển

Chuyến công tác dự Tuần lễ cấp cao APEC 2026 và làm việc song phương tại Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã thành công ...
Việt Nam ghi dấu ấn đậm nét tại APEC 2026, tự tin tiếp nhận trọng trách chủ nhà APEC 2027

Việt Nam ghi dấu ấn đậm nét tại APEC 2026, tự tin tiếp nhận trọng trách chủ nhà APEC 2027

Bộ trưởng Lê Hoài Trung trả lời phỏng vấn sau chuyến Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự APEC 2026 và làm việc song phương tại Trung Quốc.
Công tác Lãnh sự: Tiếp tục nâng cao hiệu quả, trách nhiệm, tinh thần phục vụ

Công tác Lãnh sự: Tiếp tục nâng cao hiệu quả, trách nhiệm, tinh thần phục vụ

Báo cáo chính trị Đại hội lần thứ XIV của Đảng đã chỉ đạo: Tiếp tục đổi mới nội dung, phương pháp, nâng cao hiệu quả công tác lãnh sự, ...
Năm nước châu Âu bắt tay Rwanda lập trung tâm hồi hương đầu tiên ngoài lục địa

Năm nước châu Âu bắt tay Rwanda lập trung tâm hồi hương đầu tiên ngoài lục địa

Năm quốc gia châu Âu và Rwanda đang xúc tiến mô hình trung tâm hồi hương mới, hướng tới chuyển người xin tị nạn bị từ chối từ năm 2027.
Bốn nước thúc giục Israel mở đường viện trợ giữa khủng hoảng mưa lũ ở Gaza

Bốn nước thúc giục Israel mở đường viện trợ giữa khủng hoảng mưa lũ ở Gaza

Australia, Canada, Italy và Anh kêu gọi Israel khẩn trương mở đường viện trợ vào Gaza, khi mưa lũ khiến hàng chục nghìn lều bạt hư hại trước mùa Đông.
Phê duyệt Đề án giáo dục quyền con người trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc

Phê duyệt Đề án giáo dục quyền con người trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc

Phê duyệt Đề án giáo dục quyền con người trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Sudan chìm trong khủng hoảng nhân đạo, thiếu hụt viện trợ tăng thêm thảm cảnh

Sudan chìm trong khủng hoảng nhân đạo, thiếu hụt viện trợ tăng thêm thảm cảnh

Tình trạng cắt giảm viện trợ đang làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng lương thực tại Sudan.
LHQ thúc giục mở toàn bộ cửa khẩu Gaza giữa khủng hoảng nhân đạo

LHQ thúc giục mở toàn bộ cửa khẩu Gaza giữa khủng hoảng nhân đạo

Ngày 11/11, LHQ kêu gọi mở toàn bộ cửa khẩu vào Dải Gaza để đẩy nhanh hoạt động cứu trợ, trong bối cảnh mưa lũ làm trầm trọng thêm khủng hoảng nhân đạo.
Gaza chìm trong mưa lũ, 350.000 người Palestine không còn nơi trú ẩn

Gaza chìm trong mưa lũ, 350.000 người Palestine không còn nơi trú ẩn

Mưa lớn và gió mạnh khiến hàng chục nghìn lều tạm tại Gaza bị ngập, đẩy 350.000 người Palestine phải ngủ ngoài trời trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt.
Lấy nhu cầu và sự tự chủ của địa phương làm nền tảng cho phát triển bền vững

Lấy nhu cầu và sự tự chủ của địa phương làm nền tảng cho phát triển bền vững

ActionAid xác định địa phương là chủ thể của bài toán phát triển, tổ chức đóng vai trò kết nối nguồn lực và đồng hành tìm giải pháp phù hợp.
Mở những cánh cửa để trẻ em gái chạm tới ước mơ

Mở những cánh cửa để trẻ em gái chạm tới ước mơ

Từ những rào cản với trẻ em gái đến cách mở rộng cơ hội, Plan International thúc đẩy tiếng nói và sự tham gia của thế hệ trẻ trong định hình tương lai.
Morocco-EU: Tìm lời giải bền vững cho bài toán di cư

Morocco-EU: Tìm lời giải bền vững cho bài toán di cư

Morocco và EU đang định hình lại quan hệ về vấn đề di cư, chuyển từ cách tiếp cận chủ yếu nhằm xử lý khủng hoảng sang một quan hệ đối tác chiến lược rộng ...
Quyền công dân trong thế giới đầy chia rẽ

Quyền công dân trong thế giới đầy chia rẽ

Trong hơn một thế kỷ qua, quyền công dân (citizenship) là một trong những nền tảng của trật tự quốc tế.
Gắn luật pháp với thi hành: Đưa pháp luật vào dòng chảy kinh tế, đầu tư và đất đai

Gắn luật pháp với thi hành: Đưa pháp luật vào dòng chảy kinh tế, đầu tư và đất đai

Đột phá lập pháp chỉ thực sự có ý nghĩa khi được chuyển hóa thành những thay đổi trong đời sống.
Việt Nam - Nhân tố thúc đẩy tiến bộ quyền con người

Việt Nam - Nhân tố thúc đẩy tiến bộ quyền con người

Thời đại biến động đòi hỏi Việt Nam phải bản lĩnh, tỉnh táo, quyết tâm hơn trên con đường xây dựng kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.
Toàn quyền thứ 31 của Canada, là ai?

Toàn quyền thứ 31 của Canada, là ai?

Thủ tướng Mark Carney vừa bổ nhiệm bà Louise Arbour - một luật sư song ngữ và cựu Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc - làm Toàn quyền thứ 31 của Canada.
Anh: Giải pháp mở cánh cửa hòa nhập cho người yếu thế

Anh: Giải pháp mở cánh cửa hòa nhập cho người yếu thế

Trong bối cảnh xã hội số phát triển nhanh, việc thiếu kết nối kỹ thuật số có thể đẩy những nhóm yếu thế ở Anh vào sự cô lập và mất cơ hội hòa nhập.
Những nội dung cơ bản của Chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài

Những nội dung cơ bản của Chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài

Lấy con người làm trung tâm, coi văn hóa, tri thức, sáng tạo và trách nhiệm quốc tế là nền tảng cốt lõi để xây dựng hình ảnh Việt Nam hiện đại, nhân văn...
Những 'bóng hồng' Việt Nam bảo vệ thành công danh hiệu vô địch bi sắt nữ thế giới

Những 'bóng hồng' Việt Nam bảo vệ thành công danh hiệu vô địch bi sắt nữ thế giới

Ngày 12/10, Đội tuyển nữ Việt Nam đã bảo vệ thành công danh hiệu vô địch bi sắt nữ thế giới sau chiến thắng áp đảo trước Thái Lan tại Pháp.
Các hoạt động tôn vinh phẩm giá và nâng cao đời sống người cao tuổi tại Iran

Các hoạt động tôn vinh phẩm giá và nâng cao đời sống người cao tuổi tại Iran

Từ 30/9-6/10, Iran tổ chức Tuần lễ Người cao tuổi quốc gia nhằm khuyến khích sự tham gia xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống cho thế hệ cao niên.
Đầu tư vào bình đẳng giới 'sinh lời' lớn cho nền kinh tế toàn cầu

Đầu tư vào bình đẳng giới 'sinh lời' lớn cho nền kinh tế toàn cầu

Thu hẹp khoảng cách giới có thể giúp hàng trăm triệu phụ nữ và trẻ em gái, đồng thời đóng góp thêm khoảng 1.500 tỷ USD GDP toàn cầu vào năm 2030.
Phiên bản di động