Nhiều quốc gia nỗ lực tiếp cận nguồn vốn khẩn cấp từ WB và IMF vì một nguyên nhân

Kể từ khi cuộc xung đột tại Trung Đột bùng nổ, nhiều quốc gia đã bắt đầu triển khai các công cụ ứng phó khủng hoảng nhằm nhanh chóng tiếp cận nguồn vốn từ những chương trình hiện có của Ngân hàng Thế giới (WB).

Quang cảnh quảng trường Vanak ở Tehran, Iran. (Nguồn: Getty Images)

Mặc dù tài liệu của WB không nêu tên cụ thể các quốc gia hay tổng số vốn đề nghị, nhưng hồ sơ cho thấy đã có ba quốc gia phê duyệt các công cụ ứng phó khủng hoảng mới kể từ khi xung đột Trung Đông bùng phát vào ngày 28/2. Những nước còn lại hiện đang trong quá trình hoàn tất thủ tục.

Cuộc xung đột và tình trạng đứt gãy thị trường năng lượng toàn cầu đã ảnh hưởng tiêu cực đến chuỗi cung ứng, đồng thời ngăn cản các lô hàng phân bón thiết yếu đến với các nước đang phát triển.

Giới chức Kenya và Iraq đã xác nhận việc đang tìm kiếm sự hỗ trợ tài chính nhanh chóng từ WB để đối phó với các hệ lụy của cuộc xung đột. Kenya đang phải vật lộn với tình trạng giá nhiên liệu tăng vọt, trong khi Iraq lại đối mặt với sự sụt giảm nghiêm trọng trong doanh thu từ dầu mỏ.

Nhóm quốc gia này nằm trong số 101 nước có quyền tiếp cận các công cụ tài chính dự phòng để sử dụng trong trường hợp khủng hoảng. Trong đó, có 54 quốc gia đã đăng ký cơ chế Lựa chọn Phản ứng Nhanh (RRO), cho phép họ sử dụng tới 10% số vốn chưa giải ngân.

Tháng trước, Chủ tịch WB Ajay Banga cho biết, bộ công cụ hỗ trợ khủng hoảng của ngân hàng này có thể giúp các nước tiếp cận khoảng 20 tỷ USD đến 25 tỷ USD thông qua các khoản tài chính dự phòng, số dư dự án hiện có và các công cụ giải ngân nhanh.

Ông Banga bổ sung thêm rằng, ngân hàng này có thể tái cơ cấu danh mục đầu tư để nâng tổng số vốn hỗ trợ lên 60 tỷ USD trong vòng 6 tháng và có khả năng đạt ngưỡng 100 tỷ USD trong dài hạn.

Cùng thời điểm, bà Kristalina Georgieva, người đứng đầu Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), dự báo sẽ có khoảng 12 quốc gia tìm kiếm khoản trợ giúp ngắn hạn từ 20 tỷ USD đến 50 tỷ USD.

Tuy nhiên, các nguồn tin thân cận cho biết hiện có rất ít yêu cầu chính thức được ghi nhận, và các quốc gia hiện vẫn đang ở trạng thái chờ đợi diễn biến tiếp theo.

Tình hình trở nên nghiêm trọng hơn khi việc đóng cửa eo biển Hormuz đã khiến hơn 20.000 thủy thủ bị mắc kẹt trên khoảng 2.000 con tàu tại vùng Vịnh.

Ông Kevin Gallagher, Giám đốc trung tâm nghiên cứu Trung tâm Chính sách Phát triển Toàn cầu thuộc Đại học Boston, đánh giá các quốc gia có xu hướng tìm đến nguồn vốn của WB, hơn là đàm phán với IMF.

Theo ông Kevin Gallagher, nguyên nhân là do các chương trình của IMF thường đi kèm với những yêu cầu thắt lưng buộc bụng khắt khe, yếu tố có thể làm trầm trọng thêm tình trạng bất ổn xã hội vốn đã hiện hữu tại các quốc gia như Kenya.