Ngày 1/5 là ngày gì? Nguồn gốc và ý nghĩa Ngày Quốc tế lao động 1/5

Trịnh Liên
Hàng năm, người lao động trên toàn thế giới lại cùng nhau kỷ niệm Ngày Quốc tế Lao động 1/5. Đây là 1 thời điểm lịch sử mang ý nghĩa trọng đại ở Việt Nam và thế giới.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Nguồn gốc ra đời và ý nghĩa lịch sử Ngày Quốc tế lao động 1/5
Ngày Quốc tế Lao động 1/5 biểu dương lực lượng lao động, đấu tranh cho hòa bình, dân chủ, tiến bộ xã hội. (Nguồn: Liên đoàn Lao động)

Ngày 1/5 là ngày gì?

Ngày Quốc tế Lao động hay ngày 1 tháng 5 là ngày lễ kỷ niệm và ngày hành động của phong trào công nhân quốc tế và của người lao động.

Nguồn gốc ngày 1/5 bắt nguồn từ nước nào?

Lịch sử của ngày 1/5 bắt đầu từ thành phố Chicago của nước Mỹ.

Thế kỷ XIX, Chicago trở thành trung tâm thương nghiệp của Mỹ, quốc gia đang lao vào cuộc chạy đua cạnh tranh tư bản quyết liệt. Công nhân bị ép làm việc 14-18 giờ/ngày, phụ nữ lao động không kém gì nam giới nhưng đồng lương chỉ bằng một nửa, không có ngày nghỉ; trẻ em phải làm việc 12 giờ/ngày.

Sự bóc lột tàn khốc này khiến phong trào bãi công của công nhân Mỹ bùng lên với yêu cầu tăng lương, cùng với đó là sự ra đời và phát triển phong trào Công đoàn. Năm 1868, giới cầm quyền Mỹ phải thông qua đạo luật ngày làm 8 giờ trong các cơ quan, xí nghiệp thuộc Chính phủ, nhưng các xí nghiệp tư nhân vẫn giữ ngày làm việc 11-12 giờ.

Năm 1886, tại thành phố công nghiệp lớn Chicago, Đại hội Liên đoàn Lao động Mỹ thông qua nghị quyết nêu rõ: "Từ ngày 1/5/1886, ngày lao động của tất cả các công nhân sẽ là 8 giờ". Ngày 1/5 được chọn làm mốc bởi đây là ngày bắt đầu năm kế toán tại hầu hết các nhà máy, xí nghiệp ở Mỹ. Vào ngày này, hợp đồng mới giữa thợ và chủ sẽ được ký. Giới chủ tư bản có thể biết trước quyết định của công nhân mà không thể kiếm cớ chối từ.

Ngày 1/5 là ngày gì? Nguồn gốc và ý nghĩa Ngày Quốc tế lao động 1/5
Tranh mô tả cuộc đấu tranh của công nhân tại thành phố công nghiệp Chicago ngày 1/5/1886. (Nguồn: VTC News)

Ngày 1/5/1886, do yêu cầu của công nhân không được đáp ứng đầy đủ, giới công nhân trên toàn nước Mỹ tham gia bãi công nhằm gây áp lực buộc giới chủ thực hiện yêu sách của mình. Cuộc bãi công đầu tiên diễn ra tại thành phố Chicago. Khoảng 40.000 người không đến nhà máy. Họ tổ chức mít-tinh, biểu tình với biểu ngữ: "Từ hôm nay, không người thợ nào làm việc quá 8 giờ một ngày! Phải thực hiện 8 giờ làm việc, 8 giờ nghỉ ngơi, 8 giờ vui chơi!". Cuộc đấu tranh lôi cuốn ngày càng đông người tham gia.

Hai ngày sau, hơn 6.000 công nhân tổ chức bãi công, mít-tinh, biểu tình nhưng bị cảnh sát đàn áp; 9 công nhân bị giết, 50 người bị thương nặng, gây chấn động thành phố. Ngày 4/5, một cuộc mít-tinh khổng lồ diễn ra để phản đối cảnh sát. Chính quyền đàn áp, khiến hơn 200 người chết và bị thương, nhà tù chật ních những người đấu tranh. Từ đó, cuộc đấu tranh của công nhân ngày càng quyết liệt. Hơn một năm sau, các thủ lĩnh của cuộc đấu tranh bị treo cổ. Tuy nhiên, chính phủ Mỹ buộc phải ban hành đạo luật ngày làm 8 giờ.

Ý nghĩa Ngày quốc tế lao động 1/5

Cuộc tàn sát đẫm máu sau ngày 1/5/1886 gây chấn động lớn trong giai cấp công nhân thế giới. Biểu tình lan sang các thành phố khác. Tại châu Âu, công nhân Pháp, Ý, Tây Ban Nha, Hà Lan... cũng tổ chức nhiều cuộc mít-tinh bày tỏ sự đồng tình, ủng hộ công nhân Mỹ.

Năm 1889, ngay trong Đại hội thành lập Quốc tế thứ II (liên minh quốc tế, với sự kết hợp của các đảng xã hội chủ nghĩa và một số tổ chức công đoàn trên thế giới), các đại biểu của giai cấp công nhân đã thông qua nghị quyết lấy ngày 1/5 làm ngày đoàn kết đấu tranh của công nhân lao động trên toàn thế giới. Từ đó, ngày 1/5 trở thành Ngày Quốc tế Lao động.

Ngày 1/5 được xem là ngày mừng thắng lợi đã đạt được, nêu quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ mới và biểu lộ tình đoàn kết với những người lao động các nước khác. Ngày 1/5 cũng là ngày biểu dương cho lực lượng lao động, đấu tranh cho hòa bình, dân chủ, tiến bộ xã hội.

Ngày nay, Ngày Quốc tế Lao động 1/5 là ngày hội của giai cấp công nhân và nhân dân lao động nước ta, ngày đoàn kết giai cấp công nhân và các dân tộc bị áp bức trên thế giới trong cuộc đấu tranh vì hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội.

Quốc tế lao động 1/5 đầu tiên ở Việt Nam

Tại Việt Nam, sau khi Đảng Cộng sản Đông Dương ra đời (1930), giai cấp công nhân Việt Nam đã lấy ngày 1/5 hàng năm làm ngày đỉnh cao của phong trào đấu tranh chống thực dân, đế quốc, giành độc lập - tự do - dân chủ, giành những quyền lợi kinh tế - xã hội.

Tại Việt Nam, Ngày Quốc tế Lao động đầu tiên được tổ chức vào năm 1930. Ngày 1/5/1930 - lần đầu tiên trong lịch sử phong trào công nhân ở Đông Dương, giai cấp công nhân nước ta dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, đã biểu tình ngoài đường phố để biểu dương tình đoàn kết cách mạng với công nhân quốc tế, đồng thời đấu tranh trực diện với bọn đế quốc thực dân Pháp, đòi Pháp phải cải thiện điều kiện làm việc, phải tăng lương và thực hiện luật lao động ngày làm việc 8 giờ. Đó là điểm bắt đầu cho cả cao trào 1930 - 1931 với đỉnh cao là phong trào Xô Viết - Nghệ Tĩnh.

Ngày 1/5/1946, lần đầu tiên trong lịch sử nước ta, Ngày Quốc tế Lao động được tổ chức kỷ niệm mít tinh trọng thể tại Thủ đô Hà Nội với sự tham dự của 20 vạn nhân dân lao động.

Ngay sau khi Cách mạng Tháng Tám thành công, nước nhà được độc lập, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký Sắc lệnh số 22C NV/CC ngày 18/2/1946 về những ngày nghỉ Tết, lễ kỷ niệm lịch sử và lễ tôn giáo, trong đó công bố: Ngày 1/5 là một trong những ngày lễ chính thức và công nhân lao động cả nước sẽ được nghỉ 1 ngày hưởng nguyên lương.

>>> Thông tin bài viết mang tính chất tham khảo giải trí!

Giao lưu thể thao ASEAN chào mừng Ngày quốc tế Lao động 1/5

Giao lưu thể thao ASEAN chào mừng Ngày quốc tế Lao động 1/5

Sáng 17/4 tại Trung tâm Bowling, Royal City, các đơn vị của Bộ Ngoại giao Việt Nam và Đại sứ quán các nước ASEAN tại ...

Du lịch Trung Quốc đạt đỉnh trong kỳ nghỉ lễ Quốc tế Lao động

Du lịch Trung Quốc đạt đỉnh trong kỳ nghỉ lễ Quốc tế Lao động

Theo Bộ Giao thông Vận tải Trung Quốc, đất nước tỷ dân này ghi nhận cao điểm du lịch trong kỳ nghỉ lễ Quốc tế ...

(tổng hợp)

Đọc thêm

Ấn Độ duyệt chi hơn 1 tỷ USD mua hàng trăm tên lửa phòng không Nga

Ấn Độ duyệt chi hơn 1 tỷ USD mua hàng trăm tên lửa phòng không Nga

Hội đồng mua sắm quốc phòng Ấn Độ đã phê duyệt thỏa thuận trị giá hơn 1,1 tỷ USD để mua 288 tên lửa phòng không S-400 của Nga.
Dự báo thời tiết ngày mai (14/2): Bắc Bộ sáng sớm trời rét, có mưa phùn, sương mù, trưa chiều nắng; TP. Hồ Chí Minh nhiệt độ cao nhất 32-34 độ C

Dự báo thời tiết ngày mai (14/2): Bắc Bộ sáng sớm trời rét, có mưa phùn, sương mù, trưa chiều nắng; TP. Hồ Chí Minh nhiệt độ cao nhất 32-34 độ C

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực ngày mai (14/2) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thuỷ văn quốc gia.
Đại sứ Trịnh Đức Hải chào xã giao Vụ trưởng Vụ Á - Australia, Bộ Ngoại giao Pháp

Đại sứ Trịnh Đức Hải chào xã giao Vụ trưởng Vụ Á - Australia, Bộ Ngoại giao Pháp

Đại sứ Việt Nam tại Pháp Trịnh Đức Hải tới chào xã giao ông Benoît Guidée, Vụ trưởng Vụ Á - Australia, nhân dịp bắt đầu nhiệm kỳ công tác.
Philippines tính toán tăng cường năng lực phòng không, củng cố sức mạnh bảo vệ vùng đặc quyền kinh tế

Philippines tính toán tăng cường năng lực phòng không, củng cố sức mạnh bảo vệ vùng đặc quyền kinh tế

Quân đội Philippines đang xem xét phát triển năng lực phòng không nhằm hỗ trợ triển khai Khái niệm phòng thủ quần đảo toàn diện.
Đại sứ quán Lào tại Pháp chúc mừng Đại hội XIV và Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026

Đại sứ quán Lào tại Pháp chúc mừng Đại hội XIV và Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026

Ngày 10/2, Đoàn Đại sứ quán Lào tại Pháp do Đại sứ Kalamoungkhoune Souphanouvong dẫn đầu tới thăm và chúc mừng Đại sứ quán Việt Nam tại Pháp.
Đề cập khái niệm NATO 3.0, Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ đã làm gì khiến châu Âu 'nhẹ nhõm' sau những căng thẳng với chính quyền Trump?

Đề cập khái niệm NATO 3.0, Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ đã làm gì khiến châu Âu 'nhẹ nhõm' sau những căng thẳng với chính quyền Trump?

NATO sẽ phải thay đổi khi Washington dưới thời ông Trump chuyển trọng tâm sang bảo vệ lãnh thổ và lợi ích của Mỹ tại Tây Bán cầu.
Dạy con đón Tết, gìn giữ nếp nhà từ những điều nhỏ bé

Dạy con đón Tết, gìn giữ nếp nhà từ những điều nhỏ bé

Tết Việt không chỉ là thời khắc chuyển giao của đất trời, mà còn là dịp để mỗi gia đình nối lại những sợi dây thân tình qua lời chào, câu chúc, cái bắt tay.
Tết và giá trị truyền thống trong thời đại công nghệ

Tết và giá trị truyền thống trong thời đại công nghệ

Giữa sự thay đổi không ngừng, Tết vẫn giữ nguyên giá trị của sự đoàn tụ và sẻ chia, là dịp để mỗi người điều chỉnh chính mình.
Cập nhật những tỉnh, thành công bố môn thi lớp 10 năm 2026

Cập nhật những tỉnh, thành công bố môn thi lớp 10 năm 2026

Khoảng 20 tỉnh, thành trên cả nước đã công bố môn thi lớp 10, trong đó nhiều địa phương chọn Ngoại ngữ là môn thi thứ ba.
Tết - khoảnh khắc con người chọn chậm lại, trở về và ở bên nhau

Tết - khoảnh khắc con người chọn chậm lại, trở về và ở bên nhau

Tết không chỉ là dịp nghỉ ngơi mà còn là cơ hội để kết nối gia đình, giữ gìn giá trị truyền thống trong bối cảnh hiện đại.
Chỉ tiêu tuyển sinh vào 8 trường công an nhân dân năm 2026

Chỉ tiêu tuyển sinh vào 8 trường công an nhân dân năm 2026

Bộ Công an vừa ban hành quyết định về việc phân bổ chỉ tiêu tuyển sinh cho các học viện, trường công an nhân dân năm 2026.
Tết trong nhịp sống hiện đại

Tết trong nhịp sống hiện đại

Tết vẫn đến theo nhịp tự nhiên của đất trời, nhưng cảm nhận về Tết đang thay đổi cùng nhịp sống hiện đại.
Không khí lạnh yếu hơn trong tháng 2 nhưng vẫn gây các đợt rét đậm, rét hại

Không khí lạnh yếu hơn trong tháng 2 nhưng vẫn gây các đợt rét đậm, rét hại

Từ ngày 10/2, khối không khí lạnh suy yếu, miền Bắc trời sẽ ấm dần lên và rét đậm, rét hại diện rộng chấm dứt.
Takeda nỗ lực thúc đẩy bình đẳng y tế tại châu Á - Thái Bình Dương và Việt Nam

Takeda nỗ lực thúc đẩy bình đẳng y tế tại châu Á - Thái Bình Dương và Việt Nam

Với sứ mệnh vì “Sức khỏe tốt hơn, Tương lai tươi sáng hơn”, Takeda đang đẩy mạnh nhiều sáng kiến nhằm mở rộng cơ hội tiếp cận y tế bình đẳng, hướng đến phục vụ ...
Takeda hỗ trợ nâng cao sức khỏe cộng đồng trước tác động từ biến đổi khí hậu toàn cầu

Takeda hỗ trợ nâng cao sức khỏe cộng đồng trước tác động từ biến đổi khí hậu toàn cầu

Y tế là một trong những chủ đề thảo luận trọng điểm tại Hội nghị lần thứ 30 các bên tham gia Công ước khung Liên Hợp Quốc về biến đổi khí hậu (COP30).
Duy trì thói quen vận động là quá trình giảm mỡ tự nhiên và ổn định

Duy trì thói quen vận động là quá trình giảm mỡ tự nhiên và ổn định

Chạy bộ không phải là giải pháp duy nhất để đốt mỡ, đi bộ nhanh, đạp xe hay bơi lội là những bài tập giúp giảm cân, giảm mỡ nhanh.
Tập đoàn Danone mở rộng thu hồi sữa công thức tại châu Âu do lo ngại nhiễm độc tố

Tập đoàn Danone mở rộng thu hồi sữa công thức tại châu Âu do lo ngại nhiễm độc tố

Trong bối cảnh Anh đang điều tra 36 trường hợp trẻ em có triệu chứng nghi ngộ độc, Danone mở rộng thu hồi nhiều lô sữa công thức do lo ngại nhiễm độc tố.
Bổ sung 5 loại thực phẩm giàu dưỡng chất thiết yếu cho tóc

Bổ sung 5 loại thực phẩm giàu dưỡng chất thiết yếu cho tóc

Đậu đen ngâm giấm, cải bó xôi xào, cháo kỷ tử long nhãn hay viên óc chó mè rang hỗ trợ giảm rụng, giúp tóc trở nên chắc khỏe hơn.
Phiên bản di động