Sán dây nguy hiểm ‘lan’ tới Tây Bắc Thái Bình Dương

Kha Ninh
Một nghiên cứu mới phát hiện sán dây Echinococcus multilocularis ở chó sói đồng cỏ tại bang Washington (Mỹ) làm dấy lên lo ngại về nguy cơ với chó nuôi và con người.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
ghiên cứu của Đại học Washington phát hiện sán dây ký sinh có khả năng lây sang chó nhà và người trong hơn 1/3 số chó sói đồng cỏ được khảo sát tại bang Washington.
Nghiên cứu của Đại học Washington (Mỹ) phát hiện sán dây ký sinh có khả năng lây sang chó nhà và người trong hơn 1/3 số chó sói đồng cỏ được khảo sát tại bang Washington. (Nguồn: SciTechDaily)

Một loài sán dây nguy hiểm, từng được xem là rất hiếm ở Bắc Mỹ, nay đã được phát hiện tại khu vực Tây Bắc Thái Bình Dương của Mỹ. Theo nghiên cứu do các nhà khoa học Đại học Washington dẫn đầu, ký sinh trùng Echinococcus multilocularis (E. multilocularis) đã xuất hiện ở chó sói đồng cỏ tại khu vực Puget Sound, bang Washington, đánh dấu lần đầu tiên loài này được xác nhận trong một vật chủ hoang dã dọc bờ Tây liền kề của Mỹ.

Kết quả được công bố trên tạp chí PLOS Neglected Tropical Diseases cho thấy, trong 100 con chó sói đồng cỏ được xét nghiệm, có 37 con mang ký sinh trùng này. Con số hơn một phần ba mẫu khảo sát khiến các nhà nghiên cứu chú ý, bởi trước đó E. multilocularis chưa được ghi nhận ở Tây Bắc Thái Bình Dương cho tới đầu năm nay.

E. multilocularis thường lây nhiễm ở các loài thuộc họ chó như chó sói đồng cỏ, cáo và một số động vật tương tự. Ở vật chủ này, sán trưởng thành sống trong ruột và có thể không gây triệu chứng rõ ràng. Tuy nhiên, chúng thải trứng qua phân, từ đó tạo nên vòng lây nhiễm phức tạp trong tự nhiên. Các loài gặm nhấm có thể nhiễm bệnh khi ăn phải thức ăn bị nhiễm phân của chó sói đồng cỏ. Trứng ký sinh trùng sau đó di chuyển tới gan, hình thành các nang có thể làm suy yếu hoặc giết chết con vật. Khi chó sói đồng cỏ ăn các loài gặm nhấm bị nhiễm bệnh, vòng đời ký sinh trùng tiếp tục lặp lại.

Sơ đồ chu kỳ sống của sán dây E. multilocularis ở chó, động vật gặm nhấm và người. Nguồn: PLOS Neglected Tropical Diseases/Hentati et al.
Sơ đồ chu kỳ sống của sán dây E. multilocularis ở chó, động vật gặm nhấm và người. (Nguồn: PLOS Neglected Tropical Diseases/Hentati et al)

Điều đáng lo ngại là con người và chó nuôi có thể trở thành vật chủ “tình cờ”. Người có thể nhiễm bệnh khi nuốt phải trứng sán từ thực phẩm bị nhiễm bẩn hoặc do tiếp xúc với phân chó, phân chó sói đồng cỏ. Khi xâm nhập cơ thể, ký sinh trùng có thể gây bệnh echinococcosis phế nang, tạo ra các nang phát triển chậm và lan rộng trong cơ thể. Các triệu chứng có thể mất từ 5 đến 15 năm mới xuất hiện, khiến việc chẩn đoán và điều trị trở nên khó khăn. Nếu không được điều trị, nhiễm trùng có thể gây tử vong.

Tổ chức Y tế thế giới xếp echinococcosis phế nang vào nhóm 20 bệnh nhiệt đới bị lãng quên hàng đầu thế giới, đồng thời coi đây là bệnh lây truyền qua thực phẩm quan trọng thứ ba trên toàn cầu. Nhiều quốc gia đã theo dõi chặt chẽ sự lan rộng của bệnh này.

Dù tỷ lệ phát hiện ở chó sói đồng cỏ khá cao, các nhà nghiên cứu cho biết bằng chứng về sự lây truyền rộng rãi sang các loài vật khác vẫn còn hạn chế. Một nghiên cứu ghi nhận 7 ca nhiễm ở chó tại Washington, Oregon và Idaho kể từ năm 2023, trong đó có 5 ca ở Washington. Hiện chưa có ca bệnh ở người được báo cáo tại bờ Tây nước Mỹ.

Các nhà khoa học phát hiện sán dây nguy hiểm trong 37% số chó sói đồng cỏ được xét nghiệm tại bang Washington, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ đối với chó nuôi và con người khi ký sinh trùng này lan rộng ở Bắc Mỹ. Ảnh: Shutterstock
Các nhà khoa học phát hiện sán dây nguy hiểm trong 37% số chó sói đồng cỏ được xét nghiệm tại bang Washington, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ đối với chó nuôi và con người khi ký sinh trùng này lan rộng ở Bắc Mỹ. (Nguồn: Shutterstock)

Theo nhóm nghiên cứu, tỷ lệ nhiễm cao ở chó sói đồng cỏ có thể liên quan đến việc chúng thường xuyên ăn các loài gặm nhấm sống hoặc xác gặm nhấm. Trong khi đó, phần lớn chó nuôi không ăn gan sống của động vật gặm nhấm hoang dã, nên nguy cơ có thể khác biệt. Tuy vậy, các chuyên gia khuyến cáo chủ nuôi không nên để chó săn bắt loài gặm nhấm hoặc ăn xác động vật, đồng thời cần duy trì chăm sóc thú y định kỳ, xét nghiệm ký sinh trùng và sử dụng thuốc phòng ngừa giun, ve theo hướng dẫn.

Trước khi số ca tăng lên từ thập niên 2010, E. multilocularis từng được ghi nhận ở một số đảo xa thuộc tây bắc Alaska, nhưng đó là chủng khác. Các xét nghiệm di truyền cho thấy đợt lây lan mới có liên quan đến một chủng có nguồn gốc châu Âu, dễ lây nhiễm hơn và hiện được cho là chủng chiếm ưu thế ở Mỹ và Canada.

Phát hiện tại Washington vì thế không chỉ là một dấu mốc sinh học, mà còn là lời nhắc về nhu cầu tăng cường giám sát động vật hoang dã. Như tác giả chính Yasmine Hentati nhấn mạnh, E. multilocularis đã hiện diện tại đây, khá phổ biến trong quần thể chó sói đồng cỏ địa phương, và cộng đồng cần nhận thức rõ hơn về những nguy cơ tiềm tàng.

Trung Quốc phản đối Mỹ liệt kê các doanh nghiệp nước này vào danh sách 'công ty quân sự'

Bộ Thương mại Trung Quốc ngày 13/6 tuyên bố nước này kiên quyết phản đối việc Bộ Quốc phòng Mỹ đưa một số doanh nghiệp ...

Bước ngoặt y học: Lần đầu tiên AI tham gia trực tiếp ca mổ tại Anh

Lần đầu tiên tại Vương quốc Anh, các bác sĩ đã sử dụng một công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) trong quá trình phẫu ...

6 đồ uống tự nhiên giàu vitamin C bổ sung năng lượng cho cơ thể

Vitamin C là dưỡng chất quan trọng đối với hệ miễn dịch. Việc bổ sung đầy đủ vitamin C hỗ trợ cơ chế phòng vệ ...

Chuyên gia chỉ ra thời điểm và cách ăn sữa chua tốt nhất cho sức khỏe

Ăn sữa chua vào ban ngày, sau bữa chính, giúp lợi khuẩn có môi trường thuận lợi để tồn tại và phát triển trong đường ...

7 biện pháp hiệu quả ngăn ngừa đau nửa đầu

Đau nửa đầu không chỉ gây đau đớn mà còn ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống. Việc nhận diện các yếu tố kích hoạt ...

(theo SciTechDaily)

Đọc thêm

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu tăng cường công tác phòng, chống đuối nước đối với trẻ em

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu tăng cường công tác phòng, chống đuối nước đối với trẻ em

Thủ tướng Chính phủ vừa có Công điện số 46/CĐ-TTg ngày 10/7 về tiếp tục tăng cường công tác phòng, chống đuối nước đối với trẻ em.
Xung đột Trung Đông leo thang: Mỹ mở đợt tấn công mới, nổ lớn xảy ra trên khắp Iran, Tehran ra tuyên bố nóng

Xung đột Trung Đông leo thang: Mỹ mở đợt tấn công mới, nổ lớn xảy ra trên khắp Iran, Tehran ra tuyên bố nóng

Quân đội Mỹ đã tiến hành thêm một đợt không kích nhằm vào Iran theo chỉ đạo của Tổng thống Donald Trump.
Tuyến giữa Man Utd khủng hoảng: Cơ hội vàng cho Mason Mount hồi sinh?

Tuyến giữa Man Utd khủng hoảng: Cơ hội vàng cho Mason Mount hồi sinh?

HLV Michael Carrick sẽ kéo Mason Mount xuống đảm nhận vai trò lùi sâu ở hàng tiền vệ, nhằm tháo gỡ khó khăn khu trung tuyến Man Utd.
Triều Tiên cam kết mở rộng hợp tác với Trung Quốc

Triều Tiên cam kết mở rộng hợp tác với Trung Quốc

Thủ tướng Triều Tiên Pak Thae Song khẳng định, Bình Nhưỡng sẽ tiếp tục mở rộng và phát triển toàn diện quan hệ hợp tác với Trung Quốc.
Bán kết World Cup 2026: Pháp đấu Tây Ban Nha, Argentina đại chiến Anh

Bán kết World Cup 2026: Pháp đấu Tây Ban Nha, Argentina đại chiến Anh

Pháp đấu Tây Ban Nha và Argentina gặp Anh trong bán kết World Cup 2026, hứa hẹn những trận đấu kịch tính và hấp dẫn ngày 15-16/7.
Thủ tướng Ukraine bất ngờ tuyên bố từ chức, Tổng thống Zelensky nói gì?

Thủ tướng Ukraine bất ngờ tuyên bố từ chức, Tổng thống Zelensky nói gì?

Thủ tướng Ukraine đã thông báo từ chức trong bối cảnh Tổng thống Zelensky khởi động một đợt cải tổ lớn trong bộ máy chính phủ.
Giáo dục bị 'lép vế' trong viện trợ phát triển, UNESCO thúc đẩy giải pháp mới

Giáo dục bị 'lép vế' trong viện trợ phát triển, UNESCO thúc đẩy giải pháp mới

UNESCO cảnh báo viện trợ giáo dục toàn cầu giảm mạnh, trong khi 113 quốc gia phải chi trả nợ nhiều hơn đầu tư cho giáo dục.
Việt Nam lọt top 7 đội tuyển có thành tích cao nhất của kỳ thi Olympic Vật lý quốc tế 2026

Việt Nam lọt top 7 đội tuyển có thành tích cao nhất của kỳ thi Olympic Vật lý quốc tế 2026

Đội tuyển quốc gia Việt Nam tham dự Olympic Vật lý quốc tế lần thứ 56 gồm năm học sinh và đều đạt huy chương, với 4 Huy chương Vàng và 1 Huy chương Bạc.
Từ lớp học trực tuyến đến cuộc gặp ngoài đời: Công nghệ mở ra cơ hội, con người tạo nên những kết nối

Từ lớp học trực tuyến đến cuộc gặp ngoài đời: Công nghệ mở ra cơ hội, con người tạo nên những kết nối

Suốt hai năm qua, cứ mỗi tuần, cô Nguyên Phạm, hiện sinh sống tại Mỹ và là giáo viên tình nguyện của Lớp học mở Khan Academy Vietnam (KAV), lại gặp học sinh của mình ...
Học viện Ngoại giao công bố điểm sàn năm 2026

Học viện Ngoại giao công bố điểm sàn năm 2026

Ngày 11/7, Học viện Ngoại giao công bố ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào (điểm sàn) năm 2026.
Bộ Giáo dục và Đào tạo có thêm 2 Thứ trưởng

Bộ Giáo dục và Đào tạo có thêm 2 Thứ trưởng

Thủ tướng Chính phủ đã ký quyết định bổ nhiệm hai Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, có hiệu lực từ ngày 10/7.
Ngày Dân số Thế giới (11/7): Thanh niên - Nhân tố quyết định cho phát triển bền vững

Ngày Dân số Thế giới (11/7): Thanh niên - Nhân tố quyết định cho phát triển bền vững

Việt Nam đang tận dụng cơ hội từ thời kỳ dân số vàng, trong khi đối mặt với thách thức về mức sinh thấp và già hóa dân số.
Người Nhật giảm mạnh các chuyến du lịch nước ngoài trong Hè này, lý do là gì?

Người Nhật giảm mạnh các chuyến du lịch nước ngoài trong Hè này, lý do là gì?

Du lịch nước ngoài của người Nhật mùa Hè 2026 dự báo giảm gần 9% do đồng Yen yếu, lạm phát cùng chi phí đi lại tăng cao.
5 loại thực phẩm nên ăn mỗi ngày để cải thiện sức khỏe não bộ

5 loại thực phẩm nên ăn mỗi ngày để cải thiện sức khỏe não bộ

Khám phá các thực phẩm tự nhiên giúp duy trì sức khỏe não bộ, từ cá béo đến rau xanh và cà phê.
Bavi: Quy mô ảnh hưởng lớn nhất trong vài thập niên, đe dọa Đông Á, nhiều nước khẩn cấp ứng phó

Bavi: Quy mô ảnh hưởng lớn nhất trong vài thập niên, đe dọa Đông Á, nhiều nước khẩn cấp ứng phó

Bão Bavi đang di chuyển trên khu vực Tây Thái Bình Dương, gây mưa lớn, gió mạnh và nguy cơ lũ lụt tại nhiều nước Đông Á.
Bác sĩ CKI Trương Chí Bảo giải đáp: Tẩy trắng răng có an toàn không? Chi phí và phương pháp hiệu quả nhất

Bác sĩ CKI Trương Chí Bảo giải đáp: Tẩy trắng răng có an toàn không? Chi phí và phương pháp hiệu quả nhất

Bác sĩ CKI Trương Chí Bảo - chuyên gia phục hình thẩm mỹ tại Nha Khoa Nhân Tâm với 15 năm kinh nghiệm, sẽ giải đáp chi tiết những thắc mắc này.
GenAI được dự báo sẽ tác động đến gần 80 triệu lao động tại Đông Nam Á

GenAI được dự báo sẽ tác động đến gần 80 triệu lao động tại Đông Nam Á

GenAI được dự báo sẽ tác động đến gần 80 triệu lao động tại Đông Nam Á dù chưa có bằng chứng cho thấy công nghệ này gây tình trạng mất việc làm trên diện ...
Chiến dịch 500 ngày đêm: Điện Biên hoàn thành lấy mẫu 911 mộ liệt sĩ tại Nghĩa trang Tông Khao

Chiến dịch 500 ngày đêm: Điện Biên hoàn thành lấy mẫu 911 mộ liệt sĩ tại Nghĩa trang Tông Khao

Động viên cán bộ, chiến sĩ đơn vị thu nhận hài cốt liệt sĩ tại các nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn tỉnh Điện Biên, đoàn cán bộ thăm, trao quà.
Phiên bản di động