PGS.TS. Nguyễn Hoàng Ánh: Phụ huynh Việt mới là lực cản lớn nhất của giáo dục!

PGS.TS. Nguyễn Hoàng Ánh
Theo dõi TGVN trên
TGVN. Sau loạt bài với những ý kiến trái chiều về bộ sách giáo khoa mới lớp 1, Báo TG&VN tiếp tục trích đăng quan điểm cá nhân, góc nhìn của chuyên gia, PGS.TS. Nguyễn Hoàng Ánh, nguyên giảng viên trường Đại học Ngoại thương Hà Nội về vấn đề này. Bài viết không phản ánh quan điểm của Tòa soạn.

Đầu năm học, lại nghe phụ huynh phàn nàn về ngành giáo dục, trong đó có vấn đề sách giáo khoa, ít thì chê lạc hậu, nhiều thì chê tốn kém, lúc nào cũng ngưỡng vọng hết Tây đến Singapore, Nhật, Hàn... Nhưng nhìn danh sách sách giáo khoa năm 2020, tôi thấy có gì không ổn đâu? Đâu phải ngày nào học sinh cũng phải mang hết cả đống sách đến lớp?

Có người làm một phép tính, lớp 1 mà có tới 23 cuốn và học 35 tuần, trung bình 1 tuần rưỡi các cháu sẽ “xử lý” xong 1 cuốn nhưng cách tính máy móc ấy theo tôi là phiến diện, không khách quan.

Trong số đó chỉ có 9 quyển là sách giáo khoa, còn lại là sách bài tập. Sở dĩ phải có vở và sách bài tập vì phụ huynh không đồng ý cho các cháu được viết vào sách, nên 23 không phải là con số chính xác. Với lại, dù có 23 cuốn sách đi nữa thì quan trọng là quyển ấy dày hay mỏng, nội dung của nó như thế nào chứ vấn đề không phải ở số lượng.

phu huynh viet moi la luc can lon nhat cua giao duc
PGS. TS. Nguyễn Hoàng Ánh cho rằng, phụ huynh mới là lực cản của giáo dục. (Ảnh: NVCC)

Cháu tôi năm nay cũng mới vào lớp 1, nhưng số sách gia đình cho cháu đọc, xem từ hồi 5 tuổi đến giờ đã lên đến vài chục cuốn. Hiện ở nhà tôi có nguyên một ngăn toàn sách của cháu. Có những quyển đơn giản chỉ khoảng hơn chục trang, toàn sách ảnh, có những cuốn phức tạp hơn, nhiều chữ hơn thì gia đình sẽ đọc giúp cháu.

Cho nên, quan trọng không phải là nhiều hay ít sách mà ở nội dung của sách ấy có phù hợp với lứa tuổi hay không, có quá nhiều hay không thì phải do chuyên gia về giáo dục hay giáo viên đánh giá, chứ chúng ta không thể đếm 23 đầu sách để rồi cho là... không ổn.

Trong thời gian ở nước ngoài, tôi thấy học sinh bên Singapore, Hàn Quốc hay Anh, Mỹ đều có nhiều sách hơn học sinh Việt. Nhưng học sinh nước ngoài thường có ngăn tủ trong lớp của mình để cất sách và hằng ngày chỉ mang cuốn nào cần trong ngày đó về nhà.

Cho nên, lời phàn nàn sách quá nhiều là chỉ nhìn từ phía bên ngoài, phiến diện, thiếu căn cứ. Theo những gì tôi chứng kiến, so với học sinh nước ngoài nói chung, trẻ em Việt học hành đơn giản hơn nhiều.

Cái sai của giáo dục Việt không phải ở số lượng sách giáo khoa, cũng không phải ở môn học mà ở cách dạy. Cách dạy của Việt Nam thay vì cho trẻ em tự vận động, tự sáng tạo lại bắt học thuộc lòng, bắt nhồi nhét kiến thức.

Ví dụ, tại sao lại bắt học sinh phải nhớ Phan Đình Phùng khởi nghĩa năm nào trong khi thực sự chỉ cần nhớ là khoảng cuối thế kỷ XIX, sau khi thực dân Pháp xâm lược thôi chứ không cần ép trẻ nhớ chi tiết đến ngày, tháng, năm làm gì.

Cách dạy này đã làm môn Sử vốn rất hấp dẫn, thú vị trở nên bị chán ghét nhất ở Việt Nam.

Sau này khi vào đời, trừ khi các em làm một vài ngành nghề đặc biệt như hướng dẫn viên ở Bảo tàng hay giáo viên dạy môn Lịch sử mới cần biết chính xác những thông tin đó. Còn 99% học sinh sẽ chẳng cần biết chi tiết ngày, tháng ấy làm gì.

Như vậy, học sinh Việt Nam dù có bị quá tải thì cách học hành như vậy cũng không đem lại nhiều giá trị.

Thế nên, cái chúng ta cần thay đổi là cách dạy để cho trẻ em không bị nhồi nhét, không phải học thuộc lòng quá nhiều, không triệt tiêu sáng tạo của học sinh.

Đó mới là cái cần thiết phải cải tiến chứ không phải nhìn bề ngoài về số lượng sách giáo khoa rồi phàn nàn về áp lực của trẻ đang phải chịu đựng.

Nói chung, theo tôi, giáo dục là ngành rất "đau khổ", bởi ai cũng tưởng mình là chuyên gia. Chỉ lướt mạng xã hội, ta sẽ thấy các bậc phụ huynh Việt Nam khó chiều nhất trên thế giới này.

Học thì muốn ít, biết lại phải nhiều, học phí phải rẻ, giáo viên phải tận tâm còn chính bố mẹ thì vô can, 100% khoán cho nhà trường mới hài lòng.

Đã thế, một bộ phận phụ huynh lúc nào cũng ngưỡng vọng giáo dục nước ngoài mà không hề biết thực tế, giáo dục nhiều nước nặng nề hơn nước ta.

Trẻ con phương Tây thay vì học vài trích đoạn tác phẩm như Việt Nam còn phải đọc nguyên cả tác phẩm vài trăm trang để trình bày quan điểm của mình mà chẳng bố mẹ nào nghĩ đến phàn nàn.

Do đó, tôi vẫn cho rằng, phụ huynh Việt mới là lực cản lớn nhất của giáo dục.

Bản thân mỗi bậc cha mẹ chỉ nuôi dạy 1-2 đứa trẻ đã toát hết mồ hôi trong khi 1 giáo viên bị nhồi nhét năm chục, sáu chục học sinh lại muốn người ta phải "ba đầu sáu tay", cái gì cũng làm được.

Một khi giáo viên phải gánh một nhiệm vụ quá tải như thế, họ sẽ chọn cách dễ hơn cả là buộc phải bắt trẻ học thuộc lòng, sẽ không có không gian để cho trẻ em được sáng tạo.

Tất nhiên, giáo dục cũng cần cải tiến nhưng khách hàng chính là thượng đế. Nếu như thượng đế không thay đổi thì giáo dục cũng không thể thay đổi được.

Suy cho cùng, ba lô hay cặp sách cũng chỉ là cái vỏ; cốt lõi của giáo dục là dạy học trò tính nhân văn, sự hiểu biết để các em có cơ hội trở thành người tử tế, hữu ích.

Tôi không bênh giáo dục Việt Nam nhưng thị trường thế nào - hàng hoá thế ấy, phụ huynh còn đổ lỗi thì giáo dục khó mà hy vọng cải thiện được.

GS. Nguyễn Minh Thuyết: ‘Có bao giờ xã hội bằng lòng với ngành giáo dục đâu?’

GS. Nguyễn Minh Thuyết: ‘Có bao giờ xã hội bằng lòng với ngành giáo dục đâu?’

TGVN. Chia sẻ với TG&VN, GS. Nguyễn Minh Thuyết cho rằng, tất cả những ngành phục vụ trực tiếp, trong đó có giáo dục đều ...

Tranh luận về bộ sách giáo khoa lớp 1: Xã hội hóa dưới 'bàn tay' quản lý Nhà nước?

Tranh luận về bộ sách giáo khoa lớp 1: Xã hội hóa dưới 'bàn tay' quản lý Nhà nước?

TGVN. Mấy ngày nay nổi lên câu chuyện số đầu sách giáo khoa và sách bổ trợ cho học sinh lớp 1 đã được một ...

TS. Vũ Thu Hương: Nghi ngờ tiêu cực gây tổn thương cho những người làm sách giáo khoa

TS. Vũ Thu Hương: Nghi ngờ tiêu cực gây tổn thương cho những người làm sách giáo khoa

TGVN. Chia sẻ với báo TG&VN trước lùm xùm về bộ sách giáo khoa lớp 1 mới, chuyên gia giáo dục, TS. Vũ Thu Hương ...

PGS.TS. Nguyễn Hoàng Ánh
Nguyên giảng viên trường Đại học Ngoại thương Hà Nội

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 20/1: Tuổi Thìn tình duyên thuận lợi, tuổi Dậu tài chính nở hoa

Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 20/1: Tuổi Thìn tình duyên thuận lợi, tuổi Dậu tài chính nở hoa

Tử vi hôm nay 20/1/2021, tử vi 12 con giáp - tuổi Tí, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 4 ngày 20/1/2021: Bạch Dương tình cảm thăng hoa, Bọ Cạp suy nghĩ về tương lai

Tử vi 12 cung hoàng đạo thứ 4 ngày 20/1/2021: Bạch Dương tình cảm thăng hoa, Bọ Cạp suy nghĩ về tương lai

Tử vi hôm nay 20/1 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Lịch âm 20/1 - Xem âm lịch hôm nay thứ 4 ngày 20/1/2021 - Lịch vạn niên 20/1/2021

Lịch âm 20/1 - Xem âm lịch hôm nay thứ 4 ngày 20/1/2021 - Lịch vạn niên 20/1/2021

Lịch âm 20/1. Âm lịch hôm nay 20/1. Xem âm lịch hôm nay ngày 20/1/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 20 tháng 1 năm 2021 hôm nay.
The Sunday Times: Việt Nam tổ chức Đại hội Đảng lần thứ XIII trong điều kiện thuận lợi

The Sunday Times: Việt Nam tổ chức Đại hội Đảng lần thứ XIII trong điều kiện thuận lợi

Theo The Sunday Times, Việt Nam đang chuẩn bị cho Đại hội Đảng lần thứ XIII trong điều kiện thuận lợi mà không nhiều quốc gia trên thế giới hiện ...
Phát hiện bất ngờ về những sinh vật dưới đáy đại dương mà khoa học chưa từng biết đến

Phát hiện bất ngờ về những sinh vật dưới đáy đại dương mà khoa học chưa từng biết đến

Các nhà khoa học Australia đã phát hiện ra những loài sinh vật phù du săn mồi chưa từng được biết đến ở sâu dưới đáy đại dương.
Tin thế giới 19/1: Điều 'đáng tự hào' của chính quyền ông Trump; Mỹ-Trung khẩu chiến vì SARS-CoV-2; Nga phớt lờ phương Tây, không ngán biểu tình

Tin thế giới 19/1: Điều 'đáng tự hào' của chính quyền ông Trump; Mỹ-Trung khẩu chiến vì SARS-CoV-2; Nga phớt lờ phương Tây, không ngán biểu tình

Lễ nhậm chức Tổng thống Mỹ, ông Trump trước ngày rời Nhà Trắng, điều tra nguồn gốc virus SARS-CoV-2... là một số tin thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Việt Nam-Brunei tăng cường phối hợp, góp sức củng cố đoàn kết ASEAN

Việt Nam-Brunei tăng cường phối hợp, góp sức củng cố đoàn kết ASEAN

Việt Nam-Brunei cần tăng cường phối hợp, góp sức củng cố đoàn kết, gắn kết nội khối, nâng cao khả năng thích ứng và vai trò trung tâm của ASEAN.
Chuyển nhượng cầu thủ Man Utd: Tiếp cận mục tiêu Barella; PSG giành Pogba với Real Madrid và Juventus

Chuyển nhượng cầu thủ Man Utd: Tiếp cận mục tiêu Barella; PSG giành Pogba với Real Madrid và Juventus

Man Utd muốn lấy Barella ở kỳ chuyển nhượng mùa Hè 2021; Từ chối gian hạn hợp đồng với Quỷ đỏ, Pogba được HLV PSG xem là mục tiêu số ...
Covid-19 ở Việt Nam chiều 19/1: Đà Nẵng có 1 ca mắc mới là nam thanh niên nhập cảnh từ Mỹ

Covid-19 ở Việt Nam chiều 19/1: Đà Nẵng có 1 ca mắc mới là nam thanh niên nhập cảnh từ Mỹ

Chiều 18/1, Việt Nam có thêm một ca mắc Covid-19 mới ở Đà Nẵng là người nhập cảnh từ Mỹ.
Khoảnh khắc 'siêu dễ thương' của những chú mèo coi siêu thị như ở nhà

Khoảnh khắc 'siêu dễ thương' của những chú mèo coi siêu thị như ở nhà

Không cần quan tâm ánh mắt xì xào của thiên hạ, những chú mèo thoải mái nằm, trườn, bò ở siêu thị.
Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 20/1: Tuổi Thìn tình duyên thuận lợi, tuổi Dậu tài chính nở hoa

Tử vi hôm nay - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 20/1: Tuổi Thìn tình duyên thuận lợi, tuổi Dậu tài chính nở hoa

Tử vi hôm nay 20/1/2021, tử vi 12 con giáp - tuổi Tí, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Lịch âm 20/1 - Xem âm lịch hôm nay thứ 4 ngày 20/1/2021 - Lịch vạn niên 20/1/2021

Lịch âm 20/1 - Xem âm lịch hôm nay thứ 4 ngày 20/1/2021 - Lịch vạn niên 20/1/2021

Lịch âm 20/1. Âm lịch hôm nay 20/1. Xem âm lịch hôm nay ngày 20/1/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 20 tháng 1 năm 2021 hôm nay.
Covid-19 ở Việt Nam chiều 19/1: Đà Nẵng có 1 ca mắc mới là nam thanh niên nhập cảnh từ Mỹ

Covid-19 ở Việt Nam chiều 19/1: Đà Nẵng có 1 ca mắc mới là nam thanh niên nhập cảnh từ Mỹ

Chiều 18/1, Việt Nam có thêm một ca mắc Covid-19 mới ở Đà Nẵng là người nhập cảnh từ Mỹ.
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (19-20/1): Bắc Bộ trời rét, có nơi rét đậm; Trung Bộ mưa vài nơi; Nam Bộ ngày nắng; Hà Nội 11-21 độ

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (19-20/1): Bắc Bộ trời rét, có nơi rét đậm; Trung Bộ mưa vài nơi; Nam Bộ ngày nắng; Hà Nội 11-21 độ

Dự báo thời tiết Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ trời rét, có nơi rét đậm, vùng núi cao dưới 5 độ và khả năng xuất hiện băng giá, sương muối.
Vừa giữ sắc vàng 1 ngày, chất lượng không khí Hà Nội lại chuyển sang màu cam

Vừa giữ sắc vàng 1 ngày, chất lượng không khí Hà Nội lại chuyển sang màu cam

Tuy khối không khí lạnh suy yếu, nhiệt độ tăng nhưng chất lượng không khí Hà Nội ngày hôm nay lại chuyển sang mức độ kém với chỉ số AQI là 147.
Nam Marboro và niềm vui tao nhã với hoa lan rừng

Nam Marboro và niềm vui tao nhã với hoa lan rừng

Nam Marboro đã sưu tầm, nhân giống hàng nghìn giò lan vừa đáp ứng sở thích, vừa tạo thêm nguồn thu cho gia đình.
Covid-19: Virus SARS-CoV-2 gây bệnh nhiều nhất ở Mỹ là chủng mới?

Covid-19: Virus SARS-CoV-2 gây bệnh nhiều nhất ở Mỹ là chủng mới?

Newsweek đưa tin, các nhà khoa học đã xác định được một chủng virus SARS-CoV-2 mới gây bệnh Covid-19 được xem là trội hơn cả tại Mỹ.
Tặng tranh nghệ thuật cho bệnh viện để tiếp thêm niềm tin chiến thắng bệnh tật

Tặng tranh nghệ thuật cho bệnh viện để tiếp thêm niềm tin chiến thắng bệnh tật

Chiều 15/1, họa sĩ Nguyễn Thị Kim Đức, Chủ tịch Quỹ tranh 'Butta sweet Life' đã trao tặng 50 bức tranh nghệ thuật cho Bệnh viên Đa khoa Saint Paul (Hà Nội).
Bác sĩ Pháp đánh giá cao hiệu quả công tác phòng chống dịch Covid-19 của Việt Nam

Bác sĩ Pháp đánh giá cao hiệu quả công tác phòng chống dịch Covid-19 của Việt Nam

Bác sĩ Thomas Mourez của Đại sứ quán Pháp, đánh giá cao tính hiệu quả trong công tác phòng chống Covid-19 của Việt Nam.
Chăm sóc trẻ nhỏ đúng cách khi trời giá rét

Chăm sóc trẻ nhỏ đúng cách khi trời giá rét

Trong thời tiết giá rét hiện nay, cha mẹ làm thế nào để nhận biết các dấu hiệu trẻ bị nhiễm lạnh, hạ thân nhiệt ở các em bé.
Điều tra nguồn gốc Covid-19 tại Vũ Hán: Trung Quốc trả lời WHO sau khi nhận chỉ trích

Điều tra nguồn gốc Covid-19 tại Vũ Hán: Trung Quốc trả lời WHO sau khi nhận chỉ trích

Trung Quốc xác nhận công tác chuẩn bị việc đón tiếp một phái đoàn của WHQ để điều tra nguồn gốc của Covid-19 đang được tiến hành.
10 nguyên nhân hàng đầu dẫn đến đột quỵ

10 nguyên nhân hàng đầu dẫn đến đột quỵ

Có nhiều nguyên nhân có thể gây đột quỵ, nhưng 90% các ca đột quỵ có liên quan đến các nguyên nhân chính dưới đây.
XSMB 20/1 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 20/1/2021 - XSMB thứ 4 - SXMB 20/1 - dự đoán XSMB 21/1

XSMB 20/1 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 20/1/2021 - XSMB thứ 4 - SXMB 20/1 - dự đoán XSMB 21/1

XSMB 20/1. SXMB. Trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc nhanh nhất hôm nay ngày 20 tháng 1 năm 2021. KQXSMB thứ 4 hàng tuần. KQSXMB.
XSMT 20/1 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay 20/1/2021 - XSMT thứ 4 - SXMT 20/1 - dự đoán XSMT 21/1

XSMT 20/1 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay 20/1/2021 - XSMT thứ 4 - SXMT 20/1 - dự đoán XSMT 21/1

XSMT 20/1. SXMT. Trực tiếp kết quả xổ số miền Trung nhanh nhất hôm nay ngày 20 tháng 1 năm 2021. KQXSMT thứ 4 hàng tuần. KQSXMT.
XSMN 20/1 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 20/1/2021 - XSMN thứ 4 - SXMN 20/1 - dự đoán XSMN 21/1

XSMN 20/1 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 20/1/2021 - XSMN thứ 4 - SXMN 20/1 - dự đoán XSMN 21/1

XSMN 20/1. SXMN. Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam nhanh nhất hôm nay ngày 20 tháng 1 năm 2021. KQXSMN thứ 4 hàng tuần. KQSXMN.
XSMB 19/1 - SXMB - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay ngày 19 tháng 1 năm 2021 - XSMB thứ 3 - dự đoán XSMB 20/1

XSMB 19/1 - SXMB - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay ngày 19 tháng 1 năm 2021 - XSMB thứ 3 - dự đoán XSMB 20/1

XSMB 19/1. KQXSMB thứ 3. Trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc nhanh nhất hôm nay ngày 19 tháng 1 năm 2021. SXMB 19/1. KQSXMB.
XSMN 19/1 - SXMN - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay ngày 19 tháng 1 năm 2021 - XSMN thứ 3 - dự đoán XSMN 20/1

XSMN 19/1 - SXMN - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay ngày 19 tháng 1 năm 2021 - XSMN thứ 3 - dự đoán XSMN 20/1

XSMN 19/1. KQXSMN thứ 3. Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam nhanh nhất hôm nay ngày 19 tháng 1 năm 2021. SXMN 19/1. KQSXMN.
XSMT 19/1 - SXMT - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay ngày 19 tháng 1 năm 2021 - XSMT thứ 3 - dự đoán XSMT 20/1

XSMT 19/1 - SXMT - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay ngày 19 tháng 1 năm 2021 - XSMT thứ 3 - dự đoán XSMT 20/1

XSMT 19/1. KQXSMT thứ 3. Trực tiếp kết quả xổ số miền Trung nhanh nhất hôm nay ngày 19 tháng 1 năm 2021. SXMT 19/1. KQSXMT.
Phiên bản di động