Ngày 1/5 là ngày gì? Nguồn gốc và ý nghĩa Ngày Quốc tế lao động 1/5

Trịnh Liên
Hàng năm, người lao động trên toàn thế giới lại cùng nhau kỷ niệm Ngày Quốc tế Lao động 1/5. Đây là 1 thời điểm lịch sử mang ý nghĩa trọng đại ở Việt Nam và thế giới.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Nguồn gốc ra đời và ý nghĩa lịch sử Ngày Quốc tế lao động 1/5
Ngày Quốc tế Lao động 1/5 biểu dương lực lượng lao động, đấu tranh cho hòa bình, dân chủ, tiến bộ xã hội. (Nguồn: Liên đoàn Lao động)

Ngày 1/5 là ngày gì?

Ngày Quốc tế Lao động hay ngày 1 tháng 5 là ngày lễ kỷ niệm và ngày hành động của phong trào công nhân quốc tế và của người lao động.

Nguồn gốc ngày 1/5 bắt nguồn từ nước nào?

Lịch sử của ngày 1/5 bắt đầu từ thành phố Chicago của nước Mỹ.

Thế kỷ XIX, Chicago trở thành trung tâm thương nghiệp của Mỹ, quốc gia đang lao vào cuộc chạy đua cạnh tranh tư bản quyết liệt. Công nhân bị ép làm việc 14-18 giờ/ngày, phụ nữ lao động không kém gì nam giới nhưng đồng lương chỉ bằng một nửa, không có ngày nghỉ; trẻ em phải làm việc 12 giờ/ngày.

Sự bóc lột tàn khốc này khiến phong trào bãi công của công nhân Mỹ bùng lên với yêu cầu tăng lương, cùng với đó là sự ra đời và phát triển phong trào Công đoàn. Năm 1868, giới cầm quyền Mỹ phải thông qua đạo luật ngày làm 8 giờ trong các cơ quan, xí nghiệp thuộc Chính phủ, nhưng các xí nghiệp tư nhân vẫn giữ ngày làm việc 11-12 giờ.

Năm 1886, tại thành phố công nghiệp lớn Chicago, Đại hội Liên đoàn Lao động Mỹ thông qua nghị quyết nêu rõ: "Từ ngày 1/5/1886, ngày lao động của tất cả các công nhân sẽ là 8 giờ". Ngày 1/5 được chọn làm mốc bởi đây là ngày bắt đầu năm kế toán tại hầu hết các nhà máy, xí nghiệp ở Mỹ. Vào ngày này, hợp đồng mới giữa thợ và chủ sẽ được ký. Giới chủ tư bản có thể biết trước quyết định của công nhân mà không thể kiếm cớ chối từ.

Ngày 1/5 là ngày gì? Nguồn gốc và ý nghĩa Ngày Quốc tế lao động 1/5
Tranh mô tả cuộc đấu tranh của công nhân tại thành phố công nghiệp Chicago ngày 1/5/1886. (Nguồn: VTC News)

Ngày 1/5/1886, do yêu cầu của công nhân không được đáp ứng đầy đủ, giới công nhân trên toàn nước Mỹ tham gia bãi công nhằm gây áp lực buộc giới chủ thực hiện yêu sách của mình. Cuộc bãi công đầu tiên diễn ra tại thành phố Chicago. Khoảng 40.000 người không đến nhà máy. Họ tổ chức mít-tinh, biểu tình với biểu ngữ: "Từ hôm nay, không người thợ nào làm việc quá 8 giờ một ngày! Phải thực hiện 8 giờ làm việc, 8 giờ nghỉ ngơi, 8 giờ vui chơi!". Cuộc đấu tranh lôi cuốn ngày càng đông người tham gia.

Hai ngày sau, hơn 6.000 công nhân tổ chức bãi công, mít-tinh, biểu tình nhưng bị cảnh sát đàn áp; 9 công nhân bị giết, 50 người bị thương nặng, gây chấn động thành phố. Ngày 4/5, một cuộc mít-tinh khổng lồ diễn ra để phản đối cảnh sát. Chính quyền đàn áp, khiến hơn 200 người chết và bị thương, nhà tù chật ních những người đấu tranh. Từ đó, cuộc đấu tranh của công nhân ngày càng quyết liệt. Hơn một năm sau, các thủ lĩnh của cuộc đấu tranh bị treo cổ. Tuy nhiên, chính phủ Mỹ buộc phải ban hành đạo luật ngày làm 8 giờ.

Ý nghĩa Ngày quốc tế lao động 1/5

Cuộc tàn sát đẫm máu sau ngày 1/5/1886 gây chấn động lớn trong giai cấp công nhân thế giới. Biểu tình lan sang các thành phố khác. Tại châu Âu, công nhân Pháp, Ý, Tây Ban Nha, Hà Lan... cũng tổ chức nhiều cuộc mít-tinh bày tỏ sự đồng tình, ủng hộ công nhân Mỹ.

Năm 1889, ngay trong Đại hội thành lập Quốc tế thứ II (liên minh quốc tế, với sự kết hợp của các đảng xã hội chủ nghĩa và một số tổ chức công đoàn trên thế giới), các đại biểu của giai cấp công nhân đã thông qua nghị quyết lấy ngày 1/5 làm ngày đoàn kết đấu tranh của công nhân lao động trên toàn thế giới. Từ đó, ngày 1/5 trở thành Ngày Quốc tế Lao động.

Ngày 1/5 được xem là ngày mừng thắng lợi đã đạt được, nêu quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ mới và biểu lộ tình đoàn kết với những người lao động các nước khác. Ngày 1/5 cũng là ngày biểu dương cho lực lượng lao động, đấu tranh cho hòa bình, dân chủ, tiến bộ xã hội.

Ngày nay, Ngày Quốc tế Lao động 1/5 là ngày hội của giai cấp công nhân và nhân dân lao động nước ta, ngày đoàn kết giai cấp công nhân và các dân tộc bị áp bức trên thế giới trong cuộc đấu tranh vì hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội.

Quốc tế lao động 1/5 đầu tiên ở Việt Nam

Tại Việt Nam, sau khi Đảng Cộng sản Đông Dương ra đời (1930), giai cấp công nhân Việt Nam đã lấy ngày 1/5 hàng năm làm ngày đỉnh cao của phong trào đấu tranh chống thực dân, đế quốc, giành độc lập - tự do - dân chủ, giành những quyền lợi kinh tế - xã hội.

Tại Việt Nam, Ngày Quốc tế Lao động đầu tiên được tổ chức vào năm 1930. Ngày 1/5/1930 - lần đầu tiên trong lịch sử phong trào công nhân ở Đông Dương, giai cấp công nhân nước ta dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, đã biểu tình ngoài đường phố để biểu dương tình đoàn kết cách mạng với công nhân quốc tế, đồng thời đấu tranh trực diện với bọn đế quốc thực dân Pháp, đòi Pháp phải cải thiện điều kiện làm việc, phải tăng lương và thực hiện luật lao động ngày làm việc 8 giờ. Đó là điểm bắt đầu cho cả cao trào 1930 - 1931 với đỉnh cao là phong trào Xô Viết - Nghệ Tĩnh.

Ngày 1/5/1946, lần đầu tiên trong lịch sử nước ta, Ngày Quốc tế Lao động được tổ chức kỷ niệm mít tinh trọng thể tại Thủ đô Hà Nội với sự tham dự của 20 vạn nhân dân lao động.

Ngay sau khi Cách mạng Tháng Tám thành công, nước nhà được độc lập, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký Sắc lệnh số 22C NV/CC ngày 18/2/1946 về những ngày nghỉ Tết, lễ kỷ niệm lịch sử và lễ tôn giáo, trong đó công bố: Ngày 1/5 là một trong những ngày lễ chính thức và công nhân lao động cả nước sẽ được nghỉ 1 ngày hưởng nguyên lương.

>>> Thông tin bài viết mang tính chất tham khảo giải trí!

Giao lưu thể thao ASEAN chào mừng Ngày quốc tế Lao động 1/5

Giao lưu thể thao ASEAN chào mừng Ngày quốc tế Lao động 1/5

Sáng 17/4 tại Trung tâm Bowling, Royal City, các đơn vị của Bộ Ngoại giao Việt Nam và Đại sứ quán các nước ASEAN tại ...

Du lịch Trung Quốc đạt đỉnh trong kỳ nghỉ lễ Quốc tế Lao động

Du lịch Trung Quốc đạt đỉnh trong kỳ nghỉ lễ Quốc tế Lao động

Theo Bộ Giao thông Vận tải Trung Quốc, đất nước tỷ dân này ghi nhận cao điểm du lịch trong kỳ nghỉ lễ Quốc tế ...

(tổng hợp)

Đọc thêm

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 3/1/2026: Tuổi Thìn tài chính khó khăn

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 3/1/2026: Tuổi Thìn tài chính khó khăn

Xem tử vi 3/1 - tử vi 12 con giáp hôm nay 3/1/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Lịch âm hôm nay 2025: Xem lịch âm 3/1/2026, Lịch vạn niên ngày 3 tháng 1 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2025: Xem lịch âm 3/1/2026, Lịch vạn niên ngày 3 tháng 1 năm 2026

Lịch âm 3/1. Lịch âm hôm nay 3/1/2026? Âm lịch hôm nay 3/1. Lịch vạn niên 3/1/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Nga đáp trả Ukraine bằng đòn tấn công quy mô lớn, Tổng thống Zelensky tiết lộ một thỏa thuận hòa bình và điều chỉnh nhân sự cấp cao

Nga đáp trả Ukraine bằng đòn tấn công quy mô lớn, Tổng thống Zelensky tiết lộ một thỏa thuận hòa bình và điều chỉnh nhân sự cấp cao

Nga đáp trả Ukraine bằng đòn tấn công quy mô lớn, Tổng thống Zelensky tiết lộ một thỏa thuận hòa bình, điều chỉnh nhân sự cấp cao...
Chậm lại trước khi bấm: Kỹ năng công dân số từ nhà sáng tạo trẻ Nguyễn Văn Bình

Chậm lại trước khi bấm: Kỹ năng công dân số từ nhà sáng tạo trẻ Nguyễn Văn Bình

Bên lề Hội nghị cấp cao LHQ về chống tội phạm mạng, đại diện Gen Z Nguyễn Văn Bình (2003) đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nâng cao ...
Giá vàng hôm nay 3/1/2026 hồi phục mạnh mẽ ngay đầu năm mới; Giá bạc lên 100 USD/ounce khi quốc gia này quyết siết chặt xuất khẩu?

Giá vàng hôm nay 3/1/2026 hồi phục mạnh mẽ ngay đầu năm mới; Giá bạc lên 100 USD/ounce khi quốc gia này quyết siết chặt xuất khẩu?

Giá vàng hôm nay 3/1/2026 hồi phục mạnh mẽ ngay đầu năm mới, giá bạc bùng nổ; Lý do một quốc gia quyết siết chặt xuất khẩu bạc?
Iran phản đối gay gắt tuyên bố can thiệp nội bộ của Tổng thống Mỹ

Iran phản đối gay gắt tuyên bố can thiệp nội bộ của Tổng thống Mỹ

Sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố nước này sẽ can thiệp nếu Iran sử dụng vũ lực nhằm vào những người biểu tình ôn hòa, Iran đã ...
Trước thông tin sai lệch về sách giáo khoa môn Lịch sử - Địa lý, Bộ Giáo dục và Đào tạo nói gì?

Trước thông tin sai lệch về sách giáo khoa môn Lịch sử - Địa lý, Bộ Giáo dục và Đào tạo nói gì?

Bộ Giáo dục và Đào tạo khẳng định việc cho rằng bộ sách giáo khoa 'Kết nối tri thức với cuộc sống' không dạy hoặc coi nhẹ Quang Trung - phong trào Tây Sơn là ...
Sinh viên Việt Nam dẫn đầu thế giới tại các chương trình quốc tế của Đại học London (Anh)

Sinh viên Việt Nam dẫn đầu thế giới tại các chương trình quốc tế của Đại học London (Anh)

Sinh viên Việt Nam lọt vào nhóm xếp hạng cao nhất toàn cầu ở bậc dự bị Đại học và bậc Cử nhân tại Đại học London (Anh).
'Cú hích' từ các quyết sách lịch sử trong lĩnh vực giáo dục

'Cú hích' từ các quyết sách lịch sử trong lĩnh vực giáo dục

Các quyết sách giáo dục mới của Quốc hội khóa XV đang mở ra cơ hội đột phá cho hệ thống giáo dục Việt Nam, với những chính sách đồng bộ và sâu rộng.
EU tài trợ hơn 50 triệu EUR giúp Việt Nam hiện đại hóa hệ thống đào tạo nghề, phát triển nguồn nhân lực có kỹ năng

EU tài trợ hơn 50 triệu EUR giúp Việt Nam hiện đại hóa hệ thống đào tạo nghề, phát triển nguồn nhân lực có kỹ năng

Chương trình VETVET sẽ góp phần hiện đại hóa hệ thống đào tạo nghề, phát triển nguồn nhân lực có kỹ năng, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của Việt Nam.
Các chính sách giáo dục mới sẽ có hiệu lực từ ngày 1/1/2026

Các chính sách giáo dục mới sẽ có hiệu lực từ ngày 1/1/2026

Nhiều chính sách giáo dục quan trọng sẽ chính thức có hiệu lực từ đầu năm 2026, bao gồm cải cách lương nhà giáo và thay đổi hệ thống văn bằng.
Chính sách tiền lương: Tiếp thêm động lực để nhà giáo yên tâm cống hiến, bền bỉ gieo mầm tri thức

Chính sách tiền lương: Tiếp thêm động lực để nhà giáo yên tâm cống hiến, bền bỉ gieo mầm tri thức

Chính sách tiền lương và phụ cấp mới từ năm 2026 mang lại hy vọng và động lực cho đội ngũ giáo viên, khẳng định vị thế, sứ mệnh của nghề giáo.
Những thực phẩm ăn trước bữa chính hỗ trợ kiểm soát cân nặng và mỡ nội tạng

Những thực phẩm ăn trước bữa chính hỗ trợ kiểm soát cân nặng và mỡ nội tạng

Ăn dưa chuột sống, táo tươi, uống một cốc nước ấm trước bữa chính giúp tạo cảm giác no sớm, hạn chế nạp quá nhiều gây tích mỡ bụng.
Kỳ nghỉ lễ, người có men gan cao nên tuyệt đối tránh xa 3 loại thức uống này

Kỳ nghỉ lễ, người có men gan cao nên tuyệt đối tránh xa 3 loại thức uống này

Theo Giáo sư Arun J. Sanyal, với người đã có men gan tăng, 'không tồn tại khái niệm uống ít là an toàn' khi tiêu thụ rượu bia, nước ngọt.
Bí quyết ăn uống tránh tăng cân dịp nghỉ lễ

Bí quyết ăn uống tránh tăng cân dịp nghỉ lễ

Trong dịp nghỉ lễ, dễ có xu hướng ăn vặt nhiều hơn, do đó uống đủ nước sẽ giúp duy trì cảm giác no, hạn chế thèm ăn.
Nghiên cứu mở ra cơ hội kéo dài độ tuổi sinh sản cho phụ nữ

Nghiên cứu mở ra cơ hội kéo dài độ tuổi sinh sản cho phụ nữ

Các nhà khoa học công bố phát hiện đột phá, mang hy vọng mới cho việc kéo dài tuổi sinh sản của phụ nữ và cơ hộ điều trị hiếm muộn sau tuổi 35.
Thực đơn bữa sáng 7 ngày kết hợp sữa chua Hy Lạp dành cho người bận rộn, cần kiểm soát cân nặng

Thực đơn bữa sáng 7 ngày kết hợp sữa chua Hy Lạp dành cho người bận rộn, cần kiểm soát cân nặng

Sữa chua Hy Lạp cung cấp lượng protein dồi dào cùng nhiều canxi, tốt cho xương khớp, cải thiện tiêu hóa, hỗ trợ giảm cân hiệu quả.
Chế độ ăn nhiều chất béo làm tăng nguy cơ ung thư gan

Chế độ ăn nhiều chất béo làm tăng nguy cơ ung thư gan

Nghiên cứu của MIT công bố trên tạp chí Cell cho thấy chế độ ăn nhiều chất béo làm tế bào gan thoái hóa, từ đó âm thầm làm tăng nguy cơ ung thư gan.
Phiên bản di động