Phim "hợp tác" đang mất dần bản sắc?

Nhìn lại những bộ phim hợp tác với các hãng nước ngoài ta không khỏi giật mình, bởi ngoài những giải thưởng quốc tế mà một số phim đoạt được, dường như hai chữ "hợp tác" đang làm phim Việt mất dần bản sắc vốn dĩ đã khá nhạt nhòa...
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Xu hướng tất yếu

Từ lâu, các nền điện ảnh lớn trên thế giới đã có sự hợp tác với nhau để sản xuất những bộ phim kinh điển, trình chiếu trên khắp thế giới với doanh thu khổng lồ. Ở Việt Nam, phương thức này mới xuất hiện khoảng 15 năm nay, bắt đầu bằng một số bộ phim của các đạo diễn nước ngoài gốc Việt.

vietkieu1.jpg
Phim "Xích lô" của đạo diễn Trần Anh Hùng

Trong số ấy phải kể đến đạo diễn có công "khai sơn phá thạch" - đó là Trần Anh Hùng với các phim như "Mùi đu đủ xanh", "Xích lô", "Mùa hè chiều thẳng đứng". Anh cũng là cái tên đầu tiên được nhắc tới mỗi khi người ta đề cập đến dòng phim có... nhãn mác Việt kiều.

Trong số đó, "Mùi đu đủ xanh" là thực hiện tại trường quay ở Pháp, các phim còn lại có nhiều cảnh quay được thực hiện tại Việt Nam, với sự tham của một số diễn viên và ê-kíp làm phim người Việt.

Khi phim "Người Mỹ trầm lặng" của đạo diễn người Mỹ Phillip Noyce ra đời - bộ phim có sự tham gia và làm nên tên tuổi của diễn viên Hải Yến - thì dấu ấn về những bộ phim nước ngoài hợp tác với điện ảnh trong nước mới thực rõ nét.

Hàng loạt các bộ phim được người ta gọi là "có yếu tố nước ngoài" ra đời từ năm 2001 đến nay như "Vũ khúc con cò" (hợp tác với Singapore) đã quy tụ dàn diễn viên đến từ... 15 nước; "Hạt mưa rơi bao lâu" của hai chị em đạo diễn Việt kiều Đoàn Minh Phượng và Đoàn Thành Nghĩa; "Thời xa vắng" của đạo diễn Hồ Quang Minh và "Mê Thảo - Thời vang bóng" của đạo diễn Việt Linh là sự hợp tác giữa Hãng phim Giải Phóng với Pháp; "Mùa len trâu" của Tiến sĩ vật lý Nguyễn Võ Nghiêm Minh (cũng của Hãng phim Giải Phóng) với sự hợp tác của các đơn vị đến từ Bỉ, Pháp, Canada.

vietkieu2.jpg vietkieu3.jpg
Phim "Mùa hè chiều thẳng đứng" Phim "Mùi đu đủ xanh"

Một số bộ phim hợp tác gây chú ý khác như Hãng phim Hội Nhà văn có hai phim truyện nhựa là "Nguyễn Ái Quốc ở Hồng Công" (hợp tác với Hãng phim Châu Giang) và "Hà Nội, Hà Nội" (hợp tác với Xưởng phim Dân tộc Vân Nam). Không chỉ hợp tác với những "người bạn lớn", điện ảnh Việt Nam còn hợp tác với Lào để cho ra đời bộ phim "Cầu ông Tượng" - một bài ca về những chiến sĩ quân tình nguyện Việt Nam chiến đấu trên đất bạn Lào.

Không chỉ hợp tác để sản xuất những bộ phim truyện nhựa nghệ thuật ngắn tập như cách thường gọi, mà lĩnh vực phim truyền hình cũng đã được các nhà sản xuất nước ngoài quan tâm.

Bộ phim sitcom dài tập "Lẵng hoa tình yêu" do Hãng phim Truyền hình Đài Truyền hình TP. Hồ Chí Minh phối hợp với đối tác Hàn Quốc thực hiện. Sự hợp tác giữa Hãng phim Truyện I với Đài Truyền hình SBS (Hàn Quốc) được đánh dấu bằng bộ phim "Cô dâu Hà Nội", sau đó là "Cô dâu vàng" dài 50 tập mới ra đời.

vietkieu6.jpg vietkieu7.jpg
vietkieu4.jpg vietkieu5.jpg
Bộ phim sitcom dài tập "Lẵng hoa tình yêu" do Hãng phim Truyền hình Đài Truyền hình TP. Hồ Chí Minh phối hợp với đối tác Hàn Quốc thực hiện

Trước đó, các phim như "Tình xa" của Hãng phim Truyền hình Đài Truyền hình Việt Nam và "Đôla trắng" của Hãng phim Truyền hình Đài Truyền hình TP. Hồ Chí Minh là sản phẩm hợp tác với nước láng giềng Thái Lan.

Ngoài ra, sự xuất hiện của điện ảnh tư nhân Việt Nam dẫu khá muộn màng nhưng đã lập tức có hiệu ứng với trào lưu này: Hãng phim Phước Sang đã kịp hợp tác với Bily Pictures (Hàn Quốc) sản xuất bộ phim kinh dị "Mười" với tổng chi phí lên tới 3 triệu USD; Hãng phim Vifa Việt Nam hợp tác với CJ Media (Hàn Quốc) sản xuất phim "Mùi ngò gai" có độ dài lên tới gần 100 tập; Hãng Senafilm sản xuất "Những chiếc lá thời gian" và được Hãng Green Lake Producation phát hành tại Mỹ...

Đừng đánh mất mình

Không thể phủ nhận những đóng góp khá thành công của những bộ phim là sản phẩm của sự hợp tác, nhất là những phim truyện nhựa được làm một cách nghiêm túc, công phu, tốn kém và tất nhiên là chuyên nghiệp.

Một số phim theo cách riêng đã ra được với thế giới, góp phần quảng bá cho đất nước, con người, văn hóa và lịch sử Việt Nam. Nó cũng ít nhiều gây ra sự tò mò chú ý của khán giả nước ngoài đối với một đất nước vốn được biết đến nhiều bằng hai từ "chiến tranh".

vietkieu8.jpg
Phim "Mười" là bộ phim kinh dị Hàn Quốc chính hiệu chất lượng thấp, lấy bối cảnh là Việt Nam mà thôi

Không thiếu những bộ phim từng đoạt những giải thưởng uy tín như "Vũ khúc con cò" - giải Phim truyện nhựa hay nhất là Liên hoan phim Milano (Italia) năm 2005; "Hạt mưa rơi bao lâu" - giải phim Asean hay nhất tại Liên hoan phim Băng Cốc 2006; Phim "Mùa len trâu" từng tham dự hàng chục liên hoan phim quốc tế và khu vực và đoạt 4 giải thưởng đáng kể...

Không những thế, tham gia làm phim với các đối tác nước ngoài là cách để các đạo diễn, diễn viên Việt Nam học tập kinh nghiệm làm việc khoa học, chuyên nghiệp của nước ngoài. Hơn nữa đó cũng là cơ hội để hình ảnh, tên tuổi nghệ sĩ Việt Nam đến được với thế giới, dù vẫn bằng con đường... tiểu ngạch.

Tuy nhiên, trong các bộ phim đã được kể tên, thông thường số lượng diễn viên tham gia rất ít ỏi, cơ hội cọ sát, học hỏi của họ cũng không nhiều. Rất hiếm diễn viên chuyên nghiệp của Việt Nam được giao những vai "tầm cỡ" như Trương Ngọc Ánh, Hải Yến, NSND Như Quỳnh...

Cũng vì lý do phía đối tác thường chi phối về mặt kinh phí, phương tiện kỹ thuật, cho nên phía Việt Nam chủ yếu đảm nhiệm những công việc nhỏ lẻ, có tính chất "dịch vụ" nhiều hơn là việc chung tay ra các quyết định có ảnh hưởng tới nội dung, chất lượng phim.

Có những phim về đề tài phụ nữ Việt Nam, nông thôn Việt Nam nhưng lại được nhìn qua lăng kính của đạo diễn Việt kiều không nhiều kiến thức về nguồn cội cũng từng gây hiểu nhầm, thậm chí phản cảm.

Đạo diễn Trần Anh Hùng được xem là Việt kiều có nhiều phim "bản địa" nhất, nhưng phải đến "Mùa hè chiều thẳng đứng" người xem mới cảm nhận được "hương vị Việt" trong phim của anh. Tất nhiên, phải kể đến sự "cộng hưởng" của âm nhạc Trịnh Công Sơn mà đạo diễn này đã sử dụng.

vietkieu9.jpg
NSND Như Quỳnh (áo trắng) trong phim "Cô dâu vàng"

Bên cạnh đó có những phim hợp tác ăn ý đến nỗi người xem khó mà nhận ra đó là phim của Việt Nam nếu như không có phần đối thoại tiếng Việt, đó chính là trường hợp của bộ phim "Nguyễn Ái Quốc ở Hồng Kông".

Đành rằng, bối cảnh phim xảy ra ở Hồng Công, sự tham gia của đạo diễn người Trung Quốc và nhiều diễn viên nước bạn, nhưng chỉ xem phim thì khó mà tìm thấy vai trò của đạo diễn Khắc Lợi là đại diện phía Việt Nam ở đâu!

Những lo ngại về sự "hòa tan" chỉ thực sự xuất hiện khi làn sóng hợp tác với Hàn Quốc liên tục "đổ bộ" vào Việt Nam. Hai bộ phim truyền hình dài tập "Lẵng hoa tình yêu" và "Mùi ngò gai" được xem đậm đặc mùi... kim chi của Hàn Quốc với những cảnh yêu đương lãng mạn, rồi đẫm nước mắt pha chút hài hước... Trào lưu "Hàn Quốc hóa" vì thế không còn là tín hiệu vui cho điện ảnh nước nhà nữa mà còn là tiếng còi báo động.

Giữa năm ngoái, khi phim "Mười" ra mắt trong sự đói khát phim kinh dị "made in Việt Nam", thì khán giả lập tức nhận ra đó là bộ phim kinh dị Hàn Quốc chính hiệu chất lượng thấp, chỉ lấy bối cảnh là Việt Nam mà thôi.

Gần đây, nhân tuần phim Hàn Quốc tại Hà Nội, bộ phim "Cô dâu vàng" cũng chính thức ra mắt khán giả Việt Nam. Trong số 50 tập của bộ phim này, được biết chỉ có khoảng... 2 tập phim được quay ở Việt Nam.

Qua bộ phim này, NSND Như Quỳnh cũng được Đài Truyền hình SBS của Hàn Quốc trao giải đặc biệt cho diễn viên nước ngoài. Điều này cho thấy, phía Hàn Quốc xem "Cô dâu vàng" hoàn toàn là sản phẩm của họ chứ đâu có nói tới cụm từ "hợp tác sản xuất" với Việt Nam như chúng ta đang nghĩ.

Điện ảnh Việt Nam vốn được xem là có "độ lùi" đáng kể so với thế giới và khu vực, hơn nữa sự độc đáo về bản sắc lại không được đánh giá cao. Xem ra, nếu không muốn nhận là mình đang đánh mất bản sắc riêng vốn cũng nhạt nhòa đã có của mình, thì điện ảnh Việt Nam cần thiết xem lại hai chữ "hợp tác" mỗi khi đề cập tới một bộ phim có yếu tố nước ngoài.

Gọi là phim "hợp tác" có lẽ chưa tương xứng với những gì phía Việt Nam đóng góp, mà chỉ nên khiêm tốn là phim "có sự cộng tác". Bởi vì nếu cứ "vin" vào hai chữ "nước ngoài" để làm sang cho mình thì điện ảnh trong nước cũng đang đối diện với nhiều câu hỏi lớn của khán giả về nội dung cũng như chất lượng của những bộ phim ấy.

Nếu hợp tác là để những bộ phim Việt ra đời lại giông giống phim Hàn, hao hao Trung Quốc đại lục, lại có nét của cộng đồng Pháp ngữ thì thực sự họ đang đưa điện ảnh Việt Nam về đâu?

Theo CAND

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 rớt thảm, thủng đáy hơn một năm, cơ hội gom hàng hay nên thận trọng?

Giá vàng hôm nay 19/11/2026 trên thị trường thế giới ghi nhận chạm mức thấp nhất trong hơn một năm.
Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực pháp luật và hòa giải

Việt Nam ký Công ước thành lập Tổ chức quốc tế về trung gian (IOMed), mở rộng cơ hội hợp tác trong lĩnh vực pháp lý và giải quyết tranh ...
Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Mỗi năm Việt Nam có khoảng 103.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá

Thông tin được đưa ra tại Hội thảo cung cấp thông tin về phòng, chống tác hại thuốc lá ngày 17/11 tại Hà Nội.
Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Vinh danh 30 tài năng trẻ trong cuộc đua làm chủ công nghệ chiến lược

Các gương mặt được trao Giải thưởng Khoa học công nghệ Quả Cầu Vàng và Giải thưởng Nữ sinh Khoa học công nghệ Việt Nam năm 2026 hoạt động trong ...
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin

Bên lề Tuần lễ cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) năm 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có cuộc ...
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại
Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự và phát biểu tại Phiên toàn thể AIPA-47

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã dự và có bài phát biểu quan trọng tại Phiên toàn thể thứ nhất trong khuôn khổ Đại hội đồng liên Nghị ...
Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Khám phá sự kỳ diệu của Việt Nam cùng Marriott International

Từ Thủ đô Hà Nội bên hồ thơ mộng đến những bãi biển ngập nắng của Phú Quốc, Việt Nam là vùng đất hội tụ những sắc thái tương phản đầy cuốn hút, nơi những ...
Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Công bố Travel Awards 2026, tìm kiếm những đại diện tiêu biểu tạo nên diện mạo mới cho du lịch Việt Nam

Chiều 17/11, Báo VnExpress và Công ty CP Dịch vụ trực tuyến FPT (FPT Online) chính thức công bố Giải thưởng Du lịch - Travel Awards 2026.
Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Giữ chân du khách bằng bản sắc riêng

Để du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn cũng cần những mô hình nhỏ đủ sức giữ chân du khách bằng bản sắc riêng để níu chân du khách.
Cần Thơ sôi động chuỗi sự kiện văn hóa, du lịch những tháng cuối năm

Cần Thơ sôi động chuỗi sự kiện văn hóa, du lịch những tháng cuối năm

TP. Cần Thơ đang chuẩn bị chuỗi hoạt động quy mô lớn trong những tháng cuối năm 2026.
Lý do Đà Nẵng là điểm đến hấp dẫn dịp Giáng sinh và năm mới

Lý do Đà Nẵng là điểm đến hấp dẫn dịp Giáng sinh và năm mới

Tạp chí du lịch quốc tế Lonely Planet xếp Đà Nẵng ở vị trí thứ 4 trong danh sách 10 điểm đến đáng trải nghiệm nhất từ Giáng sinh đến đêm giao thừa.
Algeria có nhiều triển vọng trở thành điểm đến hấp dẫn đối với du khách Việt Nam

Algeria có nhiều triển vọng trở thành điểm đến hấp dẫn đối với du khách Việt Nam

Algeria đang dần trở thành lựa chọn đáng chú ý đối với những du khách Việt Nam yêu thích trải nghiệm khác biệt.
HANIFF VIII quy tụ 11 thành viên Ban Giám khảo trong nước và quốc tế

HANIFF VIII quy tụ 11 thành viên Ban Giám khảo trong nước và quốc tế

Liên hoan Phim quốc tế Hà Nội lần thứ VIII (HANIFF VIII) quy tụ 11 chuyên gia, nhà làm phim và nghệ sĩ điện ảnh Việt Nam, quốc tế tham gia các Ban Giám khảo.
Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Trải nghiệm văn hoá Việt Nam tại Cairo

Đại sứ quán Việt Nam tại Ai Cập đã trang trọng tổ chức "Ngày văn hóa Việt Nam tại Cairo", hướng tới kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11/2026).
Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Đưa văn hóa Việt đến với người dân Perth

Gần 4.000 lượt người đã đến quảng trường Forrest Place, trung tâm thành phố Perth để tham dự Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 – “Sắc màu quê hương”.
Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Chuyên gia Israel bật mí cách xây dựng sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên số

Israel từ một quốc gia nhỏ đã xây dựng vị thế hàng đầu về an ninh mạng nhờ sự kết nối giữa chính sách, doanh nghiệp, giáo dục và đổi mới sáng tạo.
Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Miền đất hứa của điện ảnh Việt

Giữa những bom tấn phòng vé và phim nghệ thuật là một vùng trung gian giống như miền đất hứa chưa được khai thác đầy đủ...
Cơ hội đưa tranh của tài năng trẻ Việt Nam đến triển lãm tại Paris, Pháp

Cơ hội đưa tranh của tài năng trẻ Việt Nam đến triển lãm tại Paris, Pháp

Cuộc thi Vẽ tranh quốc tế Triển lãm Bảo tàng Louvre Pháp IAP lần thứ 4 mở ra cơ hội cho các tài năng hội họa trẻ Việt Nam vươn ra quốc tế.
Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Lắng nghe sắc màu dân ca Trung Quốc giữa lòng Hà Nội

Sáng 13/11, chương trình giao lưu hợp xướng dân ca Trung Quốc tại Hà Nội mang đến những tiết mục đặc sắc, góp phần kết nối văn hóa Việt-Trung.
Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Làm giàu kho tàng di sản tư liệu Việt Nam

Ma nhai trên núi Non Nước (Ninh Bình) và Văn bia Phố Hiến (Hưng Yên) được ghi danh vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Dấu ấn nhà văn hóa Lê Hồng Dương trong gìn giữ hồn quê Kinh Bắc

Nhà văn hóa Lê Hồng Dương đã có nhiều đóng góp nổi bật trong xây dựng nền tảng văn hóa địa phương, đặc biệt là xứ Kinh Bắc.
Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Triển lãm ảnh 'Từ di sản đến ngoại giao văn hóa': Kết nối Văn Miếu - Quốc Tử Giám với bạn bè quốc tế

Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) phối hợp với Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc triển lãm ảnh.
Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Gần 2.500 vận động viên quốc tế tham gia đường chạy quảng bá di sản Hà Nội

Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 khép lại ngày 8/11, thu hút hàng vạn vận động viên trong nước và quốc tế.
Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Đường chạy qua những di sản của Hà Nội

Giải chạy Standard Chartered Marathon Di sản Hà Nội 2026 diễn ra từ ngày 6-8/11, dự kiến thu hút hàng chục nghìn vận động viên trong nước và quốc tế.
Phiên bản di động